Rotanslang

RADAR was een kleiner, inmiddels vrijwel vergeten Belgisch huishoudmerk. De verpakking viel op door een rood schip, een haven en een zendmast, duidelijk ontworpen om in de winkel direct de aandacht te trekken. Deze huishoudzeep werd, net zoals andere bekende merken in veel gezinnen gebruikt voor het huishouden. Ook de verpakking van Radar-kristalstijfsel toont dezelfde herkenbare vormgeving en liet zien dat het merk verschillende producten voor de was in zijn assortiment had. Tegenwoordig vormt het een mooi stukje Belgische reclame- en huishoudgeschiedenis.

Devolder's Producten, Kortrijk

1950s

Oude verpakkingen Radar zeephuishoudzeepBelgische merkenBelgisch huishoudmerkvintage verpakkingoude zeepverpakkingouderwetse zeepSunlighthuishouden vroegerwasgoed vroegerwasdagkristalstijfseloud stijfselDe Volder's Productennostalgiejaren 1950

Als je deze oude ijskar ziet, waan je je meteen terug in de jaren 60. De kleurrijke kar met haar rood-wit gestreepte luifel hoorde helemaal bij het zomerse strandbeeld van toen. Op warme zomerdagen was zo'n ijskar een echte attractie en zodra de ijsverkoper in de buurt kwam, waren de kinderen er als de kippen bij. Een bolletje vanille, chocolade of aardbei, of misschien een ijsje op een hoorntje… Met het zand tussen de tenen en de zon op het gezicht smaakte zo’n ijsje natuurlijk nóg beter.

gezien in de Bokrijk-collectie

De Sixties

Oude voorwerpen ijskarijsijsjejaren 60jaren zestignostalgienostalgie jaren 60vroegerzomervakantiezomerzeeBelgische kuststrandkinderenijsverkoperstraatbeeldretrovintageoude ijskarvers ijshoorntjezomerse herinneringen

Het vrolijke gele eendje gaf de verpakking een speels en herkenbaar tintje, en met zijn guitige blik en brede glimlach sprak het vooral kinderen aan. Zo werd een gewone pot chocoladepasta voor hun iets bijzonders, terwijl ouders kozen voor de kwaliteit en de goede reputatie. Het Itegemse voedingsbedrijf FORT was destijds een vertrouwde naam in de Belgische kruidenierszaken en leverde op het hoogtepunt van zijn bestaan aan zo’n 16.000 winkels verspreid over het hele land.

periode

1960s

Oude verpakkingen vintage verpakkingFORT ItegemBelgische voedingserfgoedretro chocoladeklasmerkgeschiedenisgrafisch ontwerp retroverpakkingsnostalgieBelgische merkcultuurfotomaniefred schafraet sieker

Van auto's en vliegtuigen tot treinen, robots... en zelfs varkens werden in blik tot leven gebracht. Het is mooi om te zien hoe de fabrikanten er in slaagden om van een stuk bedrukt blik een herkenbaar en levendig dier te maken. Dankzij het ingebouwde opwindmechanisme komt het varkentje na enkele draaien aan het sleuteltje vrolijk in beweging op zijn korte pootjes. Dit exemplaar is voor mij weer een prachtig stukje speelgoedgeschiedenis dat laat zien hoe veelzijdig het oude blikken speelgoed kon zijn.

Wells-Brimtoy N° 149

1950s

Blikken speelgoed blikken speelgoedwells-brimtoypockettoysfotomaniefred schafraet

In de jaren zestig durfde men kleur te gebruiken. Warme tinten zoals rood, oranje, bruin en geel bepaalden vaak het karakter van een woonkamer. Gekleurd glas was erg geliefd en siervoorwerpen werden bewust gekozen om een ruimte meer uitstraling te geven. Een vaas zoals deze stond niet ergens verborgen in een hoekje, maar kreeg een zichtbare plaats op een kast, dressoir of salontafel en vormde een echte blikvanger die perfect aansloot bij het kleurrijke interieur van die tijd.

Mid-Century Modern

1960s

Oude voorwerpen glaswerkmuranooud glaswerkMid-Century Modern1960svintage glaswerkfotomanie;fred schafraet

De illustratie op de verpakking toont een typische huisvrouw uit die tijd, bezig met de was aan een wastobbe. Een vlek verwijderen betekende toen niet alleen properheid, maar ook zuinig omgaan met textiel en het huishoudbudget. Zulke tekeningen waren kenmerkend voor de naoorlogse reclamewereld, eenvoudig, herkenbaar en volledig afgestemd op de rolverdeling van toen binnen het gezin. De zachte groene kleur en het retro lettertype geven het doosje vandaag een charmante vintage uitstraling.

uit de collectie van het Industriemuseum Gent

1950s

Oude verpakkingen verpakkingsgeschiedenisfred schafraetoude verpakkingenfotomanieoude wasmiddelenwaspoeder 1950sMerly

In de jaren zeventig en tachtig groeide Chinon uit tot een bekend Japans cameramerk dat betaalbare spiegelreflexcamera's op de markt bracht. Dit model was mijn allereerste spiegelreflexcamera, een prachtig cadeau van mijn grootvader toen ik zeventien werd en waarmee ik mijn eerste echte stappen in de fotografie zette. De camera werkte volledig mechanisch, waardoor je zelf de sluitertijd en het diafragma moest instellen. Ik drukte niet zomaar af want elke opname kostte geld voor ontwikkeling en afdrukken, die ik uit eigen zak betaalde en dat was misschien wel de beste fotografieles die ik ooit heb gehad.

