Archief

Provinciedomein Domein Raversijde - Oostende.

Start / ligging: Provinciedomein Atlantikwall Raversyde, Nieuwpoortsesteenweg 636 Oostende,

Het gehucht Raversijde ligt in het westen van Oostende vlakbij de luchthaven van Oostende.

Parking: tegenover de museumsite Raversijde ANNO 1465. 

Afstand: rondwandeling 5,6 km en ongeveer 2,5 km extra bezoek aan openluchtmuseum Atlantikwall Raversyde ( ticket kost 10 euro).

Wandelwegen: parkwegen, zeedijk en asfaltweg door duinen.

Bewegwijzering: wandelknooppunten volgen van Wandelnetwerk De Kust.

De door ons af gewandelde wandelknooppunten zijn:  67 - 66 - 68 - 70 - 69 - 67.

Raversijde ANNO 1465 gaat over de verdwenen vissersnederzetting Walraversijde.

Hier staan vier gereconstrueerde middeleeuwse vissershuisjes, is enkel te bezoeken in groepsverband mits reservatie.

Een opvallende radar staat aan de ingang van natuurpark Raversyde.

Het is een mobiel exemplaar van de Würzburg Riese radar uit de Tweede Wereldoorlog, is een unieke Duitse radar die behoort tot de beste radars van tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Waar voorheen dergelijke radars langs de Belgische kust en langs de volledige Atlantikwall stonden opgesteld, zijn vandaag de overblijvende Würzburg Rieseradars enkel terug te vinden in museums.

Volgen wandelknoop 67 doorheen het gratis toegankelijk natuurpark Raversyde.

Het ongeveer 50 hectare groot natuurpark, ligt in een beschermd duin- en polderlandschap. 

Het park bestaat uit uitgestrekte graslanden, rietvelden en bos.

Het Kalsijdegeleed loopt hier door het park, is een waterloop die wordt beheerd door de provincie.

Langs de parkwegen staan een 40-tal foto’s op groot formaat,  is een tijdelijke foto-expo over De Prins van Raversijde.

Het gaat hier over Prins Karel, de tweede zoon van Koning Albert I, die jarenlang op het domein woonde tot aan zijn dood in 1983.

Omwille van de Koningskwestie werd Prins Karel op 20 september 1944 Regent van België, hij bleef dit tot de zomer van 1950.

Voorbij het park volgen we de voormalige buurtweg nummer 6 is nu de Duinenstraat, de straat vormt de scheiding tussen het duinengedeelte en het poldergedeelte. 

Wandelen tot aan de Onze-Lieve-Vrouw-ter-Duinenkerk, gelegen in de Dorpsstraat, is beter bekend als "het Duinenkerkje".

Het kerkje heeft in de loop van zijn lange geschiedenis heel wat meegemaakt, werd verschillende malen verwoest en telkens heropgebouwd.

Na vernielingen tijdens de Eerste Wereldoorlog werd de kerk tussen 1929-1931 terug gerestaureerde en er werd een nieuwe beuk aanbouwde. 

Het Duinkerkje is sinds 1946 beschermd als monument en bezit meubilair uit de 18de eeuw.

Er staat heel wat meubilair in rococostijl: lambrisering, communiebank, preekstoel, biechtstoelen.

Het interieur bestaat uit een prachtig hoofdaltaar uit 1771, Onze-Lieve-Vrouw-ter-Zee in de zijbeuk en een zijkapel van St. Jan de Doper.

De neogotische glasramen zijn geschilderd door Emmanuel Lacroix  en beelden de vijf Blijde en de vijf Droeve Mysteriën uit (1787-1788). 

Wij volgen wkp 66  tot op de zeedijk, de open constructie van massief hardhout dat hier staat is een uitkijk- en rustpunt.

Kuieren eerst even richting zee voor enkele mooie foto's.

Volgen daarna ongeveer 2,5 km zeedijk richting wkp 68 en wkp 70.

Halfweg zien we in de duinen al enkele bunkers liggen van de Atlantikwall.

Aan wkp 70 ter hoogte van tramhalte Raversijde steken we voorzichtig de tramsporen over.

Via trappen overbruggen wij de hoge duinenkam, de duinen staan hier vol met wilde rozen die weelderig bloeien.

Na een afdaling zitten we terug op de Duinenstraat en bereiken het openluchtmuseum Atlantikwall Raversyde.

Bezoek aan het museum is niet gratis, ticket kost 10 euro, is met audiogids.

Bezichtigen eerst de bescheiden woning van Prins Karel, deze woonde decennia lang hier,  de ruimtes zijn ingericht alsof hij er nog woont.

Door frustratie en afkeer van de dynastie trok hij zich hier in alle rust terug als kunstschilder ‘Karel van Vlaanderen’. 

Tot aan zijn dood bleef de prins zich verzetten tegen de afbraak van de bunkers, loopgraven en geschutstellingen uit beide wereldoorlogen op zijn Koninklijk domein, het huidige provinciedomein zou er nooit geweest zijn zonder de prins.

Het borstbeeld van Prins Karel staat in het park tegenover zijn woning.

Passeren het Groen Geruite Huis, een kunstwerk.

Wij maken een boeiend tochtje langs het gebied dat tijdens de Eerste Wereldoorlog werd gebouwd, de militaire-Batterij Aachen. 

De Duitse verdedigingsgordel de Atlantikwall kwam er onder de Tweede Wereldoorlog, was een uitbreiding met een veelvoud aan bunkers, observatieposten, verschillende munitieruimtes en geschutstellingen.

De bunkers zijn met open en ondergrondse gangen met elkaar verbonden.

Aan de hand van levensgrote poppen word het leven in de oorlog uitgebeeld, een 10 tal scènes zijn er te zien.

Wandelen daarna terug door het natuurpark richting uitgang, sluiten af  met een drankje op het terras van Taverne-restaurant Walrave.

Tips / opmerkingen: niet bezocht, wie wil kan gratis een bezoek brengen aan het Opvangcentrum voor vogels en wilde dieren, gebouw ligt aan de parking.

Hier worden alle gekwetste, met olie besmeurde of zieke vogels verzorgt. 

