20.40 - Pr Daniel

1. Meditatie: Het boek Openbaring, hoofdstuk 13

Reeds lang wil ik het laatste Bijbelboek, de Openbaring onder de aandacht brengen omdat het bijzonder actueel is. M. Claire Marie heeft nu een bezinning geschreven waarmee ik het helemaal eens kan zijn. Daarom wil ik haar bezinning hier nu geven, als een “gastcollege”.

Inleiding

Ik zie Openbaring 13 als een zeer krachtige verwijzing naar het woord van God aan de slang: “Vijandschap sticht Ik tussen u en de vrouw, tussen uw nageslacht en het hare. Het zal uw kop vermorzelen en gij zijn hiel” (Genesis 3, 15).

We kunnen meteen opmerken dat er een groot verschil is in schade tussen de twee handelingen: de kop vermorzelen of de hiel verwonden... Dit helpt ons om de verschrikkelijke schade die in Openbaring 13 wordt beschreven, in het juiste perspectief te plaatsen. Het is mijn bedoeling om dit hoofdstuk in de context van het geïnspireerde kader te plaatsen, zodat we de spirituele uitdaging die het inhoudt beter kunnen begrijpen.

De brede context

De Apocalyps van Johannes bevat vijf keer zeven sequenties die een drama ontwikkelen dat alle tijden en alle plaatsen omvat en overstijgt. Het getal 7 verwijst naar de totaliteit.

Eerste reeks

Na de inleiding van het geschrift beslaat deze reeks de hoofdstukken 2 en 3: Een Mensenzoon met in zijn handen 7 sterren die de engelen van 7 kerken voorstellen, scheidt het licht van de duisternis in elk van hen. Dit doet volgens mij denken aan de woorden van Petrus: het oordeel begint bij het huis van God.

Tweede reeks

Hoofdstuk 4 introduceert deze reeks, waarin een Lam dat staat alsof het geslacht is, uit de handen van Hem die op de troon zit het boek met zeven zegels neemt, dat het lot van de mensheid bevat. Alleen Hij, die de Leeuw van Juda is en de overwinning heeft behaald, kan het openen.

Derde reeks (Hoofdstuk 8)

Deze wordt ingeluid na een stilte. De zeven bazuinen kondigen de naderende komst van Gods oordeel aan en de dringende noodzaak van bekering.

Vierde en vijfde reeks (Hoofdstukken 8 tot 11)

De zevende bazuin kondigt al de komst van het Koninkrijk aan. Aan het einde van hoofdstuk 15 komen uit de tempel, de tent van het getuigenis, 7 engelen met 7 plagen, de laatste omdat zij de toorn van God moeten voltooien. Zij ontvangen 7 gouden schalen gevuld met de toorn van God. Deze dubbele reeks is de laatste.

Hoofdstukken 12, 13 en 14 zijn tussen deze sequenties ingevoegd en lijken een scharnierpunt te vormen. Daarvoor gaat het om waarschuwingen door middel van straffen, want het oordeel van God staat op het punt te komen. Daarna gaat het om de toorn van God tegen degenen die zich niet hebben bekeerd. Laten we nu kijken naar de directe context.

De directe context

Hoofdstuk 13 van de Apocalyps, dat zo overweldigend is, lijkt te worden opgetild door twee vleugels. Hoofdstuk 12, dat zich afspeelt in de hemel en twee schitterende overwinningen beschrijft: die van Michaël tegen de draak en die van de vrouw wiens zoon bij God en zijn troon wordt weggevoerd, ver weg van de draak; en zijzelf krijgt de vleugels van de grote arend om naar de woestijn te vluchten, ver weg van de slang. De verslagene wordt onttroond en valt met zijn woede op de aarde.

Evenzo beschrijft hoofdstuk 14 de schitterende overwinning van de metgezellen van het Lam; hun aantal is, net als in hoofdstuk 7, volmaakt. Evenzo zien we aan het begin van hoofdstuk 15 degenen die het Beest hebben overwonnen, staande aan de rand van een zee, dit keer van kristal. Zij zingen de lofzang van Mozes.

