BIESLOOK

Judaspenning, Lunaria annua, wordt als eenjarige of tweejarige plant gekweekt. Voor de tweejarige kweek zaait  men in augustus. Nog voor de winter heeft men dan al flinke planten. De eenjarige zaait men omstreeks april of mei. De zaailingen laten zich gemakkelijk verplanten. Judaspenning groeit ook nog goed op schaduwrijke plaatsen. De bloemen worden graag door bijen bezocht. Wel moet de plant met rijshout ed. gesteund worden, omdat de penwortel de plant omhoog drukt. Aan het eind van de zomer worden de takken geoogst. Deze worden onder een afdak, uit de zon gedroogd, waarna de bruine vruchtkleppen worden verwijderd, samen met de zaden. Dit moet heel voorzichtig gebeuren omdat het tussenliggende vlies heel erg broos is en gemakkelijk breekt. De bewerkte takken worden dan in een droogboeket gebruikt.









Foto: Ronald

 Hesperis matronalis, Damastbloem, Nachtviool, valt op met zijn geurende witte, licht en donker violetroze bloemhoofden. Door de kleigrond in mijn tuin zijn de planten extra hoog, iets meer dan 100 cm. Bovendien hebben ze het kennelijk goed naar hun zin want elk jaar word ik weer verrast met heel veel zaailingen, wat weer goed is voor de planten ruil/verkoop dagen.








Foto: Ronald

De Teunisbloem is een van de planten die altijd heel eigenwijs op plekken te voorschijn komt waar ik juist iets anders had willen planten. Gelukkig herken ik hem al in een zeer jong stadium, zodat ik hem nog voordat de penwortel te lang wordt uit de grond kan halen om hem op de gewenste plek over te zetten. In Frankrijk zijn de wortels van de Teunisbloem een lekkernij want ze smaken naar ham. Ook de bloemen, de bladeren en de zaden worden gegeten. De olie in de zaden bevatten zelfs een gehalte aan gamma-linoleenzuur tot 14 %, die een gunstige werking hebben tegen ontstekingen in het lichaam en huidziektes kunnen genezen. Teunisbloemolie wordt afgeraden bij manische depressiviteit of epilepsie en tijdens de zwangerschap.
Het is iedere keer weer verrassend als de bloemen 's avonds met een knappend geluidje open gaan en dan een heerlijke geur verspreiden. Ze worden ook veel bezocht door nachtvlinders.




foto: Ronald

Na langer dan tien jaar werd het tijd het oude Èrpelhok te vervangen. Onder leiding van Bert werd in samenwerking met vrijwilligers deze klus aangepakt.

*** Foto's: Francien

De Campanula of Klokjesbloem kent ongeveer driehonderd soorten, zowel eenjarigen als tweejarigen. Meestal zijn ze blauw, maar er zijn ook wel witte.
Het Mariëtteklokje is een hoge soort die wel 80 tot 90 cm kunnen worden.
Hiervan zijn ook roze en dubbelbloemigen van. De bloei is van juni tot eind juli. We zaaien vanaf april. Als we later zaaien zal de bloei het jaar daarop vallen.




Foto: Ronald

Eenjarige zaaibloemen worden deze maand in huis en in de broeibak gezaaid in kistjes of potten.
We hebben de keuze uit de soorten: 

Ageratum - Leverbalsem - blauw - 15 cm
Anthirrinum - Leeuwebek - diverse kleuren - 30-50 cm
Nemesia - diverse kleuren - 20 cm
Petunia - diverse kleuren - 20-40 cm
Phlox drummondii - Vlambloem - diverse kleuren - 20-30 cm
Salvia - Salie - rood - 30 cm
Tagetes - Afrikaantjes - geel-oranje-bruin - 20-80 cm
Verbena - IJzerhard - diverse kleuren - 20-40 cm
Zinnia - diverse kleuren - 25-8- cm

In een pas aangelegde tuin zorgen de eenjarigen voor kleur in het eerste jaar en vullen ze de lege plekken tussen de nog jonge heesters.


Foto: Ronald

We kunnen de bodemstructuur verbeteren door regelmatig organische mest toe te passen. Oude stalmest wordt het meest gebruikt. Dit is een zogenaamde koude meststof; de mest verteert langzaam en is daarom geschikt als voorraadbemesting. Warme mest, zoals paardenmest, schapenmest of kippenmest, verteert vlug en wordt snel omgezet. Verteerde stalmest vermengd met aarde is goed te verwerken en te verdelen. Men mag nooit verse mest gebruiken. In zakken wordt gecomposteerde mest verkocht, die gemakkelijk te bewaren en te verwerken is. Op de zakken staat vermeld hoeveel er per vierkante meter nodig is.

