Speeltijd...

Mènsje lief, z’èmme ’t schuë wéir vèr éir èige g’ave van de joër zènne… De konzjéimojnde woëre van dem balange ni vèr nor ouis auver te schraive… En tèn zegge z’op den téivéi dâ me normoël wéir g’at èmme… As de mènsje moeste gon wèireke en de kinnjere nor’t schaul moeste, tèn was’t achteriën tfiërteg groëde en ge wist ni wor krouipe… Mor allâ ik mag toch ni kloëge. ‘k Em azuë wâ vanalles néigemokt en ‘k ben nor ewwâ vanalles gon kaike.

Zi, en aster nä iet is dâ'k gèire zien en uër, tèn is't e schots mezzik. Man vraa zegd' attait: "Gèi zied' alles gèire, as't mor ne rok oënéit!". Mor iërlaik  gezèit en gezwéige, dâ mezzik van die doedelzakke is't lifste dâ'k uër. "Ameezing grees", "Schotland de breef", en noem mor op, ik uëre't ammel om te liever. Ik pèis dâ ge wel ne goejen oësem moet èmme vèr op azuë e spel te bloëze. Ik pèis dâ'k ik allènsj dië zak van dad' extrement ni zouë vol kraige, 'k zouë réidelaik rap op mannen oësem trappe! En tèn die trommelèirs datter bèizain, dâ vinne'k uëk formedoëbel. Die manne kènne d'r uëk wâ van zènne…, en ammel zuë schuën gelaik. Ik kan nâ uëk wel em bitsje trommele, mor azze'k de die béizeg zien tèn zouë'k man stokke in stikke vaniën bréike vâ naidegait.

Vantait druëme'k er 's nachs van, dâ'k uëk in azuë e mezzik spéil en tèn schiete'k in iëne kiër wakker van 't verschiete omdâ'k mè d'r tèn zien mè ne karrau rok oënluëpe! Daddis faitelaik d' iënegste réide worrom dâ'k man oënvroëg ni toen vèr in e schots mezzik te spéile… Ik èm van dem balange gië postier vèr ne rok te droëge en man biëne zain uëk ni van 't goe modèl.

Auverlèst ouë'k vâ man èrt ne stiën gemokt en 'k was nor 't stat getrokke, nor de mezzikschaul. 'k Was vâ gedacht vèr e poër inlichtinge te vroëge, kwèste vèr mâ te loëten inschraive. 'k Moest rèzzekes wachte want den dèrrektuir was ekzoëmes on 't afpakke. Al mè ne kiër kwamp dië mènsj d'r tèn toch déir en 'k moest in zannem berrau komme. Ik vroëg of dâ'k mâ ni kost loëten opschraive vèr in de mointj september lèsse te volge vèr doedelzak te liëre spéile, mor â zèi dâ ge dad'ier ni kost volge… Manne wèirelt stèrtegen iniën! En 'k zien't nâ wel ni zitte vèr alle wéike nor Schotland nor de mezzikschaul te goën zènne!

                                                                                                 

Pier van Tatjes.

De 'koer' van het Lyceum wacht op de leerlingen (1992)...
De foto's werden genomen vanuit twee verschillende richtingen. Met een beetje verbeelding sta je op de twee foto met de rug naar de turnzaal...

In de Nieuwstraat, op het einde van de Oude Vest, bouwden nijveraars (eind 19e eeuw) woningen die ze verhuurden aan arbeiders die in hun fabrieken werkten. Zij hadden hiermede speculatieve bedoelingen. Ondermeer Leopold Gorus en Juffrouw Van Der Taelen waren (zogenaamde) beluikenbouwers. Sommige van deze 'hofkens' werden bewoond tot 1967!
 