Voor openingsuren museum en tickets kun je beter eerst een kijkje nemen op hun website :  

Meer over het leven van Prins Karel, hij speelde zijn rol van staatshoofd goed en wordt weleens beschouwd als de redder van de Belgische monarchie: 

Meer info over de Duitse verdedigingslinie de Atlantikwall: 

Wandeldatum: tijdens midweek vakantie aan zee, eerste week september, zonnig en warm.

De Demerbroeken - Zichem.

Start / ligging: station van Zichem gelegen in de Ernest Claesstraat 84.

Parking: langs of achter het station.

Afstand: rondwandeling van 6,7 km.

Wandelwegen: straten, spoorwegbedding, veldweg en  grindpaden.

Bewegwijzering: wandelknooppunten volgen van Wandelnetwerk De Merode.

De door ons af gewandelde wandelknooppunten zijn: 246 - 374 - 208 - 138 - 383 - 139 - 140 - 136 - 375 - 141 - 341 - 342 - 246.

Wandelbord: staat op pleintje langs huis 88 in de Ernest Claesstraat, deze wandeling is ook te downloaden: 

Geschiedenis: Zichem is vandaag een dorp, maar in de 14de eeuw was het een vestingstad met scheepsvaart op de de Demer.

Met de komst van de lakenhandel groeide de nederzetting Zichem uit tot een bloeiende stad met vele handelsmogelijkheden en nieuwe gebouwen.

De  gebouwen waren: een waterburcht, een begijnhof dat later werd omgevormd tot klooster, de Maagdentoren, een lakenhal, watermolens de Sint-Eustachiuskerk en een prachtig marktplein met eeuwenoude huizen.

Zichem behoorde van oudsher tot de voornaamste steden van het Hertogdom Brabant en was in handen van  Oranje-Nassau (Nederlanders), de Oranjestad was regelmatig decor van oorlogen.

In de Tachtigjarige Oorlog was het grootste deel van het garnizoen van de Prins van Oranje samen met de dappere bevolking van Zichem niet opgewassen tegen de overmacht van het Spaanse leger, dit luidde in 1578 het eind van de welvaart in.

Zichem is ook de geboorteplaats van de bekendste schrijver van  Vlaanderen Ernest Claes, de schrijver gebruikte  het mooie Zichem dikwijls in zijn streekromans, waaronder zijn bestseller uit 1920, De Witte.

Wij beginnen de wandeling, na het oversteken van de Ernest Claesstraat gaan  we even langs het spoor op.

Tussen knooppunt 374 en 138 volgen we de groene omgeving van de oude spoorwegbedding, is vandaag een fiets- en wandelpad.

Spoorwegbedding lijn 30 Scherpenheuvel-Zichem tussen Zichem was een aftakking van spoorlijn 35 Aarschot-Diest. 

In 1974 reden de laatste passagierstreinen en werd het goederenverkeer stopgezet.

Langs de spoorwegbedding ligt nog steeds de oude spoorbrug over de Demer, het schilderwerk op de buitenkant van de brug verwijst naar het Boemelke.

De stoomtrein die de bedevaarders destijds van station Zichem naar Scherpenheuvel bracht werd in de volksmond het Boemelke genoemd omdat hij tergend traag vooruit ging. 

Vanaf de brug hebben we  links een prachtig uitzicht op de Demervallei en rechts uitzicht op de Maagdentoren, een donjon gebouwd in de 14de eeuw.

Hij is opgetrokken in ijzerzandsteen en deed in de middeleeuwen dienst als grenstoren van het Hertogdom Brabant.

De Maagdentoren werd in 1962 een beschermd monument, maar de tand des tijds had lelijk huisgehouden en een gedeelte stortte in. 

Na restauratie is het terug een statige toren, het ingestorte gedeelte is ondertussen versterkt door een moderne gevel en is nu een uitkijktoren geworden.

Volgens velen schuilt achter de naam Maagdentoren het tragische verhaal van de dochter van de kasteelheer, die door haar vader in de toren werd opgesloten omdat zij weigerde te trouwen met de man die hij voor haar had uitgekozen. 

In de omgeving van de toren staan grote infoborden over de rijke geschiedenis van Zichem.

Op het eind van de spoorwegbedding loopt de wandelroute over een deel van de Veststraat en nemen er links een voetpad met achter ons mooi uitzicht op Zichem.

 Komen uit de Bredeveldstraat, hier liggen uitgestrekte weilanden.

Tussen wkp 383 en 140 zitten we terug op een deel van de spoorwegbedding.

Kunnen even links in de verte een glimp opvangen van de basiliek van Scherpenheuvel.

Het Cappellekensvoetpad met weids uitzicht op de velden brengt ons terug richting Zichem.

Een steigerde Spaanse ruiter prijkt op de rotonde van Steenweg N212, infobordje aanwezig. 

Het standbeeld staat er ter herinnering van het moedige verzet van de inwoners van Zichem tegenover de Spaanjaarden.

Via Reyndersveldweg en Hamerstraat bereiken we het jaagpad langs de Demer.

Tussen wkp 141 en wkp 341 wandelen wij langs de Demer, op de andere oever ligt natuurgebied De Demerbroeken.

In het centrum van Zichem zijn heel wat bezienswaardigheden te zien.

De Sint-Eustachiuskerk dateert uit de 14de - 16de eeuw en is opgetrokken uit het typische bruine ijzerzandsteen uit de streek.

Voor de kerk staat het standbeeld van schrijver Ernest Claes met op zijn schouders De Witte het hoofdpersonage uit De Witte van Zichem. 

Achter de kerk ligt het boomrijke marktplein met kiosk uit 1930.

Verschillende eeuwenoude stadswoningen en herbergen staan langs het marktplein, het voormalige tolhuis aan de Markt 2 is het oudste, dateert uit 1617, is beschermd als monument en werd in 1989 gerestaureerd.

Zoeken daarna terug de Demer op en sluiten terug op de wandelroute aan.

Aan de Demer staat de Watermolen van Zichem, die ook wel de naam ‘grote of nieuwe molen’ kreeg.

