hanny michaelis

de laatste dagen, en nog zoveel moet
aan kant gedaan, om nooit te vergeten

gooi overboord, scheep in, het ga je goed
wij moeten maar eens willen wat we weten
dat wat wij willen er niet echt toe doet

ontroering heet nu: kast waarin mijn kleren
aandoenlijk toen ik er voor je uit ging, zoet
bed dat die herinnering licht op doet veren,
en een boek waarin ik je meenam op reis
naar het noorden - hoe ik je daar ontkleedde
en verboden bloemen sneed uit het ijs

neem al die beelden mee, begraaf ze niet in
nieuwe aarde, in een taal die ik nooit sprak

och, denk aan mij als aan een lekkend dak

bloemen leven lichtzinnig in hun bladen

dieren lopen vanzelfsprekend: ze zwijgen

van wat ze zouden kunnen zijn; hun daden

gebeuren altijd nu, dieren zijn eigen

mensen doen alsof.  bestaan in ijskoude

denken, denken, denken dat ze bestaan.

geen mens kènt een mens.   men wil zich vasthouden.

angst laat niet los.  men kijkt zijn spiegel aan

en hangt zich op aan winterse systemen

of takken van geloof.   maar dood is dood.

men neemt zich mee en is niet mee te nemen

en ik ben eenzelfde. maar leg mij bloot

omdat ik zien wil wie ik toch nog ben.

ik moet toch een mens zijn die ik herken.

Quand le cri du corps se fait dense  
et danse le corps  
dans la nudité du cri  
danse le cri  
sur la peau nue  
danse le souffle  
dans l'air  
par le geste  
par le corps  
par le nu  
en sa douleur  
en son silence  
un cri de femme  
révélée

sneeuw



zelfs

de duisterste nacht

licht op

een paar woorden maar
zou ik zacht in je oor willen zeggen

klein is het geloof van een onzeker mens
lang leven is duister, en opeens is weten jezelf niet meer herkennen

maar zelfs dan nog zou ik spreken
want mijn ogen herhalen wat ze overnemen: je schoonheid, 
het gerucht van de rivier, het bos, de ziel in haar eenzaamheid.

toen ons gesprek opeens

uit de kleren wipte,

onbeschaamd en ongegeneerd

en er enkel de

naakte waarheid

overbleef, stond ik verstomd

en het was heel vreemd om

te voelen hoe je mijn hart

voorzichtig openvouwde

en het zich

met duizend kleine armpjes

vragend naar je uitstrekte

douceur de ce silence et de ne plus savoir
s'analyser et d'être à ce point qu'on croit voir
des fils d'ombre dans la chambre de sa mémoire
descendre et se confondre en une tache noire
comme la toile d'une araignée où l'essor
des songes va finir son vol de mouches d'or
et tout s'éteint! plus de rêve qui se dévide!
douceur! penser du vague et regarder du vide!

hoe zoet dat alles zwijgt en dat je bent vergeten
waaruit je zelf bestaat, je ziet hoe uit een hoek
van heugnis een draad van schaduw bodem zoekt
en uitvloeit in een vlek van schemerzwart niet-weten
als spinnenweb waarin de glimwormvlucht van dromen
straks onherroepelijk weer aan zijn eind zal komen
en alles dooft! en droom na droom ontspint zich en je deint
op zoete mijmering waarin geen licht meer schijnt.

