heel veel Catalunya of Catalonië (en wat minder Spanje of España)

Zondag 25 maart 2012

GEDICHT VAN SALVADOR ESPRIU (1) [vertaalde poëzie]

INICI DE PRIMAVERA EMPORDANESA

La llum venia
de molt enlaire i baixa
una trencada
remor de miralls d’aigua,
de prims vidres de pluja.

-o-o-o-

BEGIN VAN DE LENTE IN DE EMPORDÁ

Het licht kwam
van heel hoog en deed
het afbrokkelende gerucht
van weerkaatsend water
en ijle ruiten vol regen verminderen.

[vertaler: Rik WOUTERS]

-o-o-o-o-o-

1. Salvador Espriu i Castelló werd op 10 juli 1913 te Santa Coloma de Farners in Catalunya geboren en stierf op 22 februari 1985 te Barcelona in Catalunya. Hij was dichter, roman- en toneelschrijver. Hij was kandidaat voor de Nobelprijs voor de Literatuur in 1971 en 1983.
2. Meer informatie:
-http://www.enciclopedia.cat/fitxa_v2.jsp?NDCHEC=0025032&BATE=Salvador%2520Espriu%2520i%2520Castell%25C3%25B3;
-http://www.arenysdemar.cat/fitxa.php?id=21265;
-http://arenys.org/biblioteca/espriu.htm.
3. De "Empordá" is een streek in het noordoosten van Catalunya.

Zaterdag 24 maart 2012

TARIK EN/OF TARIK. OF IS HET TARIK EN TARIF? [geschiedenis en taal]

TARIK EN/OF TARIK. OF IS HET TARIK EN TARIF?

Van 711 tot 1492 heersten de Moren over het grootste deel of zeer grote delen of grote delen of delen of kleine delen of nog kleinere delen van het Iberische schiereiland of Spanje. Inderdaad, de Moren heersten of regeerden over wat zij Al-Ándalus dat veel groter dan het huidige Andalucía was, noemden. Nee, niet de Moren bezetten. We schrijven toch ook niet dat het Imperium Romanum of de Visigoten of Castilla of Spanje Iberië of wat Spanje genoemd wordt, bezet hebben of nog steeds bezetten.
De Moren hebben wat Spanje zal genoemd worden, veel, zeer bijgebracht. Ik denk aan technische landbouwmiddelen, landbouwproducten, bouwkunst van voornamelijk het zuiden tot met mondjesmaat het noorden waarvan Zaragoza een van de mooiste Moorse paleizen bezit, taal en dan vooral 'Spaanse' woorden die beginnen met a- of al-, Grieks- en Latijns-klassieke literatuur en filosofie, plaatsnamen, ...

Gibraltar.
De Moorse heerschappij over het Iberische schiereiland is begonnen met Tariq-ibn-Ziyad of Tarik, zoon van Ziyad, die in 711 in wat nu Gibraltar is, aan land kwam. Datzelfde jaar nog versloeg hij Rodrigo of Roderik, koning van de Visigoten, in de Slag van Guadalete.
Gibraltar komt van Yabal Tariq. Dit betekent niets anders dan: rots van Tarik.
Gibraltar maakt deel uit van het Verenigd Koninkrijk en vormt samen met Andorra en Portugal het niet-'Spaanse' deel van Iberië.

Tarifa.
Tariq- ibn-Ziyad was niet de eerste Moor op het Iberische schiereiland. Dat was Tarif of Tariq-ibn-Malik of Tarif of Tarik, zoon van Malik. Hij landde rond 700 in wat nu Tarifa genoemd wordt, en kan beschouwd worden als de eerste Moor op Iberische bodem. Hij moet als een soort verkenner van de plaatselijke situatie en voorbereider van de landing van 711 beschouwd worden.
Tarifa is afgeleid van Tariq-ibn-Malik. Oorspronkelijk heette de plaats Jazira Tarif: eiland van Tarif.
De stad ligt aan de meest-zuidelijke punt van Iberië en op de waterscheidingslijn tussen de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee.