De watermolen van het type onderslagmolen fungeerde als korenmolen, werd in 1758 gebouwd maar het huidig molenhuis is van 1771, ondertussen al enkele malen grondig gerestaureerd.

Een grindpad loopt langs zaal De Hemmekes en vervolgens langs de uitlopers van natuurgebied Demerbroeken.

Hier ligt langs de Demer een authentieke, handgemaakte platboot uit de 19de eeuw, deze doet dienst als picknickplaats.

De platboten vervoerden onder meer hooi voor de koninklijke paarden vanuit Zichem naar Brussel.

Nog even wandelen en het station van Zichem is terug in zicht.

Tips / opmerkingen: niet zien staan, op het marktplein staat het 'Wittemonument', er staan zeven taferelen uit het Witte-verhaal afgebeeld.

Er is ook een interessante erfgoedwandeling uitgestippeld, de korte wandelroute van 3,2 km is gericht op gezinnen met kinderen.

Het betekent dat de kinderen om de paar honderd meter iets nieuws kunnen ontdekken, zo is voor de belevingselementen gebruik gemaakt van het aanwezige erfgoed of van bijvoorbeeld verwijzingen naar de avonturen van De Witte.

Niet bezocht de hoeve waar Ernest Claes opgroeide, adres Ernest Claesstraat 152 Zichem.

Huize Ernest Claes is sinds 1967 ingericht als museum, gaat over het leven op het platteland tijdens de late 19de en vroege 20ste eeuw. 

Bovendien kom je er meer te weten over het werk van de schrijver die de Vlamingen heeft leren lezen. 

Bezoekerscentrum van Natuurpunt bevindt zich in de schuur, hier komt men alles te weten over de Demerbroeken. 

Het bezoekerscentrum is de ideale uitvalsbasis voor een wandeling door natuurgebied Demerbroeken, verschillende wandelroutes vertrekken achter de hoeve, wandelbord aanwezig.

Wandeldatum: dinsdag 15 augustus 2023, afwisselend zon- en wolken, geen neerslag.

 

Twee Kruizenwandeling - Hoeselt.

Start / ligging: aan het Cultureel Centrum Ter Kommen, Europalaan 2 Hoeselt.

Parking: grote parking aan Ter Kommen.

Afstand: rondwandeling van 11,5 km.

Wandelwegen: straten en betonwegen , veld- en boswegen, oude trambedding en holle weg.

Bewegwijzering: groene zeshoekige bordjes met zwarte richtingspijl opgedrukt.

Wandelbord: aan de zijkant van de parking.

Wandelen via de Schepenenlaan richting centrum van Hoeselt.

Hier staat in de Dorpsstraat op het plein, een fraaie kiosk uit begin 20ste eeuw, deze bestaat uit een rieten dak gedragen door dikke plantaanstronken.

Achter de kiosk liggen de 18e-eeuwse gebouwen van kasteel Brouckmans, met name de woning met toren en het monumentale poortgebouw.

Links van het kasteel ligt het kloostercomplex met kapel van de Zusters van Voorzienigheid.

De kerk op het plein is de fraaie rood geschilderde Sint-Stephanuskerk met opvallende klokvormige torenspits.

Het is een classicistische zaalkerk uit 1770, in 1896 werd de kerk verlengd en tevens een nieuw koor gebouwd.

In 1931 werd de kerk vergroot met zijbeuken tot een driebeukig schip.

Aan de Dorpsstraat 49 staat de 17de eeuwse herenhoeve van het Kasteel van Bockrijck, herbergt zowel een Franse als Engelse tuin (privé, niet toegankelijk).

Op de hoek van de Dorpsstraat en de Hooilingenstraat bevindt zich een Lourdesgrot, gebouwd in 1941 als dank voor de houden terugkeer van alle Hoeseltse krijgsgevangenen na de achttien daagse veldtocht.

Honderd meter verder in de Hooilingenstraat volgen wij rechts een veldweg langs laag- en hoogstamboomgaarden, vooral perenplantages.

Daarna zitten we in Kruis één van de oudste Hoeseltse gehuchten en volgen een veldweg langs paardenweides met op het hoogste punt een prachtig uitzicht op Hellegat.

Hellegat is een natuurlijke zonk in de groene hellingen en deed ooit dienst als motorcross circuit het Hellegat.

Tot een halve eeuw geleden werd op Circuit het Hellegat regelmatig motorcrosswedstrijden georganiseerd.

Na een stevige daling bereiken we de Hellegatpoel, volgens lokale legendes niet zomaar een put in het landschap, maar wel de verbindingsweg voor duivels tussen Hel en Aarde.

Verderop zitten we tussen de fruitboomgaarden, appels en peren hangen te rijpen, bijna klaar voor de pluk.

Een bosweg loods ons door natuurgebied de Teugelenbeemd, bestaat uit houtkanten, populierenbos met ruigten.

De uitgestrekte glooiende akker die hier links ligt is deels omzoomt met haag.

Aan de T-splitsing hebben we rechts uitzicht op het dorpje Schalkhoven, volgen links een betonnen verkavelingsweg.

Voorbij een mooie holle weg zitten we boven op de Panisberg in Jacky's bos.

Jacky Comhair, bezieler van Jacky’s Bos heeft hier een wandelpad aangelegd.

Via het wandelpad bereiken wij de plaats waarop de bemanning van een neergestorte Amerikaanse B-17 bommenwerper worden herdacht.

De B-17 Flying Fortress werd tijdens WO II door een Duits jachtvliegtuig aangeschoten en 7 van de 10 bemanningsleden waren reeds uit het vliegtuig gesprongen.

De piloot, de co- piloot en de navigator verlieten als laatsten het vliegtuig, ze landden met hun parachute op diverse plaatsen in de omgeving.

Met de hulp van "het Verzet" werden de drie vliegeniers verborgen gehouden in een kuil in het bos waar nu dit Herdenkingsmonument staat.

Twee kastelen zijn de volgende bezienswaardigheden.

Het Kasteel van Hardelingen is eigenlijk een herenhuis aan Hardelingenstraat 5 te Sint-Huibrechts-Hern, is omringd door een Engelse tuin.

