211. Ronald Giphart

Peter mailt het verhaal van de vogel

Af en toe krijg ik eens belevenissen van Peter & C° doorgemaild.
Hij en Diane en hun twee dochtertjes wonen ver weg, soms in een warme streek.
Wij mailen omdat Peter de taal van zijn moeder wil onderhouden.
Dat is niet zijn moedertaal.

De verhalen zijn de zijne, sommige woorden zijn soms de mijne.

------- 

Ik stond in de douche en het werd nogal dampig in de badkamer.
Ik stap uit de douche en ik zet het raam open, volledig open.
Ik stap terug de douche in en hou me bezig met water en zeep.
Ineens vliegt er een vogel binnen.
Het dier is in paniek, fladdert allerlei flesjes van Diane omver,
raakt nog meer in paniek en knalt tegen de spiegel.
Danig geschrokken doe ik in de douche een stap achteruit,
ik stoot de shampoo omver en glij uit over de inhoud.
Toen ik bekomen was van de smak en recht gekrabbeld was,
was de vogel nog altijd de badkamer aan het verruïneren
en aan het panikeren tegen de spiegel.
We zijn nu al 30 seconden in dit armageddon.

De vogel valt neer naast de wastafel en kijkt me aan : doe iets aub … 
Ik neem een handdoek, raap hem voorzichtig op
en breng hem langs de zijdeur naar buiten.
Ik ga een paar meter de oprit op, zodat hij zeker niet opnieuw binnen zou vliegen.

Op dat ogenblik komen mijn buren met hun jonge kinderen,
buren die er anders NOOIT zijn op dit uur van de dag,
hun helft van de oprit opgereden.

Daar stond ik dan.
Met een handdoek in mijn handen ipv rond mijn lenden.
Ik vouwde de handdoek open, zodat de vogel kon wegvliegen,
zodat ik de handdoek voor mijn schamele zelf had.
En toen viel de vogel dood op de grond.
Ziet ge ‘t vóór u?

-------

Ja Peter, ik zie het voor me. En nu zou ik graag weten
hoe ge dat uitgeklaard hebt met de buren; de dooie vogel, de oprit, de lendenen, … 

m
EZW07/2014, HiH-11/2014, herzien

voor alles is een woord

Pino is nog maar 4 jaar oud en toch heeft hij al een opvoedkundige taak.
Hij heeft een voorbeeld-rol. 

Voor alles, alles is een woord
Voor kaas, voor krokodil
Voor boerderij, voor kip, voor ei,
Voor kus en kikkerdril
Wat zijn er toch veel woorden
Ladder, laars, lantaarnpaal
De wereld wemelt van de woorden
En ik ken ze allemaal

Voor alles, alles is een woord
Voor ruzie, rood en rot
Voor taart, voor teen, voor drie, twee, een,
Voor snurken en voor snot
Wat zijn er toch veel woorden
Visser, vlieger, voet, verhaal
De wereld wemelt van de woorden
En ik ken ze allemaal

Voor alles, alles is een woord
Voor feest, voor flat, voor fiets
Voor gek, voor goal, voor schut, voor school
Vergeet nog bijna iets
Voor alles, alles is een woord
Er is zelfs een woord voor ...
Ja, zelfs een woord voor ... niets!

tekst Erik van Os, muziek Hennie Vrienten, zang Pino (4j)

“De wereld wemelt van de woorden en ik ken ze allemaal”, magnifiek hoe de tekstschrijver
die zelfzekerheid van een kind van vier in één lijn neerzet. En ik ken ze allemaal …
dat blijft niet duren Pino, geloof mij.

