hibiscus

les nouveaux morts sont arrivés

literair dagboek, 20 maart 1997

gisteren tentoonstelling bezocht: meesters van de precolumbiaanse kunst, de collectie van dora en paul janssens, in het jubelparkmuseum, brussel. 3000 jaar precolumbiaanse geschiedenis. olmeken, maya's, inca's en azteken en zoveel andere onnoembare beschavingen.

wereldberoemde verzameling, schitterende tentoonstelling. maskers en beelden in terracotta, jadeiet en onyx. weefsels vervaardigd uit duizenden veertjes. gouden dodenmaskers, sublieme halssnoeren, ringen, oorhangers en mondpiercings.

tja, die precolumbianen hielden van grote oorringen. sommige oorplugs waren zo groot als cubaanse sigaren, sommige mondpiercings bedekten het halve gelaat. maar wat een unieke vormentaal spraken al deze accessoires! de uitgebeelde personages hadden zeker geen anorexia, ze liepen er allemaal poezelig en blinkend gebruind (opgewreven terracotta) bij.

ik hield erg veel van de maskertjes en objecten gemaakt uit jadeiet, een hard gesteente, wit tot appelgroen tot diep jadegroen. uit jadeiet vervaardigden handige kunstenaars de allerfijnste maskertjes en figuurtjes, tot in het kleinste detail uigewerkt, met primitieve werktuigen. staal was nog niet uitgevonden, ze wreven steen tegen steen.

hèhè, boeiend was het verhaal wel over vrouwelijke sjamanen. de precolumbiaanse beschavingen kenden niet alleen mannelijke sjamanen, de teruggevonden beelden tonen aan dat vrouwelijke sjamanen evenzeer voorkwamen.

bij sommige beelden was de transformatie reeds bezig: we zien op het vrouwenlichaam veertjes groeien. deze beeldjes zitten altijd in dezelfde houding, soms op speciale stoeltjes of krukjes: met de handen op de knieën, star voor zich uit starend. dikwijls zie je een bobbel in de kaak: zij kauwen op cocabladeren of op gemalen doornappel, een hallucinogene plant die ook bij ons voorkomt.
 
(sjamanen kunnen zich naar het schijnt transformeren in dieren, dit is zelfs nodig om contact te krijgen met de goden. in bovenstaande beschavingen transformeerden de sjamanen zich in adelaars, jaguars en kikkers.)

The water flows high and fast under the bridges in this city I visit too often without ever being remotely a part of it or really seeing it. The high water implies that one can not walk along the canal, and as a consequence the homeless, who like to sleep under these bridges, out of the rain, relatively out of the wind, have no where to go.

door deze link met het water, dat razendsnel voorbijstroomt, bereikt schrijfster tumbleweed bij mij een psychologische boost. mijn gemoed zet zich als het ware in beweging, mijn aandacht staat gespannen en ik lees ademloos en geboeid 'het vervolg', namelijk een zeer gevoelig exposé over het fenomeen daklozen.

omdat tubleweed zo virtuoos en beweeglijk deze tekst inleidt, een tekst die dan ook nog de dwingende titel listen -luister-, draagt, lees ik vlot het indringende verhaal van mensen die leven op een manier waar wij, onnozele verwende consumenten, totaal geen weet van hebben.

* zie favorieten: blogspot.com

ik voed mij met bloemen
en tooi mijn lichaam
met tekens van rode oker
hagelwit mijn handen
kobaltblauw mijn mond

literair dagboek, 5 maart 1992

Poulet korma

Préparation: 20 min. + 2 h. de marinade
Cuisson : 45 min

(voor dit gerecht moet je dus echt de tijd nemen)

 
INGREDIËNTS:
 
* 600 a 800 gr. de filets de poulet
* 2 yaourts nature bulgares (2 x 125 gr)
* 50 gr. d’amandes en poudre
* 2 oignons
* 3 gousses d’ail
* 1 piment rouge
* 40 cl de lait de coco en briquette
* 1 capsule de safran en poudre
* 2 graines de cardamome
* ½  c. a café de cannelle en poudre
* 1,5 c. a café de coriandre en poudre
* 1,5 c. a café de cumin en poudre
* une pincée de gingembre en poudre
* 2 c. a soupe d’huile
* coriandre fraîche hachée
*  sel
* facultatif: quelques amandes effiles

