Fjak@'s foto van de week!

Geen spelletje meer

Games zijn booming business

Computerspellen zijn soms geen spelletje meer. Producenten investeren miljoenen in de ontwikkeling van nieuwe kassakrakers en de opbrengsten overstijgen die van Hollywood.

Maar ook inhoudelijk is er veel veranderd sinds de dagen van Pong. Een groeiende groep van ontwerpers en kunstenaars gebruikt de taal van het computerspel om maatschappelijke fenomenen te becommentariëren en hun alternatieve games worden veelal gratis via internet verspreid.

Amerikaanse leger

Tegelijkertijd gebruiken steeds meer grote organisaties en instellingen het medium voor propaganda en verkoopdoeleinden. Zo stak het Amerikaanse leger miljoenen dollars in de ontwikkeling van America’s Army, een geavanceerd spel dat gratis gedownload kan worden en dat als uiteindelijk doel heeft jongeren voor het leger te werven.

Propaganda

Ook in Libanon heeft de Hezbollah het computerspel ontdekt als propagandistisch wapen in de strijd tegen Israël. Jonge mensen worden zo spelenderwijs vertrouwd gemaakt met een wereld waarin de polariteit ‘goed en fout’ huiveringwekkend vanzelfsprekend met geweld wordt benaderd.

.

Onzichtbaar

een zucht is onzichtbaar
net al de wind
de nacht is onzichtbaar
als de dag begint
onzichtbaar zijn de dingen
die ik kwijt ben
die ik nooit meer vind
maar
met mijn ogen dicht
zie ik alles
wat mijn hoofd verzint

HYPERLINK http://demooistegedichten.wordpress.com/author/lizemie2/

.

Het ontstaan van aardgas

Miljoenen jaren geleden

Aardgaswinning in Nederland

Gas is een belangrijke energiebron. Maar de voorraad is niet onbeperkt. Ons gas komt uit Groningen waar een grote ‘gasbel’ is. Maar eigenlijk is gas niet meer dan het resultaat van rottende plantenresten, bedekt met allerlei aardlagen.

Zo’n 310 miljoen jaar geleden leven er nog geen mensen op aarde. Wel veel reptielen en zeedieren. In Nederland is het tropisch warm. Ons land bestaat voor een groot deel uit drassig oerwoud. Op de moerassige bodem groeien veel exotische bomen en planten. Bladeren en dode bomen komen in de drassige bodem terecht en vormen een dikke laag van rottende plantenresten.

Nederland, een zandwoestijn

30 Miljoen jaar later is het klimaat veranderd. Het moeras is verdwenen. Nederland is veranderd in een zandwoestijn. De laag rottende plantenresten die op de bodem ligt, wordt bedekt met een dikke laag woestijnzand.

Nederland wordt overspoeld met zeewater

Weer 20 miljoen jaar later overstroomt ons land met zeewater. In het warme klimaat verdampt het water en blijft het zout achter. Een enorm pak zout stapelt zich op het zand uit het verleden. De druk op het zand en de dode plantenresten daaronder neemt toe.

Verandering van aardlagen

In de miljoenen jaren daarna komen er steeds meer lagen bovenop de oude grondlagen. De druk neemt verder toe. Het water en de gassen wordt uit de vochtige, rottende plantenresten geperst. De laag verandert in steenkool. De laag daarboven verandert in zandsteen en de laag daarboven in een harde ondoorlatende laag steenzout. Het aardgas uit de steenkool kan niet doordringen in het steenzout en blijft in het zandsteen achter.

Gas tussen zandkorrels

Het zandsteen bestaat uit samengeperst zand met daartussen kleine gaatjes. Dit zijn de poriën. Het aardgas blijft in de poriën achter, omdat het niet kan doordringen in de harde steenzoutlaag daarboven. De zandsteenlaag is een aardgasveld geworden.

Ons aardgas

Om het aardgas te bereiken, moeten we dus de bodem van de aarde in. Met een lange boor boren we een gat in de grond. 3 Kilometer diep tot aan de oude zandsteenlaag. Door het boorgat stroomt het aardgas nu vanzelf naar boven. Boven de grond vangen we het aardgas op en na een kleine bewerking kunnen we het gebruiken als brandstof voor onze verwarming en gasfornuis.

.

.

Vier ballroomdansen

De samba, tango, slow foxtrot en paso doble

Wat zijn de Samba en Tango eigenlijk voor dansen? En waar komen de Slow Foxtrot en Pasa Doble vandaan?

Dankzij diverse tv-programma's is stijldansen weer terug van weggeweest.

De Samba

Aan de muziek hoor je al dat de Samba geen Europese dans is. Je danst op tropische muziek met veel slagwerk en een vrolijke melodie. De Samba is te herkennen aan het ritme en de ‘bounce’-beweging tijdens de dans. De dans komt oorspronkelijk uit Afrika, maar is in Brazilië verder ontwikkeld. Daar is het een echte carnavalsdans. In 1924 kwam de Samba ook in Nederland.