“Er is zelfs een woord voor … niets!”, dat is een parel hé. Een pluim op de hoed van Erik van Os.
Met deze lijn voelt een kind aan dat een woord niet telkens verwijst naar een bestaand voorwerp.
Een woord kan ook verwijzen naar een begrip. In dit geval naar het begrip NIETS.
Meesterlijk, Mr van Os.
Van het begrip NIETS overstappen naar het getal nul gaat dan later vanzelf.
Het cijfer nul mag er dan ook bij.
Wat er allemaal in een tekst kan zitten … de wereld wemelt van de interessante teksten en mijn hoofd is te klein.

klank aanzetten, bewonder gelijk ook het grafisch werk van Ed van Hout
https://www.youtube.com/watch?v=HlH7_VfYHAY
01min29

de versie met Pino in beeld, minder geslaagd vind ik persoonlijk, sla maar over
https://www.youtube.com/watch?v=gmk3v07PWsY 
01min10

m      

https://nl.wikipedia.org/wiki/Pino_(Muppet) , https://nl.wikipedia.org/wiki/Olaf_Wijnants = Pino
https://nl.wikipedia.org/wiki/0_(getal)#Betekenissen_van_nul , https://nl.wikipedia.org/wiki/0_(cijfer) 

omwille van de nagellak

Toen ik jong was,
nog thuis leefde en mijn bestedingen afhankelijk waren van het zakgeld,
hield ik zorgvuldig in het oog dat de WC-rollen met het blaadje naar voor hingen.
Dat had niks te maken
met mijn verantwoordelijkheidsgevoel voor het vlotten van de huishouding,
dat had alles te maken met nagellak.

Wanneer de WC-rol met het blaadje naar de kant van de muur hing,
dan schuurde ik al eens tegen de muurtegels. Dan schaafde die goedkope nagellak weg.
Dat wou ik niet. Absoluut niet!
Want ik mocht enkel in het weekend nagellak dragen en
die anderhalve dag dacht ik dan dat ik met mijn nagellak
een beetje bij Mademoiselle Age Tendre hoorde
en dat Sylvie Vartan of Sheila ooit in Zellik zouden komen optreden.
En dat ik daar dan naar toe zou mogen van mijn ouders.
Het was dus zeer belangrijk om de nagellak intact te houden.
Men weet nooit.

Die nagellak moest ik kopen van mijn zakgeld, en in de jaren ’60
was kwaliteit niet mijn eerste bekommernis.
Mijn budgetje gaf me trouwens die speling niet.

De modekleuren waren toen zilverwit en roze, allebei met parelmoerglans.
Nacré heette dat toen. 
De knalrode hoogglanslak was in die jaren voor dames in een bepaald vakgebied.
Vraag me niet hoe ik dat toen wist.

Decennia later werkte ik bij de koopvaardij en
in de bediening wordt natuurlijk geen nagellak gedragen.

Het WC-papier in de cabines hing ik nog altijd met het voorste blad weg van de wand.
Ik dacht niet meer aan nagellak, het was een gewoonte. Gewoon een gewoonte.

Tot op een keer, in ’90, ik een collega had, ene Guy.
Die jongen heeft me finesses geleerd waar ik nu, zoveel jaar later, soms nog aan terug denk.
Onder andere dat de WC-rol moet opgehangen worden met de af te scheuren blaadjes naar voren,
en dat na de onderhoudsbeurt van de badkamer de tippen naar binnen omgevouwen worden.
Met droge handen!

De omgevouwen tippen geven aan dat de onderhoud van de cabine gedaan geweest is.
Alsof de bewoner niet ziet dat het bed opgedekt is. Maar goed, omgevouwen tippen dus. 
’t Had wel iets. En ik ben dat blijven doen.

Het enige dat ik hém heb kunnen bijbrengen, was dat men een knikje moet geven in de rol,
zodat het kokertje binnenin geknakt is. Want met de trillingen van het schip
staat heel de bovenbouw/bewoning van het schip mee te dansen.
Dat is afhankelijk van het toerenaantal van het main engine en van de stroming.
Heel de WC-rol komt naar beneden, blaadje per blaadje ligt die dan gevouwen naast de pot.
De bewoner laat dat liggen en de mensen van de huishouding kunnen het oplossen.