Ik blijf het vreemd vinden dat westerlingen zo weinig weten over Al-Ándalus. Ik blijf het vreemd vinden dat westerlingen zo weinig moeite of zelfs helemaal geen moeite doen om iets, iets maar over Al-Ándalus te weten te komen.

Vrijdag 23 maart 2012

GEDICHT VAN JOSEP CARNER [vertaalde poëzie]

TARDOR DE BRUGES

Arbres decanten llur fullam de coure
sobre el tèrbol silenci del canal;
barroca imatge, bombollam de pedra,
enfilada en el pont us fa un senyal.

Mig s’ofega un sospir, cau una llàgrima,
esplais d’un cel que s’ha envellit també,
com la imatge i el pont i l’aigua inútil
i el mateix cor, maniac i presoner.

Un àngel mou l’agulla del rellotge,
recosament, i aplega, en sos minuts,
parts de rosari mig camí de l’aire
i planys de mil secretes solituds.

Que lluny l’alè de sal de l’aigua grisa!
Un gran enyor emboira els monuments.
Bruges somia en sos vaixells fantasmes
i ja no hi saben els vaixells vivents.

-o-o-o-

HERFST TE BRUGGE

Het koperen gebladerte van bomen hangt
over de troebele stilte van de reien.
Een barok beeld van bruisende steen
op een brug geeft ons een teken.

Een half onderdrukte zucht. Een traan die
valt. Het spel van de lucht die ook verouderd
is, net als beeld en brug, nutteloos water
en zinloos gemoed, volgzaam én gevangen.

Een engel doet de wijzer van het uurwerk
droefgeestig bewegen en voegt om de minuut
rozenkranskralen samen, halverwege de lucht
en vol van duizend geheime eenzaamheden.

Ver is de ziltige adem van het brakke water!
Groot heimwee vat elk monument in nevel.
Brugge droomt haar spookschepen: ze
heeft geen weet meer van levende boten.

[vertaler: Rik WOUTERS]

-o-o-o-o-o-

1. Josep Carner i Puig-Oriol werd op 9 februari 1884 te Barcelona in Catalunya geboren. Hij was dichter, toneelschrijver, journalist en vertaler. Hij was príncep dels poetes catalans of de eerste onder de Catalaanse dichters. ij het uitbreken van de Guerra Civil werkte hij als diplomaat te Brussel. Hij was een van de weinigen die de republiek trouw bleef. In 1970 mocht hij Spanje weer in en bezocht hij zwaar ziek Barcelona. Hij stierf op 4 juni 1970 te Ukkel in wat België genoemd wordt.
2. Meer informatie: http://www.enciclopedia.cat/fitxa_v2.jsp?NDCHEC=0015193&BATE=Josep%2520Carner%2520i%2520Puig-Oriol.

Donderdag 22 maart 2012

GEOGRAFISCHE INDELING VAN SPANJE [politiek]

GEOGRAFISCHE INDELING VAN SPANJE

Sinds 1978 valt wat Spanje genoemd wordt, uiteen in 17 CCOO of Comunidades Autónomas. CCOO, letterlijk autonome gemeenschappen, kunnen beschouwd worden als regio’s en zijn vergelijkbaar met wat in wat België genoemd wordt, Vlaanderen of een samengaan van gemeenschap en gewest is. In 1995 kwamen er 2 Cuidades Autónomas of autonome steden bij.