kijk nu
hoe leven natrilt
in dit kleurrijk tafereel
heimwee naar groen
tekent zich af
als een donkerrijp blad
speels de wind bekoort

avonduren verbergen
het spoor van de zomer
diepen frisheid uit de grond

een nakende winter geniet
nog even van dit herfstwonder

grijs hangt de lucht
in haar ademen blauwe woorden
van vreugde

werp je angst
in de lucht
bijna
is je tijd om
bijna
groeit de hemel
onder het gras
vallen je dromen
in het niets

nog geurt de anjer,
zingt de lijster
nog mag je liefhebben
woorden wegschenken 
nog ben je hier

wees wat je bent
geef wat je hebt

je wandelt langs het strand en leest het water
je ogen volgen het horloge van de golven
daaronder bedolven tikt de blik die jou leest

jij bent het niet die kwam - je wordt hier aangespoeld
om je leven te lezen, om je wandelende maten
te meten met het mateloze boek van deze zee

je zegt ze elke dag - je woorden zijn stil en alleen
een brief aan de zee die je leven leest en dicteert
de reis van een stem door de tijd die je stem ritmeert

jij, de zee en je leven wandelen langs het strand

i know a rock in a highland's ravine,
on which only eagles might ever be seen,
but a black wooden cross o'er a precipice reigns,
it rots and it ages from tempests and rains.

and many years have gone without any hints,
from times when it was seen from faraway hills.
and its every arm is raised up to the sky,
as if catching clouds or going to fly.

oh, if i were able to rise there and stay,
then how i'd cry there and how i'd pray;
and then i would throw off real life's chains
and live as a brother of tempests and rains!

er was iets met die kamer
en ook niet - zo'n gevoel
van wat ontbreekt hier

wie of wat hoort hier thuis
en is er niet - nochtans
in de kooi de vogel

die fluit en op het fornuis
ook de ketel - en de lamp
die brandt en het vuur

en toch dat onbehaaglijke
 gemis - in het kussen
van de zetel

de gedeukte bedding
van de afwezige
kat die ergens

in haar verregende
pels onder de maan
onverstoorbaar

wacht

thans concerteert de herfst als dvorak
elegisch in de parken
het is middernacht en de laatste tram doet leeg
zijn laatste ronde
slaap nu, al mijn lentes, slaap
al mijn menselijke impulsen
slaap
aan allen een goede nacht

slaap nu, al de blauwtjes die ik liep
slaap dan, al mijn liefdes
al mijn lermontovs, val in slaap nu zacht als een ballade
terwijl alweer een dag van tederheid verdwijnt
onder de guillotine van 't verleden
slaap
aan allen goede nacht

stervend ligt de tuberculeuze flora van de herfst te ijlen
en de laatste tram doet leeg zijn laatste ronde
slaap nu, al mijn piekeren, slaap, al mijn tobben
aan allen
aan allen goede nacht

slaap nu, al mijn knepen, slaap, al mijn knappe vrienden
al mijn lermontovs, val in slaap nu zacht als een ballade
eindeloos sterft de herfst, wat hebben de sonnetten nog voor zin?
slaap
aan allen goede nacht.

men neemt dingen uit het verleden
men geeft ze een plaats
men neemt iets weg
 men voegt iets toe
men raadselt wat herkomst aangaat
men schikt en herschikt
opdat ze mooi in het licht staan

daar staan de dingen uit het verleden

hoe men ze wendt of keert
ze werpen hun schaduw
in het heden

je ziet, ik wil veel
wellicht wil ik alles
het duister van elke oneindige val
van elk stijgen het schitterend lichtspel

zovele levenden willen helemaal niets
door eigen lichtvaardig oordeel
geadeld met gladde gevoelens

maar jij bent blij met ieder aangezicht
dat dient en dorstig is

en jij verheugt je over allen
die je als instrument gebruiken

nog ben je niet koud - het is niet te laat
om nog in je wordende diepten te duiken
waar men het leven vreedzaam ontdekt

je reste sur le seuil - ik sta op de drempel

sur cette simple pierre - op dat blok steen
immobile vers l'entrée - dat stilligt bij
comme vers la sortie - in- en uitgang

où l'ombre et la lumière - waar schaduw en licht
ensemble me regardent - samen toezien hoe
qui hésite - ik weifel

entre la plénitude rêvée - tussen gedroomde vervulling
du dedans et la peur - vanbinnen en vrees
qu'on me jette dehors - dat ik eruit wordt gegooid