Zondag 23 april 2006
Joe, ...komt er ooit een dag....
dat iedereen op aarde beseft .... dat we MENSEN zijn .... en geen dieren????
Reageer op dit bericht
Reageer op dit bericht
Zaterdag 22 april 2006
Terug in die week van1997....
Steven was trots.... hij lag dus in Desselgem.... ik had gevraagd aan mijn echtgenoot (en de begrafenisondernemer) om de kist niet open te laten als Steven.... niet echt Steven meer was: ik wist dat hij liever een "levende" Steven in de geheugen van zijn vrienden en van ons allemaal wilde laten.... en geen "dode lichaam" alleen....
Ik had dus gevraagd om de woensdag de kist dicht te doen.... die voormiddag kwamen mijn schoonouders binnen en mijn schoonmoeder zei: "we komen van de funerarium: hij ligt zo schoon...".... ik weet NU dat het een "uitdrukking" is, dat ze oud was en waarschijnlijk nog in "shock".... maar op dat moment heb ik ontploft: '"Hoe kan je DAT zeggen van je kleinzoon!! dat hij daar "schoon" ligt"!! ... voor mij was het echt ONGELOOFLIJK dat een grootmoeder zoiets kon zeggen.....
De priester van onze gemeente (die Steven niet een keer bezocht had) kwam ook aan de deur.... Hij excuseerde zich: "ik weet dat ik laat ben maar ik had een verkoudheid en wilde geen risico nemen" mijn antwoord was (hij stond nog buiten aan de deur en ik binnen): "ja, en nu ben je TE laat...." ... en deed de deur dicht.... en ze is altijd dicht gebleven voor hem.... nu nog....
Dat is niet "flink" van mij, ik weet het, maar met dat te schrijven wil ik tonen dat onze gevoelens zo geprikkeld zijn dat we heel "hard" kunnen lijken.... als we ons hart laten spreken.... omdat onze verstand.... (tijdelijk) verdoofd is van verdriet....
Steven is van zijn huis vertrokken, zijn beste vrienden hebben hem gedragen, ... als ik in de krant las hoe de begrafenis van Joe was.... dacht ik "als ik "scouts" vervang door "Chiro" .... is het hetzelfde..."
En dat het feit dat "veel volk" aanwezig is een "steun" is.... heb ik ook ondervonden: weten jullie wat mij het meest bij gebleven is: dat heel veel mensen in de kerk bleven tot op het einde van de mis: meestal zijn er veel mensen die naar een begrafenis komen.... om te tonen dat ze er geweest zijn.... wachten tot als ze een of twee keren voor de ogen van de mensen op de eerste rijen kunnen "defileren" en dan vertrekken...maar dan niet....
En daarna werd het heel stil hier ......
Ik had dus gevraagd om de woensdag de kist dicht te doen.... die voormiddag kwamen mijn schoonouders binnen en mijn schoonmoeder zei: "we komen van de funerarium: hij ligt zo schoon...".... ik weet NU dat het een "uitdrukking" is, dat ze oud was en waarschijnlijk nog in "shock".... maar op dat moment heb ik ontploft: '"Hoe kan je DAT zeggen van je kleinzoon!! dat hij daar "schoon" ligt"!! ... voor mij was het echt ONGELOOFLIJK dat een grootmoeder zoiets kon zeggen.....
De priester van onze gemeente (die Steven niet een keer bezocht had) kwam ook aan de deur.... Hij excuseerde zich: "ik weet dat ik laat ben maar ik had een verkoudheid en wilde geen risico nemen" mijn antwoord was (hij stond nog buiten aan de deur en ik binnen): "ja, en nu ben je TE laat...." ... en deed de deur dicht.... en ze is altijd dicht gebleven voor hem.... nu nog....
Dat is niet "flink" van mij, ik weet het, maar met dat te schrijven wil ik tonen dat onze gevoelens zo geprikkeld zijn dat we heel "hard" kunnen lijken.... als we ons hart laten spreken.... omdat onze verstand.... (tijdelijk) verdoofd is van verdriet....
Steven is van zijn huis vertrokken, zijn beste vrienden hebben hem gedragen, ... als ik in de krant las hoe de begrafenis van Joe was.... dacht ik "als ik "scouts" vervang door "Chiro" .... is het hetzelfde..."
En dat het feit dat "veel volk" aanwezig is een "steun" is.... heb ik ook ondervonden: weten jullie wat mij het meest bij gebleven is: dat heel veel mensen in de kerk bleven tot op het einde van de mis: meestal zijn er veel mensen die naar een begrafenis komen.... om te tonen dat ze er geweest zijn.... wachten tot als ze een of twee keren voor de ogen van de mensen op de eerste rijen kunnen "defileren" en dan vertrekken...maar dan niet....
En daarna werd het heel stil hier ......
Vrijdag 21 april 2006
Dagen vol.... met alles..... en \"niets\"....
Vanaf die maandag tot na de begrafenis was het echt zo: alles .... en ... niets....
Van s\'morgens tot s\'avonds de bezoeken en de telefoons...; Mijn echtgenoot kon \"gemakkelijker\" met de \"volwassen\" spreken.... ik kreeg er \"de krullen\" van: al die \"gemaakte\" uitdrukkingen.... hem kon altijd weer \"vertellen\" ....ik niet.... Met al de jonge mensen was het juist het omgekeer: ik had er echt geen last van: het was \"ik\" niet: het was echt zoals Steven, via mij, sprak: ik geloof dat ik, tegen die jonge mensen, meer \"positieve\" kracht gegeven heb dan \"negatieve\": ik sprak in zijn naam, zoals hij graag had gehad dat er gesproken werd....