Introductiejaar

1977

Fototoestellen & toeb. Chinon CM3vintage camerafred schafraetfotomanieoude fototoestellen1970s

We kennen vooral Meccano van de metalen strips en tandwielen, maar daarnaast bestond ook de bijzondere Aeroplane Constructor-reeks. Deze aparte bouwdozen waren volledig gewijd aan vliegtuigen en bevatten speciaal gevormde onderdelen zoals vleugels, rompdelen en motorkappen. Daardoor kregen de modellen een veel realistischer uiterlijk dan de klassieke Meccano-creaties. Dit is een model dat niet alleen goed in elkaar zat, maar maar ook de dromen van jonge luchtvaartliefhebbers tot leven bracht.

N° 2 Aeroplane Outfit

1930s

Meccano MeccanoAeroplane Constructorvintage speelgoedjaren 1930metalen bouwdoosmodelvliegtuigbiplaneluchtvaartgeschiedenisRAF‑stijlnostalgiemechanische constructiejeugdherinneringenFotomaniefred schafraet

Het apparaat was geen luxe, maar vaak een vast onderdeel van de keuken, stevig op zijn plek gehouden met een tafelklem. Er was geen elektriciteit nodig want net als bij de koffiemolen werd de machine handmatig bediend met een draaihendel die een scherp, rond mes aandreef. Het werd vooral gebruikt om brood te snijden, maar was ook perfect voor het in plakjes snijden van kaas of vlees. Een mooi voorbeeld van hoe techniek en gebruiksgemak letterlijk hand in hand ging.

made in Belgium

1950s

Oude voorwerpen broodsnijmachinevintagekeukenmateriaalfotomaniefred schafraetkeukennostalgienostalgie1950s

Deze onvergetelijke stripfiguur is een karikatuur van een klassieke Britse kostschooljongen die altijd verwikkeld is in een eeuwige strijd met snoep, verleidingen en schoolse discipline. De thema’s draaien meestal om gulzigheid, luiheid en kattenkwaad, waarbij Billie het regelmatig letterlijk aan de stok krijgt met meester Kwel. Even rond en even gulzig is zijn zus Bessie Turf, die ook haar eigen stripreeks had die zich afspeelde in een meisjeskostschool. Ook vandaag de dag blijven ze voor veel lezers tot de geliefde klassieke stripfiguren uit hun jeugd behoren.

Uitgeverij Spaarnestad Haarlem

1967

Oude boeken Billy Turfoude stripsBessy TurfSpaarnestadmeester kwelvintage1960s

Toen ook wel "de pijl" genoemd, was naast het Atomium zelf, de meest opvallende en technisch gedurfde constructie die voor Expo 58 in Brussel op de Heizel werd gebouwd. Het was een 80 meter lange betonnen constructie die het publiek moest tonen waartoe de burgerlijke bouwkunde in staat was en gold als een technisch hoogstandje van zijn tijd. De bezoekers konden "de pijl" ook mee naar huis nemen als "souvenir Expo 58" voor een blijvende herinnering aan de tentoonstelling. In 1970 werd het bouwwerk gesloopt.

Wereldtentoonstelling

Expo 58

Wetenschap - Techniek Expo 58Wereldtentoonstelling BrusselAtomium1958Golden Fiftiesatoomtijdperkvooruitgangsoptimismeretro BelgiëExpo‑merchandisingExpostervintage reclameBrussel 1958fotomaniehistorische expoBelgische geschiedenisnostalgie

Dit charmante keukenmixertje is een prachtig voorbeeld van het realistische speelgoed uit de jaren '50. Aangedreven door batterijen draaiden de metalen gardes echt rond en gaven kinderen het gevoel dat ze, net als mama, heerlijke gerechten aan het bereiden waren. Vandaag zou dit speelgoed de veiligheidsnormen niet meer halen. De onbeschermde metalen gardes waren immers niet bepaald vriendelijk voor nieuwsgierige kindervingertjes. Een mooi voorbeeld van hoe niet alleen speelgoed, maar ook onze kijk op veiligheid door de jaren heen is geëvolueerd.

Lil Miss Mixer

1950s

Blikken speelgoed lil miss mixerblikken speelgoedvintage speelgoed1950sfotomaniefred schafraet

Het Nederlandse bedrijf Nutricia lanceerde in 1949 hun chocolademelk onder de naam Cécémel in België en maakte generaties lang deel uit van het dagelijkse leven. In 2026 besliste het bedrijf om ook in België voortaan de internationale merknaam Chocomel te gebruiken en zo verdwijnt na 77 jaar de naam Cécémel uit de winkelrekken. Aan de vertrouwde chocoladesmaak verandert niets, maar het voelt toch een beetje aan alsof er een stukje jeugdherinnering verloren gaat.