Vermits er snel moet gewerkt worden, weer of geen weer :
preventief een knikje geven in de WC-rol,
net voldoende om het kokertje binnenin te knakken.

Guy had beter gesolliciteerd bij een rederij met liners of cruisers,
want op een vrachtvaarder was die jongen zijn energie en talenten aan het vergooien.
Hij was te gesofistikeerd voor de koopvaardij.

m

EZW-02/2014, HiH-12/2014, herzien

Simon heeft een Kat. Van dat feit laat hij de Wereld meegenieten. Via zijn tekenpen.

Om zijn Kat goedgezind en bezig te houden
-misschien laat ze dan de kerstboom met rust-
brengt hij een nieuw speeltje mee.

Daarin zit kattenkruid. Wist Simon dat niet? Of kent hij de werking van dat geurig kruid niet? 
Katten worden er eh, … euforisch en dartel van. En misschien ook een beetje roekeloos.
Maar dat laatste is Kat al, ook zonder geurig kruid.

klank aan :
https://www.youtube.com/watch?v=UhQ9HquDNEM 
02min20

Nieuwe kerstboom zetten dan maar.

klank aanzetten :
https://www.youtube.com/watch?v=nn2h3_aH3vo 
02min13

m
EZW-12/2014

de keuze van de tafel

'k Kijk graag naar interieurprogramma's
Niet omdat ik iets in die richting van plan ben
maar omdat ik graag binnenkijk. En via de TV mag dat.

In The Home Show van Vitaya zag ik ooit iets moois.
The Home Show was een verbouw-programma. Meestal nogal drastisch, de verbouwing. 
De presentator/interieurdeskundige/psycholoog
zou in die aflevering met de bewoners (dertigers) een eettafel kiezen, met elk apart.

Met elk apart iets gaan kiezen is een vast onderdeel van het programma.
Dan gaat men de psychologische toer op,
om te laten zien hoe juist de presentator (of zijn redactie)
de mensen ingeschat heeft wat interieur betreft.

Eerst krijgen we de keuze van de presentator te zien :
hij vermoedt dat uit alle tafels in die zaak
mevrouw zal kiezen voor een van de ronde tafels en
meneer voor een rechthoekige, een van de meer robuuste.

Vervolgens krijgen we mevrouw te zien.
Ze heeft zeer zeker oog voor de ronde tafel.
De tafel is vernuftig aanpasbaar in de grootte.
Daar ziet ze helemaal het nut van in, familiefeestjes en zo ...
Maar dan heeft ze een bedenking bij de scharnierende delen en kiest vastbesloten
voor een grote rechthoekige tafel. Jawel, voor het robuuste model dat zoveel plaats inneemt,
dat de presentator voorzien had als de keuze van haar man.

De echtgenoot is aan de beurt.
Meneer blijft lang genoeg bij een rechthoekige tafel staan kijken,
bij datzelfde robuust model dat de presentator voor hem voorzien had
maar keert zich dan resoluut naar een ronde tafel.
Jawel, het model dat ... en hij heeft het uitgebreid over
de knappe manier van vergroten, over de scharnierende delen.

De presentator komt weer in beeld en zegt tegen de kijker :
Well, ik had er de juiste tafels uit gepikt, maar blijkbaar had ik de personen verwisseld.

En ik dacht, nee. Ge hebt niet de personen verwisseld.
Zíj hebben de hun keuzes verwisseld, ze hebben elk gekozen in functie van de andere.
Een koppel reageert al eens als een twee-eenheid, als weder-helften.
Misschien was de presentator vergeten dat zoiets bestaat
of misschien kent de presentator het verschijnsel (nog) niet.