Hoofdstuk 13

Laten we dit hoofdstuk met eerbied benaderen en in gedachten houden dat wij, de bewoners van de aarde, die de aanval van de Draak zullen ondergaan, het doelwit zijn van een verslagene (Apocalyps 12, 8), die uit zijn rang is gevallen, en dat we anderzijds de glorieuze titel dragen van “kinderen van de Vrouw” (Apocalyps 12, 17).

Hoofdstuk 13 vormt dus een smeltkroes. Ik zal slechts enkele punten benadrukken die ons volgens mij de sleutel geven.

Het eerste is dat het Beest dat plotseling in vers 1 verschijnt, uit de zee oprijst. De zee is in de Semitische taal de verzamelplaats van het kwaad. In de nieuwe hemel en de nieuwe aarde is er geen zee meer (Apocalyps 21, 1).

De oorsprong van dit Beest moet ons dus informatie geven over zijn bedoelingen. Er zal niets goeds uit voortkomen. Het tweede punt is de macht die het Beest krijgt: “Men gaf hem...” Het is een ontvangen macht, die niet van hemzelf is. Er zit een tegenstrijdigheid in, want het zal de heiligen kunnen overwinnen (‘overcome’ in de King James-vertaling), maar alleen zij “wiens naam niet vanaf het begin van de wereld in het boek des levens van het Lam staat geschreven” zullen het aanbidden.

Ook hier weten we dus dat alles wat ondernomen en bereikt zal worden, onder controle blijft, met toestemming en binnen de grenzen die God, de Meester van de geschiedenis, heeft gesteld. En vanaf hoofdstuk 3 kennen we de identiteit van Degene die de sleutels in handen heeft: het geslachte Lam, dat de Leeuw van Juda is, en het Woord van God.

Het derde punt, en voor ons het belangrijkste in de praktijk, is dat deze macht werkt in de schijn, in het sensationele. Ik bedoel in de illusie. Het berust volledig op het vermogen van de mens om verleid te worden. Dit is een duidelijke en persoonlijke oproep om waakzaam te zijn en goed te onderscheiden.

Besluit

De enorme omvang van de ingezette verleidingsmiddelen mag ons niet het zicht ontnemen op wat er werkelijk op het spel staat, namelijk: de vraag of wij al dan niet de naam van het Beest zullen ontvangen en het daarmee zullen aanbidden. Is het onze keuze, hier in hoofdstuk 13, die de geschiedenis naar haar eschatologische voltooiing doet kantelen? Wij zijn de acteurs van dit scharniermoment in de geschiedenis. De gewijde schrijver moedigt ons aan met de reeds behaalde overwinningen (zie hoofdstuk 12, 14 en 15). Nu is het aan ons.

Moeder Claire-Marie

2. Spiritualiteit: Eenheid met God (16)
Vierde verblijfplaats – Het intellect

Na het verkennen van de drie eerste verblijfplaatsen van ons innerlijk kasteel, is het nu tijd om de weg van de geest te betreden, die begint met de vierde verblijfplaats: het intellect. De derde verblijfplaats, de rede, was de kern van onze studie in de afgelopen weken. De kerkvaders leren dat deze derde verblijfplaats een zone is die men snel moet overstijgen als men wil “zien en proeven hoe goed de Heer is” (Psalm 34, 9). Laten we luisteren naar Moeder Agnes Mariam van het Kruis, die ons inleidt in de vierde verblijfplaats: het intellect.

De drie eerste verblijfplaatsen behoren tot het psychosomatische domein. Laten we nu voortgaan naar de psychopneumatische sferen, het domein van de geest. De ziel ontvangt indrukken van buitenaf, maar ook een licht dat van boven komt: “het ware licht, dat ieder mens verlicht” (Johannes 1, 9). In de eerste drie verblijfplaatsen blijft de ziel nog in een dierlijke dimensie: als zij het koud heeft, beeft zij; als zij verlegen is, wordt haar gezicht rood.

Laten we dus verder gaan naar het domein van de geest. De duivel wil niet dat wij daar binnentreden; hij wil dat wij gehecht blijven aan uiterlijke dingen, onder controle van het zintuiglijke. De duivel wil van ons “bonsaiboompjes” maken: bomen die, hoewel ze groot zouden kunnen worden, genetisch beperkt blijven tot een kleine gestalte. Hij wil niet dat wij groeien, noch dat wij “komen tot de eenheid van het geloof en van de kennis van de Zoon van God, tot de volwassen man, tot de maat van de volle wasdom in Christus” (Efeziërs 4, 13).