Ik heb gezocht, maar tot nu toe niet gevonden, om een text dat ik hier al meer dan 15 jaar in het engels heb te vinden in het Nederlands: beter kan ik het niet uitleggen ....
dus voorlopig in het engels:
Van s\'morgens tot s\'avonds de bezoeken en de telefoons...; Mijn echtgenoot kon \"gemakkelijker\" met de \"volwassen\" spreken.... ik kreeg er \"de krullen\" van: al die \"gemaakte\" uitdrukkingen.... hem kon altijd weer \"vertellen\" ....ik niet.... Met al de jonge mensen was het juist het omgekeer: ik had er echt geen last van: het was \"ik\" niet: het was echt zoals Steven, via mij, sprak: ik geloof dat ik, tegen die jonge mensen, meer \"positieve\" kracht gegeven heb dan \"negatieve\": ik sprak in zijn naam, zoals hij graag had gehad dat er gesproken werd....
Ik heb gezocht, maar tot nu toe niet gevonden, om een text dat ik hier al meer dan 15 jaar in het engels heb te vinden in het Nederlands: beter kan ik het niet uitleggen ....
dus voorlopig in het engels:
Footprints
One night a man had a dream. He dreamed he
was walking along the beach with the Lord.
Across the sky flashed scenes from his life.
For each scene, he noticed two sets of footprints
in the sand: one belonging to him, and the
other to the Lord.
When the last scene of his life flashed before
him, he looked back at the footprints in the
sand. He noticed that many times along the path
of his life there was only one set of footprints.
He also noticed that it happened at the very lowest
and saddest times in his life.
This really bothered him and he questioned the
Lord about it. \"Lord, you said that once I decided
to follow you, you would walk with me all the way.
But I have noticed that during the most troublesome
times in my life, there is only one set of
footprints. I don\'t understand why when I needed
you most you would leave me.\"
The Lord replied: \"My son, My precious child, I
love you and I would never leave you. During
your times of trial and suffering, when you see
only one set of fotprints, it was then that
I carried you.\"
One night a man had a dream. He dreamed he
was walking along the beach with the Lord.
Across the sky flashed scenes from his life.
For each scene, he noticed two sets of footprints
in the sand: one belonging to him, and the
other to the Lord.
When the last scene of his life flashed before
him, he looked back at the footprints in the
sand. He noticed that many times along the path
of his life there was only one set of footprints.
He also noticed that it happened at the very lowest
and saddest times in his life.
This really bothered him and he questioned the
Lord about it. \"Lord, you said that once I decided
to follow you, you would walk with me all the way.
But I have noticed that during the most troublesome
times in my life, there is only one set of
footprints. I don\'t understand why when I needed
you most you would leave me.\"
The Lord replied: \"My son, My precious child, I
love you and I would never leave you. During
your times of trial and suffering, when you see
only one set of fotprints, it was then that
I carried you.\"
Ik heb al gezegd dat ik OP MIJN MANIER geloof: ik zou niet zeggen \"God\" of \"mijn zoon\" of... maar een feit is zeker: ik werd GEDRAGEN (of is het gedregen?).... ALTIJD als het voor mij belangkrijk was.... en nu nog..... ik weet het, ik VOEL het....
Donderdag 20 april 2006
Gisteren avond
Heb ik mijn laatste berichten" nog eens gelezen...Ik heb geprobeerd "neutraal" te lezen: zoals de mensen die "eruit" en niet "erin" zijn...; zoals ik gedaan zou hebben gelezen.... in mijn "eerste leven"...
En ik dacht, als ik las wat ik schreef over de reactie van "de mensen" en van de vrienden van Steven:
Ja, NU weet ik dat..... maar VROEGER wist ik het niet.
Als een volwassen weet van een sterfgeval is het eerst: "zal ik of niet mijn "innige deelneming" gaan betuigen aan de familie?" Je hebt 3 soorten mensen:
1)de mensen die niet komen (willen niet of durven niet of "kunnen" niet): dan is het gemakkelijk.... voor hen... en voor ons achterna: we trekken onze conclusies ook....
2)de mensen die komen "omdat het zo moet" of, zachter uitgedrukt "omdat het zo hoort": ook niet "zo moeilijk"....voor hen..... en voor ons ook niet: onze gevoelens zijn zo scherp dat we niet zullen missen.... en onze conclusies trekken.....
3)de mensen die het "echt willen", of, anders uitgedrukt, die zich "echt betrokken voelen" met de familie...: heel moeilijk.... voor hen..... en we voelen het.... en blijven onthouden.....
Dan, tweede stap:
ik ga naar die mensen: ik sta voor hun deur, en nu? ik kan toch niet als een "versteende statue" blijven staan en niets zeggen als iemand de deur opendoet? ik kan toch niet "zomaar" binnenkomen en gaan zitten en zwijgen? ik moet toch iets zeggen!!
Je hebt dan twee soorten mensen: de eerste, die, laat ons zeggen, "uit gewoonte" handelen, omdat het deel uitmaakt van de opvoeding, omdat het zo hoort (ik noem ze "de mensen die de Onze Vader" uit het hoofd lezen maar weten niet wat ze aan het rattelen(??? sorry: mijn Nederlands weer!) zijn....
de mensen die "met hun hart binnenkomen": voor die mensen is het even moeilijk om een gepaste houding, de gepaste woorden te vinden (omdat er, inderdaad, GEEN WOORDEN zijn die "gepast" zijn) als..... het voor ons moeilijk is om ze goed te interpreteren.....voor dezelfde reden als voor hen.....
