Zondag 11 november 2007

Op. vervoer Gent (170)

Drie-asser 309 aan de terminus "Moscou" in de Jozef Vervaenestraat te Ledeberg. Het enkel kopspoor bleef er tot 1974 in gebruik. (foto: R. Temmerman - juli 1966)

Zoals hoger vermeld bestond de oorspronkelijke lijn 1 uit de verbinding Arsenaal - Gent-Zuid (via de Hoveniersstraat en de Frère-Orbanlaan) - Korenmarkt - Rabot - Gasmeterlaan.
Op 5 september 1931 werd het traject van aan de Eggermontstraat uitgebreid naar de Jozef Vervaenestraat tot aan de grensscheiding tussen de gemeenten Ledeberg en Gentbrugge, met een terminus die een 150-tal meter verwijderd was van de ringspoorweg.
Pas in juli 1974, toen de drie-assers al enkele jaren uit de wijk waren verdwenen, werd de keerlus vlakbij de spoorweg in gebruik genomen. (Meer details hierover kan je raadplegen in aflevering 4, items 37 tot 48).

Geschreven door edk_tram om 12:21 Reageer op dit bericht

Reageer op dit bericht

Zondag 11 november 2007

Op. vervoer Gent (169)

AFLEVERING 15 (WEEK VAN 12 TOT 18 NOVEMBER 2006) TERUG BESCHIKBAAR !!!
=============================

Boven: oorspronkelijke vermelding van de eindpunten op het eerste lijnenplan van de ETG.
Onder: afbeelding van "koersbord" 3 : Dampoort - Korenmarkt - Brugsepoort.

"...Terminus... Allemaal uitstappen!..."

In deze aflevering en ook in de volgende gaat het over de eindpunten van de tramlijnen zoals ze zich situeerden in de periode 1932-1970, wat ongeveer overeenkomt met de verschijning van de gele drie-assers in het Gentse straatbeeld.
Als "handleiding" hierbij gelden de diverse aanduidingen op de klassieke rolfilms, die tussen 1946 en 1954 werden ingebouwd.
Vooraf echter dit. In het tijdperk van de accutrams (* 1899-1905) droegen de rijtuigen nog geen lijnnummer, wel een bordje op de frontplaten.
In de kranten van 22 januari 1906 staat het volgende bericht: "...Op de tramrijtuigen zijn houten borden geplaatst die zijdelings kunnen worden verlicht. Daarop staat een nummer vermeld en de bestemming in twee talen. De panelen zijn blauw (lijn 1), wit (lijn 2), geel (lijn 3), rood (lijn 4) of groen (lijn 5).
Het beheer wil die maatregel algemeen maken, teneinde aan de reizigers nog meer gemak te geven bij het opsporen van hun gevraagde correspondenties..."

Uiterste punten (termini) van toen:
1: Gasmeterlaan - Arsenaal
2: Stelplaats - Muidepoort - Meulestede
3: Brugsepoort - Dampoort
4: Sint-Jacobs - Sint-Pieters - Korenmarkt
5: Sint-Amandsberg - Zuidstatie

Geschreven door edk_tram om 12:20 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (168)

De kast van drie-asser 357 die op zondag 11 juni 1972 in de stelplaats wegens een kortsluiting binnenin het rijtuig uitbrandde, belandde wat later ook bij het bedrijf "Chimefer" te Balgerhoeke. (foto: F. Coussens - augustus 1972)

Geschreven door edk_tram om 09:18 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (167a)

Een tijdperk in de geschiedenis van het Gentse openbaar vervoer is afgesloten, een nieuw is pas aangevat. Zo gaat het nu eenmaal met de technische evolutie.
Zicht op het surrealistisch inferno op het terrein te Balgerhoeke (foto: januari 1972)

Geschreven door edk_tram om 09:17 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (167)

Enkele geparkeerde en gedeeltelijk ontmantelde kasten van drie-assers op het terrein van de sloper te Balgerhoeke. (foto: juni 1974)

Geschreven door edk_tram om 09:16 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (166a)

Vier rijtuigkasten op een rij op het terrein van Chimefer te Balgerhoeke. Van links naar rechts de 337, 338, 335 en 360. Samen met de kasten werden ook de rolfilms vernietigd. In de 335 steekt nog één van de zeldzame exemplaren waaraan lijn 37 (Korenmarkt - Sint-Amandsberg) was toegevoegd... (foto: eind april 1974)