“God zei: Er zij licht! En er was licht. En God zag dat het licht goed was; en God scheidde het licht van de duisternis” (Genesis 1, 3-4). Het gaat hier niet om natuurlijk licht, maar om geestelijk licht – evenals de duisternis hier ook van geestelijke aard is. Ofwel is onze geest vervuld van God, ofwel blijft hij leeg.

De derde verblijfplaats, de rede, vormt een scharnierpunt: óf we blijven psychosomatisch aangedreven door wat van buiten komt – het eten van de boom van kennis van goed en kwaad – óf we gaan over naar de hogere dimensie, de geest, om te eten van de boom van het leven (vgl. Genesis 2, 9). Men kan deze geestelijke dimensie, deze goddelijke kennis, niet binnengaan zonder het te willen. De vierde verblijfplaats, het intellect, is de plaats waar we ons beginnen te openen voor het transcendente.

In mijn denken kan ik mij voeden met de wereld, gesymboliseerd door de boom van de kennis van goed en kwaad. Maar als ik wil binnentreden in de geest, die wordt voorgesteld door de boom des levens, moet ik vasten van de andere boom. Met andere woorden: ik kan mij niet tegelijk voeden met de Geest én met de wereld. “Wie op zijn vlees zaait, zal uit het vlees verderf oogsten; maar wie op de Geest zaait, zal uit de Geest het eeuwige leven oogsten.” (Galaten 6, 8)

In de eerste, tweede en derde verblijfplaats komt de informatie van buitenaf, van beneden: via de vijf zintuigen, de verbeelding, de fantasie en de gedachten.
Wat van de Geest komt, daalt daarentegen van boven neer.

God heeft de mens geschapen naar zijn beeld. Maar wat is dat beeld? De heilige Augustinus zegt in zijn De Trinitate dat God de mens “capax Dei” heeft geschapen – in staat om God te ontvangen. Wij zijn dus geschapen naar zijn beeld, met een diepe roeping: op Hem te gaan lijken. De duivel probeert deze identiteit te vernietigen. Hij wil verhinderen dat de mens zijn ware adamitische natuur ten volle beleeft. Hij wil niet dat wij deel krijgen aan “de kostbare en zeer grote beloften, waardoor u deel krijgt aan de goddelijke natuur” (2 Petrus 1, 4). De mens is als een vat, een kracht van assimilatie: óf wij kiezen ervoor om van boven vervuld te worden — van de goddelijke tegenwoordigheid — óf van beneden — door aardse invloeden.

De derde verblijfplaats, de rede, is als een draaipunt: als men het overstijgt en zijn innerlijke blik naar de Heer wendt, kan het ons verheffen tot de sferen van de geest; maar als men daarin blijft steken, kan het leiden tot zelfgerichtheid en mentale zelfbespiegeling. Er is een opklimming: lichaam – lichaam-ziel – ziel – ziel-geest – geest.

De miljarden engelen weerspiegelen de glorie van God. Ieder van hen kan worden beschouwd als een universum op zichzelf, een unieke soort. Maar de mens heeft het unieke vermogen om zich met God te verenigen: “Wie zich aan de Heer hecht, is één geest met Hem” (1 Korintiërs 6, 17). God heeft aan Adam een bijzondere waardigheid verleend – en de duivel was jaloers daarop: “Want God heeft de mens geschapen naar het beeld van zijn eigen natuur. Maar door de jaloersheid van de duivel is de dood in de wereld gekomen.” (Wijsheid 2, 23-24)

De duivel was een “beschermende cherub, geplaatst op de heilige berg van God (de tuin van Eden)” (Ezechiël 28, 14). De “oude slang” die in Genesis wordt genoemd (Genesis 3, 1), wordt geïdentificeerd als de duivel en Satan (Openbaring 12,9). Satan was onberispelijk in zijn wegen, vanaf de dag dat hij werd geschapen, totdat er onrecht in hem gevonden werd(Ezechiël 28,15).