De hoeve van het domein werd in de 19e eeuw sterk verbouwd en in 1927 werd het gebouw nog uitgebreid met een torentje en een haakse vleugel.

Het Kasteel van Schalkhoven is van verre te zien, is gelegen aan Schalkhovenstraat tussen Schalkhoven en Sint-Huibrechts-Hern.

Werd in 1588 gebouwd als een herenhoeve en bestaat uit het eigenlijke kasteel, feitelijk een compact herenhuis geflankeerd door torentjes, en een U-vormige hoeve die zich achter het kasteel bevindt.

Het kasteel werd eind 18e eeuw nog aangepast in Lodewijk XVI-stijl, waarbij een strenge symmetrie werd doorgevoerd.

De hoeve heeft haar 17e-eeuwse kern goed bewaard, dit complex bevat schuren, stallingen en een woonhuis, er is in de 19e eeuw regelmatig aan verbouwd.

In Sint-Huibrechts-Hern nemen wij de oude trambedding van de tramlijn 496, is omgevormd tot fiets- en wandelpad.

Ter hoogte van een kapel is rechts de voormalige tramstatie te zien.

Op een infobord staat een oude afbeelding van de tramhalte eertijds, vlakbij lag er toen een Stoomzagerij.

Het Ganzenpad een groene boswegel die bestaat uit plankenpad en draaihekjes brengt ons na stevige klim naar hoger gelegen velden.

In de velden aan het kruispunt Hooilingenstraat en Hardelingenstraat staat de Kruislinde met prachtig vergezicht.

Dit was vroeger het ‘drielandenpunt’ tussen Hoeselt, Werm en Hardelingen, de grenssteen die hier staat dateert van 1683.

Aan de Kruislinde staat het wit geverfde kapelletje van ‘Christus op de koude steen’.

Vlakbij is een Troostplekje voorzien, de sculptuur is een metalen roos, wordt omringd door honderden stenen met de namen van de mensen op die herdacht worden, er is ook een gedicht op plaat gegraveerd.

Nog een bezienswaardigheid is te zien aan het plekje Twee Kruizen, het betonnen hoofd van ruim vier meter hoog is een kunstwerk genaamd #In concreto, ontworpen door Frits Jeuris uit Diepenbeek.

Het is tevens ook een uitkijkpunt, via trappen langs achter te beklimmen.

Langs de Bornekensweg en daarna wandelend over graspaden bereiken wij de Tulpenlaan, spoedig zitten wij terug in Hoeselt centrum.

Tips / opmerkingen: ook de Demervallei wandeling vertrekt aan het Cultureel Centrum Ter Kommen, rode zeshoekige bordjes met zwarte richtingspijl opgedrukt, rondwandeling van 8,2 km.

Deze wandeling is zeker een aanrader in de bloesemperiode.

Wandeldatum: zondag 13 augustus 2023, mooie wandeldag.

Natuurreservaten Overbroek en Egoven  -  Gelinden.

Start / ligging: aan het Bezoekerscentrum, in gehucht Overbroek, Kleinveldstraat 54 Gelinden (bruine wegwijzers volgen vanaf de Luikersteenweg).

Het gebied is gelegen in de vallei van de Herk, Overbroek-Egoven is een natuurgebied tussen Heers en Gelinden.

Parking: er is plaats voor enkele auto's links van het Bezoekerscentrum, anders langs de straat.

Afstand: rondwandeling van 5,4 km, inbegrepen heen-en terug 2 x 150 meter tot aan de begrazingszone van het Land van Zuyl.

Wandelwegen: straat, gras- en bospaden, fietspad, betonweg door veld.

Bewegwijzering: oranje bolletjes.

Wandelbord: aanwezig, op de parking.

Rechts aan de parking liggen allerlei soorten gesteenten, Gelinden is bekend omwille zijn mergelgroeve.

De kalkmergel van Gelinden is ongeveer 58 miljoen jaar geleden afgezet in een vermenging van zout zeewater met zoet rivierwater, ideaal voor het fossiliseren van zee- en landplanten. 

De groeve van Overbroek is een geologische vindplaats van wereldbelang, omwille van uitzonderlijk goed bewaarde fossiele. 

Deze paleontologisch site heeft uitzonderlijke wetenschappelijke waarde, omdat ze een belangrijke biologische schakel vertegenwoordigen tussen de flora uit het Krijttijdperk en deze uit het oudste Tertiair - is een geologisch tijdperk dat volgt op de Krijttijd.

Binnen in het Bezoekerscentrum / Natuurhuis Haspengouw uitgebaat door Natuurpunt Aulenteer is er een  permanente tentoonstelling te zien over 'Mergels van Gelinden'.

Hier ligt op tafels allerlei soorten gesteente, afkomstig uit de Mergels van Overbroek en uit de Haspengouwse gronden.

Een unieke waardevolle collectie fossielen is tentoongesteld in vitrinekasten.

De wandeling, volgen ongeveer honderd meter de Kleinveldstraat en gaan rechtsaf.

Wandelen langs de rand van voormalige voetbalvelden en bereiken zo natuurgebied Overbroek, deels natuurreservaat.

Dit is een natuurparel die door Natuurpunt Aulenteer wordt beheerd.

Hier aan de rand van de Herkvallei liggen natte valleigronden, ze bestaan uit een zone die onderhevig is aan mineraalrijke kwel.

Het gebied bestaat hoofdzakelijk uit natte hooilanden, riet- en zeggeveld.

Wandelen richting de vallei, verlaten even de wandelroute en volgen de wegwijzer met Land van Zuyl op.

Stappen langs de oever van de Herk, het kabbelend beekje zoekt zich hier een weg door de vallei.

We gaan tot aan het hekje van de begrazingszone.

Voor ons ligt het Land van Zuyl, bestaat uit de kalkgraslanden.

Deze zijn ontstaan door alkalische veen in de grond, is een zeldzaamheid in Vlaanderen.

De mergel zit hier niet diep onder het oppervlak en de kwel zorgt voor een vermenging van de mergel met het veen. 