In die aflevering zag ik niet alleen een interieur, heel eventjes kreeg ik ook een inkijk in die mensen hun leven:
mevrouw gaf voorrang aan de tafel die haar man zou bevallen,
meneer gaf voorrang aan wat zijn vrouw mooi en geschikt zou vinden. 
Aan hun beslissingen zou een psycholoog een paar hoofstukken vol moeilijke woorden kunnen besteden,
maar misschien heet hun ingesteldheid gewoon liefde.

m
EZW-12/2011, HiH-12/2014, welke tafel het uiteindelijk geworden is, weet ik niet meer.

Sommige mannen praten met hun machine.
Zeker als het een oldtimer is. Alsof dat helpt.   
Dit keer praat de oldtimer. Alsof dát helpt ...

De oldtimer komt als transformer-robot in beeld, in de knorrepot-versie.
Hij werd in zijn moto-vorm aangereden door iemand met een caravan.
Tijdens zijn herstelling moppert over dat gebeuren tegen de mekanieker
en ventileert hij zijn ongenoegen over het weggebruik in het algemeen.

- Auw! robot
- Zit dan stil. mekanieker
- Ja zeg –aw- het zijn niet úw pistons die herdaan worden hé …

Als ik het goed begrepen heb is het filmpje een laatstejaarswerk van een student.
Hij heeft er acht maanden aan besteed.
Ik hoop dat hij (grote) onderscheiding gekregen heeft.
Geestige tekst en beeldmateriaal fijn afgewerkt.

geluid aanzetten, ’t is wel in ’t Engels maar de moppertoon verklankt veel
http://www.youtube.com/watch?v=iKqpvriKZuA 
01min51

voor de volledigheid , interessant overzicht : http://nl.wikipedia.org/wiki/Norton_(motorfiets) 
Het model van 1921 stond ooit bij de buren in de woonkamer in de 70's :o) 

m
EZW-11/2013, met dank aan H

vandaag is het blog 100 dagen oud
echt waar, kijk maar op de teller

Is het blog nu aan het worden zoals ik het voor ogen had?
Eigenlijk wel, ja, het gaat voorlopig helemaal de juiste kant op.

In september, bij de keuze van de opmaakhad ik een neutraal sjabloon gevonden,
effen achtergrond, neutrale kleuren, zo weinig mogelijk gewemel of dingen die de aandacht afleiden.
Met de grijs-wit schikking was ik heel blij, de combinatie is neutraal genoeg om te dienen als schrijfvloer.

Dat ik de linker kolom niet kon verbreden was efkes wennen. Maar daarna bleek dat een zegen.
Door die beperking in het sjabloon kwam in de linker kolom enkel nog het volgnummer van de tekst en een kernwoord te staan.
De titel staat nu bij in de tekst, in ‘t groot en in ‘t lichtgrijs.
Groot en lichtgrijs is een idee dat ik overgenomen heb van het blog van TiTiPoes.
In het groot omdat het een titel is, in het lichtgrijs omdat hij anders als een luifel over de tekst zou hangen. (danku TP)

Met de gastschrijvers begint het ook te vlotten.
Er ligt al een flink aantal teksten vast tot einde augustus en er zijn afspraken tot en met september.
Na september is er een schrijfjaar om. Er ligt materiaal klaar voor een tweede jaar.
Maar of dat er komt moet allemaal nog bekeken worden.

Gastschrijvers vind ik enorm belangrijk, onontbeerlijk eigenlijk, omdat zonder hen
het blog blijft hangen in toonaard en visie. Zonder gastschrijvers zou het blog verschralen,
na verloop van tijd zouden mijn inzendingen gewoon meer-van-‘t-zelfde zijn en de boel zou saai worden.
Het woord verrijking wil ik niet gebruiken want dat woord is zo’n loos woord geworden
dat een kwak martinosaus al een verrijking genoemd wordt,
maar de gasten verruimen de horizon.
Daarom, als ik bij u kom schooien voor tekst, ’t is niet voor mij hoor, ’t is voor het blog. (© BDP ?)