Uit deze Bijbelteksten kunnen we afleiden dat Satan een beschermende cherub was in de tuin van Eden, die Adam moest beschermen. Maar uit jaloezie heeft hij Adam en Eva misleid en verleid om te eten van de boom van kennis van goed en kwaad (vgl. Genesis 3, 6). Toen strafte de Heer Satan: “Je hebt gezondigd; daarom werp Ik je van de berg van God en doe je verdwijnen, beschermende cherub.” (Ezechiël 28, 16)

De cherubijnen zijn een soort engelen die, volgens Ezechiël, “vol ogen” zijn (Ezechiël 1, 18). Satan was een cherubijn. Vóór zijn val was hij het zegel van volmaaktheid, vol wijsheid en volmaakt in schoonheid (vgl. Ezechiël 28, 12). Hij stond van aangezicht tot aangezicht met God, vervuld van kennis en inzicht. God heeft de engelen echter niet naar zijn beeld geschapen. De engelen dienen de Heer in vrijheid. Zij zijn machtig en groot, maar zij kunnen slechts dienen – zij kunnen zich niet met God verenigen.

De duivel koos ervoor God niet te dienen. De mens daarentegen werd geschapen om zich met God te verenigen, om de Heilige Geest in zijn volheid te ontvangen, om binnen te treden in de Drie-eenheid met de Zoon. “De eerste mens, Adam, werd een levende ziel; de laatste Adam [Christus] werd een levendmakende Geest.” (1Korintiërs15, 45). 
Christus schenkt ons de Geest: “Hij blies over hen en zei: Ontvang de Heilige Geest.” (Johannes 20, 22) Met de Zoon worden wij levendmakende geesten. We willen in die dimensie van de geest binnentreden.

Conclusie

De pijl op het schema hierboven geeft een lichtstraal aan die van God neerdaalt. De duivel kan niet binnentreden in de vierde, vijfde, zesde of zevende verblijfplaats. De beslissing valt in de derde verblijfplaats: ofwel bouw ik daar een valse spiritualiteit op, gebaseerd op mijn eigen gedachten (zeer gevaarlijk), die slechts de kruimels van de Geest zijn – waaruit ik mijn eigen geestelijke keuken maak, een parodie – óf ik richt mij op de hogere geestelijke sferen van de vierde tot de zevende verblijfplaats. Volgende week zullen we onderzoeken hoe we concreet de sprong naar de geest kunnen maken in de vierde verblijfplaats: het intellect.

Fr. Jean

3. Kerk en wereld

De boodschap van de vermoorde 32-jarige Charlie Kirk blijft nog steeds nazinderen. Vooral de toespraak van zijn vrouw Erika die de moordenaar vergeving schonk, zoals ook haar man zou gedaan hebben, omdat Jezus dit gedaan heeft op het kruis. Dit publieke getuigenis voor meer dan 70.000 aanwezigen werd in de Franse mainstream als totaal onaanvaardbaar beschouwd. Volgens de filosofie van de Verlichting, volgens de Franse Revolutie en de daaropvolgende secularisatiebeweging, horen sterke religieuze overtuigingen totaal niet thuis in het openbare leven!

De Franse luidsprekers van de openbare opinie vonden dit getuigenis een schandaal. Ze begrijpen nog niet dat hun “leken-harnas” al achterhaald is. Charlie en Erika wilden niets anders dan de wil van God doen en daarvan vrij en openlijk getuigen om de hernieuwing van het christelijk geloof in het openbare even te bevorderen. Of zoals de bekende Amerikaanse journalist C. Tucker het zei: “Charlie Kirk wist dat de politiek niet de uiteindelijke oplossing is maar dat de uiteindelijke oplossing Jezus Christus is”.

Verbetering! In ons bericht van vorige week citeerden wij verkeerdelijk, zoals een pientere lezer opmerkte, het woord “invisibilité” in plaats van “indivisibilité” in de oorspronkelijke leuze van de Franse revolutie. Ze luidt dus: “Eenheid, ondeelbaarheid van de republiek, vrijheid, gelijkheid, broederschap of de dood“.