Geschreven door edk_tram om 09:15 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (166)

De kast van rijtuig 379 werd in de stelplaats op de vrachtwagen van het bedrijf "Chimefer" geladen om in Balgerhoeke te worden gesloopt. (foto: 31 augustus 1971)

Geschreven door edk_tram om 09:14 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (165)

Eén na een werden de afgeschreven tramrijtuigen achteraan de stelplaats naar het "schavotje" geleid om er ontdaan te worden van wielstellen en motoren. Na de 335 zal de 337 aan de beurt zijn. (foto: F. Coussens - 2 april 1974)

Net voor de jaarwisseling 1973-1974 werden de drie-assers 343 en 346 uit de dienst genomen. Indien we voortaan geen rekening meer houden met de te bewaren rijtuigen 332, 339 en 354 kwamen er begin 1974 nog 13 rijtuigen in aanmerking voor de sloop.

331 333* 335* 336* 337* 338° 340*
341* 345 347 355 360* 361*

De onderstreepte nummers werden in januari 1974 naar Balgerhoeke afgevoerd, de andere in maart (°) of april (*).
Het laatste rijtuig dat aldus de stelplaats op 16 april verliet was de 361 (volgens een andere brond de 336...)

Geschreven door edk_tram om 09:14 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (164)

De kasten van de rijtuigen 330 en 322 op het terrein van slopingsbedrijf "Chimefer" te Balgerhoeke in december 1972.

In 1972 werd het resterende deel van de rijtuigen die waren uitgerust met het sécheronstelsel naar het slopingsbedrijf Chimefer overgebracht, de 319 op 7 mei, de 316, 317, 321, 322, 327, 329 en 330 begin december.
Platform A van de 330 werd door Achiel Ryckaert gerecupereerd.
Drie-asser 328 ontsnapte zoals bekend aan de slopershamer en werd op 2 januari 1973 te Woluwe afgeleverd om er bij de vereniging Amutra een nieuw leven als museumrijtuig te beginnen.
Nog drie andere verdwenen uit de circulatie: de 350 (na een ongeval aan de Muide op lijn 10 in december 1971), de 352 (na het ongeval met de vrachtwagen aan het Rabot in maart) en de 357 (uitgebrand op 11 juni in de stelplaats).
In 1973 werden geen rijtuigen afgevoerd en bleef het aantal drie-assers behouden op 19 stuks.

Geschreven door edk_tram om 09:13 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (163)

Op 1 september 1971 werden de kasten van de rijtuigen 365, 367 en 368 naar een weiland te Sint-Denijs-Westrem overgebracht, samen met een aanhangwagen uit de reeks 55-64.

Bij de aanvang van 1971, het jaar waarin de eerste 29 PCC's in Gent hun intrede zouden doen, bevatte het rijtuigenpark van de MIVG nog 58 drie-assers, genummerd tussen 316 en 379.

Van de reeks 316-330, uitgerust met elektrische beremming voor aanhangwagens (sécherons) werden er zes buiten dienst gesteld:

318  320  323  324  325 en 326

22 andere ondergingen hetzelfde lot:

334  342  344 348  349  351  353 355
356 359 364 365  366  367  368 370
371  372  374  376  377  379

Het merendeel werd gesloopt in het bedrijf Chimefer te Balgerhoeke.
De kast van drie-asser 355 belandde op een koertje binnen de drukkerij Snoeck aan de Begijnhoflaan te Gent.
De kasten van de rijtuigen 365, 367 en 368 vonden op 1 september een plaatsje op een weiland te Sint-Denijs-Westrem (zie foto).
De kast van de 376 ten slotte werd in juli de blikvanger in een wijk te Deftinge nabij Geraardsbergen.

Geschreven door edk_tram om 09:12 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (162)

Van de 312 werd na afbraak de kast op 21 november 1969 afgevoerd naar het tweede terrein van Racing Gent nabij de spoorwegovergang Gentbrugge-Noord aan de Burvenichstraat. Ze verdween er na een brand op 1 juli 1971.

Chronologisch overzicht van het buiten dienst stellen van drie-assers in de periode 1968-1970.