Wanneer iemand het blog goed genoeg vindt om hier een eigen tekst op logé te laten komen,
dan tuimelt er veel door mijn hoofd, opluchting en dankbaarheid en blij ongeloof.

- x heeft JA gezegd! jodel ik dan.
- Wie hebt ge nu weer ten huwelijk gevraagd? vroeg LM al een keer.

Het grafisch werk moet ik nog wat meer aandacht geven. Daar wordt aan gewerkt.
Schilders, fotografen, illustratoren, cartoonisten, straatkunstenaars mogen wat vaker aan bod komen.

Samengevat, voor een baby van drie maanden doet het blog het niet slecht.
Of zou dit wensdenken zijn …
Dan maar rap naar de andere teksten,
waar de realistische dingen staan, de zaken die houvast geven in het leven
zoals die van vandaag. Bvb.

m

Of mannen nu echt van Mars komen en vrouwen van Venus, dat moest wetenschappelijk nagegaan worden.
Daarom werden twee projecten gelanceerd. Een naar Mars, een naar Venus.
Hoe de Mars-expeditie verliep is een ander verhaal, we gaan eerst mee naar Venus.

er wonen wel degelijk mannen op Venus

Na een flink aantal maanden is het echtpaar astronauten toegekomen op Venus.
Deze twee wetenschappers worden met de nodige égards ontvangen.
Zij worden uitgebreid rondgeleid door de Venusiaanse professors en krijgen
uitleg over energievoorziening, voedselvoorziening, afvalverwerking en andere georganiseerde kundigheden
die een maatschappij nodig heeft om te blijven bestaan.

Na het bevruchtingslabo vol glazen proefbuisjes en roestvrij staal
krijgen ze ook de kweekzalen te zien, waar embryo’s en foetussen rustig, in alle stadia van ontwikkeling,
warm en stil hangen te zweven en te groeien in grote kolven.
Het licht is er gedempt en de trillingen in de zalen zijn op het ritme van een hartslag.
Af en toe draait er zich eentje, of het zuigt op de duim.
Het is daar goed toeven.
De Aardlingen worden er bijna Zen van.
Buiten de kweekzaal vraagt de professor hoe de vervanging van de bevolking georganiseerd is op Aarde.

Op die vraag was het echtpaar voorbereid natuurlijk.
Ondanks hun eigen kunde (wat doet men anders tijdens een ruimtereis)
hielden ze het liever bij de theoretische kennis van zaken.
Daarom hadden zij kort filmmateriaal bij van Aardlingen met camera-ervaring,
die dat soort scènes met natuurlijk élan voor de lens brengen.

Met wetenschappelijke onthechting observeert de Venusiër het gedrag van beide vertolkers op het scherm.
De Aardlingen staan er wat ongemakkelijk bij.
- Ziezo, dat was het dan, zei de man opgelucht en hij klikte de aftiteling weg.
- Waar is het kind nu? vroeg de Venusiër.
- Wel, nu is het afwachten of er bevruchting heeft plaats gevonden bij de vrouw en dan afwachten hoe de vrucht evolueert.
- Afwachten óf, afwachten hoé … dat gedoe is een verspilling van energie en tijd, zuchtte de professor spijtig.
Beide Aardling-wetenschappers dachten daar anders over, maar men stoot de gastheer niet voor het hoofd.
- Hoelang wachten? vroeg hij.
- Negen aard-maanden wachten tot de foetus volgroeid is.
- Negen, zei de Venusiër nadenkend, … waarom deed die Aardling op het einde dan zo haastig?

m

11/2017, naar een idee van DT

te gast bij Wim Helsen, Wim Willaert
met ‘Vademecum voor de dichter’ van Karel Jonckheere

Doe dommer dan ge zijt,
maar mijdt u voor de klippen;
leef buiten ruimte en tijd
doch spoedt u lijk de kippen.