Préparation

• Mélangez les yaourts et le safran dans un plat, ajoutez les filets de poulet tailles en dés, enrobez les bien, couves et laissez reposer au moins 2h au frigo.
• Dans une cocotte contenant l’huile, faites revenir a feu doux le soignons hachées, le cardonette broyée dans un pilon et les épices. Apres 5 min. ajoutez les gousses d’ail presses, les amandes en  poudre, ainsi que le piment épépiné et très finement hachée. Mélangez 2 min.
• Ajoutez le lait de coco, ainsi que le poulet et sa marinade de yaourt. Salez et laisser mijoter 45 min. a découvert en mélangeant de temps en temps.
• Ajoutez la coriandre fraîche hachée, l'assaisonnement et servez bien chaud, éventuellement saupoudrez d’amandes affilées grillées. Accompagnez de riz basmati.

you and me and everything I see

literair dagboek, 8 maart 1992

mijn stukje over de derde dimensie in haiku (zie 'yasuda') houdt mij nog altijd bezig. hoe de harmonische compositie van een kunstwerk (en dat is een haiku zeker, een minuscuul maar perfect kunstwerkje) de toeschouwer of lezer nog intenser kan doen genieten van schoonheid.

schoonheid treft, ontroert, brengt iets in beweging.

niet voor niets bestaat het woord ontroering, uit het grondwoord 'roer', van het ww roeren, met een voorvoegsel en een achtervoegsel erbij. roeren is beweging.

maar wat beweeegt?? het schilderij, de haiku, het gedicht zelf??? of beweegt er iets in ons, de toeschouwer? en wat voor een beweging is dat dan? ik heb me altijd afgevraagd wat een emotie (en trouwens ook: een gedachte, een idee) eigenlijk is. wat gebeurt er met ons als wij emoties hebben???

uiteindelijk kwam ik tot de conslusie dat emoties met lichamelijke (chemische) processen te maken hebben. als we erg van slag raken, bang zijn, blij, euforisch gelukkig, worden er telkens andere stoffen in ons lichaam aangemaakt en afgescheiden en dat geeft ons dan een bepaald gevoel. emoties worden dus duidelijk opgewekt door gebeurtenissen of toestanden buiten onszelf en zijn onze lichamelijke reactie hierop.

de taak van de kunstenaar is dus (of een van de taken, zou ik zo zeggen), een kunstwerk zodanig op te bouwen dat een effect van beweging wordt bereikt. dat effect van beweging kan dan worden gerealiseerd door gebruik te maken van allerlei (technische) middelen, die door de kunstenaar intuitief, bewust of onbewust worden gehanteerd.

dus rekening houden met de regels van perspectief in haiku valt  zeker onder bovenstaande stelling.

maar ook in andere tekstvormen valt me telkens op dat ze mij boeien omdat ik meegenomen word in een soort beweging, een reis in de ruimte als het ware, waarvan de ijkpunten woorden zijn. woorden als vervoermiddel, als ultiem glijmiddel voor de droom.

To see a World in a Grain of Sand 

Yasmin                                

Geslacht:
v

verklaring:
De bloemnaam jasmijn, Arab. yasamin, Perz. yasemin. Als voornaam in Angelsaksische landen opgekomen o.i.v. het toneelstuk `Hassan' van James Elroy Flecker (1884-1915), die een tijdlang consul in Beiroet was. Ook immigratie heeft het gebruik van deze naam in Eng. bevorderd. Bovendien zijn veel Eng. namen bloemnamen. In het Middelnederlands was de vorm jesminne (jasmijn) in gebruik als bijnaam van Maria. De laatste tijd is de naam ook hier vrij populair geworden, vooral in de vorm Yasmin. Jasmine reeds in Brugge 1958, 1959.

en voor de bezoekers ook nog wat uitleg bij de bevreemdende titel van mijn blog: een lief okerkleurig scharminkel is een vers uit een van mijn recentste gedichten.

weet dat ik niet meer ben

wie ik was, een lief okerkleurig scharminkel

nooit zal ik nog zijn -

de 'reine de nuit' van toulouse

of 'la belle dame sans merci'

in mij wonen wolken nu

sterren twinkelen vrolijk in mijn oor

ik ben de wind die boomkruinen streelt nu

ik ben de zachte lenteregen

de grote aardmoeder

mijn fluisterdromen verberg ik

stiekem in het donshaar van vogels

in dit huis van poederblauw (of moet ik

zeggen: fuchsia of vermiljoen misschien)

zwem ik in oceanen van gratie

met toulouse bedoel ik toulouse lautrec, en la belle dame sans merci is een wereldberoemd gedicht van john keats.

(ondertussen heb ik natuurlijk een bundel gedichten van keats - gekocht tijdens mijn laatste reis naar london- uit mijn boekenkast opnieuw opgediept en la belle dame sans merci gelezen en herlezen en nog eens herlezen!)