1968: geen

1969: a) de ganse reeks 302 - 315, inclusief rijtuig 314 dat reeds in 1964 uit de omloop werd genomen. Rijtuig 305 was als eerste aan de beurt in september, de andere volgden eind november wegens de vervanging van tramlijn 3 door een dienst met autobussen.

b) de rijtuigen 369 373 375 en 380

1970: 363

Geschreven door edk_tram om 09:11 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (161e)

Troosteloze aanblik van rijtuigkast 395, in 1964 geplaatst op een weide nabij de Schelde te Gentbrugge. (Foto: EDK - 14 oktober 1984)

Geschreven door edk_tram om 09:11 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (161d)

De kast van drie-asser 387, in september 1967 verkocht aan een particulier die ze omvormde tot tuinhuisje in een weide aan de Scheldeoever te Zevergem. (foto: EDK - juli 1986)

Geschreven door edk_tram om 09:10 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (161c)

Rijtuigkasten van de 391 en 396, in augustus 1967 verenigd voor een nieuw bestaan als voetbalkantine van Racing Gent te Gentbrugge. (foto: F. Coussens - 25 februari 1973)

Geschreven door edk_tram om 09:09 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (161b)

Kast van de 384, in mei 1967 aangekocht door bloemist Peynsaert, Antwerpsesteenweg te Sint-Amandsberg. (foto: F. Coussens - 12 mei 1973)

Geschreven door edk_tram om 09:08 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

O. vervoer Gent (161a)

Kast van rijtuig 399, op 2 november 1967 verkocht om als werfhuisje te dienen aan dok 68 in de Gentse haven (Singel). Foto: april 1973.

Geschreven door edk_tram om 09:07 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (161)

Ex-drie-asser 386 (of 393) als werfwagen in dienst bij de firma Dhondt uit Brugge

In de meeste gevallen werden de rijtuigen na hun buitendienststelling van hun kast ontdaan. Het onderstel werd in de stelplaats van de MIVG afgebroken en als schroot verkocht.
De kast werd meestal verkocht aan de firma Chimefer in Adegem (deelgemeente Balgerhoeke), die ze ofwel in brand stak, ofwel doorverkocht aan particulieren.
Zo kocht aannemer Dhondt uit Brugge in juni 1965 zes rijtuigkasten (386, 393, 397, 400, 401 en 404) voor 27 000 BEF + 1620 BEF taks en voorzag ze van een onderstel op luchtbanden om als werfwagen te dienen.

Chronologisch overzicht van het buiten dienst stellen van 27 drie-assers in de periode 1962-1967).

1962: 301

1963: 381 (kast naar 361)  388 390

1964: 382  389 392 395

1965: 386  393 397 400 401 403
      404 405

1966: 362 (kast naar 339)

1967: 383 384 385 387 391 394

Hierbij valt op te merken dat de volledige reeks 381 - 405 ("trage rijtuigen"), in feite het laatst vervaardigd in de jaren 1932-1934, het eerst van het Gentse tramnet verdween (alle voor het einde van 1967).

(deze gegevens, alsook de hierna volgende bekomen via F. Coussens, P. de Meyer en W. Gogaert)
      396 398 399 402

Geschreven door edk_tram om 09:07 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (160)

Aan de loopbaan van de 357 als tramrijtuig in reizigersdienst kwam op zondag 11 juni 1972 onverwachts een einde, toen na de afwerking van het dagschema door een kortsluiting brand uitbrak, terwijl het zich in de stelplaats op spoor 14 bevond. Wat er naderhand van restte werd later ter plaatse ontmanteld en naar de sloper "Chimefer" in Balgerhoeke (Adegem) afgevoerd.

Averij liep als een rode draad door het verhaal over het definitief buiten dienst stellen van sommige drie-assers, voornamelijk ten gevolge van ernstige en vaak spectaculaire verkeersongevallen.
Ik vermeld hier slechts de botsing tussen een vrachtwagen en de 361 in dienst op lijn 4 ter hoogte van het kruispunt Kortrijksesteenweg - Charles de Kerchovelaan op 24 oktober 1963 en de aanrijding van de 339, eveneens met een vrachtwagen, aan het kruispunt van de Vlaanderenstraat en het Laurentplein op 26 september 1966, waarbij een wielrijder om het leven kwam.
In beide gevallen werden de rijtuigkasten vervangen door dat van de 381 en de 362, nummers die dus op die wijze werden geschrapt.
Merkwaardig genoeg had het zijdelings omslaan van de rijtuigen 353 op lijn 8 aan de Sterre (15 augustus 1948), 356 op lijn 7 in de bocht van de Parklaan naar de Clementinalaan (21 januari 1953) en 352 van lijn 10 op de Rozemarijnbrug (1 juni 1966) geen noodlottige gevolgen en kwamen de drie-assers even later terug in dienst.
Ook andere incidenten luidden soms het einde in van een loopbaan op het stadsnet, zoals bijgevoegde foto van de duidelijk illustreert.

