Na mijn 7Oste verjaardagfzeest - deel 1

DEZE
KEER
KWAMEN
DE VROUEN
MIJ TEN DANS
VROEGEN.

Wij als Senioren hebben dit vroeger anderom geweten, wij als mannen of heren, dienden galant, een toen nog jonge dame, ten dans te vragen.

Ik weet het nog, ik was toen ook al klein en toen deze jonge vrouw dan opstond stak die met haar hoofd soms 20 cm boven mij uit. Dit gaf mij jarenlang frustraties.

Maar vandaag grap ik daarmee. Waarom ook niet. Uiteindelijk dienen wij toch ook wel in liefde tot ons zelf te leven, is dit niet zo?


Frans.

HET RESULTAAT
VAN EEN
HERBRONNING.

IN HET OEUVRE
VAN

FRANS CROES.

Een kunstenaar, die jarenlang trouw is gebleven aan het uitwerken van zijn ideeën via

de tekening en zich plots 'leeg' voelt, weet zich slechts dan te herpakken wanneer de

innerlijke rust is weergekeerd.

Peilen naar de inhoudelijke en creatieve waarden in het werk van Frans Croes vergt van

de kijker niet alleen tijd, maar vooral een intellectueel openstaan voor de filosofische-

vaak mystiek symbolistische vormentaal van de kunstenaar.

LICHT EN BEWEGING.

Ontegensprekelijk is het recent oeuvre van Frans Croes als het ware een spel van licht

en beweging. Het licht verdringt de donkere vlakken, zodat de lichtende raaklijnen

worden geaccentueerd. Op deze wijze kan de zoekende geest van de kunstenaar

zich vrij uitleven.

Elk beeld is krachtig van opbouw en suggestief.

Vakkundig wordt de idee statisch met verf gezet. Hierbij is het voor hem geen

eenvoudige klus, daar hij, werkend met de kleur in de kleur zonder dat de verf

opgedroogd is, ervaart dat er gestadig dient doorgewerkt. Met het effect van een

statische vibratie geeft hij duiding voor het inzicht in de idee.

TECHNISCHE VERWOORDING VIA SYMBOLEN.

Zoals de 'boom' in zijn vroeger werk, krijgt de spiraal, de centrifugerende krachten

die ervan uitgaan, als symbool thans de sublieme voorstellingsvorm van zijn eigen geaardheid. Het innerlijk 'ik' van Frans Croes drijft hem naar een gevoelsmatige benadering van de mystieke abstractie. Hierbij geeft hij in elk doek slechts enkele aanwijzigen over het behandelde gedachtegoed, maar hij reikt nergens een oplossing

of een verklaring aan. Opvallend is wel dat hij bepaalde ideeën uitwerkt in een serie

van doeken.
Maar als schilder werkt hij niet naar of volgens een bepaalde thematiek. Een leidraad,

als er al een te onderstrepen valt, is zijn constante gedrevenheid naar de strakheid van

het lineaire. Deze wordt gebroken door een lichtgevende witte kleur met vaak wat roze tinten om de sfeer scherp te stellen. Door het zetten van de kleuren tonaliteiten, die

soms de vergelijking met deze aangebracht bij de keramiek kunnen doorstaan, weet

hij zijn opgedane indrukken aan het doek toe te vertrouwen. Het zijn impressies die,

door de neerwaartszuigende beweging van de lijnvorming, de indruk geven als van

een overwinning op de geestelijke zwartgalligheid.

Het optimaal werken naar bepaalde breuklijnen met een intens blauw, suggereert een
bepaalde duiding. Met dansende lijnen verwijst Croes naar een thans bereikte levensbeschouwelijke en rustige periode in zijn leven. Zich vrij te kunnen uitleven naar vorm en met verrijkende kleuren, verwijzend naar dieperliggende gevoelens en begeesterd in de ban te kunnen blijven van zijn artistieke vormentaal, geeft aan zijn

werk een bewonderenswaardige dimensie mee.

Zo krijgt een tandwiel of een radertje de zinbeeldige betekenis van de vermenig-

vuldiging der krachten. Onvoorwaardelijk sterk gezet en sfeervol opgebouwd, is het

de expressie van een emotionele betrokkenheid met de mens en de natuur. Het

doet ons overkomen als een predikaat voor de verbetering van ons milieu, onze samenleving en gedragen door een onmetelijk respect voor de menselijke waarden.

Deel: 2

DE GROEI NAAR EEN FIGURATIEVE ABSTRACTIE.

Het genetisch effect van elk doek is een weerspiegeling van Frans Croes' eigen levensloop.