We kwamen in het bezit van een foto, waarvan de toezender niet weet waar het om gaat. Duidelijk is wel dat de foto is genomen ter hoogte van de zaak Bruyninckx - wijn- en likeurhandel - aan het begin van de Kerkstraat (naast Café Justitiepaleis). Vooraan de stoet zijn drie mensen te zien in krijgsgevangenplunje. De toeschouwers lijken rouwend toe te zien... Weet iemand meer omtrent deze foto?
Laat het ons weten aub.





Jozef Hermans uit Baasrode stuurde ons volgende reactie:
Ik denk dat de foto genomen werd eind 1944 (misschien ter gelegenheid van de 11 novemberviering). De optocht wordt geleid door de teruggekeerde gedeporteerden en begeeft zich waarschijnlijk naar de Grote Kerk om eer te betonen aan de oorlogsslachtoffers (weerstanders, gedeporteerden).

Patrick De Wolf uit Dendermonde stuurde ons volgende reactie:

Zoals aangegeven in ons vorig deel aangaande Dendermonde en het circus leveren wij een bijdrage omtrent Dendermondse circusartiesten en het Circus Tondeurs, waarvan de familie zich vestigde in de deelgemeente Baasrode.

SAWARTOS
Alfons Zwarts werd geboren te Dendermonde in 1908. Zijn ouders waren beiden van Dendermonde. Die wilden dat hun zoon ingenieur werd, maar het liep anders. Alfons was lenig en een voortreffelijk turner.
Op 20-jarige leeftijd startte hij als evenwichtskunstenaar. Na zijn huwelijk in 1935 begon hij samen met zijn echtgenote Magdalena Demey een cascadenummer als 'De 2 Sawartos' en behaalden triomfen in verschillende Europse landen. Hij werkte ondermeer in volgende circussen: Circus De Muynck, Circus Semay en circus Tondeur.
Alfons bleef optreden tot ongeveer 1965.

                                                       
                                                  Alfons Zwarts, alias Sawartos

SANTOS
Lodewijk Van San, die aanvankelijk het beroep van meubelmaker uitoefende, voelde dat hij artiestenbloed in de aders had. Hij was woonachtig met zijn echtgenote Victoire Ringoet in Oudegem. Als draadloper 'Santos' werkte hij enkele jaren in het Circus Saratos. Toen zijn zoon Urbain oud genoeg was vormde hij met deze het duo equilibristen, de '2 Santos'.
Later ging zoon Urbain solo als evenwichtskunstenaar en werkte ondermeer bij Circus Libot, De Muynck, Semay en Tondeurs. Urbain Van San woonde evenals zijn vader Lodewijk tot aan het einde van hun leven in Oudegem.

MISS MARIETTE
Florence de Smedt, die door iedereen bij haar tweede voornaam Mariette werd genoemd, werd geboren in Baasrode (1932). Ze trouwde met een circusartiest en bracht als Miss Mariette nummers aan de vertikale koord, een trapeze-act en grondacrobatie. Ze presenteerde ook geruime tijd een fox-terrier-parade. Half de jaren zestig van vorige eeuw hield zij het voor bekeken. Zij verbleef lang in Baasrode in haar woonwagen, waarmee ze rondreisde met het circus.

CIRCUS TONDEURS

                                                                

De stichter van het Circus Tondeurs was Joseph Tondeurs (°1897). Hij was lid van een turnkring, en dit lag juist aan de basis van het feit dat hij later acrobaat werd.
Na zijn huwelijk met Marie Moortgat werden zij de trotse ouders van zoon Dominique. Deze zou later faam oogsten in het circusleven. Na WOI ging het paar diverse contracten aan bij diverse circussen. In die periode kende het circusleven een enorme bloei doordat de mensen ontspanning zochten na de jaren van miserie.
Vanaf 1923 was Joseph Tondeurs de 'zaakvoerder' van het gelijknamige circus, dat stilaan uitgroeide tot een gewaardeerd bedrijf.
Zelf nam hij meerdere nummers voor zijn rekening, zoals een act aan de draaiende ladder, de vliegende trapeze en een act met paarden. Ook als muzikale clown maakte hij zich verdienstelijk.

