Passendale...

We hebben zo pas het boek " Passendale 1917" van Lee Ingelbrecht in een uitgave van Lannoo gelezen. Een vreemd boek eigenlijk, waarmee we bedoelen dat het geen gewoon oorlogsboek is, maar de oorlog geprojecteerd op het landschap of nog duidelijker gezegd: hoe het landschap met zijn hellingen en glooiingen, zijn sloten en beken, zijn heggen en kreupelhout een bepalende rol speelde en de strijders zich voortdurend dienden aan te passen. We vermoeden dat velen al heel vlug zullen afhaken bij het lezen van dit boek...Ons heeft het echter van meetaf geïntegreerd omdat de schrijver ons vooral het kader waarin "het verhaal" zou afspelen buitengewoon goed voorstelde. Hij toonde aan hoe het landschap in de Westhoek precies ontstaan was en van een natuurlijk landschap door de mens tot een cultuurlandschap was geëvolueerd en met zijn vele hellingen en glooiingen, zijn beken en sloten, zijn heggen en lage struiken, zijn ondoordrinbare klei eigenlijk niet gemaakt was om oorlog te voeren, we schreven bijna spelen, want bij het lezen van het boek dachten we steevast dat generaals er zo over dachten.Ieper als Parel van het Middeleeuwse Vlaanderen speelde als provinciale centrumstad nog steeds een belangrijke bij het begin van de Grote Oolog en door de ligging op een hoogte en zijn verdedigingswerken van Vauban wilden de Britten Ieper behouden en de Duitsers het innemen...en daar werd dan stevig voor gevochtn: er waren DRIE slagen bij Ieper, waarvan de derde ( in 1917) de 
Australiërs bij een onderlopen loopgraaf in Passendale 1917
De bloedigste.We zullen het kort houden, maar bij die derde slag zakten de strijders en paarden weg in de Vlaamse modder...een traject dat in een uur kan worden afgelegd duurde voor de brancardiers, verzorgers soms meer dan acht uur...Wat moet er in de hoofden van die Canadezen, Australiërs, Zuid-Afrikanen, Nieuw-Zeelanders omgegaan zijn, toen ze daar vastzaten en wegzakten in de modder...Voor wie? Nog steeds omdat Princip daar een revolverschot afgevuurd had...? Wat kon hen dat schelen, hoe hadden politici hen zo ver gekregen om naar Vlaanderen te komen? Het doet ons denken aan de one-liner die Gaston Durnez ooit schreef: " zei de politicus Ik zal vechten tot Uw laatste druppel bloed...." Het ging niet om het revolverschot, maar om macht: Engeland wou de macht op zee, Frankrijk wou wraak op Duitsland, Oostenrijk wou macht over Servië en Rusland wat wou die gekke Tsaar, eigenlijk? Erbij horen, bij de grote jongens...En de onschuldige brave zielen bleven vastzitten in de modder, ver van huis...Maar het ergste is: we leren niet, Cicero zei het reeds: De geschiedenis is de leermeesteres van het leven...Nochtans, hebben ze iets geleerd: Ene Donald Trump en Kim Jong-un zijn weer bezig. Het ergste vinden we het voor de Noord-Koreanen, die hebben hun gek niet verkozen, maar de Amerikanen wel, dus ze hebebn er zelf voor gekozen, en toch hebben we ook met hen medelijden.








Het begon allemaal met " De Kermis van Rosse Lei"...We begrepen maar al te goed hoe het leven kon veranderen met de kermis in aantocht...Rosse Lei verdween al vlug uit de belangstelling na het lezen van De Witte en als nieuwjaarsgeschenk kregen we in 1945 een boek van de uitgeverij Lannoo uit Tielt: "Dit nieuw Seizoen - Winter" met op de eerste pagina gedichten van Urbain Van De Voorde en Guido Gezelle. Verder biografieën van Mercator, Conscience, Vesalius en vele anderen. Maar er was ook een rubriek " Weerklapper" aan de hand van weerspreuken: vb: 9 februari: Blasius is een koud manneke, En Apolonia een koud vrouwke...Prachtige verhalen van Jos van Laer SJ,Lode Mestdagh SJ, Jan Van Gruuthuse, A. Boschmans, F.R. Boschvogel en zelfs Stijn Streuvels...Je leerde er spoorzoeken , bomen en struiken herkennen. Werkelijk een heerlijk boek, dat de leesvlam aanwakkerde. Een paar jaar later, alweer met nieuwjaarsgeschenk:" Bob Vredeveld wordt Man" van Jan Kruysman. Een openbaring, dit boek heeft mijn taalgevoel en stijl volledig veranderd en gevormd...Nu wordt het verketterd omdat Kruysman op een ouderwetse manier het "probleem" zelfbevrediging behandelde. Wij vonden het een dot van een boek, maar het vervolg "Idealisten" zegde ons bij lange zoveel niet. Ook " Voorbij aan de nacht" en " Ik wil een dapper Kerel zijn" van Lisarde verslonden wij...Op kostschool begon dan het "grotere" werk: Streuvels, Timmermans, Claes, Graham Green, Van Schendel, de Hartog,Coolen, de Pellicijn, Matthijs ...en eindelijk dan wat we op kostschool niet mochten lezen: Boon, Van Aken Buysse, Claus en zo ging het verder. Het vreemde is dat we steevast ontgoocheld waren na het lezen van de bestsellers...Umberto Eco zei ons niets en we begrepen Ben Crabbé toen ie zei: het staat toch mooi op het schap naast de haard...We weten het eigenlijk niet meer hoeveel boeken we gelezen hebben. Het mooiste? Doe maar "Adriaan Brouwer" van Timmermans en "Langs de Wegen" van Stijn Streuvels, overigens vond Stijn dit ook zijn " liefste" boek. Vandaag de dag lezen we nogal graag Herman Koch:"Het diner", " Geachte Heer M.", " De Greppel"...Dus de boutade, dat we maar rap leren lezen, heeft me geen windeieren gelegd...en zelf een eigen nietig werkje: " Het zwarte Schaap" dat nergens meer te krijgen is! 
Jorge Luis Borges (1899-1986) , Argentijns schrijver...
De nieuwe voorzitter van de KBVB...past in het kadertje van de geldwolven...en de rest is bijzaak









