19 februari
Het boek Max Havelaar raakte bijna niet uitgegeven.
Op 19 februari 1887 overleed Edward Douwes Dekker, onder de schuilnaam Multatuli schreef hij Max Havelaar. Hoe dat boek uiteindelijk toch werd gedrukt lees je hier...
Op 19 februari 1899 grijpt er een treinongeval plaats in het station van Vorst-Brussel. Er vallen 30 doden te betreuren.
In 1878 wordt Isidoor Opsomer geboren. Kunstschilder Baron Opsomer groeide op in Lier en was bevriend met die andere Lierenaar: Felix Timmermans.
Drie sportlui zijn op deze dag geboren:
Voetballer Jef Mermans in 1932
Voetballer Enzo Scifo in 1966
Wielrenner Freddy Maertens in 1952.
De algemeen gebruikte Nederlandse driekleur wordt in 1937 als dé officiële vlag bij Koninklijk Besluit uitgeroepen. De drie horizontale banden, blauw bovenaan, kregen officiële status zodat alle fantasie-uitvoeringen moesten verdwijnen.
Multatuli, de lijdensweg van een schrijver
Onder de naam Multatuli schreef Edward Douwes Dekker tijdens zijn verblijf in Brussel, op de hoek van de Arenbergstraat en de Keizerslaan, het wereldberoemde boek: Max Havelaar. of De Koffieveilingen der Nederlandsche Handel-Maatschappij.
De openingszin van de Max Havelaar, ‘Ik ben makelaar in koffie, en woon op de Lauriersgracht nr 37', verwijst naar de ‘ik’ ofte Batavus Droogstoppel, de hoofdpersoon van het lijvige boek.
Max Havelaar werd in 140 verschillende talen vertaald en uitgegeven. Maar het oorspronkelijke werk raakte werd slechts heel moeilijk uitgegeven.
Onder de naam Multatuli of vertaald ‘ik heb veel geleden’ had Edward Douwes Dekker (overleden op 19 februari 1887) zijn werk geschreven als een aanklacht tegen alles wat fout liep in de maatschappij. Maar zulke boodschap had slechts zin indien het manuscript zou gedrukt en uitgegeven worden.
Er stonden op dat moment duidelijk weinig uitgevers te wachten op deze bewogen tekst. Ten einde raad ‘verkocht’ Multatuli het manuscript aan de Amsterdamse advocaat en dichter Jacob van Lennep. Die zag er alleen brood in indien hij de oorspronkelijke tekst wat kon bijwerken.
Een goedkope uitgave? Dat zag Jacob van Lennep helemaal niet zitten. Hij wilde geld verdienen. En in plaats van een goedkope editie op de markt te brengen gaf hij de tekst uit in een dure luxe-editie. De oorspronkelijke tekst van Multatuli waarin, met volle namen en exacte data werd gewezen op misstanden, werd gewijzigd en namen en data werden door Van Lennep gewoon weggelaten.
Multatuli voelde zich bedrogen door Van Lennep en spande een proces in maar dit verloor hij want hij was per slot van rekening niet meer eigenaar van zijn eigen werk? Hij had het manuscript maar niet moeten verkopen. Douwes Dekker probeerde wel bij het corrigeren van drukproeven enkele door Van Lennep aangebrachte veranderingen recht te zetten.
Een getrouwe uitgave verscheen veel later. Pas in 1875 kreeg Dekker de gelegenheid een drukproef te corrigeren en noten toe te voegen, maar de meeste veranderingen van Van Lennep werden door Dekker, die het oorspronkelijke manuscript niet bij de hand had, waarschijnlijk niet opgemerkt.
Edward Douwes Dekker had veel moeite om het manuscript uitgegeven te krijgen. Meer hierover...
Een getrouwe uitgave van het manuscript verscheen uiteindelijk pas in 1950. Desondanks treft men tot op heden in de boekwinkels meestal de versie van 1875 aan, dat is dus grotendeels de versie van Van Lennep met wel correcties van Douwes Dekker.
Het verhaal van Saïdjah en Adinda is in een aantal losse uitgaven verschenen; ook andere fragmenten zijn wel apart uitgebracht, zoals Havelaars "Toespraak tot de hoofden van Lebak".
Later is de Max Havelaar in meer dan 140 talen uitgegeven. En in de Nederlandse versie verscheen er herdruk op herdruk. Edward Douwes Dekker was 47 bij zijn overlijden op 19 februari 1887













2 reacties op dit bericht
Foutieve data
Nederlandse vlag
“De algemeen gebruikte Nederlandse driekleur wordt in 1937 als dé officiële vlag bij Koninklijk Besluit uitgeroepen. De drie horizontale banden, blauw bovenaan, kregen officiële status zodat alle fantasie-uitvoeringen moesten verdwijnen…”
Hier is toch wel iets fout, hoor! De officiële vlag van Nederland heeft inderdaad 3 horizontale banen maar met rood (vroeger oranje) bovenaan en blauw als onderste baan!