De Tango

Net als de Quickstep en de Engelse wals, is de Tango een ballroomdans. Dat wil zeggen dat de dans door de hele zaal gedanst wordt en niet op één plek zoals de Rumba. Net als de Samba is de Tango een Zuid-Amerikaanse dans. Dat is te merken aan de danshouding en in het sensuele karakter van de dans. De heer en de dame staan erg dicht op elkaar. Ze bewegen erg staccato (kort en krachtig) met hun hoofd. De Tango is ook heel sensueel vanwege de gewaagde poses. De Tango ontstond aan het eind van de 19e eeuw in Buenos Aires.

De Slow Foxtrot

De Slow Foxtrot is een ballroomdans waarbij heel elegant wordt gedanst. Het tempo van de muziek ligt niet zo hoog, maar de passen gaan wel snel. Je kunt de dans herkennen aan het ritme: slow-quick-quick. De dans is elegant omdat de dansers met hun lichaam omhoog en naar beneden gaan. Zo ontstaat er een soort glooiende beweging. De Slow Foxtrot ontstond in het begin van de twintigste eeuw in Amerika. Sommige mensen noemen hem gewoon ‘Foxtrot’, maar dat is een andere dans.

De Paso Doble

Deze dans doet denken aan Spanje en stierenvechten. De man symboliseert de stierenvechter (matador) en de vrouw het rode doek (el capa). De Paso Doble is een temperamentvolle en dramatische dans. De houding is hierbij erg belangrijk. Op sommige momenten houden de dansers hun arm horizontaal voor hun borst en klakken ze met hun hakken en tenen op de vloer. Deze dans werd bekend rond 1910.

.

Flamingo's

Ze zijn er bijna niet
zoals heel slanke vrouwen
na heel licht verdriet.
Met hun poten als met een dun pincet
pikken ze preuts hun tenen
uit het water op, o, ze
zijn zo roze
als de gedachten van een maniërist.
Ze zijn vraagtekens achter al ons weten
en zo fraai dat we even
niet meer om een antwoord geven.

.

.


















.

Mest

Bron van voedingsstoffen voor planten

 Planten hebben mest nodig om te groeien. Schimmels en bacteriën zetten uitwerpselen en plantenresten om in voedingsstoffen. Een plant haalt met de wortel voedingsstoffen uit de grond.

Al sinds ‘het jaar nul’ weten mensen dat mest goed is voor planten. Boeren verzamelden poep en plas van dieren en plantenresten. Ze gooiden dit op het land waar ze gewassen gingen verbouwen. Dat mest de groei van planten bevordert was wel duidelijk. Men wist alleen niet waarom en welke stoffen dan zo belangrijk zijn.

Al sinds ‘het jaar nul’ weten mensen dat mest goed is voor planten. Boeren verzamelden poep en plas van dieren en plantenresten. Ze gooiden dit op het land waar ze gewassen gingen verbouwen. Dat mest de groei van planten bevordert was wel duidelijk. Men wist alleen niet waarom en welke stoffen dan zo belangrijk zijn.

Mineralen

De Duitse wetenschapper Justus von Liebig vroeg zich dit ook af en onderzocht het rond 1845 in een laboratorium. Hij deed allerlei experimenten en ontdekte dat met name de mineralen stikstof, fosfor en kalium belangrijk zijn. Maar planten hebben ook ijzer, zink en koper nodig. Hij ontdekte dat het belangrijk is dat planten niet te weinig, maar ook niet te veel van deze mineralen moeten krijgen. Von Liebig maakte de mineralen en metalen in een laboratorium na.

Kunstmest

 Mest die door mensen gemaakt is, wordt kunstmest genoemd. Er zijn korrels en er is vloeibare kunstmest. Op de verpakking kun je lezen hoeveel stoffen zoals stikstof, fosfor, kalium, ijzer, zink en koper er in zitten. Mest die rechtstreeks afkomstig is van dieren en dode planten wordt ook wel organische mest genoemd. Voorbeelden zijn: stalmest, gier en tuincompost.

Voordelen van kunstmest

Een voordeel van kunstmest is dat de fabrikant kan precies aangeven hoeveel stikstof (N), fosfor (P), kalium (K) en andere mineralen en metalen de mest bevat. De boer kan de planten precies de juiste hoeveelheid geven.

Nadelen van kunstmest

 Een nadeel van kunstmest is dat het gemakkelijk in water oplost waardoor het weg kan spoelen. De mineralen komen dan via het grondwater in sloten en rivieren, in plaats van bij de planten. De gewassen hebben er dan niets aan, maar door overbemesting gaan algen in de sloten sneller groeien. Het water wordt troebel. Waterplanten, die licht nodig hebben, sterven. Tijdens de vertering van deze dode planten wordt vrijwel alle zuurstof uit het water verbruikt. Hierdoor sterven veel vissen. Dit proces wordt eutrofiëring genoemd.