Aan de realisatie van een in zijn geest gegroeid beeld gaat voorzeker een intense voorstudie vooraf.
Eens voor het doek gezeten, laat hij zich intuïtief leiden door zijn gevoelsmatige betrokkenheid met het gegeven. We kunnen ons niet ontdoen van de gedachte

dat hij zijn diepste zielsroerselen niet meteen verwoordt.

Als een bron, die opspringt, verwijzen de stuwende krachten naar een opwellende beweging, zoekend naar het licht. Wat dit licht ook moge betekenen, laat hij gewild en suggererend over aan de kijker .
Deze laatste kan dan dit zelf invullen zodat hij, peilend naar de betekenis van sommige symbolen, open komt te staan voor een dialoog. Ik geloof stellig dat dit de dieper

liggende bedoeling van de kunstenaar is.

Het moet hem dan ook gelukkig maken wanneer hij door een bezoeker hierover wordt

ondervraagd. Intieme vrienden van Frans Croes weten maar al te goed dat hij om geen woord verlegen zit.

Het werk van Frans Croes lijkt op het eerste zicht ondoorgrondelijk. Waar in sommige werken een geabstraheerde vorm van een 'ei' op ons netvlies verschijnt, hoeven we

niet te raden naar de wezenlijke betekenis ervan. Als symbool voor het leven,

gegeven waaraan de schepper zo erg verknocht is, krijgt de compositie een wervelende- en toch diepmenselijke uitstraling. Het lijkt me even duidelijk dat de doeken van de

laatste jaren de indruk geven van een strijd om het leven. Een zich picturaal afzetten

tegen elke vorm van verloedering van onze kosmos.

Deel: 3

SCHOONHEID.

'Ik kan geen mooi werk maken als ikzelf niet mooi van binnen ben. Schoonheid heeft

er fundamenteel iets mee te maken.
Mijn gevoelsmatige betrokkenheid met mijn doeken brengt mij tot het beste van mijn

kunnen', verklaarde hij mij op een zomerse morgen.

Een affiniteit die hem eert!

Wetende dat hij soms Zijn lyrische ontboezemingen op papier zet, dan mag het ons
evenmin verbazen dat Frans Croes zich intuïtief poëtisch beeldend uitdrukt. Ritmisch

en teder groeit elk schilderij als een open venster voor de mens naar de luciditeit van

het onderwerp.
De schriftuur van Frans Croes' kunst onderscheidt zich door zijn strak gehouden lijnvorming en de volumes die het omringen. Een tweede vaststelling is het sterk natuurgevoel van de kunstschilder. Een waarde die we eveneens in het oeuvre van

Pierre Alechinsky aantreffen.
Bovendien is het werk van de waardevolle kunstenaar gedragen door de persoonlijke vitaliteit en de eenvoud van zijn koloriet.

Al deze kwaliteiten samen maken dat Frans Croes ons zal blijven verrassen met een hopelijk steeds subtielere schoonheidsontroering .

Fons De Bleser.

Kunstcriticus. Geschreven op vrijdag 29 oktober 1993.

EEN
CRASH
KOMT
STEEDS
ONGELEGEN.


Dit kwam door een uitval van mijn Pc of een crash en dit heeft heel veel gevolgen voor mij. Ik verloor mijn adressenbestand van meer dan 1300 namen, ook teksten en wat niet nog allemaal.
Daardoor kwam het dat julie lang van mij niets gehoord hebben, want een Mentor van een bepaalde Mailgroep die mij wou helpen liet verstek gaan en het was uiteindelijk ene Roger Claeys uit Burcht die mij uit de miserie haalde.
Ik kan deze terecht aan iedereen aanbevelen. Je mailt hem naar: rabbitrc@yahoo.com of teleoneert hem naar zijn nummer: 03 2529369 en doe dit met mijn groeten.

Frans

BEZOEKERS

KUNSTLIEFHEBBERS

EEN ZEGERIJK

JAAR 2006.


Dit is mijn innige wens dat ieder van ons zich gelukkig mag voelen in hart en ziel en er een goede gezondheid mag op nahouden.

Van harte aan ieder gegund in het jaar 2006.

Door
Frans Croes

FRANS CROES

EN DE

KABOUTER

BEWEGING!

Ten tijde Staminee Herten Aas 1970.

In 1964 startte te Mechelen een pluralistische jongeren vereniging MECHELS JEUGDSTUDIO vzw. Enerzijds de gestructureerde vereniging met allerlei puike realisaties. Anderzijds de achterban, die meteen de naam verwierven van de Mechelse Provo's. Frans CROES werd door allen tot voorzitter benoemd.