Werk zonder mate of plan,
maar spiedt door alle luiken;
veracht de burgerman,
doch ledig zijne kruiken.

In de zoeten inval en andere gedichten, Karel Jonckheere

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Willaert in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/3/winteruur-s3a29/ 
10min15



Over Wim Willaert : https://nl.wikipedia.org/wiki/Wim_Willaert 
Over Karel Jonckheere : https://nl.wikipedia.org/wiki/Karel_Jonckheere , http://schrijversgewijs.be/schrijvers/jonckheere-karel-2/ 

m

koud kalkoengebraad

In voormiddag hadden we ons logeetje naar Mama & Papa bij Oma Tina terug gebracht.
Anderhalf uur later waren we  terug thuis.
Kleine sporen van haar verblijf maakten dat het kot er eens zo leeg uit zag.

Een blauw elastiekje in de sofa.
Een legoblokje op de vensterbank.
Een half-leeg bananendrinkje op het aanrecht.
Een paar lange blonde haren in de borstel.

Die haren hou ik bij in een envelop dacht ik...
m ! Wáág het niet zo sentimenteel te doen !
Soms moet ik streng zijn met mezelf.

En de stilte was -vergeef me het cliché- de stilte was oorverdovend.

Wanneer Poppy nog eens komt logeren? Misschien nooit meer.
Volgende week vertrekken ze terug naar het Zuiden, want daar wonen ze.
En wanneer ze in België zijn, logeren ze bij Tina.
Dat Poppy twee dagen hiér geweest is, was absoluut uitzonderlijk.

LM zag me rondjes draaien en vroeg wat we zouden eten vanavond.
Hij wou me waarschijnlijk een focus geven. 
"We hebben nog kalkoengebraad over, 'k zal een koude schotel maken."
"Heel toepasselijk" zei LM.

Pas 's avonds aan tafel snapte ik wat hij bedoelde: cold turkey.
Ik mis Poppy en ik ben aan het afkicken.

"En niet meer in uw eentje kijken naar KetNet, schrijf het gewoon naar SenNet."

"Ja Baas !"

Dat is bij deze dan gebeurd.

m
EZW-12/2005, HiH-11/2014

te gast bij Wim Helsen, Paul van Bendegem
met 'Prediker 1: 8-9' uit Het Oude Testament

8. Alle dingen zijn onuitsprekelijk vermoeiend;
    het oog wordt niet verzadigd van het zien,
    het oor wordt niet vervuld van horen.

9. Wat geweest is dat zal er zijn,
    en wat gedaan is, dat zal gedaan worden;
    er is niets nieuws onder de zon. 

'Prediker 1: 8-9' Oude Testament, Statenbijbel 

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Van Bendegem in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/3/winteruur-s3a24/
12min03

Over Paul van Bendegem: https://nl.wikipedia.org/wiki/Jean_Paul_Van_Bendegem 
Over Statenbijbel : https://nl.wikipedia.org/wiki/Statenvertaling 
Over Prediker : https://nl.wikipedia.org/wiki/Prediker_(boek) 

m

- Waarom noemt gij mij altijd Poppy? En nooit Paulien?

ALTIJD / NOOIT. Die absoluten! Ik krijg er de kripse van.
Behalve wanneer ze van Poppy kwamen natuurlijk. Toen zes jaar.

Omdat, Lieve Poppy, we op doortocht waren in Picardië, in allerijl op weg naar België
om de begrafenis van uw Opa Paul bij te wonen. En toen … belde Oma Tina voor een tweede maal,
om te zeggen dat gij op komst waart. Uw Mama was zwanger.

Dat had feestelijk nieuws kunnen zijn, want uw ouders hadden bijna de hoop opgegeven.
En dat ge Paul of Paulien zoudt heten.  Maar blijdschap kon pas later.
Eerst zouden we Paul begraven.
'k Zag door mijn tranen nog enkel rode vlekken in de graanvelden. Klaprozen, Poppy. 
In al dat verdriet zag ik poppyfields bij het goed nieuws. Daarom Poppy.