Geschreven door edk_tram om 09:06 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (159)

Eén van de eerste drie-assers die van het tramnet verdwenen was rijtuig 388, hier nog in dienst op lijn "1 Eggermontstraat" opgemerkt tussen de Groentenmarkt en de Korenmarkt,

De eerste drie-asser die uit de circulatie werden genomen was rijtuig 301 (* het "tonneke", het prototype uit 1925), na de vervanging van tramlijn 8 Sint-Pietersstation - Sterre door de autobuslijn Sint-Pieters - Sterre - Maalte op 20 augustus 1962.
De ontmanteling geschiedde reeds op 22 augustus. Volgens de ene bron belandde de rijtuigkast op de scheepswerven van Langerbrugge, volgens een andere op een speelplein langs de Moervaart.
In 1963 werd de kast van rijtuig 361 na een ongeval door de MIVG afgebroken en in oktober vervangen door deze van de 381.
Twee andere drie-assers werden buiten dienst gesteld: de 388 belandde op de scheepswerven van Langerbrugge en werd daar gesloopt, de 390 werd de eigendom van een personeelslid van de MIVG.

Geschreven door edk_tram om 09:04 Reageer op dit bericht

Maandag 5 november 2007

Op. vervoer Gent (158)

Wegens de afschaffing van de lijnen 3, 5, 6, 7, 8 en 9 in de jaren zestig en de inzet van PCC-rijtuigen in de eerste helft van de jaren zeventig, luidden de doodsklokken over de oubollige drie-assers. Meteen kwam er een einde aan het op- en afspringen vooraleer het rijtuig stilstond en het naar buiten leunen over de hekkentjes op de platforms tijdens de zwoele zomerdagen... (Tekening "Higro" - verzameling F. Coussens)

Begin 1969 kwam het ministerieel akkoord tot stand voor de bestelling van 30 PCC-rijtuigen, te vervaardigen door La Brugeoise et Nivelles, oorspronkelijk bestemd voor de tramlijnen 1, 2, 3 en 4.
In juli 1970 volgde een tweede bestelling van 12 stuks (nummers 31 tot 42), bedoeld voor de lijnen 2 en 20.
De eerste nieuwe tram kwam in Gentbrugge aan op 17 maart 1971.
Op het net geschiedde de omschakeling naar PCC's op lijn 4 (*toen nog Sint-Pietersstation - Korenmarkt - Muidebrug) op 12 juli en op lijn 1 (* toen nog Moscou - Van Beverenplein) op 2 november van dat jaar.
Op 4 december werd een laatste order voor nog 9 bijkomende rijtuigen geplaatst (47-54).
De nieuwe trams vervingen de drie-assers op lijn 2 (* meteen herdoopt tot 21) vanaf 4 december 1972.
Uiteindelijk was dit ook het geval op lijn 10 (Sint-Pietersstation - Rabot - Muide) vanaf 1 april 1974.
Nog voor PCC 54 op 28 juni 1974 in de stelplaats te Gentbrugge verscheen, waren alle drie-assers buiten dienst gesteld en afgevoerd, op de 332 en 339 na, die van een pantograaf werden voorzien en bij de spoordienst werden ingelijfd. (* de nog bestaande drie-assers 328, 354 en 378 hadden intussen respectievelijk in Woluwe, het privé-terrein van Achiel Ryckaert te Sint-Amandsberg en het museum te Schepdaal een onderkomen gevonden)
Na het afvoeren van de 332 naar Kalken op 17 september 1980 werd enkel de 339 in de stelplaats als "old-timer" bewaard...

Geschreven door edk_tram om 09:03 Reageer op dit bericht

Reageer op dit bericht

Meer van Openbaar vervoer in Gent