De Provo's staken de draak met het 'klootjesvolk' op artistieke wijze. Trokken toen reeds de aandacht naar de milieu verontreiniging en deelden bvb zakjes uit met frisse lucht of gingen flesjes stinkend Dijlewater aanbieden aan de Mechelaars ..

Schilderden honderden meters muren vol met PROVOCATIEVE SLOGANS.

HAPPENNEN was IN! (Happenings.) Jongeren trokken de straat op met ezels en kwasten en namen plaats te midden op de rijweg. Protest tegen het toen al drukke verkeer in de Stad en een gebrek aan bewegingsvrijheid voor de jeugd.

Maakten PLEZANTE WANDELINGEN met op zolders gevonden oude kledij om het chique volk of de burgerij te clownneren. PARODIEERDEN DE BOURGOISIE.

In 1967 opende Staminee HERTEN AAS de deuren. (sla bewust vele jaren en passages over van de actieve rol die ik zelf als Frans CROES daarin speelde gedurende negen jaren)

Rond 21 juli - de Belgisch Nationale Feestdag - stond er elk jaar - zo ook in 1970 - een 'legertank' opgesteld tegen de muur van het Mechelse Stadhuis. Deze Leopard Tank werd HET doelwit van VERFBOMMEN en de eerste ROZE HANDJES werden daarop aangebracht. Ook op Openbare Gebouwen, op de namaak Gotische gevel van, het Mechels Stadhuis en dies meer. DE POELEN VAN HET VERDERF werden daarmee door hen in verve gezet! Punt is, vandaag bestaan deze poelen nog, enkel maar erger en er is zo veel meer aan de hand dat van democratie geen sprake meer is want de Big­Brother gruwels bepalen het leven van de ingeslapen burgerij.

Een spontane optocht met veel tumult vol toeters, bellen en rariteiten vormde zich op de Grote Markt. HET BEGIN van een soort KABOUTER BEWEGING was een openbaar feit geworden.

Deze werd uit mekaar geslagen met de wapenstok door me Politie. Mensen werden opgepakt en aan Frans CROES werd door de betogers de vraag gesteld: "Als jij wenst op te komen bij de eerstvolgende gemeenteraadsverkiezingen wel wij allen doen mee".

Wat gebeurde na een maand overweging van mijnentwege en de 'ROZE HANDJES' en de slogan "DAG MENSEN" werd IN. Ook de in het roze geklede langharige soort met puntmuts dook geregeld op in het straatbeeld van Mechelen. Elke nacht werden drie plak - en schilderploegen ergens neer gedropt om slogans aan te brengen en alom roze handjes aan te brengen tot zelfs grote kaboutervoeten. Meer 200.000 kleefhandjes werden uitgedeeld aan de jeugd en kinderen. Deze werden, omwille van de KICK onze grootste propagandisten. Elke dag - dit gedurende de drie maanden voor de verkiezingen - was ergens in de Stad, op een plek, aan een school, in een buurt, aan een fabriek en noem maar op, ofwel poppenkast gespeeld, straattheater stukjes opgevoerd, mensen werden toegesproken zoals in het Londense Hide-Park vanaf een houten kist. Debatten werden gehouden in scholen en veel, veel meer dan dit korte verhaaltje vermeld ...

Uiteindelijk kregen de KABOUTERS onvoldoende stemmen om een gemeenteraadszitje te bekomen. Gelukkig maar, want het accent had gelegen op: drie maanden dagelijkse actie tegen de verloedering van de ethiek en de moraal. Tegen de verderfelijke invloed van de 'WEL V AART SLOGANS'. De Kabouters kwamen op voor een WEL ZIJN.

En met dit laatste gaat het steeds meer dan berg afwaarts. De morele en ethische codes zijn haast onbestaande geworden, de ineenstorting van de Westerse Cultuur - en Beschaving loopt naar een eindfase toe en veel brutale eeuwen kondigen zich aan. Dit is geen doemdenkbeeld. Dit is een Kabouterverhaal. Daarom luid de kabouter de Bellen (zoals vroeger bij branden) neemt hij de zorg voor de Toekomst op zijn schouders en waar de Kabouter naar toe gaat? Wel dit is én een Mysterie én een Mythisch verhaal.

Ondergetekende kreeg toen de naam "Paps Kabouter" te zijn, de initiatiefnemer! Van ik weet niet wat allemaal eens vroeger kreeg ik nog meer namen of titels toebedeeld of werden aan mij toegeschreven. Bvb door de dichter Herman De CONINCKt: "Frans CROES was de Godfather van de Mechelse Subcultuur".