- 'k Zal het niet meer doen, beloofde ik. Het is Paulien. 

Aan haar snuitje zag ik dat ze daar het hare over dacht.

m
EZW-12/2005, HiH-11/2014, herzien

te gast bij Wim Helsen, Marie Vinck
met een fragment uit 'Brieven aan een jonge dichter' Rainer Maria Rilke

Wij hebben geen reden tot argwaan jegens onze wereld, want zij is niet tegen ons.
Heeft zij verschrikkingen, dan zijn het onze verschrikkingen;
heeft zij afgronden, dan behoren die afgronden aan ons toe;
zijn er gevaren, dan moeten wij proberen ze lief te hebben.
En als wij ons leven maar inrichten volgens die stelregel die ons aanraadt
altijd voor de moeilijke weg te kiezen,
dan zal datgene wat ons nu nog allervreemdst toeschijnt ons zeer vertrouwd en getrouw worden.

Hoe zouden wij die oude mythen kunnen vergeten die aan de wieg van alle volkeren staan
- mythen over draken die op het allerlaatste ogenblik in een prinses veranderen;
misschien zijn alle draken uit ons leven wel prinsessen
die er alleen maar op wachten ons eens mooi en moedig te zien.
Misschien is al het verschrikkelijke in diepste wezen wel het hulpeloze dat ons om hulp vraagt. 

'Brieven aan een jonge dichter' Rainer Maria Rilke

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Vinck in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/3/winteruur-s3a23/ 
10min11



Over Marie Vinck : https://nl.wikipedia.org/wiki/Marie_Vinck 
Over Rainer Maria Rilke: https://nl.wikipedia.org/wiki/Rainer_Maria_Rilke (1875 - 1926)

Brieven aan een jonge dichter:

Na de inspannende arbeid aan een boek over de beeldhouwer Rodin reist
de Duitse dichter Rilke in 1903 naar Italië, vanwaar hij met vele mensen correspondeert.
Onder hen bevindt zich een leerling van de militaire academie Wiener-Neustadt,
Franz Xaver Kappus (1883 - 1966), die Rilke een paar gedichten ter beoordeling stuurt.
Hieruit ontwikkelt zich een briefwisseling die (zonder het aandeel van Kappus) in 1929
na Rilkes dood wordt gepubliceerd en onder de titel Briefe an einen jungen dichter
een van de populairste werken van Rilke wordt.

In een tijdspanne van vijf jaar legt Kappus hem de meest uiteenlopende problemen voor.
Uit Rilkes antwoorden is zijn visie op een groot aantal aspecten van het leven te distilleren.
Deze opvattingen van Rilke zullen ook nu nog velen aanspreken,
bijvoorbeeld zijn hoop dat de tegenstellingen tussen man en vrouw zullen opgeheven worden.

m

m/v met talent

We hadden een logeetje, toen zes jaar oud, Poppy.
Poppy is de dochter van Toppíé, die de dochter is van mijn zus Tina.

Het was tijd om aan het eten te beginnen,
maar omdat onze keuken te klein is voor een legotapijt vol blokjes
en LM nog niet thuis was om Poppy gezelschap te houden op dat tapijt,
zou ik de aardappelen schillen vanuit de sofa.
't Is eens iets anders.

‘k Had een stuk krant uitgespreid op de salontafel en Poppy mocht kiezen
welke aardappelen ik zou schillen voor haar, welke voor LM en welke voor mij.
Wat ze genadig deed. Met het geduld en de wijsheid die
een mature zesjarige kan opbrengen voor een kinderlijke seniorentante
legde ze de gekozen aardappelen op de Vacature.

"Me streep ve met taa...lent" spelde ze.
“Het is talént, Poppy” zei ik.
"Talént" herhaalde. 
"Weet ge wat talent is?"
Ze zette haar denksnuiteke op, het mondje getuit,
als om me gerust te stellen : ik ben maar even aan het nadenken hoor.

