TIKKEBROEKEN - KASTERLEE

Rups van de “grote beer”

Kijk de komende tijd eens goed naar de grond als je buiten bent; je zou zomaar rupsen van de grote beer kunnen tegenkomen. De grote beer is een nachtvlinder die zijn naam dankt aan het uiterlijk van de rups. Die zijn namelijk behoorlijk dichtbehaard, net een berenvacht. Vooral in vochtige natuurgebieden kunnen de hoeveelheden rupsen behoorlijk oplopen. Hij voedt zich met een breed scala aan lage planten en kruiden, zoals brandnetels, weegbree en diverse bodembedekkers. Ze vallen vaak op omdat ze met flinke snelheid paden oversteken, op zoek naar een plek om te verpoppen. 

Rups van de grote beer (Foto's: Karel VERBRUGGEN)

Grote vossenstaart - Alopecurus pratensis

Een van de vroegst bloeiende grassen en bovendien gemakkelijk door de vorm van de dichte zachte aar te herkennen soort uit de grassenfamilie is de Grote vossenstaart (Alopecurus pratensis). De sigaarvormige aar steekt in bermen en graslanden tijdens de bloei vaak boven de kruidenbegroeiing uit ….en lijkt wel een beetje op een vossenstaart. Dit gras komen we bijzonder vaak tegen in uiterwaardgraslanden. Grote vossenstaart heeft zijn eerste bloeiperiode vroeg in de lente en is daardoor niet te verwarren met Timoteegras dat pas in de zomer bloeit.

Grote vossenstaart in april (Foto's: Karel VERBRUGGEN)

Grote vossenstaart in mei (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Fotoverslag verkenning daguitstap naar Lier - Zondag 10 mei 2026

Klik op de "play-knop" om het filmpje te starten.
Klik daarna onderaan rechts op de 2 pijltjes om beeldvullend te bekijken.
Fotografie: Roger DAMEN

Daslook – Allium ursinum

Daslook, ook wel wilde knoflook of berenlook genoemd, is een vroege lentebloeier die bekendstaat om zijn sterke uiengeur en veelzijdigheid in de keuken. Het is een familielid van de ui, prei en knoflook. De plant is vooral zichtbaar van maart tot eind juni. Hij bloeit in april en mei met witte, stervormige bloemetjes. Je vindt daslook vaak in schaduwrijke loofbossen met een vochtige, kalkhoudende bodem. Hij groeit vaak in grote tapijten. De hele plant heeft een indringende knoflookgeur die nog sterker wordt wanneer de plant in de zomer afsterft. 

Daslook (Foto's: Karel VERBRUGGEN)

Buntlid Danny VAN DER VEKEN helpt de studenten.....

Natuurresevaat  “ Tikkebroeken” in Kasterlee – Zondag 26 april 2026

We zijn er al wel eens geweest….. en toen heeft Greet BOTTERMAN (overleden 6/8/2022) heel wat mooie foto’s gemaakt. Kijkt U maar even mee !!

Natuurreservaat Tikkebroeken is een uniek moeras- en laagveengebied van ruim 50 hectare op de grens van Kasterlee en Oud-Turnhout. Het staat bekend om zijn enorme variatie aan landschappen, van elzenbroekbossen en gagelvelden tot natte en droge heide. Het gebied is ideaal voor rustzoekers en avontuurlijke wandelaars. Houd er rekening mee dat het terrein zeer drassig kan zijn, zeker na regenval wanneer de beek de Rode Loop overstroomt. Waterdichte wandelschoenen of laarzen zijn dan ook aan te bevelen. 

De hoofdingang met parking bevindt zich aan Kluis in Kasterlee.
Gids: Lief VAN SINAY  (014/37.94.92)

Klik op de "play-knop" om het filmpje te starten.
Klik daarna onderaan rechts op de 2 pijltjes om beeldvullend te bekijken (Geluid aan)

Halsbandparkieten zijn kleurrijke stadsbewoners

Onlangs was er een uitgebreide reportage in het VTM-Nieuws over de halsbandparkiet. Wie ooit in één van de Brusselse stadsparken is geweest, heeft ze ongetwijfeld ook wel gezien. De vogel is overwegend felgroen met een opvallende rode, kromme snavel en de mannetjes hebben in de nek ook nog een roze halsband die aan de keel zwart wordt). Hoewel ze oorspronkelijk uit Afrika en Zuid-Azië komen, zijn ze verrassend goed bestand tegen onze koude winters. Stedelijke gebieden zijn immers  warmer en bieden voldoende voedsel, waardoor ze makkelijk kunnen overleven.