En ik dacht, als ik las wat ik schreef over de reactie van "de mensen" en van de vrienden van Steven:
Ja, NU weet ik dat..... maar VROEGER wist ik het niet.
Als een volwassen weet van een sterfgeval is het eerst: "zal ik of niet mijn "innige deelneming" gaan betuigen aan de familie?" Je hebt 3 soorten mensen:
1)de mensen die niet komen (willen niet of durven niet of "kunnen" niet): dan is het gemakkelijk.... voor hen... en voor ons achterna: we trekken onze conclusies ook....
2)de mensen die komen "omdat het zo moet" of, zachter uitgedrukt "omdat het zo hoort": ook niet "zo moeilijk"....voor hen..... en voor ons ook niet: onze gevoelens zijn zo scherp dat we niet zullen missen.... en onze conclusies trekken.....
3)de mensen die het "echt willen", of, anders uitgedrukt, die zich "echt betrokken voelen" met de familie...: heel moeilijk.... voor hen..... en we voelen het.... en blijven onthouden.....
Dan, tweede stap:
ik ga naar die mensen: ik sta voor hun deur, en nu? ik kan toch niet als een "versteende statue" blijven staan en niets zeggen als iemand de deur opendoet? ik kan toch niet "zomaar" binnenkomen en gaan zitten en zwijgen? ik moet toch iets zeggen!!
Je hebt dan twee soorten mensen: de eerste, die, laat ons zeggen, "uit gewoonte" handelen, omdat het deel uitmaakt van de opvoeding, omdat het zo hoort (ik noem ze "de mensen die de Onze Vader" uit het hoofd lezen maar weten niet wat ze aan het rattelen(??? sorry: mijn Nederlands weer!) zijn....
de mensen die "met hun hart binnenkomen": voor die mensen is het even moeilijk om een gepaste houding, de gepaste woorden te vinden (omdat er, inderdaad, GEEN WOORDEN zijn die "gepast" zijn) als..... het voor ons moeilijk is om ze goed te interpreteren.....voor dezelfde reden als voor hen.....
Woensdag 19 april 2006
En Steven...
Steven was nog in Brugge: het was afgesproken dat hij in Desselgem in het funerarium ging gebracht worden maar dat hij UIT ZIJN HUIS naar de kerk en dan naar zijn \"laatste rustplaats\" ging gaan...
Mijn moeder was ondertussen bij ons: we reden met haar naar Brugge... naar haar kleinzoon....
... die \"lag te slapen\"....met zijn \"pet\" op zijn hoofd....
We zagen een van de artsen die Steven volgden: die zei ons dat, als Steven nog leefde, wij die dag gingen moeten horen dat er niets meer kon gedaan worden.... dat de chémo niet geholpen had.... dat hij terminaal was....
Geloven jullie het of niet maar.... ik was zo dankbaar dat hij dat niet had moeten horen: mijn optimiste zoon, die altijd de goede kanten van en in alles en iedereen zag.... die tot op het laatste zo trots was dat hij niet wilde dat iemand hem \"als zieke jongen\" ging kunnen beschouwen....
Mijn moeder was ondertussen bij ons: we reden met haar naar Brugge... naar haar kleinzoon....
... die \"lag te slapen\"....met zijn \"pet\" op zijn hoofd....
We zagen een van de artsen die Steven volgden: die zei ons dat, als Steven nog leefde, wij die dag gingen moeten horen dat er niets meer kon gedaan worden.... dat de chémo niet geholpen had.... dat hij terminaal was....
Geloven jullie het of niet maar.... ik was zo dankbaar dat hij dat niet had moeten horen: mijn optimiste zoon, die altijd de goede kanten van en in alles en iedereen zag.... die tot op het laatste zo trots was dat hij niet wilde dat iemand hem \"als zieke jongen\" ging kunnen beschouwen....
Woensdag 19 april 2006
Beproeving...
Heel lang geleden, ik was 12 of 13 jaar oud, vertelde mijn moeder (als ik weer "moeilijke vragen" stelde!") dat haar moeder, die toen nog leefde, eens naar de biecht ging (ze was heel plichtbewust en gelovig).... Ze zat in die periode in zware moeilijkeden.... en vertelde dat dus aan de priester... Als ze thuis terugkwam stormde ze binnen bij ons, ze zag er heel kwaad uit en zei tegen mijn moeder "awel merci! ik zei dat en dat tegen de priester en weet je wat zijn antwoord was? 'God beproeft het meest de mensen dat Hij het liefst heeft' en, zei ze, ik heb geantwoord 'awel Mijnheer Pastoor, als het zo is zou ik liever, vanaf nu voort, dat God mij minder graag zou zien!'...".
Woensdag 19 april 2006
19-04-06: de krant...
Ik las de krant nu juist, zoals ieder dag....
"Joe".... zijn ouders.... hun houding..... hun reacties...... zijn school.... wat zijn vrienden, kennissen en leerkrachten zeggen.... hoe Joe bestond.....
Enkele jaren geleden.... per "toeval".... was mijn echtgenoot op een site gekomen.... over "Bert"....
na Steven overleden.... van een andere ziekte....en ik las..... hoe Bert bestond....hoe zijn vrienden en familie hem kenden.....
Hetzelfde.... ieder keer..... anders..... maar hetzelfde....
Ik vraag mij ook soms af, zoals de titel van een boek "God, waarom leven we?"....
"Joe".... zijn ouders.... hun houding..... hun reacties...... zijn school.... wat zijn vrienden, kennissen en leerkrachten zeggen.... hoe Joe bestond.....
Enkele jaren geleden.... per "toeval".... was mijn echtgenoot op een site gekomen.... over "Bert"....
na Steven overleden.... van een andere ziekte....en ik las..... hoe Bert bestond....hoe zijn vrienden en familie hem kenden.....