                            

In 1927 werd dochter Annie geboren die later meerdere disciplines zou beoefenen zoals trapeze-acts, paardrijdster en als jongleuse. Nadat haar moeder stopte met de act aan de draaiende ladder verving zij deze. Broer Dominique, ondertussen een evenwichtskunstenaar. Later maakte hij zich ook andere disciplines eigen (voltigeur, monocyclist, leeuwentemmer ...). Met de jaren zou hij maar liefst zeventien verschillende acts beheren!


                            

Als gevolg van de slechte economische toestand in de crisisjaren (jaren dertig van vorige eeuw), voelden ook de circussen een achteruitgang. Bij de Tondeurs was dit niet anders. Ondertussen waren zij reeds een aantal jaren te Baasrode gevestigd, aan de Theodoor Vermylenstraat.
WOII zorgde opnieuw voor een aantal beperkingen, zoals gebrek aan benzine waardoor de verplaatsingen in het gedrang kwamen.
Ook na de Tweede Wereldoorlog herleefde het ontspanningsleven en ook deze keer profiteerde het circus daarvan.
In 1946 presenteerde Circus Tondeurs opnieuw een prachtig programma, maar in de jaren vijftig kwam de ergste crisis die de circuswereld ooit heeft gekend. Het nieuwe medium 'televisie' werd hiervan als oorzaak beschouwd.
In 1954 veranderde de naam van het circus in 'Rodeo Circus' en in 1957 werd het 'Apollinaris Circus'. Hiermee publiciteit makend voor het gelijknamige spuitwatermerk zorgde voor extra financiële impulsen.

                                   

In 1958 kwam in het circus een ommezwaai, men wilde namelijk een showaccent leggen. Bobbejaan Schoepen werd door de Tondeurs aangeworven en hij bracht enige reorganisatie in het spektakel.

                                                                 

Bobbejaan vulde een deel van het programma, gesteund door een orkest onder leiding van Lou Logist of Roger Eggermont (accordeonisten). Het circus droeg toen ook de naam van de zanger.Afwisseling in het amusement was de boodschap! Schoepen zou dit zo'n drie seizonen lang volhouden.

                                 

Vanaf 1961 toerde het circus weer onder de eigen naam. Enkele jaren later deden de tegenvallende resultaten de familie beslissen er definitief een punt achter te zetten.

Jozef Hermans uit Baasrode stuurde ons volgende reactie:
Het circus Tondeurs kwam in Baasrode terecht (waarschijnlijk in 1936/1937?) en overwinterde er tijdens verschillende jaren vooraleer het zich vestigde in de gebouwen en loodsen rechtover Broekkant Kapelleke. In Baasrode op het pleintje in de Vermylenstraat stonden de woonwagens opgesteld en in de zaal "Concordia" (die reeds dienst had gedaan als spectakelzaal van de Firma Vermylen, als schrijnwerkerij van P. Veyt en later als kapel), werden de verschillende circus-acts  getraind.
               

Deze week lazen wij in de krant dat het Belgisch wagenpark de laatste dertig jaar bijna verdubbeld is! Elk jaar kwamen er zowat 100.000 auto's per jaar bij! Het afgelopen jaar zouden het er zelrfs 120.000 geweest zijn... Dit deed ons even terugdenken aan de tijd dat er nog heel wat minder auto's onze lucht vervuilden, zoals vaak wordt gezegd...

Enkele annonces van garages die in onze stad gevestigd waren in het verleden en enkele 'modellen...

              



                      


                 

Beelden uit de Ros Beiaardommegang van 29 juni 1958. De stoet in de Brusselsestraat.

Burgemeester Cool leidde enkele jaren het stadsbestuur. Een sympathieke burgervader die het zowat met iedereen kon vinden. We mogen hem een geliefd politicus noemen.


Tijdens het bal van de burgemeester. Vlnr.: Albert Cool, Jan Lenssens, Minister Chabert en Roger (?). (Jaartal onbekend).