Getekend: Frans Croes -15.07.2000

De
herfst
is
daar

en hoe dreigend grijs de wolken ook al

stormen, het stormde niet in mijn hart.

Dagen later weerzie ik nog o die gelukzalig

weemoedige glimlach op jouw snoetje Inge.

De herfst is waar

de hartenklop op het ritme ontroering slaat… en

volle blonde lokken vielen sluiks voor je ogen neer. En toch

weet ik wat ik daarin zag, niet de gekte want het deemsterde niet, wetende Inge

dat ik jou die dag een tel, al was het maar even, jou het geluk bracht.

De herfst, ongaarne

stelt mij vragen of ik jou bvb schrijven mag. Breng

ik jouw gemoed niet nog meer in verwarring wetende hoe bros je kronkel

hersens nu ook zijn. Jij bent eens al te erg gestenigd. En ik weet niet Inge,

of ik uren, dagen, maanden nadien nog jou schrijven mag. Of kan het feest…

In de herfst

ook verdergaan wanneer de winter eens voorbij overgaat in een lente

en jij en ik en wij kunnen aan een zomeren denken en wie…

weet het niet dat dan, Inge, dat na het midzomerfeest ik jou Inge,

vanuit mijn herfst die ik geworden ben, toch een zonnetje teken op een vel.

De herfst is weer daar,

ook in mij, die ondertussen zelf herfst ben geworden en wie weet het dan

of ik nog eens jouw ogen weer kan zien en de innige zachtheid van je handen

nog mag voelen… ‘k zou het zo geren omdat je zo mooi was toen o Inge.

Lief is de droom die opnieuw opflitst in mij. Teder zacht is mijn ontroering.

Frans Croes

Symbolisme

contra
Mystiek
Esorerisme.
 

Ontstond op het einde van de 19^de eeuw, als reactie tegen het realisme. Het belangrijkste kenmerk is, dat men bepaalde zielstoestanden en ideeën achter de werkelijkheid trachtte uit te drukken via allerlei symbolen zoals dromen, visioenen en sprookjes. In weerwil van de sombere tijden die toen heersten, verheerlijkten zij de pracht van de natuur, het kosmische in een vergelijk met het alledaagse leven.

Men wilde een levenssfeer en emoties uitdrukken, zonder die gevoelens echter concreet uit te werken. Waarin soms een gevoel lag van naïviteit of van een ongerept bewustzijn en een niet misvorm transcendent levensgevoel. Het kan hymnisch zijn en mysterieus, contemplatief en onrustig.

Er kon ook een romantische hang zijn naar de middeleeuwen, bewondering voor het exotische en oude culturen, de zon en het leven en het verlangen naar en nieuwe vorm van samenleving. Ook een behoefte aan geloofsverdieping en belangstelling voor het fantastische en het bovennatuurlijke en daarmee kan er soms een vergelijk zijn met mystieke werken, maar het symbolisme staat op zichzelf.

Mystiek – Esoterische:

In de Mystiek kan alles om een mens heen een boodschap in zich dragen waardoor een mens tot een verdere en diepere ontplooiing komt. Zo te zien is de wereld één groot orakel gevuld met de symbooltaal van het goddelijke. Het gaat er dan niet om op welke manier de kunstenaar zich uitdrukt, maar hoe deze dit doet als een en al verbondenheid met het hogere leven waar men dan mee verbonden is.

De werken getuigen van en esoterisch aspect, dit wil zeggen dat die werken dan enkel toegankelijk zijn tot het begrijpen ervan wanneer men ingewijd is in de leerschool van het leven die goddelijke bespeeld wordt. Op die wijze stroomt er bij wijze van schrijven een getransformeerd beeld via de handen en vingers op bvb een doek of bij een beeldhouwwerk op de steen of het hout dat men beitelt.

De totaliteit van dat hogere is de leerschool, om winnen de chaos de werkelijke orde te vinden.

Een kunstenaar die deze werken maakt dient trouw te blijven aan zichzelf waar je nooit kunt naar streven maar als vanzelf IS in de maker van het werk. De werken kunnen een hemelse schoonheid in zich dragen, of het hogere Zijn eren als een eeuwige thuis. Dit IS hier en nu indien je dit toelaat.

HET
CREDO
VAN
CROES

Bij zijn Symbolische tekeningen.