Wie vorig jaar Oost Indische Kers in de tuin had, zal ook dit jaar van deze lang bloeiende klimmer kunnen genieten, want de plant weet altijd een massa zaden te ontwikkelen. De bloemen en de bloemknoppen zijn eetbaar en prima te gebruiken in een salade.



foto: Ronald

Ik heb de tuinbonen voorgezaaid in wc rolletjes. Nu ze boven de zaaigrond komen kunnen ze in de aarde worden overgezet.
Als tussenteelt heb ik er Lollo rosso sla geplant en om de luis uit de tuinbonen te houden zaaide ik er ook nog dille, die al aardig opkomt. Stokjes geven de plek aan waar ze staan, anders lopen ze kans weggeschoffeld te worden. Op het pad tussen de bedden heb ik houtsnippers gestrooid. Deze houtsnippers kreeg ik van de griendwerkers toen ze de wilgentakken gingen versnipperen. Op die manier voorkom ik dat er bij regen klei aan je laarzen blijft kleven.




Foto: Ronald

De tuinboon houdt van een lage kiemingstemperatuur van ongeveer 5 *C. Daarom kunnen we tuinbonen al vroeg begin maart buiten zaaien, op regels 15 cm van elkaar en de regels 30 cm van elkaar. De zaden drukken we 2-3 cm diep in de grond. Eind mei nijpen we de kop uit de plant. Door het toppen groeit de plant niet verder en kunnen alle sappen voor het uitgroeien van de peulen benut worden. Ook wordt de teelt daardoor iets vervroegd. Het voedsel voor de zwarte bonenluis wordt erdoor ontnomen. Door tijdig spuiten kunnen we voorkomen dat de luis de plant aantast. Als de eerste bloempjes aan de plant verschijnen kunnen we ook bonenkruid zaaien.




RECEPT.

SPEKLAPJES MET KRIELTJES EN TUINBONEN.

Smeer 350 gr. speklapjes in met olijfolie en grill deze aan beide kanten krokant en gaar. Breng water met wat zout in een grote pan aan de kook en kook daarin in 6 min. de gedopte tuinbonen. Schep de tuinbonen uit het kooknat en laat ze uitlekken. Kook in hetzelfde water 300 gr krieltjes gaar. Giet ze af en laat ze uitdampen. Snijd een handvol muntblaadjes fijn en schep ze samen met de tuinbonen om met de krieltjes. Giet er een dressing over van honing met mosterd. Serveer bij de speklapjes salade.

Foto: Ronald

Vermiculiet is een mineraal dat onder hoge temperatuur een luchtig en vochtopnemend materiaal oplevert. Tuiniers gebruiken het om hiermee hun aarde te vermengen. De wortels van de planten kunnen in deze luchtige mix het voedsel goed opnemen en omdat het vermiculiet het opgenomen vocht geleidelijk weer afstaat hoeft er minder vaak worden gegoten.

Het kostte nogal moeite om aan vermiculiet te komen, maar nu heb ik toch een adresje in de Alblasserwaard gevonden.

Ook Dick en Lieske de Jong in Schelluinen hadden veel moeite moeten doen om aan vermiculiet te komen. Daarom zijn ze op het idee gekomen een verkooppunt van "De Makkelijke Moestuin" te beginnen.

Mail me dan geef ik je het telefoonnummer en het adres.

De voorgekiemde aardappelen kunnen nu worden gepoot.
Met een pootstok wordt een gat gemaakt van 10 - 15 cm diepte.
In het uitgestoken gat wordt de poter in gelegd en met grond afgedekt uit het volgende gat. De plantafstand hangt af van de soort aardappel en de grootte van de poters, een gemiddelde van 40 bij 50 cm is gebruikelijk. Leg de poter voorzichtig met de spruiten omhoog en zorg dat ze niet afbreken.

Opa: "Wat ben je aan het lezen, Finn?"

Finn: "Ik lees het boek van Jelle. Hij heeft een moestuin in een bak. Kijk maar. Het is erg leuk."

Opa: "Dat kan jij ook doen als je het wilt. Vraag maar aan je vader of hij planken heeft. Aanstaande zondag ben ik toch in de moestuin en dan kunnen we er aan werken."

------------------------------------------------------------------------------

Het is zondag en na de lunch zitten we aan de picknicktafel nog wat na te praten.

Finn is al opgestaan en heeft uit de schuur 4 planken gepakt.

Samen zoeken we een geschikte plek voor de bak.

De planken passen mooi tussen het terras en de zandbak van zijn broertje Kai en er is zelfs  nog ruimte voor een pad er tussen.

De planken zijn verschillend van lengte. De kortste nemen we als maat voor de andere drie planken. Nadat we de planken haaks hebben afgetekend gaan we om beurten een plank doorzagen.

We zien ook dat de dikte van de planken niet geschikt is om ze zo aan elkaar te schroeven. De oplossing is om er tegen de achterkant een balkje te plaatsen. In de schuur ligt gelukkig een geschikte balk. Finn ziet dat  de breedte van de plank 13 centimeter is.  Op de balk tekent hij 4 keer 13 centimeter af, die ik voor hem doorzaag.