VDB (Paul Van Den Boeynants) op bezoek in onze stad. Links zien we Jan Lenssens. Rechts naast burgemeester Cool, schepen Annie Hoornaert-Maes. De foto werd genomen in de Kerkstraat aan het Heilig-Maagtdcollege (jaartal onbekend).

De politieke kopmannen Verberckmoes (PVV), Bruynincx (CVP), Goossens (BSP) en Buyst (VU) houden een persconferentie om de bevolking voor te lichten over de aanstaande fusie van Dendermonde, St.-Gillis en Appels. Zij voorzien gemeenteraadsverkiezingen op 13 juni 1971. Staande John Claessens bij de opname-apparatuur.

Hoeweel het weer niet werd zoals men het had voorspeld, lokte de Middeleeuwse Reuzenommegang een massa volk naar de stad! In de vooravond was al duidelijk dat het een drukte van jewelste zou worden!
Op de Grote Markt werden alle maatregelen genomen zodat alles feilloos kon verlopen.



Indiaan, Mars en Goliath konden aan hun ware triomftocht beginnen langs een door toeschouwers overbezet parcours!
Terwijl de stoet zich als een kleurrijke sliert door de straten bewoog werd op de Grote Markt gezorgd voor animatie voor degenen die plaats hadden genomen op de 'verkochte' zitjes. Ook de terrassen van de horecazaken waren meer dan goed gevuld.
Rond midderancht werd de Ommegang afgesloten met een groot vuurwerk. De Reuzen konden weer naar hun stekje en dit onder massale belangstelling!
Ook 'ereburger' Vanessa Chinitor was van de partij!

Enkele beelden.

D'r kom schot in de zoëk. Op 't internet ister al ne nieve saait onlaain, mor d'r stoë nog ni véil 'n op. Wâ dâ wel nief is dad' is de 'laugau' vèr 2010! Schuën zènne! Nog ni gezien? Wâ pèisd'r af? Ni mis nowô?

De voorbije kermisweek dachten wij toch nog eens met heimwee terug aan de koersen die gereden werden in het verleden op maandag en woensdag.
Criteria van beroepsrenners, liefhebbers en andere reeksen behoren tot het verleden. Nochtans brachten de wielerwedstrijden telkens leven in de brouwerij...

Twee duidelijke luchtfoto's.

We tonen een opname van een zeer bekend politieman van onze stad, Jozef Gribbe. Hij maakte geruime tijd deel uit van de stedelijke recherche-afdeling van het politiekorps.

We vonden nog een aantal advertenties...

Vandoëg is 't Katouit,
en vandenoëvet trèkke de réize d'r op ouit!
Oilsjt zit op zâ gat,
want d'r komme duzende mènsje nor ons stat!
Want Gaulejat, Mars en Indejoën
zèlle wèrral éir gange goën!
En ... nog 639 doëge en ons Pèirt doe zan ronde
in 't stat van Dèrremonde!

Op onderstaande foto's zien we leden van het stadsbestuur in de raadszaal van het stadhuis in het voorjaar van 1971. Zij nemen op dat ogenblik afscheid van Dendermonde voor de eerste fusie (1972)!


Vlnr. Luc Wiemeersch (CVP) - Lievin Vertongen (CVP) - Secretaris De Backer - Clement Leybaert (CVP) - Burgemeester William Bruyninckx - Lucien Willems (CVP) - Alfons Goossens (BSP) - Herman Brants (BSP) - Jan De Donder (BSP) en Frans Verberckmoes (PVV). Raadsleden Pieters (CVP) en Ward Buyst (VU) ontbreken.


Vlnr. Luc Wiemeersch, secretaris De Backer, Lievin Vertongen, Clement Leybaert, Burgemeester William Bruyninckx, Lucien Willems, Frans Verberckmoes, Alfons Goossens, Herman Brants, Ward Buyst en Jan De Donder.

Advertenties uit het verleden...