Hetzelfde.... ieder keer..... anders..... maar hetzelfde....
Ik vraag mij ook soms af, zoals de titel van een boek "God, waarom leven we?"....
Woensdag 19 april 2006
Van de eersten....
Bij de eerste mensen die de maandag kwamen waren.... vrienden van Steven: er waren er die al wisten dat hij overleden was (van de Chiro) en een ander die hem kwam bezoeken: hij wist nog van niets anders dan \"Steven is thuis van gisteren\".... en kwam....
Zijn beste vriend wist het al: hij was een van die eerste....
Ik zie ze nog zitten: ze wisten niet wat te zeggen... ze gingen buiten, zaten aan onze terrastafel, versteend
DAT WAS ECHT: voor mij was het de juiste houding:
Dat was \"INNIG\", \"OPRECHT\"...
WAT konden ze zeggen????
Wat kan je zeggen op zo een moment?
Woorden van troost: je bent zelf ontroostbaar!
Woorden van hoop? welke hoop?... nog veel te vroeg!
Van \"meeleven\"? dat is onmogelijk: ze beleefden in die momenten hun eigen verdriet....
Konden (kunnen) onmogelijk onze verdriet meeleven:
het was hun vriend....
maar onze zoon die overleden was....
Zijn beste vriend wist het al: hij was een van die eerste....
Ik zie ze nog zitten: ze wisten niet wat te zeggen... ze gingen buiten, zaten aan onze terrastafel, versteend
DAT WAS ECHT: voor mij was het de juiste houding:
Dat was \"INNIG\", \"OPRECHT\"...
WAT konden ze zeggen????
Wat kan je zeggen op zo een moment?
Woorden van troost: je bent zelf ontroostbaar!
Woorden van hoop? welke hoop?... nog veel te vroeg!
Van \"meeleven\"? dat is onmogelijk: ze beleefden in die momenten hun eigen verdriet....
Konden (kunnen) onmogelijk onze verdriet meeleven:
het was hun vriend....
maar onze zoon die overleden was....
Dinsdag 18 april 2006
Dagen tussen de dood en de begrafenis (2)
In die dagen begon ik te beseffen hoe verschillend ieder mens is en dat je nooit kan zeggen \"die is zo of zo\": evenwel in verband met je naasten als met je \"vrienden\", \"kennissen\" en zelfs bijna vreemden heb ik het ondervonden.
Men zegt \"in de slechte dagen erken je je vrienden\".... en dat is de waarheid: bepaalde mensen (van wie ik zeker was dat ik kon rekenen) zijn, door hun reacties (of geen reactie), volledig uit mijn leven en mijn interesse verdwenen, maar andere mensen,zelfs van wie ik het nooit had gedacht), zijn vrienden voor het leven geworden.... en gelukkig waren er vrienden.... die echte vrienden waren en gebleven zijn...die vrienden kan ik op mijn twee handen tellen....
Ja, mijn wereld is echt \"gekrompen\", ik heb geen behoefte meer om \"tussen het volk te komen\", ik KIES de mensen met wie ik wil zijn... en ik ben heel kieskeurig geworden.... Ik wens aan niemand geen kwaad.... maar ik geef toe dat veel mensen mee wie ik meeleefde en probeerde er voor te zijn mij \"koud laten\", ik kan niet meer \"meeleven\" met hen: gebeurt er niets met hen: het is zo.... gebeurt er wel iets: het is zo.... punt , gedaan....Ik wens hen niets: niets kwaad en niets slecht.... feitelijk: ze bestaan voor mij niet meer.....
Ik weet het: het is niet mooi, maar het is zo....
Maar de mensen die er toen WEL waren en zijn: voor hen zou ik alles doen wat ik kan zonder ooit te denken \"ik moet het doen\", ik doe mijn best om \"er te zijn\" voor hen en dat is nooit \"te\" voor mij....meer dan ooit....volgens mijn mogelijkeden natuurlijk....
Men zegt \"in de slechte dagen erken je je vrienden\".... en dat is de waarheid: bepaalde mensen (van wie ik zeker was dat ik kon rekenen) zijn, door hun reacties (of geen reactie), volledig uit mijn leven en mijn interesse verdwenen, maar andere mensen,zelfs van wie ik het nooit had gedacht), zijn vrienden voor het leven geworden.... en gelukkig waren er vrienden.... die echte vrienden waren en gebleven zijn...die vrienden kan ik op mijn twee handen tellen....
Ja, mijn wereld is echt \"gekrompen\", ik heb geen behoefte meer om \"tussen het volk te komen\", ik KIES de mensen met wie ik wil zijn... en ik ben heel kieskeurig geworden.... Ik wens aan niemand geen kwaad.... maar ik geef toe dat veel mensen mee wie ik meeleefde en probeerde er voor te zijn mij \"koud laten\", ik kan niet meer \"meeleven\" met hen: gebeurt er niets met hen: het is zo.... gebeurt er wel iets: het is zo.... punt , gedaan....Ik wens hen niets: niets kwaad en niets slecht.... feitelijk: ze bestaan voor mij niet meer.....
Ik weet het: het is niet mooi, maar het is zo....
Maar de mensen die er toen WEL waren en zijn: voor hen zou ik alles doen wat ik kan zonder ooit te denken \"ik moet het doen\", ik doe mijn best om \"er te zijn\" voor hen en dat is nooit \"te\" voor mij....meer dan ooit....volgens mijn mogelijkeden natuurlijk....