Het gebied herbergt kalk-minnende planten zoals moeslook, pinksterbloem, kattendoorn, wilde narcis, rapunzelklokjes, gulden sleutelbloem en verschillende soorten wilde orchideeën.

Zeldzame planten die hier te vinden zijn: naakte lathyrus en hokjespeul.

Land van Zuyl is erfgoedlandschap en Europees beschermd als onderdeel van Natura 2000-gebied 'Bossen en kalkgraslanden van Haspengouw'.

De Herkvallei boetseert hier duidelijk het landschap, de valleihelling is hier ongeveer 40 meter hoog en bestaat deels uit schrale kalkgraslanden afgewisseld met bos.

Keren op ons stappen terug en vervolgen de wandeling door het vochtige Vechthanenbosje tot aan de Overbroekstraat ter hoogte van een vijver of wachtbekken, linksaf. 

Honderd meter verder hangt links een grote spandoek met de foto van de mergelgroeve op.

De mergelwand ligt hier achter de huizen, het gebied is niet toegankelijk.

Vanachter het afgesloten groene hekwerk is de mergelwand van verre te zien, is met de telelens iets dichterbij te halen.

De eerste vermelding van de mergelkuil te Overbroek dateert al van 1612. 

Eertijds werden hier over een lengte van 300 meter drie groeven uitgebaat. 

De witte mergel werd door de landbouwers destijds gebruikt als bodemverbeteraar.

Bij de opkomst van de kunstmeststoffen na de Tweede Wereldoorlog stopte men met de ontginning in een groeve.

Wij nemen aan de ander kant van de Overbroekstraat de bosweg en stappen langs de oever van de Herk die hier Molenbeek wordt genoemd.

Het natte bosgebied bestaat vooral uit populierenbos, ruigten en wilgenstruweel.

Verderop zitten we in natuurreservaat Egoven, heeft de naam van het nabijgelegen gehucht.

Wij volgen graspaden door de beemd van Egoven, hier staan planten die van een natte omgeving houden.

In de beemd staan onder andere koninginnekruid, dotterbloem, valeriaan en moerasooievaarsbek.

Infobordjes langs de wandelweg met leesvoer over beken, dood hout, de beemd, wilgen, takkenwal en knotbomen.

Midden in de beemd ligt ook een kleine poel, er zal wel leven in zitten ook al is er geen kikkergekwaak te horen.

Langs de oevers van de Grondelingenbeek verlaten we natuurreservaat Egoven.

Volgen een breed plankenpad langs de rand van weilanden.

De wandeling wordt daarna iets minder interessant, gaan op het fietspad langs de Bovelingenstraat en bereiken na 800 meter de Overbrouckerweg.

Dit is een betonweg die hier door open veld loopt, zien enkele laagstamboomgaarden afgewisseld met aardappelen en granen velden.

Wij winnen hoogte, er zijn prachtige vergezichten te zien op het glooiende Haspengouws landschap.

Het laatste deel van de betonweg is een holle weg, redelijk steile daling.

Komen uit op de Overbroekstraat en wandelen terug richting Bezoekerscentrum, hier sluiten wij af met een lekkere trappist.

Na een babbel met de man achter de toog, heeft hij gevraagd om reclame te maken over het ruim assortiment trappisten bieren die hier zijn te verkrijgen, ze hebben er alle trappistensoorten die er zijn.

Tips / opmerkingen: de bottenwandeling is een aanrader in het vroege voorjaar als de wilde narcissen er staan, dan is er een geel tapijt te zien van bloeiende narcissen in het Land van Zuyl (bewegwijzering groene rechthoekjes - 3 km).

Bezoekerscentrum-Natuurhuis Haspengauw is van februari tot en met augustus geopend op elke tweede en laatste zondag van de maand tussen 13.00u en 17.00u. 

Een bezoek aan de mergelwand van dichtbij dat kan op 1 mei, Natuurpunt Aulenteer organiseert dan hun jaarlijkse  Mergeldag. 

Wie door het jaar de mergelwand wil bezoeken onder begeleiding kan een afspraak maken via: info@aulenteernatuurpunt.be.

Wandeldatum: zondag 30 juli 2023, droge dag.

Dorpswandeling in Retie.

Start / ligging: achter het gemeentehuis, Driesstraat volgen tot op de parking.

Retie is een landelijke Kempische gemeente gelegen in het oosten van de provincie Antwerpen in het hartje van de driehoek Geel, Turnhout, Mol.

Parking: ter hoogte van Gemeenschapscentum Den Dries.

Afstand: rondwandeling van 4,5 km.

Wandelwegen: goed begaanbare wegen.

Bewegwijzering: volg de audiogids op de smartphone.

Deze keer geen uitgebreid verslag over de wandeling, de kant-en-klare wandelroute moet gedownload worden op de smartphone.

Installeer eerst de gratis izi.TRAVEL-app op smartphone of iphone:   

Zoek dan in de app naar 'Dorpswandeling Retie' en druk op speel audio af,  tekst en uitleg begint.

De wandeling brengt ons langs de voornaamste bezienswaardigheden in Retie centrum.

Over enkele bezienswaardigheden geeft men geen uitleg alleen tekst.

Verschillende bezienswaardigheden worden helemaal niet vermeld, zie hieronder.

Dichter Lodewijk de Koninck (1838-1924) zijn grafmonument staat links voor de kerk, de dichter woonde vele jaren in Retie.

De pomp op pleintje voor Gemeentehuis is een oude dorpspomp met een grote arduinen steen. 

Vorige eeuw kwamen de vrouwen hier hun wasgoed spoelen aan de pomp.

Het beeldje De Retiese Kort-oor staat aan de Oude Pastorie ter hoogte van het toegangshek.

Kortoren is de spotnaam voor de inwoners van Retie, de bijnaam zou wijzen op een oud rechtsgebruik.

Het rechtsgebruik bestond uit het oor af te snijden of in te korten bij hem die een tweede maal van diefstal overtuigd was.

Voormalige Stoeterij Haras de Rethy aan de Kasteelstraat 67 is een ambtswoning met aansluitend langgevel stalgebouw, gebouwd in 1906-1908.