Voordelen van organische mest

Een voordeel van stalmest en compost is dat de mineralen geleidelijk vrijkomen, en dat de mest minder snel uitspoelt. Het is daardoor langer voor planten beschikbaar.

Nadelen van organische mest

Een nadeel van organische mest is dat er meer van nodig is dan van kunstmest. En omdat de hoeveelheid N, P, K en andere mineralen niet bekend is, kunnen planten te veel of te weinig voedingsstoffen krijgen. Een nadeel van gier (vloeibare organische mest) is dat het veel ammoniak (NH3) bevat. Dit is een stikstofverbinding die gemakkelijk verdampt. Het kan zure regen veroorzaken.

Alternatieven

 Sommige boeren gebruiken geen kunstmest. Zij vinden kunstmest slecht voor het milieu. Dat komt omdat alle stoffen uit de kunstmest die planten niet opnemen, in het grondwater terecht komen. Ecologische boeren gebruiken organische mestsoorten die zover gecomposteerd zijn dat ze goed en geleidelijk opgenomen kunnen worden. Dit is bijvoorbeeld een mengsel van stalmest en plantenresten dat op een composthoop voorverteerd is. Op deze manier is de mest milieuvriendelijker. Nadeel is wel dat een boer niet heel nauwkeurig kan bepalen welke stoffen de planten krijgen. En dat kunnen boeren die kunstmest gebruiken weer wel.

.

Economische grootmacht China

Haalt China het westen in?

Er gaat bijna geen dag voorbij zonder dat er in de krant een artikel staat over de Chinese economie. Met een economische groei van meer dan 9% per jaar is China hard op weg om een economische grootmacht te worden.

China werd in 1949 een centraal geleide economie onder leiding van Mao tse Tung. Een ander woord voor centraal geleide economie is planeconomie. In de eerste regeringsperiode van Mao 1949-1957 werd de centraal geleide economie ingevoerd.

Vijfjarenplannen
Mao baseerde zijn idee op de ontwikkelingen, die hadden plaatsgevonden in Rusland. Vijfjarenplannen werden ingevoerd, die waren gericht op de zware industrie. In 1958 begon de tweede fase. Toen werd de agrarische sector aangepakt. Dit project wordt de 'Grote Sprong Voorwaarts' genoemd. Mensen moesten voortaan leven in communes, die geheel zelfvoorzienend waren op allerlei terreinen. Dit project mislukte geheel. In plaats van meer productie werd er minder geproduceerd.

Van plan- naar vrijemarkteconomie
Toen het ombouwen van een planeconomie naar een vrijemarkteconomie begon, ging dit niet zonder problemen. De vrije markt werd hersteld en privé-bezit was weer toegestaan. Buitenlandse investeringen werden toegestaan en er werd gewerkt aan 'Speciale Economische Zones': vrijhandelszones. In China is door het ombouwen van een planeconomie naar een westerse economie een enorme kloof ontstaan tussen de steden en het platteland.

Concurrentiepositie
De geschiedenis tussen Nederland en China gaat al heel lang terug. Misschien mede daardoor hebben grote Nederlandse ondernemingen al vestigingen in China. China heeft een relatief gunstige concurrentiepositie. Dit is het gevolg van:

·         China heeft een enorm arsenaal aan goedkope arbeidskrachten.

·         China is een kei in het kopiëren van ideeën en producten.

·         China heeft een goedkope munt.

·         China heeft een enorme interne afzetmarkt.

Nadelen
Naast een aantal voordelen heeft China ook een aantal nadelen.

·         China heeft geen democratie.

·         Er wordt roofbouw gepleegd op het ecologische systeem van China.

·         China is corrupt.

·         Het omvormen van de staatssector verloopt moeizaam.

·         China heeft een zwakke infrastructuur.

·         China heeft moeite met het ontwikkelen van eigen producten van een hoge kwaliteit.

.

Eeuwigheid

Er zijn plekken
waar ik zonder glimlach
niet meer langs kan.
Ooit is daar een grap
verteld, een kus geroofd,
iets voor het eerst gedacht.
Ter hoogte van mijn oor,
bijvoorbeeld,
heb jij me op een nacht
beloofd dat eeuwigheid
een leugen is, maar dat het
daarom tussen ons niet
minder lang gaat duren.
Meer woorden waren er
niet nodig – een mond
spreekt van zichzelf al mooi
en huid heeft een geheugen.
Jij blijft mijn hals, mijn navel,
mijn holte van mijn knie
voor altijd bij.
Zonder glimlach kan ik
aan geen plek voorbij.

.