Met de geleende schroefboor van Bert schroeven  we de balkjes aan de planken en vervolgens de planken aan elkaar.

------------------------------------------------------------------------------

De dag er voor had Bert de omgespitte tuin gefreesd. De plek waar de bak komt te staan gaan we eerst harken. We tekenen de omtrek van de bak hier op af en beleggen die met bruin strokarton. Vervolgens maken we het karton door en door nat. De bak komt dan op zijn plek en we vullen hem met bemeste tuingrond. Er omheen stampen we een smal pad die we daarna bestrooien met houtsnippers die de griendwerkers hebben achtergelaten.

------------------------------------------------------------------------------

Vervolgens wordt het karton flink nat gemaakt.

Dan moet de bak eerst worden gevuld met aarde.

*

--------------------------------------------------------------------------

*

Zorgvuldig worden er mooie vlechtstaken uitgezocht voor een rekje.

Daar kan later de lathyrus in klimmen.

foto's: Ronald

In het weekend had ik hem al horen hameren, maar nog niet de gelegenheid gehad hem in levende lijve te zien. Gelukkiger was Francien, want die kreeg deze kleine timmerman zomaar achter haar schuurtje op bezoek. Bedankt Francien voor het sturen van de foto. Nu kunnen andere tuiniers er ook van genieten.

Foto: Francien

Forsythia staat nu volop te pronken in de tuin. Toen de takken nog in knop waren had ik er enkele ervan meegenomen naar huis om ze in een vaas uit te laten komen. Intussen zijn ze al weer uitgebloeid en vervangen door andere voorjaarsbloemen, maar hier in de tuin stralen ze nog. Het gebeurt wel eens dat de takken in de vaas al wortels krijgen. Een mooie gelegenheid om er stekken van te maken om nog meer Forsythia planten te krijgen. Als later de plant uitgebloeid is ga ik de oude takken er uit snoeien. De plant zal dan weer nieuwe jonge takken gaan vormen, die het jaar daar op mooie volle bloesems zullen geven.

*Foto: Ronald.

Maak eens een fruithaag. Dat kan bestaan uit een eenvoudige constructie van palen waartussen draden zijn gespannen. Geschikte fruitsoorten zijn braam, Japanse wijnbes, framboos, druif en kiwi. Maar ook appel en peer kunnen aan de haag worden gekweekt.
Het geraamte voor de haag maak je van palen van 2.50 m op een onderlinge afstand van een meter of vier. De palen worden minstens 70 cm de grond in geslagen. Zwaar gegalvaniseerd draad wordt tussen de palen gespannen. De eerste draad komt op 50 cm hoogte boven de grond en elke volgende 40 cm hoger.

Krokus is een laagblijvend knolgewas. De naam is afgeleid van krokos, het Griekse woord voor saffraan.

Zo'n voorjaarsbloeier langs het pad ontlokt me iedere keer weer tot een glimlach. Het is alsof de plant me welkom heet. Bovendien merk ik dat het polletje elk jaar groter wordt. De er naast groeiende sneeuwklokjes zijn intussen uitgebloeid.

Foto Ronald

** Foto: Ronald

 7 Vrijwilligers  hadden in het weekend zand gekruid. Daarna is Bert vlijtig begonnen om de ondergrond voor de nieuwe keuken samen met Goof alvast met stoeptegels te beleggen.

Uien zijn een onmisbaar onderdeel in de keuken. Nederland is naast Egypte, Spanje, de Verenigde Staten en Italië een van de belangrijkste uien producerende landen. De meeste tuinders zullen met het oog op de korte zomers gebruik maken van poot- of plant uitjes in plaats van de zaaiuien. Gespecialiseerde kwekers hebben uit zaad kleine eenjarige uitjes opgekweekt, die het jaar daarop door de tuinder kunnen worden uitgeplant. De jonge ui heeft nu de gelegenheid om voor de herfst rijp te zijn. Het is wel zaak om de ontvangen plantuien uit de verpakking te halen en op een koele plaats in het licht uit te spreiden zodat ze niet gaan spruiten. In maart of april worden de plantuien op een afstand van 15 cm en tussen de rijen minimaal 30 cm niet te diep geplant. Van een ervaren tuinder kreeg ik de tip om bij het begieten altijd koud water te gebruiken i.v.m. de aaltjes, die zich razendsnel kunnen vermeerderen en de planten helemaal kunnen verweken. Alle aangetaste planten moeten worden verbrand. De grond kan vijf jaar lang niet meer worden gebruikt voor uien. Muur is een onkruid dat gastheer is voor deze aaltjes. Dus het is belangrijk om het uienbed goed onkruidvrij te houden. Het wieden dient liefst met de hand te geschieden. Uien hebben liever niet dat er aan hun wortels wordt gewroet.





Foto: Ronald