COMUNIDADES AUTÓNOMAS:
1. Op het Iberische schiereiland:
1. 1. Grenzend aan andere landen, zeeën en andere CCOO:
1. 1. 1. Catalunya:
-grenzend aan Andorra en Frankrijk, Middellandse Zee en Aragón en Valéncia;
-hoofdstad: Barcelona;
-provincies: Girona, Barcelona, Tarragona en Lleida;
1. 1. 2. Andalucía:
-grenzend aan Verenigd Koninkrijk (Gibraltar), Middellandse zee en Atlantisch Oceaan en Castilla-La Mancha, Murcia en Extremadura;
-hoofdstad: Sevilla;
-provincies: Córdoba, Jaen, Granada, Almería, Málaga, Cadiz, Huelva en Sevilla;
1. 1. 3. Galicia:
-grenzend aan Portugal, Atlantisch Oceaan en Asturias en Castilla-Léon;
-hoofdstad: A Cruna;
-provincies: A Cruna, Lugo, Orense en Pontevedra;
1. 1. 4. Euskadi (País Basco):
-grenzend aan Atlantische Oceaan, Frankrijk en Navarra, Rioja, Castilla-Léon en Cantabria;
-hoofdstad: Gasteiz;
-provincies: Vizcaya, Guipúzcoa en Álava;
1. 2. Grenzend aan zeeën en andere CCOO:
1. 2. 1. Valéncia:
-grenzend aan Middellandse Zee en Catalunya, Murcia, Castilla-La Mancha en Aragón;
-hoofdstad: Valéncia;
-provincies: Castelló, Valéncia en Alacant;
1. 2. 2. Murcia:
-grenzend aan Middellandse Zee en Castilla-La Mancha, Valéncia en Andalucía;
-hoofdstad: Murcia;
1. 2. 3. Asturias:
-grenzend aan Atlantische Oceaan en Cantabria, Castilla-Léon en Galicia;
-hoofdstad: Oviedo;
1. 2. 4. Cantabria:
-grenzend aan Atlantische Oceaan en Euskadi (País Vasco), Castilla-Léon en Asturias;
-hoofdstad: Santander;
1. 3. Grenzend aan andere landen en andere CCOO:
1. 3. 1. Navarra:
-grenzend aan Frankrijk en Aragón, Rioja en Euskadi;
-hoofdstad: Pamplona;
1. 3. 2. Aragón:
-grenzend aan Frankrijk en Catalunya, Valéncia, Castilla-Léon, Rioja en Navarra;
-hoofdstad: Zaragoza;
-provincies: Huesca, Zaragoza en Teruel;
1. 3. 3. Extremadura:
-grenzend aan Galicia, Castilla-Léon, Castilla-La Mancha en Andalucía;
-hoofdstad: Mérida;
-provincies: Cáceres en Badajoz;
1. 4. Grenzend aan andere CCOO:
1. 4. 1. Castilla-Léon:
-grenzend aan Asturia, Euskadi (País Vasco), Navarra, Aragón, Castilla-La Mancha, Madrid, Extremadura en Galicia;
-hoofdstad: Valladollid;
-provincies: Léon, Palencia, Burgos, Soria, Segovia, Ávila, Salamanca, Zamora en Valladolid;
1. 4. 2. Rioja:
-grenzend aan Euskadi (País Vasco), Navarra, Aragón en Castilla-Léon;
-hoofdstad: Logroño;
1. 4. 3. Castilla-La Mancha:
-grenzend aan Castilla-La Mancha, Aragón, Valéncia, Murcia, Andalucía, Extremadura en Madrid;
-hoofdstad: Toledo;
-provincies: Guadelajara, Cuenca, Albacete, Ciudad Real en Toledo;
1. 4. 4. Madrid:
-grenzend aan Castilla-Léon, Castilla-La Mancha, Andalucía en Extremadura;
-hoofdstad: Madrid;
2. Niet op het Iberische schiereiland en volledig door de zee omgeven:
2. 1. Illes Barears (Les Illes):
-omgeven door Middellandse Zee;
-hoofdstad: Palma de Mallorca;
2. 2. Islas Canarias:
-omgeven door Atlantische Oceaan;
-hoofdsteden: Santa Cruz de Tenerife en Las Palmas de Gran Canaria.

