Naar de inhoud

Bruggeblog

een blik op het Brugge van nu
akke.beakke.be

Sint Antonius abt

Op het tegeltableau in de Poitevinstraat staat, tussen de andere pestheiligen in, Sint Antonius abt.  Tot omstreeks 1955 werd deze heilige in Brugge als pestheilige vereerd.  Voor alle duidelijkheid, het is de Sint Antonius met zijn \"zwientje\".  In de Onze-Lieve-Vrouwkerk bevindt zich heel wat dat verwijst naar deze heilige.  Maar eerste een beetje geschiedenis...
Sint Antonius was een Egyptische kluizenaar die in verschillende woestijnen leefde en door zijn levensstijl indruk maakte.  Hij werd 105 jaar.  Zijn lichaam werd in de woestijn begraven en later opgegraven.  Zijn relieken verhuisden naar Frankrijk.  Maar ook Brugge bezit (waarschijnlijk sinds 1212) een reliek van Sint-Antonius: een deeltje van zijn arm, meegebracht vanuit Constantinopel. Sint-Antonius zijn volgelingen gingen in de middeleeuwen rond om de mensen te helpen (ook in perioden van pest) en hadden varkens die een belletje om hadden bij zich.
 Dat \"Toontje\" ook in de twintigste eeuw nog - en vooral door de boeren - erg vereerd werd had vooral te maken met het geloof dat de heilige de veestapel behoeden kon voor bijvoorbeeld runderpest.  Zijn naamdag is 17 januari en rond die tijd was het in en rond de O.L.V.-kerk een drukke bedoening.  Tijdens de \"Toontjesdagen\" werden duizende kaarsen, broden en speciale Sint-Antoniuskoeken verkocht.  De boeren mengden die koeken in hun zwijnenvoer en aten er zelf een stukje van.  Ook werden er wassen ex-voto\'s verkocht: zwijntjes, kindjes of ledematen.
Die Sint-Antoniusdag werd in de volksmond ook nog genoemd \"viggetjesommegang\", \"koppeldag\" of \"teentjestert\".  Waarom dat zo genoemd werd is gauw te verklaren:  het volk stond in de kerk opeengepakt omheen de pilaar (zie foto) voor het Sint-Antoniusbeeld.  De mensen hadden gauw een kwartier nodig om, voetje voor voetje, al biddend omheen de pilaar te wandelen.  En dat moesten zij DRIEMAAL doen en daarna nog de kruisweg.
Welwel, de tijden zijn veranderd zeg!
Geschreven door Bruggeblog om 14:32 Stuur door

H. Rochus in de Blindekenskapel

Ik heb het er al over gehad, maar dit wil ik u echt nog eens meegeven.  In plaats van te gaan shoppen in de Smedenstraat (en veel geld kwijt te zijn), sla eens een zijstraatje ervan in, de Kammakersstraat, en breng eens een bezoekje aan de Blindekenskapel.  U zult het zich niet beklagen.  En, in tegenstelling tot alle andere kerken en kapellen in Brugge, het is er bijna altijd rustig.  Let als je er komt eens goed op het borstbeeld van de heilige Rochus boven de deur van de sacristie.
Geschreven door Bruggeblog om 13:28 Stuur door

Bruges la morte

\'t Is ook in het Vuldersreitje.  Het huis links wordt nu gerestaureerd.
Geschreven door Bruggeblog om 12:27 Stuur door

Vuldersreitje

Dit is van twee jaar geleden.  Ondertussen is hier rechts een speelpleintje gekomen.  De straat Vuldersreitje heet zo omdat hier vroeger een reitje was met de naam ... euh, het ontglipt me even, euh ... Oh ja: het Vuldersreitje!  Niet alle reitjes van vroeger bestaan nog.  Sommigen zijn gedempt (zoals hier), anderen zijn overkoepeld (zoals op \'t Zand).
Geschreven door Bruggeblog om 12:24 Stuur door

Brugge by night

Brugge by night
allerlei lichtjes
geen strangers op de straat
in Brugge by night
Geschreven door Bruggeblog om 09:27 Stuur door

Nieuwe quizvraag

Kijk, en nu ga ik niemand nog iets verklappen.  Zoek het zelf maar uit.  Als u de oplossing geven wilt: liefst gedetailleerd.  Om een voorbeeld te geven: niet \'op de Markt\' maar \'op de Markt voor de post\'.
Geschreven door Bruggeblog om 09:16 Stuur door

Quizvraag - de oplossing

Gisteren gaf flater de juiste oplossing.  Het was inderdaad het \"Pastoor Van Haeckeplantsoen\", het kleinste parkje in de binnenstad.  Heel dicht bij de Ezelpoort gelegen.  Je hoeft de Ezelstraat maar honderd meter in te gaan en dan rechts dit poortgat binnen te stappen en je bent er.  Om maar te zeggen hoe klein het parkje is: op de foto\'s van gisteren en eergisteren staat twee derden van het parkje afgebeeld.
Helaas moet ik flater diskwalificeren.  Zolang flater niet met bewijzen afkomt dat hij de \"stef flater\" niet is aan wiens vader ik gezegd had waar het parkje ligt blijft hij gediskwalificeerd.  Hij bezat inside information en vervalste de competitie, net zoals die Chinees onze voetbalcompetitie.  Flater mag blij zijn dat het gerecht er zich niet wil mee moeien omdat er geen geld of prijzen mee te winnen was.
Geschreven door Bruggeblog om 08:51 Stuur door