Dinsdag 18 april 2006
Dagen tussen zijn dood en zijn begrafenis (1)
Ik ben zeker dat iedereen die zoiets meegemaakt heeft dat weet: die dagen zijn zo druk, er moet zoveel gedaan worden, al die papieren, al die brieven: je moet overal adressen zoeken, alles kiezen voor de drukker (doodprentjes-text), samen de viering bespreken (gelukkig hebben we daarvoor veel hulp gehad ... van een ECHTE priester!: hij was de proost van de Chiro).... je weet niet waar je hoofd staat.... daar tussen komen de telefoons.... en de bel van de voordeur non stop...
Ondertussen had de Peter van Steven ook ervoor gezorgd dat er een dokter bij ons kwam (wij wilden geen contact meer hebben met de dokter die, vanaf onze huwelijk, onze huisarts was tot als we eindelijk en "dankzij " andere wegen wisten hoe het kwam dat Steven al van de herfst van 1996 altijd zo rap moe was... dat is een ander verhaal...); mijn echtgenoot moest dus al medicatie nemen voor zijn bloeddruk: de arts schreef nog iets anders voor: een kalmeermiddel denk ik en slaappillen... voor alle twee... Ik dacht er niet aan en nam niets: ik wilde niet: ik wilde niet slapen, ik vond niet dat ik "kalmer" moest zijn (ik vond dat ik kalm was), ik wilde niet "verdoofd" zijn: integendeel: ik wilde "ik" blijven, waarschijnlijk meer dan ooit....
Ondertussen had de Peter van Steven ook ervoor gezorgd dat er een dokter bij ons kwam (wij wilden geen contact meer hebben met de dokter die, vanaf onze huwelijk, onze huisarts was tot als we eindelijk en "dankzij " andere wegen wisten hoe het kwam dat Steven al van de herfst van 1996 altijd zo rap moe was... dat is een ander verhaal...); mijn echtgenoot moest dus al medicatie nemen voor zijn bloeddruk: de arts schreef nog iets anders voor: een kalmeermiddel denk ik en slaappillen... voor alle twee... Ik dacht er niet aan en nam niets: ik wilde niet: ik wilde niet slapen, ik vond niet dat ik "kalmer" moest zijn (ik vond dat ik kalm was), ik wilde niet "verdoofd" zijn: integendeel: ik wilde "ik" blijven, waarschijnlijk meer dan ooit....
Dinsdag 18 april 2006
Gisteren avond
Was de familie bij mijn schoonouders, ik was in de keuken met mijn schoonzuster en vertelde haar dat ik ondervonden had dat ik, als ik hier aan het schrijven was, ondervonden had dat bepaalde dingen "verdwenen" waren of, zoals mijn beste vriendin zegt "ik heb ze niet geenregistreerd..."
Ze zei dat ze ook dat meemaakte....
Mijn echtgenoot en de Peter van Steven kwamen binnen als we erover bezig waren: voor ieder van ons was het hetzelfde: bepaalde dingen blijven zo "vers" in onze geheugen en anderen zijn verdwenen (niet noodzakelijk dezelfde dingen): het is toch raar!
We hebben alle vier, gegraveerd in onze geheugen, wat voor ons echt van belang was in die dagen, en al de rest was bijzaak.... en telde niet.
Ze zei dat ze ook dat meemaakte....
Mijn echtgenoot en de Peter van Steven kwamen binnen als we erover bezig waren: voor ieder van ons was het hetzelfde: bepaalde dingen blijven zo "vers" in onze geheugen en anderen zijn verdwenen (niet noodzakelijk dezelfde dingen): het is toch raar!
We hebben alle vier, gegraveerd in onze geheugen, wat voor ons echt van belang was in die dagen, en al de rest was bijzaak.... en telde niet.
Maandag 17 april 2006
Terug in 1997....de zondagavond....
Iedereen kwam mee naar huis....behalve Steven....
Kennen jullie de uitdrukking \"passer en automatique\"? ik weet niet juist hoe dat in het Nederlands gezegd wordt... maar zo was ik:.... het was ik ... en ik niet...: ik hoorde alles, wist alles, zag alles, verstond alles en toch...versta tot nu toe nog niet hoe het mogelijk was dat ik, toen, zo kon zijn....
We gingen in de living, op een bepaalde moment zei \"iemand\" dat we iets moesten eten... alles was klaar bij mijn schoonouders (weet je nog?), \"iemand\" is dus alles in hun huis gaan halen, \"we\" hebben de tafel gezet, en ... hebben gegeten.... (ik weet nog dat er alle soorten broodjes waren en schotels van charcuterie en kaas); iedereen forceerde zich om iets door zijn keel te krijgen behalve.... mijn schoonvader: die \"film\" zie ik voor mijn ogen zoals het gisteren gebeurd was: hij at en at en at op zijn gemak verder: nog een en nog een.... en het smaakte hem.... Ik weet nog waar hij aan tafel zat... ik kon mijn eigen ogen niet geloven...
Jaren later heb ik het hem kunnen vergeven.... maar kan het niet vergeten....
Er moest van alles gebeuren, \"iemand\" belde naar de begrafenisondernemer, die kwam: alles wat moest geregeld worden werd besproken (hoe kan een mens in Godsnaam op zulke momenten \"klaar\" denken? hoe kan je, als ouders van.... weten hoe, wanneer, waar je kind zal begraven worden, en welke \"vorm\" van rustplaats je hem wilt geven????). En toch ging (gaat) het zo....alles moet \"rap\" gaan he....
Misschien, door het feit dat het \"zo druk\" is, is het juist een \"hulp\": je moet \"nadenken\" over zoveel \"materiele\" dingen dat je hersenen niet de mogelijkheid hebben om stil te staan bij de dood van je kind? ... ik ben geen psycholoog.....maar ik denk wel dat het zoiets is....