CIUDADES AUTÓNOMAS, gelegen in Afrika:
1. Ceuta, grenzend aan Middellandse Zee en Marokko;
2. Melilla, grenzend aan Middellandse Zee en Marokko.

Woensdag 21 maart 2012

ONNAUWKEURIGHEDEN OF ONJUISTHEDEN OVER CATALUNYA EN SPANJE (6) [taalgebruik en bouwkunst]

ONNAUWKEURIGHEDEN OF ONJUISTHEDEN OVER CATALUNYA EN SPANJE (6)

Ik heb de gewoonte om bij het horen of lezen van informatie over Catalunya en Spanje erg aandachtig te zijn. Daarbij stoot ik geregeld op onnauwkeurigheden en zelfs onjuistheden.

Op 6 april 2012 zond VRT op "´Één" "Blokken" uit.
Ben Krabbé -of is het Kleine Krabbeen?- beweerde dat Antonio Gaudi, een architect, huizen in Barcelona ontworpen heeft. Vergeefs gezocht naar een architect die Gaudi met de -g- van "er geheel naast" en met de klemtoon op de eerste lettergreep en in Barcelona werkzaam geweest is. Blijkbaar had Krabbé het over Gaudí met de -g- van het Franse garçon en klemtoon op de laatste lettergreep. Maar liefst 2 fouten op amper 2 lettergrepen en nauwelijks 5 letters. Schande!
Het jurylid dat Crabbé al te vaak én terecht verbetert, reageerde niet. Begrijpe wie kan. Schande².

O ja, Gaudís voornaam is het Catalaanse Antoni en niet het Castiliaanse Antonio. Zelfs het Castiliaanse, ten onrechte Spaanse genoemd, Wikipedia heeft het over Antoni.

-o-o-o-o-o-

Meer informaite over Antoni Gaudí i Cornet:
-http://www.enciclopedia.cat/fitxa_v2.jsp?NDCHEC=0029421&BATE=Antoni%2520Gaud%25C3%25AD%2520i%2520Cornet;
-http://www.bcn.es/publicacions/b_mm/bmm58/bmm58_qc36.htm;
-http://www.lletres.net/pla/AGaudi.html;
-http://www.gaudicentre.cat.

Dinsdag 20 maart 2012

PATACÓ TARRAGONÍ OP DE WIJZE VAN TARRAGONA [gastronomie]

PATACÓ TARRAGONÍ (tonijn met slakken op de wijze van Tarragona)

1. Ingrediënten en hulpmiddelen:

1. 1. Ingrediënten:

-vis: 500 gram tonijn in 4 moten

-groenten:
-2 gesnipperde grote uien

-4 ontvelde en ontpitte vleestomaten

-4 grote aardappelen, in stukjes van 0,50 op 0,50 centimeter

-4 kleine courgettes, in dunne sneden
-6 tenen fijngehakte look

-kruiden:

-zout

-peper

     -halve koffielepel zacht paprikapoeder
     -mespunt scherp paprikapoeder
     -laurierblad
     -2 kruidnagels
     -saffraandraadjes

-allerlei:
     -eetlepel fijngehakte peterselie
     -4 deciliter visfumet
     -300 gram panklare slakken
     -2 deciliter zurige witte wijn
     -2 eetlepels fijngesneden en geroosterde amandelen

1. 2. Hulpmiddelen

-mortier
-vijzel

2. Werkwijze:

-verhit olijfolie in een diepe pan

-fruit uien

-laat aardappelen en tomaten kort meebakken

-voeg courgettes, wijn en visfumet toe

-breng met zout, de paprikapoeders, laurierblad en kruidnagels op smaak

-dek de pan af

-laat 15 minuten sudderen op een klein vuur

-voeg tonijn en slakken toe

-dek de pan opnieuw af

-laat 15 minuten sudderen op een zacht vuur

-maak look en amandelen klaar:
-stamp look en amandelen in een mortier fijn
-meng saffraan, peterselie en een eetlepel van het kookvocht onder het mengsel tot een dikke pasta bekomen wordt