De stoeterij is gerenoveerd en heringericht als hotel Corsendonk De Linde, 64 hotelkamers liggen verspreid op een domein met vier bijgebouwen.

Tips / opmerkingen: dit type wandelingen via app zijn heel gemakkelijk en een echte aanrader.

Zorg  voor aanvang van de wandeling dat de smartphone-accu volgeladen is,  zonde van een platte accu halfweg.

Natuurlijk ook de locatie op de smartphone niet vergeten aan te zetten zodat de GPS zijn werk kan doen 

Wandeldatum: tijdens mijn midweek vakantie in Kasterlee in de Pinksterweek 2023, erg zonnige week.

Dwars door de Calievallei  -  Lichtaart / Tielen.

Start / ligging: Hoge Rielen, Molenstraat 62 Lichtaart, deelgemeente van Kasterlee.

Parking: parkeerterrein tegenover de hoofdingang van het onthaalcentrum de Hoge Rielen.

Afstand: rondwandeling van 8 km.

Wandelwegen: verharde en  onverharde bos- en zandwegen.

Bewegwijzering: wij volgen de verschillende wandelknooppunten (wkp) van wandelnetwerk Antwerpse Kempen.

De door ons afgewandelde wkp: start aan wkp 38 - 39 - 8 - 87 - 90 - 48 - 91 - 9 - 47 - 38.

Wandelbord: is niet aanwezig, wandeling is te downloaden: 

De Hoge Rielen was ooit militair domein, is vandaag het eigendom van de Vlaamse gemeenschap.

In dit natuurgebied van 230 ha vind men onder dezelfde naam een van de grootste jeugdverblijfcentra van het land.

Aan de Hoge Rielen zoeken we ter hoogte van de toegangspoort aan de rotonde het eerste wkp 38 op.

Volgen de Molenstraat die na het oversteken van de Grote Calie overgaat in Kaliebaan.

Rechts ligt de Kazerne van Tielen, de thuisbasis van het Derde bataljon Parachutisten Tielen.

Zo lijkt er op het eerste gezicht weinig activiteiten plaats te vinden.

Over het voortbestaan van de kazerne in Tielen bestond vele jaren onzekerheid, maar ze blijft voorlopig behouden.

De kazerne kreeg in 1982 de naam "KWARTIER KAPITEIN PIERRE GAILLY", naar de bekende officier die gedood werd te Chatkol in Korea op 20 maart 1953. 

Voorbij het militair terrein nemen wij het Gaillypad en zitten wij spoedig in de pure natuur.

Afwisselend zien we beemden en graslanden die al dan niet als hooiland gebruikt wordt.

Links en rechts staan nog oude verbodsborden met militair domein verboden toegang op, zijn niet meer van toepassing.

Verderop gaan we langs de oever van de Grote Calie en bereiken deelgebied De Balderij in de Calievallei.

De vallei was eeuwenlang een open landschap met beemden, maar naar WOII was het gebruik van beemden economisch niet langer interessant, zo evolueerden de beemden langzaam tot bos.

De Calievallei ligt in het stroomgebied van de Grote- en Kleine Caliebeek, is een van de grootste (laag) veengebieden van de provincie Antwerpen.

Wandelen er door het prachtige vijvergebied, in de jaren 1960- 1970 zijn hier visvijvers aangelegd in functie van recreatieve visvangst.

Een deel van de vijvers zijn oude turfputten, in de 19de eeuw was het een belangrijk turfwinning en ijzererts ontginningsgebied. 

Het erg laag gelegen beekdal staat onder invloed van toestromend ijzerrijk grondwater en is een waardevolle natuur- en kwelgebied.

De Calievallei is Europees beschermd en is belangrijk voor veel dieren- en plantensoorten, vooral water- en moerasvogels voelen zich hier thuis.

De beheerder is het Agentschap voor Natuur en Bos, ze hebben er talrijke natuurherstelwerken uitgevoerd.

Zo is er voor wandelaars voorlopig een korte omleiding voorzien aan de vijvers wegens werken aan de dijken.

De dijken worden er afgegraven tot zachte hellende oevers.

Door de oeverzones natuurvriendelijk in te richten ontwikkeld er zich een gevarieerde oevervegetaties: riet, zegge, lisdodde, gele lis, grote kattenstaart, enz....

In de nabije toekomst komen er meer bruggetjes en plankenpaden in het natuurgebied waardoor er extra wandelmogelijkheden komen.

In het najaar komt er ook een vogelkijkhut en uitkijktoren aan de vijvers.

Verderop loods een zandweg ons door het aansluitende deelgebied Volkers dat  bestaat uit  ondoordringbare broekbossen, wilgenstruwelen en ruigtes.

Voorbij Volkers volgen we een betonweg door landbouwgebied Kleine Winkel en hebben enkele vergezichten op de omgeving.

Via veldwegen bereiken we het Rielenbroek ook wel Rielens Gebroeckt genoemd, dit natuurgebied maakt ook deel uit van de Calievallei.

Het Rielenbroek bestaat uit houtkanten en moerasbossen afgewisseld met poelen waarvan sommige zelfs drijfzand bevatten.

Dieper in het moerasbos volgen we het plankenpad door het elzenbroekbos.

Uit het bos steken wij de  Roeikensloop over is een beekje op de overgang van het Rielenbroek en de akkerlanden van Roeyken.

Via een betonnen fiets- en wandelpad door  Roeyken wandelen we terug richting Hoge Rielen.

Tips / opmerkingen: opgelet in regenperiodes zijn hier hoge schoenen of laarzen sterk aangeraden.

Wat is veen en het verschil van laagveen en hoogveen: 

Wandeldatum: tijdens mijn  korte vakantie in Kasterlee in de Pinksterweek 2023, zonnige week.

Corsendonk wandeling in Oud-Turnhout.

Start / ligging: aan Brasserie Corsendonks Hof, Corsendonk 2 Oud-Turnhout.

Parking: tegenover de brasserie.

Afstand: rondwandeling 7 km.

Wandelwegen: dreven, zand- en veldwegen.