Kennen jullie de uitdrukking \"passer en automatique\"? ik weet niet juist hoe dat in het Nederlands gezegd wordt... maar zo was ik:.... het was ik ... en ik niet...: ik hoorde alles, wist alles, zag alles, verstond alles en toch...versta tot nu toe nog niet hoe het mogelijk was dat ik, toen, zo kon zijn....
We gingen in de living, op een bepaalde moment zei \"iemand\" dat we iets moesten eten... alles was klaar bij mijn schoonouders (weet je nog?), \"iemand\" is dus alles in hun huis gaan halen, \"we\" hebben de tafel gezet, en ... hebben gegeten.... (ik weet nog dat er alle soorten broodjes waren en schotels van charcuterie en kaas); iedereen forceerde zich om iets door zijn keel te krijgen behalve.... mijn schoonvader: die \"film\" zie ik voor mijn ogen zoals het gisteren gebeurd was: hij at en at en at op zijn gemak verder: nog een en nog een.... en het smaakte hem.... Ik weet nog waar hij aan tafel zat... ik kon mijn eigen ogen niet geloven...
Jaren later heb ik het hem kunnen vergeven.... maar kan het niet vergeten....
Er moest van alles gebeuren, \"iemand\" belde naar de begrafenisondernemer, die kwam: alles wat moest geregeld worden werd besproken (hoe kan een mens in Godsnaam op zulke momenten \"klaar\" denken? hoe kan je, als ouders van.... weten hoe, wanneer, waar je kind zal begraven worden, en welke \"vorm\" van rustplaats je hem wilt geven????). En toch ging (gaat) het zo....alles moet \"rap\" gaan he....
Misschien, door het feit dat het \"zo druk\" is, is het juist een \"hulp\": je moet \"nadenken\" over zoveel \"materiele\" dingen dat je hersenen niet de mogelijkheid hebben om stil te staan bij de dood van je kind? ... ik ben geen psycholoog.....maar ik denk wel dat het zoiets is....
Maandag 17 april 2006
Pasen 2006... de paasklokken....
De paasklokken komen nooit op Pasen bij ons voor de kleinkinderen: daar ben ik er nog niet klaar voor....
Het was, voor mijn kinderen, de mooiste \"feest\"; ik denk dat het meer de gewoonte in Walloniê dan in Vlaanderen om, ieder jaar, heel veel kleine dingen (eieren, andere snoep, klein speelgoed) buiten in de tuin te \"laten vallen\". Ieder jaar, weer of geen weer, was ik ermee bezig van \'s morgens vroeg; er zijn jaren geweest dat ik alles, stuk per stuk, in doorzichtbaar plastique moest verpakken omdat het zoveel regende.... en zelfs als ze ouder werden, en beter wisten, vroegen ze alle twee om \"toch de klokken in de tuin te laten komen\"....
Vandaag komen ze... voor onze kleinkinderen.... de kinderen van Marie-Ange en Serge.....
Ieder jaar opnieuw voor mij met gemengde gevoelens: ik wil het doen voor hen: ik zie ze doodgraag en hun geluk bij het zoeken en vinden is mijn beste beloning...maar ik ben er ieder jaar weer eraan herinnerd dan ik dat nooit, maar nooit hetzelfde zal kunnen doen voor de kinderen van Steven....
Het was, voor mijn kinderen, de mooiste \"feest\"; ik denk dat het meer de gewoonte in Walloniê dan in Vlaanderen om, ieder jaar, heel veel kleine dingen (eieren, andere snoep, klein speelgoed) buiten in de tuin te \"laten vallen\". Ieder jaar, weer of geen weer, was ik ermee bezig van \'s morgens vroeg; er zijn jaren geweest dat ik alles, stuk per stuk, in doorzichtbaar plastique moest verpakken omdat het zoveel regende.... en zelfs als ze ouder werden, en beter wisten, vroegen ze alle twee om \"toch de klokken in de tuin te laten komen\"....
Vandaag komen ze... voor onze kleinkinderen.... de kinderen van Marie-Ange en Serge.....
Ieder jaar opnieuw voor mij met gemengde gevoelens: ik wil het doen voor hen: ik zie ze doodgraag en hun geluk bij het zoeken en vinden is mijn beste beloning...maar ik ben er ieder jaar weer eraan herinnerd dan ik dat nooit, maar nooit hetzelfde zal kunnen doen voor de kinderen van Steven....
Zondag 16 april 2006
Pasen 1997, 5 minuten voor 18 uur....
Was mijn zoon er niet meer, zijn hel was gedaan: hij had gekozen voor rust....zijn leven was voorbij...
Mijn tweede leven begon... en mijn hel....
Mijn tweede leven begon... en mijn hel....
Zondag 16 april 2006
Terug bij mijn zoon....
Ik kwam terug bij hem,.... ik dacht niet aan mezelf, niet aan de mensen die erbij waren: alleen maar aan hem.... en ik noemde zijn naam en zei .... bijna dezelfde woorden als wat ik tegen mijn moeder gezegd had ".... je hebt altijd gedaan wat je vond dat het best was voor jezelf en voor de anderen... als je vindt dat je verder wilt vechten om beter te worden en te genezen: vecht maar verder.... maar als je vindt dat het genoeg geweest is, dat je wilt rusten.... doe maar.... wat je keuze ook mag zijn we zullen het aanvaarden en evenveel van je houden...
Zondag 16 april 2006
Mijn moeder....