Kartonnen reclameplaat

1950s

Reclame CécémelChocomeloude reclamevintage reclame1950sfotomanienutriciafred schafraet

Als kind van een jaar of vijf, was ik ervan overtuigd dat er in die houten radiokast spannende dingen gebeurden. Op de muur achter het toestel wierpen de gloeiende radiobuizen, zichtbaar door de geperforeerde achterwand, een betoverend lichtspel. Gefascineerd keek ik naar het groene afstemoog rechtsboven, dat langzaam oplichtte en van vorm veranderde wanneer mijn grootvader voorzichtig aan de afstemknop draaide. Het leek wel minuten te duren, tot de geluiden van de buitenwereld langzaam sterker werden en de huiskamer vulden. Voor mij was dat pure magie.

Loewe Opta Rheinperle

1959

Wetenschap - Techniek vintage radiofotomaniebuizenradioLoewe optafred schafraet

Wie in de jaren 1960 en 1970 opgroeide, herinnert zich ongetwijfeld Dash waspoeder. De kartonnen ton met de slogan "Witter kan het niet" was bij bijna iedereen bekend door vooral de overtuigende reclames van Jan Theys op televisie en in de tijdschriften. Dash wist zich daardoor stevig in het geheugen van een hele generatie te nestelen. Zo'n ton kreeg trouwens een tweede leven want voor veel kinderen werd ze een schatkist voor speelgoed, knikkers, autootjes, bouwblokjes...

Dash waspoeder

1970s

Oude verpakkingen DashJan Thysvintage waspoeder1970sFotomanieretro designreclame

Lang voordat er fototoestellen bestonden, was er al de camera obscura, een donkere kamer of doos met een klein gaatje waardoor het invallende licht een beeld op de tegenoverliggende wand projecteerde. Dat beeld verscheen ondersteboven en verdween weer zodra het licht werd weggenomen. De boxcamera werkte volgens hetzelfde principe maar maakten het mogelijk dat vluchtige beeld nu ook daadwerkelijk op een lichtgevoelige film vast te leggen waardoor het veranderde in een blijvende herinnering. Zo groeide het eenvoudige principe uit tot de basis van de fotografie zoals we die vandaag kennen.

Agfa Box 44

1930s

Fototoestellen & toeb. Agfavintage fototoestellenagfa fototoestellenFotomaniecamera obscuraboxcamera's

Terwijl het helikoptertje over de vloer werd voortgeduwd draaide de propeller vrolijk rond, zonder batterijen of elektronica. Dankzij de kleurrijke lithografie en inventieve ontwerpen waren deze speelgoedjes bijzonder aantrekkelijk voor kinderen. De belettering op dit kleine helikoptertje verwees naar de experimentele Bell XH-15-helikopter uit de Verenigde Staten, maar de Japanse ontwerpers maakten er vooral een fantasierijk speelgoedmodel van, waarbij historische nauwkeurigheid minder belangrijk was. 

Made in Japan

1958-1963

Blikken speelgoed blikken speelgoedJapans speelgoedXH-15vintage speelgoedjaren 50jaren 60lithografiehelikopterspeelgoedverzamelingnostalgieretroFotomanie

Zonnekind maakte deel uit van de geliefde jeugdpublicaties van Averbode, waarmee generaties kinderen opgroeiden. De vrolijke illustraties en speelse verhalen brachten jonge lezers tijdens de vakantie een mix van avontuur, ontspanning en educatieve momenten. Achter deze uitgaven stond Nonkel Fons, jarenlang de belangrijke figuur binnen de jeugdbladen van Averbode en gaf de boekjes hun warme en herkenbare stijl. Vandaag voelt zo’n boekje als een klein venster naar vroeger, maar bewaart het ook een stukje Vlaamse jeugdgeschiedenis.

Uitgeverij Goede Pers, Averbode

1965

Oude boeken zonnekindzonnelandnonkel fonsabdij averbodefotomaniefred schafraetomer de kesel

De jaren zeventig waren een speeltuin voor industriële ontwerpers. Kunststoffen werden lichter, kleuren opvallender en de grens tussen kunstobject en gebruiksvoorwerp vervaagde steeds meer. Deze futuristisch vormgegeven radio is daar een mooi voorbeeld van. Met zijn opvallende ontwerp weerspiegelt hij de fascinatie voor ruimtevaart en technologische vooruitgang die de jaren zestig en zeventig kenmerkte. Hoewel dat toekomstbeeld nooit helemaal werkelijkheid werd, bleef dit soort design een tastbare herinnering aan het optimisme en de verbeeldingskracht van die periode.

 uit de collectie van het museum

Huis van Alijn

Oude voorwerpen jaren 70seventiesvintage radiotransistorradiodesignradiofuturistisch designspace agespace age designindustrieel ontwerpkunststof designretronostalgievintagedesigngeschiedenisfred schafraet