Bewegwijzering: we volgen de verschillende wandelknooppunten (wkp) van wandelnetwerk Antwerpse Kempen.

De door ons afgewandelde wkp: start aan wkp 83 naar  84 - 85 - 30 - 86 - 87 - 88 - 86 -31 - 83.

Wandelbord: niet aanwezig, wandelroute is te downloaden: 

Startplaats is het stijlvolle Corsendonks Hof,  de brasserie opende haar deuren in 1983 en heeft dus niks te maken met de iets verderop liggende priorij. 

De naam is ontleend aan de rustige landelijke omgeving van het grondgebied Corsendonk. 

Het sfeervolle interieur bevat ornamenten uit oude kastelen en kerken (was niet open wegens sluitingsdag).

Na ongeveer 500 meter wandelen bereiken wij de historische site, Priorij van Corsendonk.

Geschiedenis: de Priorij van Corsendonk heeft een indrukwekkende en veelbewogen geschiedenis die begint in de veertiende eeuw. 

In 1395 werd de priorij van Corsendonk, met twaalf reguliere kanunniken van Sint- Augustinus, gesticht op gronden van Maria van Brabant dochter van hertog Jan III van Brabant.

De gebouwen die er vandaag nog terug te vinden zijn gaan terug tot de eerste helft van de 16de eeuw en de 17de eeuw en zijn gelegen binnen een omwald domein.

In de loop van de 19de eeuw moest de priorij plaats maken voor het zogenaamde ‘Hof Corsendonck’, een kasteel in neoclassicistische stijl met park. 

De priorijgebouwen werden sterk aangepast en verbouwd en ook de kloostertuin kreeg een nieuw gezicht. 

In 1968 koopt de ondernemer Fernand Nédée de priorij en begint aan de restauratie.  

De nieuwe eigenaar wilde het overgebleven vervallen kloostercomplex ( de kerk en oostvleugel waren ondertussen al verdwenen) op de juiste manier restaureren en zo Corsendonk opnieuw tot leven brengen, wat is gelukt.

De gebouwen van de priorij zijn sinds 1971 beschermd en sinds 1975 is er een conferentiecentrum in ondergebracht, later werd er een hotel aan toegevoegd.

Passeren eerst het poortgebouw met Vrouwenhuis en aanpalend Kinderhuis gelegen aan de  geordende kloostertuin.

Volgens jaarankers gebouwd in 1631 in traditionele bak- en zandsteenstijl.

Binnen de omheiningsmuur ligt het hoofdgebouw, L-vormig kloostergebouw met korte westvleugel en langgerekte noordvleugel, gebouwd in laatgotische en traditionele bak- en zandsteenstijl.

Gevestigd in de noordvleugel: monumentale kapittelzaal met opvallende spitsboogvensters die voorzien zijn van glas in lood en de geheel intact gebleven kelderruimte met prachtige gotische keldergewelven.

De noordvleugel is tegenwoordig restaurant en feestzaal, jammer maar helaas het interieur niet kunnen bezoeken, er was een privéfeestje bezig, niet toegankelijk voor niet uitgenodigde, is wel te begrijpen.

In de schaduw van de noordvleugel ligt het fraaie Gastenhuis, dat vroeger dienst deed als verblijfplaats voor reizigers die bij valavond nog geen verblijfplaats hadden gevonden.

Verderop staan verspreid over het domein van circa 8 ha ook enkele nieuwere gebouwen, waarschijnlijk zijn dit de hotelkamers.

Bij het verlaten van het domein aan de mooie beukendreef met walgracht bevindt zich nog het gerestaureerde Lekenhuis.

Er tegenover ligt een appelplantages van 16 hectare groot van fruitbedrijf Corso bvba.

Wij wandelen rechtdoor, maar wie wil kan hier de wegwijzer volgen naar de ongeveer 200 meter verderop liggende Corso selfservice shop voor aankoop van appels of fruitsap.

Wij volgen de dreef tot aan wkp 85, hier stroomt de Wamp door het landschap.

De Wamp vormt hier de grens tussen Oud-Turnhout en Retie en is een zijrivier van de Kleine Nete in het stroomgebied van de Schelde. 

Tussen de wkp 30 en 86 gaan we via dreven en veldwegen door agrarische gebied dat bestaat uit akker- en weilanden.

Daarna volgen we de zandwegen langs en door het Pidpa - bos, het domein van drinkwatermaatschappij Pidpa dat sinds 2018 werd opengesteld.

Onderweg krijgen wij in de verte een uitzicht op het oude gehucht Kinschot, bestaat uit verschillende woonstalhuizen en hoeves.

Via een brede mulle zandweg gaat de wandelroute terug richting Corsendonk.

Op het eind van de wandeling passeren we nog het vroegere molenhuis van de verdwenen Molen van Corsendonck.

De houten korenwindmolen die hier ooit stond werd in 1846 verplaatst naar Schoonbroek, werd er in 1932 afgebroken.

Het molenhuis uit de 19de eeuw was een tijdje een hoeve en dient heden enkel als woonfunctie, bestaat uit woonstalhuis, bakhuisje, dwarsschuur en stalletje.

Tips / opmerkingen: een deel van het Pidpa-bos was tijdelijk afgesloten wegens onderhoudswerken.

Goed om te weten: ooit stond op het domein ook een brouwerij en mouterij waar het succesvolle Corsendonk bier werd gebrouwen.

Ten gevolge van de Franse Revolutie in 1784 werd de priorij en brouwerij gesloten.

Pas vanaf 1906 werd het brouwen terug hervat in de Priorij Corsendonk  door brouwerij Keermaekers onder de naam Patersbier, de productie gebeurt tegenwoordig in brouwerij Bocq in Namen.

Wandeldatum: tijdens mijn  korte vakantie in Kasterlee in de Pinksterweek 2023, zonnige week

Netevallei  -  Kasterlee.

Start / ligging: aan het Heemerf in Kasterlee.

Kasterlee ligt halfweg tussen Geel en Turnhout, is de toeristische groene parel in de Antwerpse Kempen, wordt gedomineerd door naaldbossen, vennen, heidevelden en zandduinen.