In de loop van de namiddag dacht ik aan mijn moeder: ze was thuis, ver: in Jumet (in mijn ouderlijk huis), maakte zich veel zorgen over mijn zoon.... met wie afgesproken was dat zij niet mocht weten dat het zo erg was (maar door het feit dat ze jaren lang voor de rode kruis gewerkt had wist ze toch welke ziekte mijn zoon had) ze had al veel meegemaakt: jaren lang mijn vader verzorgd, die daarna gestorven was, had 2 jaar voordien een zwaar hartinfarct gehad.... ik wist niet wat te doen: aan de ene kant moest ik het haar zeggen: mijn zoon was haar kleinzoon: ze had het recht om te weten hoe het was met hem.... aan de ander kant was ze daar alleen, kon zich niet verplaatsen... en het was Pasen.... Toen dacht ik aan haar metekind, bijna zoals een zuster voor mij, die altijd klaar was -en is- voor mijn moeder. De priester van Sint Jan was bij ons en hij stelde mij voor om te gaan bellen naar die vrouw en uit te leggen hoe het was.... dat deed ik dus: ik belde en probeerde duidelijk de toestand van mijn zoon te zeggen.... zij werkt al jaren zelf in een kliniek..... en veel woorden waren niet nodig....Ze stelde mij voor om terug bij mijn zoon te gaan en een half uur later naar mijn moeder te bellen: ze ging ondertussen met haar echtgenoot naar haar huis gaan (mijn moeder ging het niet abnormaal vinden: het was Pasen) en ze gingen dus mijn moeder kunnen opvangen na mijn telefoon.... dat deed ik dus....
Een half uur later zei de priester dat ik kon gaan bellen.... hoe zeg je zoiets aan een grootmoeder die altijd maar geleefd heeft voor de mensen van wie ze hield????
Ik belde en zei (in het Frans natuurlijk) "Maman, je weet dat je kleinzoon altijd gedaan heeft wat hij vond dat het best voor hem en voor de anderen was, nu vind hij dat hij lang genoeg afgezien heeft en wil rusten".... ik hoorde een afschuwelijk geluid door de telefoon en direct erna nam de metekind van Maman de hoorn en zei "het komt in orde Marie-Luce, we zijn hier, we zorgen voor haar, ga terug bij je zoon".... en dat deed ik....
Pas later wist ik dat, als mijn zoon (zonder te weten dat ze het woord "biopsie" zou verstaan) haar zei dat hij een biopsie had gehad, ze een trombose had gedaan....ze belde "normaal" verder, naar ons thuis of naar de kliniek en, als ik eens zei dat ze "raar sprak" gaf ze mij als antwoord "ja: mijn vals gebied is gebroken: daarom kan ik niet goed spreken".... ze had haar arts en haar metekind doen beloven dat ze mij niets gingen ervan zeggen....
en, na mijn telefoon een tweede trombose: maar ze wilde haar kleinzoon zien dus heeft haar arts ervoor gezorgd dat ze heel zware medicatie kreeg: haar metekind en haar echtgenoot hebben mijn moeder naar hier gebracht.... de maandag heeft ze haar kleinzoon gezien... ze is hier gebleven tot na de begrafenis toen kon ze niet meer blijven.... en ging terug naar haar huis met dezelfde mensen....
Een half uur later zei de priester dat ik kon gaan bellen.... hoe zeg je zoiets aan een grootmoeder die altijd maar geleefd heeft voor de mensen van wie ze hield????
Ik belde en zei (in het Frans natuurlijk) "Maman, je weet dat je kleinzoon altijd gedaan heeft wat hij vond dat het best voor hem en voor de anderen was, nu vind hij dat hij lang genoeg afgezien heeft en wil rusten".... ik hoorde een afschuwelijk geluid door de telefoon en direct erna nam de metekind van Maman de hoorn en zei "het komt in orde Marie-Luce, we zijn hier, we zorgen voor haar, ga terug bij je zoon".... en dat deed ik....
Pas later wist ik dat, als mijn zoon (zonder te weten dat ze het woord "biopsie" zou verstaan) haar zei dat hij een biopsie had gehad, ze een trombose had gedaan....ze belde "normaal" verder, naar ons thuis of naar de kliniek en, als ik eens zei dat ze "raar sprak" gaf ze mij als antwoord "ja: mijn vals gebied is gebroken: daarom kan ik niet goed spreken".... ze had haar arts en haar metekind doen beloven dat ze mij niets gingen ervan zeggen....
en, na mijn telefoon een tweede trombose: maar ze wilde haar kleinzoon zien dus heeft haar arts ervoor gezorgd dat ze heel zware medicatie kreeg: haar metekind en haar echtgenoot hebben mijn moeder naar hier gebracht.... de maandag heeft ze haar kleinzoon gezien... ze is hier gebleven tot na de begrafenis toen kon ze niet meer blijven.... en ging terug naar haar huis met dezelfde mensen....
Zondag 16 april 2006
En buiten...
Schijnt de zon tussen de wolken, eventjes, zoals toen....
\"Doe maar Ma, doe maar verder..... ik verwarm je een beetje, ik geef je kracht om verder te schrijven....ik ben hier..... \"
Doe wat ik altijd gedaan heb: wat je denkt dat het best voor jou en voor de anderen is....
denk ik te verstaan.....
\"Doe maar Ma, doe maar verder..... ik verwarm je een beetje, ik geef je kracht om verder te schrijven....ik ben hier..... \"
Doe wat ik altijd gedaan heb: wat je denkt dat het best voor jou en voor de anderen is....
denk ik te verstaan.....
Zondag 16 april 2006
En die man zei....
iets van "ik vrees dat we jullie zoon niet meer kunnen helpen"..... of zoiets...