De populaties in ons land zijn ontstaan uit ontsnapte of vrijgelaten siervogels. Het zijn holenbroeders die ook in nestkasten broeden, ten nadele van onze eigen vogelsoorten. Ze worden dan ook beschouwd als een invasieve exoot. Ze nestelen vaak ook in holtes van bomen in parken en lanen. Steden zijn voor hen dus ideale leefomgevingen: veel bomen, mild microklimaat en voldoende voedselbronnen. Naar schatting leven er in ons land inmiddels zowat 10.000 exemplaren.

Halsbandparkiet in Warandepark te Brussel (Foto: Karel VERBRUGGEN)

“Groeve Donk” in Dessel

De Sibelco-zandgroeve “Groeve  Donk” in Dessel is getransformeerd tot een duurzame "klimaatplas" die fungeert als buffer voor overtollig water en een nieuwe publieke trekpleister met wandelpaden en een uitkijkheuvel. Dankzij deze nieuwe kantelstuw kan water worden opgeslagen om droogtes te bestrijden en de landbouwers in de regio te ondersteunen. 
Sibelco heeft het gebied opengesteld met een nieuw wandelpad en een uitkijkheuvel die uitzicht biedt op de zandontginning . Deze uitkijkheuvel werd volledig beplant met gaspeldoorn, een prachtige plant met gele bloemen die bloeit van maart tot in  mei.  De groeve bevindt zich aan de Gravenstraat in Dessel (t.o. Tabloo).

Groeve Donk (Fotografie: Karel VERBRUGGEN)

Klik op de "play-knop" om het filmpje te starten.
Klik dan onderaan rechts op de twee pijltjes om beeldvullend te kijken.

Wat is sterrenschot of heksensnot?

Sterrenschot, ook wel heksensnot genoemd, is het uitgebraakte restant van kikkerdril dat door een roofdier zoals een bunzing, reiger of buizerd is gegeten. Het is een gelatine-achtige substantie, die na contact met maagvocht van een roofdier opzwelt en daarom uitgebraakt wordt. Omdat het eruitziet als een witte klomp of snot, met soms zwarte eitjes erin, dachten mensen vroeger dat het afkomstig was van een vallende ster of een heks, vandaar de naam

Sterrenschot of heksensnot (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Frisling

Een frisling is de naam voor het jong van een wild zwijn (ook wel everzwijn genoemd) gedurende zijn eerste levensjaar. De naam verwijst naar het "frisse" of jonge karakter van het dier. 

Frislingen zijn direct herkenbaar aan hun okerkleurige tot beigebruine vacht met donkerbruine, horizontale strepen. Vanwege dit patroon worden ze in de volksmond ook wel "pyjama's" genoemd. De strepen dienen als perfecte schutkleur in de ondergroei van het bos, waardoor ze voor roofdieren nauwelijks zichtbaar zijn. Na ongeveer 3 tot 5 maanden verdwijnen de strepen en krijgt de vacht een meer egaal "rosse" of roodbruine kleur. 

Frisling (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Hoge pollenconcentraties

Mensen die gevoelig zijn voor pollen krijgen het behoorlijk voor de kiezen dit jaar. Na een recordvroege start van de hazelaar en een recordhoge elzenpollenconcentratie in grote delen van het land, lag afgelopen week de pollenconcentratie van diverse boomsoorten, waaronder de es, zeer hoog. We naderen inmiddels ook de piekperiode van berkenpollen.

Hazelaar (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Zwarte els (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Es (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Berk (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Sleedoorn - Prunus spinosa - Blackthorn

Hij groeit en bloeit massaal langsheen het Buntpad, waar hij werd aangeplant na de omlegging van de Witte Neet. De sleedoorn is een inheemse haagplant die vooral geschikt is voor gebruik in wilde hagen en houtwallen. De Sleedoorn bloeit van maart tot en met april en trekt hierbij veel insecten aan, vooral bijen. De kleine groene vruchtjes vallen in het begin nauwelijks op, maar in de nazomer worden dit dikke zwarte bessen die gebruikt kunnen worden voor het maken van jam, vruchtensap, wijn.... of lekkere Buntjenever !!. Voordat de vruchten lekker zijn, moet er eerst vorst over de sleedoorn gegaan zijn.

PS: - De bloei valt dit jaar tegen. De takken van veel struiken zijn begroeid met korstmossen, maar dit kan geen kwaad. Hoewel de sleedoorn redelijk resistent is, kan hij onder ongunstige omstandigheden toch door schimmelziekten worden aangetast. Mogelijks is dat de reden?

Sleedoorn in alle stadia (Foto's: Karel VERBRUGGEN)

Poelslak

Poelslakken zijn er in veel vormen en ze komen zowel op het droge als in het water voor. De grote of gewone poelslak is met een huisje tot 7 centimeter lang de grootste van allemaal. Gewone poelslakken worden in zoet en in brak water gevonden. Ze komen voor in ondiepe wateren zoals sloten, vijvers en meren met veel waterplanten. Vanaf eind april beginnen ze met het afzetten van eisnoeren op de onderkant van drijfbladeren. Als er veel gewone poelslakken bij elkaar voorkomen, kunnen ze grote delen van waterplanten kaal grazen. Ze lijken niet erg kieskeurig, maar eten bijvoorbeeld liever witte waterlelie dan gele plomp. Ook slakken houden niet van alle groenten evenveel.