Parking: aan de Waaiberg.

Afstand: rondwandeling van 8,3 km.

Wandelwegen: straten in het centrum en onverharde wegen in de Netevallei.

Bewegwijzering: wij volgen de verschillende wandelknooppunten (wkp) van wandelnetwerk Antwerpse Kempen.

De door ons afgewandelde wkp: vanaf de parking richting - 3 - 72 - 20 - 70 - 71 - 69 - 68 - 63 - 62 - 6 - 5 - 64 - 2 - 1 - 3.

Wandelbord: aan de parking.

Aan de achterkant van de parking loopt een bospad richting knooppunt 3.

Hier staat aan de Waaiberg de in 2020 gerestaureerde Keesesmolen, is wettelijk beschermd als cultuurhistorisch monument.

De windmolen opgericht rond 1650 kwam na  verschillende omzwervingen op zijn huidige locatie terecht en is sinds 2011 eigendom van de gemeente Kasterlee.

De terug maalvaardig gemaakte windmolen is een typisch Kempense standaard- of staakmolen met een open voet.

Aan de voet van de molen ligt op een omhaagd terrein het Heemerf.

Het is een klein openluchtmuseum met gebouwen in bouwstijl en leefwijze van de Kempenaar einde van de 19de en begin 20ste eeuw.

Er staat  een langgevelhoeve, langschuur, bakhuis, biehal en karkot (erf was spijtig genoeg afgesloten).

Wandelen richting gehucht Houtum en passeren er de Watermolen van Houtem, gelegen op  een eilandje aan de rivier Kleine Nete.

De Oudste vermelding van een molen gaat terug tot 1248 als banmolen die in het bezit kwam van de abdij van Tongerlo, na verwoesting in 1583 herbouwd in 1593.

Molen en sluis verbouwd in 1921, onder meer het oorspronkelijke houten waterrad vervangen door een metalen, restauratie na de Tweede Wereldoorlog en molen stilgelegd in 1956.

Onderslagmolen met bijhorende molengebouw zijn grondig gerestaureerd en uitgebreid ten behoeve van de horecafunctie, is tegenwoordig hotel-restaurant.

Via een onverharde zijweg aan de Hinnekensbergen bereiken wij de Kleine Nete.

De Kleine Nete ontspringt in het Reties Goor en maakt met zijn zijrivieren deel uit van het Scheldebekken.

Vervolgens stroomt ze door de Kempen tot Lier, waar ze samenvloeit met de Grote Nete en de Beneden Nete vormt.

Het water van de Kleine Nete is een van de meest natuurlijke rivieren in Vlaanderen met een goede waterkwaliteit ondanks de typische bruine kleur.

Hier in het stroomgebied van de Kleine Nete  vindt men een dertig vissoorten zoals blankvoorn, baars, meerval, paling, karper,  snoekbaars en riviergrondel.

Maar er zitten ook uiterst zeldzame soorten zoals de kleine modderkruiper en rivierdonderpad.

Er staan twee infoborden aan de oever: 1-over de werking van de vistrap, 2-over de vissoorten in de Nete.

Er is hier in de omgeving van de stuw een vistrap aangelegd, om het visbestand op peil te houden moeten de vissen stroomopwaarts kunnen zwemmen, op zoek naar paaiplaatsen.

Over de brug ligt de Stuw van Kasterlee, de stuw met twee kleppen dient om overstromingen stroomopwaarts te verminderen en een regeling van het waterpeil te verkrijgen.

Beginnen aan het traject langs de oevers van het water.

Het is een zonnige dag en dan wordt er gekajakt op de Nete, regelmatig komen we kajakkers tegen.

Een boer legde ooit een bruggetje over de Kleine Nete om zo aan de overkant te geraken, 'Mil' noemde men die landbouwer, vandaar de naam Millekesbrug.

Dit bruggetje was voor meerdere mensen interessant en na verloop van jaren werd het wandelbruggetje door de gemeente Kasterlee opgewaardeerd.

Sindsdien is het bruggetje een idyllische plek over de Kleine Nete, steken het brugje over en wandelen op de andere oever.

Links tussen de bomen krijgen we in de weilanden de watertoren van Kasterlee te zien.

Tussen wkp 68 en 63 verkennen wij de Netevallei met uitzicht op gras- en  akkerlanden en deels langs de bosrand van een privébos.

Op de akkergronden staan pas geplante of gezaaide gewassen, men moet al een planten- of gewassen kenner zijn om te weten wat er staat.

Maar misschien is er ook een pompoenveld te zien, Kasterlee staat bekend als Pompoendorp.

Steken terug de Nete over via de betonnen Terlobrug en volgen de Desselsebaan tot aan wkp 62.

Tussen wkp 62 en wkp 64,  een zanderige veldweg langs landbouwgronden van gehucht Oosteneind, passeren een staakkapel.

Op het volgende kruispunt staat rechts geflankeerd door twee linden de bakstenen Sint-Rochuskapel.

De eerste kapel werd in 1762 gebouwd, na afbraak - tweede kapel midden 19de eeuw, is door ongeval verwoest in 1982 en herbouwd in 1983.

Sint-Rochus is de patroonheilige die aanroepen wordt in tijden van besmettelijke ziekten.

Wandelen langs de weg Houtum en Netestraat en komen terug uit op de Waaiberg en parking.

Tips / opmerkingen: Heemerf de Waaiberg is elke tweede zondag van de maand open te bezoeken van 14 tot 17 uur, toegang is gratis.

Vlakbij zijn er talrijke wandelmogelijkheden op het domein van de slapende reus dat bestaat uit de Kabouterberg, Zwarte Berg en Hoge Mouw.

In het glooiende landschap van de Kempense Heuvelrug ligt de reus te slapen, een gigantische sculptuur van designer Gijs Van Vaerenbergh (niet bezocht).

Foto 16, standbeeld van de pompoen staat op de Markt van Kasterlee.

Wandeldatum: tijdens mijn  korte vakantie in Kasterlee in de Pinksterweek 2023, zonnige week.

Landschapswandeling - Jesseren.