Ik keek naar mijn echtgenoot en vroeg aan die man als hij mijn echtgenoot wilde helpen: ik wist dat hij al jaren problemen met zijn bloeddruk had en vreesde dat er iets met hem ging gebeuren.... die man verdween met mijn echtgenoot....en wat later kwamen ze terug: een "geluk" dat ik dat zei: het was dringend om hem iets te geven....
Daar stond ik: naast mijn zoon, in die lichte kamer, kijkend naar hem, naar zijn borstkast ... en naar de apparaat die de hartslag meet.... het KON NIET, die man was mis....
Ik weet dat wat later mijn dochter en de hele familie van mijn echtgenoot in de kamer waren (maar weet niet meer hoe ze gekomen zijn: is de Peter van mijn zoon, die met ons gekomen was, ze gaan halen? of mijn schoonzuster? of hebben ze gebeld? ... dat weet ik niet...). De hele familie was bij mijn schoonouders voor Pasen (jullie weten wel: ik heb het vermeld.... met zoon ging daar ook zijn...).
Ik streelde zacht de arm van mijn zoon (dat had hij altijd graag gehad) ... en plots veranderde die apparaat (hartslag of???) van ritme, ik stopte en keek vragend naar de verpleegster die achter mijn zoon stond maar ze zei "doe maar voort Mevrouw: het is nooit bewezen geweest dat iemand in zijn toestand niet meer hoort of voelt wat er bij hem gebeurt..." .. en ik streelde hem verder.... en die machine ging terug rustig voort...
Ik keek naar mijn echtgenoot en vroeg aan die man als hij mijn echtgenoot wilde helpen: ik wist dat hij al jaren problemen met zijn bloeddruk had en vreesde dat er iets met hem ging gebeuren.... die man verdween met mijn echtgenoot....en wat later kwamen ze terug: een "geluk" dat ik dat zei: het was dringend om hem iets te geven....
Daar stond ik: naast mijn zoon, in die lichte kamer, kijkend naar hem, naar zijn borstkast ... en naar de apparaat die de hartslag meet.... het KON NIET, die man was mis....
Ik weet dat wat later mijn dochter en de hele familie van mijn echtgenoot in de kamer waren (maar weet niet meer hoe ze gekomen zijn: is de Peter van mijn zoon, die met ons gekomen was, ze gaan halen? of mijn schoonzuster? of hebben ze gebeld? ... dat weet ik niet...). De hele familie was bij mijn schoonouders voor Pasen (jullie weten wel: ik heb het vermeld.... met zoon ging daar ook zijn...).
Ik streelde zacht de arm van mijn zoon (dat had hij altijd graag gehad) ... en plots veranderde die apparaat (hartslag of???) van ritme, ik stopte en keek vragend naar de verpleegster die achter mijn zoon stond maar ze zei "doe maar voort Mevrouw: het is nooit bewezen geweest dat iemand in zijn toestand niet meer hoort of voelt wat er bij hem gebeurt..." .. en ik streelde hem verder.... en die machine ging terug rustig voort...
Zondag 16 april 2006
Terug in Brugge...
Als ik binnen was in Sint Jan was ik nog \"redelijk\" gerust: alles buiten was vol van beloften, er was geen telefoon geweest dus alles was \"normaal\".... ik dacht echt dat, als we in die kamer gingen komen, mijn zoon wakker zou zijn of tenminste wakker zou worden met ons te horen en te zien....
En we kwamen binnen in de kamer....
Mijn zoon lag nog \"te slapen\", was nog vast aan alle soorten draden en machines... zag er heel rustig en kalm uit: echt onspannend, ademende nog (of was dat die machine?), er was \"veel volk\" in de kamer: verpleegsters en denk ik een arts....
.... en.... als die man sprak.... was er geen \"ik\" meer: nog alléén maar de moeder van mijn zoon en de echtgenote van mijn echtgenoot..... mijn eigen \"ik\" was even verdwenen in het niets....
En we kwamen binnen in de kamer....
Mijn zoon lag nog \"te slapen\", was nog vast aan alle soorten draden en machines... zag er heel rustig en kalm uit: echt onspannend, ademende nog (of was dat die machine?), er was \"veel volk\" in de kamer: verpleegsters en denk ik een arts....
.... en.... als die man sprak.... was er geen \"ik\" meer: nog alléén maar de moeder van mijn zoon en de echtgenote van mijn echtgenoot..... mijn eigen \"ik\" was even verdwenen in het niets....
Zondag 16 april 2006
...in zijn kamer....
Niets is er veranderd: alles wacht op hem, hij was heel precies: alles op zijn plaats en een plaats voor alles...
Alleen maar ongewoon is dat zijn laatste kleren en zijn gerief van Brugge NIET op hun plaats zijn... en dat het daar altijd zo stil is...
Zoals veel jonge mensen toen had hij posters hangen: ik vond ze echt niet tof... maar hij vertelde mij dat het voor de muziek was van die groepen, dat het zo een genre was, niets verder zoeken dus...
Een van die posters is, een tijdje na zijn dood op de grond gevallen... en ligt nu op zijn bed...
Alleen maar ongewoon is dat zijn laatste kleren en zijn gerief van Brugge NIET op hun plaats zijn... en dat het daar altijd zo stil is...
Zoals veel jonge mensen toen had hij posters hangen: ik vond ze echt niet tof... maar hij vertelde mij dat het voor de muziek was van die groepen, dat het zo een genre was, niets verder zoeken dus...
Een van die posters is, een tijdje na zijn dood op de grond gevallen... en ligt nu op zijn bed...