Toeristen zijn gezien

Toeristen denken ons Brugge te zien en te kennen.
Ze zijn zelf gezien, en meer nog dan ze denken!
Geschreven door Bruggeblog om 21:59 Stuur door

Georges\'tje van de Gilde (3)

Eigenlijk zouden ze nog zo\'n beeldje mogen zetten vlak voor de Gilde zelf.  Dààr is zijn plaats.
Geschreven door Bruggeblog om 15:47 Stuur door

Georges'tje van de Gilde

Hebt u hem ook gekend?  Hier stond hij altijd, een deel van het jaar met een tafeltje naast zich om lotjes van Ziekenzorg te verkopen en de rest van 't jaar om alles in de gaten te houden of een praatje te slaan.
Geschreven door Bruggeblog om 15:42 Stuur door

Macharius (4)

Ik kan u de moeite besparen om deze tekst te ontcijferen.  Er staat:
"Het broederschap onder de bescherming van den H. Macharius ten tyde van den cholera morbus, den 19 julius 1832 in deze wijk ingesteld en den 2 september daer nae in de hoofdkerk van St. Salvator, canonikelyk opgeregt; heeft hier ter eeuwiger gedachtenes het beeld van den H. Patroon des broederschaps geplaetst den 9 meye 1834."
Geschreven door Bruggeblog om 14:01 Stuur door

Macharius (3)

Ik laat u van dichtbij meegenieten van dit in goede staat verkerende, gepolychromeerd houten beeld uit 1834 dat vroeger in Westmeers stond.  Macharius was vroeger bisschop van Antiochië, kwam als arme pelgrim naar Gent en stierf er op 12 april 1012 aan de pest.
De plekken die u ziet zijn plekken op het glas.  Neen dus, ik heb niet vergeten de lens van mijn fotoapparaat schoon te wrijven.
Geschreven door Bruggeblog om 13:53 Stuur door

Macharius (2)

Nog zo iemand vanop het oude pestschilderij!  Hier is het onmiddellijk duidelijk dat het om een pestheilige gaat.  De inscriptie onderaan verwijst zonder aan duidelijkheid te wensen over te laten naar de choleraepidemie die in deze (toen) arme wijk heerste.
Geschreven door Bruggeblog om 13:43 Stuur door

Macharius

Neemt u te voet vanaf het station de kortste weg naar de binnenstad, dan passeert u deze plaats.  De straat is Oostmeers.  De heilige in het kastje rechts Macharius.

Geschreven door Bruggeblog om 13:32 Stuur door

Nepomucenus (2)

Onze heilige lacht dezer dagen nogal groen als je \'t mij vraagt.  Renoveren a.u.b.!
Interessant om weten is dat voor dit beeld in 1767 hier gezet werd er in de plaats daarvan een pijnders- oftewel lastdragerskapel stond en dat sedert 1421.
Geschreven door Bruggeblog om 13:24 Stuur door

Nepomucenus

... ook Sint-Jan-Nepomuk geheten.  Gisteren vertelde ik van dat pestschilderij dat tot 1900 buiten hing in de Poitevinstraat en dat daar - in tegenstelling tot het tegeltableau dat er nu hangt - de echte pestheiligen op stonden die in Brugge vereerd werden.  Graag boom ik daar vandaag op voort.
Let wel: dit is info van een leek die wat in de Brugse geschiedenis en archieven gesnuffeld heeft.  Met pest en cholera en de frappante verwijzingen ernaar houdt zich tegenwoordig niemand meer bezig.  Behalve ik.
Nepomucenus stond ook op dat pestschilderij.  Nepomucenus? Nepomucenus!  Is dat niet den diejen van op die brug op het einde van de Wollestraat?  Jazeker.  Wie totnogtoe opzoekingswerk deed i.v.m. deze heilige kwam nooit verder dan te zeggen dat hij een typische brugheilige is omdat hij in Praag , na zware foltering, 's nachts vanaf de Karlsbrucke in het water geworpen werd en verdronk en dat in België Johannes Nepomuk alleen nog in Kortrijk (ook op een brug) uitgebeeld wordt.  En dat hij de patroonheilige is van de schippers en molenaars  en dat bidden voor hem ook helpt tegen watersnood, kwaadsprekerij of tongabcessen.  Niemand denkt daarbij aan pest of andere verschikkelijke besmettelijke ziekten.  Waarom staat hij dan afgebeeld op dat pestschilderij?  Het beeld van de hand van Pieter Pepers werd in Brugge 1767 plechtig ingehuldigd.
Door de Fransen werd het beeld - hoe ironisch in de nacht van 6 op 7 oktober 1795 in de reien geworpen.  En kijk: ook in Kortrijk belandde het beeld ooit eens in het water.  Daar werd het in 1940 opgeblazen door de geallieerden bij hun terugtocht.
Nepomucenus werd in Brugge op 11 mei 1811,  plechtig heronthuld.  Er was een grote volkstoeloop en een processie.  Regelmatig gingen er processie uit van de Onze-Lieve-Vrouwkerk naar het beeld  aan de Dijver.
1811?  Hé, is dat niet toevallig ook het jaar waarin het pestschilderij gemaakt werd waarop Sint-Jan-Nepomuk afgebeeld staat? 
Gedurende de hele negentiende eeuw waren er in Brugge verschillende choleraepidemieën.  Zou het niet kunnen dat in die tijd vele processies naar het beeld de intentie hadden om de heilige hulp af te smeken tegen die verschrikkelijke cholera?
Geschreven door Bruggeblog om 13:17 Stuur door

Meer van Bruggeblog

↑ Terug naar de berichten