Poelslak (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Kegelmorielje

Leo PEETERS maakte onderstaande foto’s op 30/04/2021..... bijna 5 jaar jaar geleden in de tuin van zijn buurman. Het zijn kegelmorieljes met een grijsbeige tot zwartgrijze kegelvormige hoed, met raatvormige gaten en plooien…. en vrij zeldzaam!

Morieljes zijn voorjaarspaddenstoelen die vrijwel uitsluitend in het voorjaar groeien (van maart tot  mei). Het zijn paddenstoelen die behoren tot de zakjeszwammen en ze leven als opruimer (of saprofyt) van organisch materiaal in de bodem en dikwijls ook op versnipperde en uitgestrooide boomschors.. Morieljes zijn eetbaar en aromatisch na bereiding, rauw zijn ze giftig.

Kegelmorielje (Alle foto's: Leo PEETERS)

Casarca - Tadorna ferruginea

De casarca is een opvallende verschijning die het midden houdt tussen een eend en een gans. Hoewel de vogel oorspronkelijk uit gebieden rond de Zwarte Zee, Centraal-Azië en Noordwest-Afrika komt, wordt hij ook in Nederland en België steeds vaker gezien. De vogel heeft een karakteristiek oranjebruin (roestkleurig) verenkleed met een lichtere, crèmekleurige kop. In de Lage Landen worden casarca's officieel als exoten beschouwd. De populatie stamt waarschijnlijk af van ontsnapte vogels uit watervogelcollecties.
Het zijn echte holenbroeders die nestelen in oude konijnenholen, boomholtes of zelfs nissen in muren en rotsen. Ze geven de voorkeur aan open gebieden bij zoet- of brakwatermeren, maar foerageren ook vaak op graslanden en akkers. 

Casarca (Foto: Karel VERBRUGGEN)

Casarca (Foto: Roger DAMEN)

Bergeend - Tadorna tadorna

De bergeend is een opvallende verschijning in de Nederlandse en Belgische natuur. Deze vogel wordt vaak een halfgans genoemd, omdat hij qua grootte en gedrag precies tussen een eend en een gans in zit. Ze hebben een bont verenkleed met wit als basis, een donkergroene (bijna zwarte) kop en een brede, kastanjebruine band over de borst. De snavel is felrood. Mannetjes onderscheiden zich in de broedtijd door een opvallende knobbel op de bovenkant van hun snavel. Een uniek kenmerk is dat ze vaak broeden in holtes, zoals leegstaande konijnenholen. 

Bergeend (Foto's: Karel VERBRUGGEN)

Grote lijster (Turdus viscivorus)

De grote lijster is de grootste lijstersoort van Europa. Hij is ongeveer 27 tot 30 cm groot. De vogel heeft een grijsbruine rug en een lichte borst met opvallende, ronde zwarte vlekken. Deze vogel staat bekend om zijn krachtige zang, die al vroeg in het jaar  te horen is, vaak vanuit de hoogste boomtoppen. De zang lijkt op die van een merel, maar is korter, herhalender en minder melodieus.

Grote lijster (Foto: Achiel CLAESSEN)
Klik op de afbeelding om ook de zang te horen (Geluid aan)

Onderleggers voor de feesttafel…..!

Onlangs hadden wij een familiefeestje en mijn dochter Kristien heeft met foto’s die ik genomen heb een 40-tal onderleggers geprint voor op de feesttafel (A3 formaat).
 Misschien ook een idee voor het ledenfeest van dit jaar….?

Onderleggers (Alle foto's: Karel VERBRUGGEN)

Huismus in nesten
(Uit: Nieuwsbrief Natuurpunt)

Tijdens het afgelopen Grote Vogelweekend telde een groot aantal Vlamingen de vogels in hun tuin. Maar achter de hoge participatiecijfers schuilt een bittere realiteit: de huismus, onze meest bekende cultuurvolger, blijft achteruitgaan. Cijfers van de Algemene Broedvogelmonitoring Vlaanderen (ABV) en de resultaten uit de tuinen laten er geen twijfel over bestaan: de huismus heeft onze hulp harder nodig dan ooit.

De resultaten van het Grote Vogelweekend 2026 zijn verontrustend. Hoewel de huismus (Passer domesticus) nog steeds de top 3 van meest getelde tuinvogels haalt, daalde het gemiddeld aantal huismussen per telling met maar liefst 20% ten opzichte van vorig jaar.  

Huismus (Alle foto's: Karel VERBRUGGEN)