-roer 3 minuten vóór het einde van de tweede suddertijd klaargemaakte look en amandelen door het gerecht

-opdienen: in de pan

Maandag 19 maart 2012

RIJKEN OP HET IBERISCHE SCHIEREILAND, MET UITZONDERING VAN PORTUGAL, TIJDENS DE RECONQUISTA [geschiedenis]

RIJKEN OP HET IBERISCHE SCHIEREILAND, MET UITZONDERING VAN PORTUGAL, TIJDENS DE RECONQUISTA

1. Al-Andaluz: 711-1492; bestond opeenvolgend uit emiraat afhankelijk van Damascus (711-756), onafhankelijk emiraat (756-912), kalifaat (912-1031), taifa-rijken, Almoravidische heerschappij (1106-1145), taifa-rijken, Almohadische heerschappij (1130-1245) en Nazridische rijk of rijk van Granada (1242-1492);

2. Asturias: 718-910;

3. Navarra, eerste keer: 800-1134;

4. Catalunya: 874-1164;

5. Léon, eerste keer: 910-1037; Asturias gaat op in Léon;

6. Castilla, eerste keer: 929-1037;

7. Aragón, eerste keer: 1035-1094;

8. Castilla-Léon, eerste keer: 1037-1065;

9. Léon, tweede keer: 1065-1072;

10. Castilla, tweede keer: 1065-1072;

11. Castilla-Léon, tweede keer: 1072-1157;

12. Aragón-Navarra: 1094-1134;

13. Navarra, tweede keer: 1134-?;

14. Aragón, tweede keer: 1134-1164;

15. Léon, derde keer: 1157-1230;

16. Castilla, derde keer: 1157-1230;

17. Catalunya-Aragón: 1164-1238;

18. Castilla-Léon, derde keer: 1238-?;

19. Catalunya-Aragón-Valéncia: 1238-? ;

20. Mallorca i Rosselló: 1276-1349; in 1276 los van Catalunya-Aragón-Valéncia en er in 1349 opnieuw bij.

Na de overgave van Mohammed XIII van Granada, laatste heerser van Al-Andaluz, beter bekend als Boabdil, waren er op het Iberische schiereiland, met uitzondering van Portugal, 3 rijken:

-Catalunya-Aragón-Valéncia;

-Castilla-Léon;

-Navarra.

Enkele keren wordt het tweede jaartal van een periode vervangen door een"?" Dit wijst erop dat niet duidelijk is sinds wanneer de verschillende 'Spaanse' rijken op het Iberische schiereiland één gemaakt zijn. Mogelijke jaartallen:
-1479 wanneer Ferran II el Católic of Fernando het voor het zeggen krijgt in Catalunya-Aragón-Valéncia terwijl Isabel la Católica reeds koningin van Castilla was. Na de dood van Isabel in 1504 echter volgde niet Ferran maar Juana la Loca haar moeder op als koningin van Castilla;
-1516 bij de dood van Ferran el Católic. Carlos V die bij de gratie van zijn moeder Juana la Loca medekoning werd, moest de eed afleggen in Castilla en elk van de 3 staten van Catalunya-Aragón-Valéncia;
-1555 bij de dood van Juana la Loca. Carlos V die haar opvolgde, heeft de eed moeten afleggen in Castilla en elk van de 3 staten van Catalunya-Aragón-Valéncia;

-na 1868 en na de heerschappij van Isabel II .Tijdens haar regeerperiode verschenen nog in de zestiger jaren van de negentiende eeuw muntstukken met als opschrift "Reyna de las Españas" of Spanjes en dus niet één enkel Spanje.

Berichten van 19 maart 2012 tot 25 maart 2012