De beknopte folder voor het publiek (spijtig at er geen catalogus was) van Galerij

Ro te Mechelen omschrijft het zo: ”Croes samenvatten is een onbegonnen werk”.

Daarom beperken wij ons ook tot volgende telegrafische biogra­fie nota's:

Academieloper te Mechelen en Antwerpen, stichter van alles en nog wat en

worstelaar voor “allerlei artistieke en progressieve bewegingen”.

Breng Croes dus niet onder in een vakje want dat heeft hij niet graag maar wij

bestempelen hem toch maar als een gestaagde estheet. "

"De liefde van Croes tot de kunst vormde o.i. de basis voor de kracht "die hij

heeft kunnen opbrengen om op korte tijdspanne een niet onaanzienlijk aantal

tekeningen samen te brengen en het publiek deelachtig te maken aan zijn oeuvre”

.

Het zijn werken waarin met veel fijn­gevoeligheid, duidelijk lijnenspel,

harmonische kleuren en het hanteren van kompositie. Kleurenspel en goede

contrasteffecten. De toeschouwer wordt aangezet zich even te verplaatsen “op

tournee” in de wereld waarin droom en werkelijk­heid ineenvloeien.

Een wandeling tussen droom en werkelijkheid.

Nu al rond Croes' oeuvre theorieën opbouwen is nutteloos. Wel kunnen we

aanvaarden dat hij genoeg overtuigings­kracht bezit om een poetische en

suggestieve kunst te scheppen waaraan men hier niet kan aan voorbij lopen.

VoIgens zijn eigen Credo bepaalt de idee van een”kosmische evolutie waarvan

de mensen deel uitmaken» zijn kunst.

Het is een abstracte volzin waarin 'eten en drinken zit vooral als men het werk van naderbij bekijkt. Aardige erotische vrouwenfiguren gesitueerd in een symbolische taal met knipogen naar een magisch mythische omgeving die zich als het ware willen losrukken uit de rea­liteit, hoe dan ook dominerend voor mens en... evolutie. Sprookjesachtige gewrochten die omringd door een hallu­cinant decorum: een alternatief wereldje. Een wereld die kwellend is omdat hij «slechts» visueel en emotioneel kan “gevoeld” worden. Ook de dood, het verval, het onontkoombare blijken voortdurend keer- of eindpunten te zijn in de evolutie die Croes, ons voorschotelt.

O die beminnelijke Croes toch.

Bob Francis – mei 1977 - uit “De Rode Vaan”..

Frans Croes
tekent

universele levenskracht

Mystiek Esoterische Kunst in Antwerpen.

De in 1936 te Mechelen gebo­ren FrslI3 Croes, sinds 1976 actief als beeldend kunstenaar; impliceert een late roeping. Tot i 30 april toont hij zijn groot; gamma van tekeningen in galerij; ! Het eeuwige leven, Sint-Paulus­straat 40. Ze houden de resulta­ten van zijn zoektocht - van i zijn geestelijke groei - in. I

I

In weerwil van de vaak over­vloedige stoffering, vertonen deze tekeningen een zacht geaarde hechte eenheid. I

Het zijn tekeningen die geen visie willen opdringen, maar in hun veel suggererende bovenbouw toch naar een rijke onder­bouw verwijzen. Frans Croes doorworstelde een evolutie. Hij passeerde langs destructie een hekeling, langs het willen ont­maskeren van de maskerades van het mensdom, langs veeleer negatieve krachten. Hij verwijl­de in de wereld van het mystie­ke, het occulte en het esoteri­sche, maar vond finaal ook dààr geen soelaas. Uiteindelijk be­hield hij slechts zijn geloof in de oerbron van het leven zelf, in het kosmische gebeuren en in de natuur. Daarbij is hij een aan­bidder van zon en licht.

De meeste Mystiek Esoterische composities tonen dan ook een wirwar van floreale elementen, een woekering van planten, een haast barokke weelde, met hier en daar relic­ten van het oude denken en voelen. Er is ook een pan erotisme, dat zich nooit ostentatief naar voren wil werken. Niet zelden verschijnt de schoonheid van de vrouw te midden van een bloemenguirlande. Een onge­woon zelfportret van deze mar­kante kunstenaar is: “Het boek der wijsheid”: een boek vol blanke bladzijden dat zijn waarheid voor zichzelf houdt. De mens wil zich ontdoen van het dogmatisch denken, maar heeft niet in de gaten dat hij steeds weer nieuwe houvasten zoekt. Croes rest het geloof in leven en ervaring.

Rene TURKRY Kunstcriticus van de Gazet van Antwerpen