"Talent is wanneer ge iets ..."
"Wanneer ge iets goed kunt!" riep ze snel.
"Knap, zei ik, en wat betekenen M en V ?" 
"Moeder en Vader" zei ze gedecideerd, "Moeder en Vader met talént." 

Een betere dochter kunnen haar ouders zich niet wensen.

m
EZW-12/2005, HiH-11/2014, herzien

te gast bij Wim Helsen, Jean Blaute
met een fragment uit Essais van Michel de Montaigne

Talloos veel mensen en dieren zijn al dood eer zij de bedreiging van de dood ervaren.
En wat wij vooral van de dood zeggen te vrezen, namelijk de pijn,
is eigenlijk iets wat daar gewoonlijk aan vooraf gaat.

En toch, als wij een kerkvader moeten geloven,
"de dood is alleen maar een kwaad als wat erna komt een kwaad is"
Zelf zou ik liever (en met nog grotere aannemelijkheid) zeggen
dat wat erna komt al net zo min tot de dood behoort als wat eraan voorafgaat.

De pijn is slechts een excuus voor onze vrees, want de ervaring leert mij dat wij,
juist doordat wij de gedachte aan de dood niet kunnen verdragen,
de pijn onverdraaglijk vinden, en dat wij hem des te heviger ervaren
omdat hij een voorbode is van de dood.

Maar daar de rede ons aantoont hoe laf het is
om bang te zijn voor iets wat zich zó onvermijdelijk, zó snel en onmerkbaar aan ons voltrekt,
strooien wij onszelf zand in de ogen met dit gemakkelijk excuus.

uit Essais van Michel de Montaigne, 1580

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Blaute in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/3/winteruur-s3a22/
11min48

 

Over Jean Blaute : https://nl.wikipedia.org/wiki/Jean_Blaute 
Over Michel de Montaigne : https://nl.wikipedia.org/wiki/Michel_de_Montaigne 
Over Essais, 1580 : https://nl.wikipedia.org/wiki/Essais 

In zijn belangrijkste werk, Essais (letterlijk: probeersels of proeven), bestudeert hij de mensheid en met name zichzelf.
Hij was daarmee de eerste die bij de bespreking van allerlei morele en filosofische vraagstukken
een psychologie van zichzelf schreef. Met zijn Essais werd hij de pionier van het literaire genre van het essay,
het persoonlijke betoog met diepgang. Tot kort voor zijn dood werkte hij verder aan zijn Essais.

Montaigne wordt algemeen beschouwd als een sceptisch humanist.
Que sçay-je? (in moderne spelling: Que sais-je, wat weet ik?) was zijn motto.
Hij inspireerde Franse filosofen zoals Blaise Pascal en René Descartes.

m

Je ziet wel wat die ander heeft,
maar je ziet zelden wat die mist. van P²

Amai, zo raak.

Het verhaal van A.
Zij draagt aan ongeveer elke vinger minstens één ring.
Sommige met steen, andere zonder.
Sjiek en zonder zorgen, zo ziet ze eruit.
Zo leeft ze ook wel, maar ...

Ze heeft met een paar jaren tussentijd haar twee kinderen
moeten afgeven aan een Slepende Ziekte.
En toen overleed haar man. Kleinkinderen zijn er niet. 
Met de feestdagen en op moederdag en op haar verjaardag koopt ze soms zelf een ring. 
Terwijl ze het vertelde keek ze naar buiten en streek met de ene hand over de ringen van de andere hand. 
"Sommige zijn nep hoor", alsof ze me gerust moest stellen. Of sussen.
Alsof ze wist dat ze een beeld van pijn was.

m
EZW-02/2011, herwerkt

iets over wintertruien

Op een dag moesten/mochten wij drie mee met onze Pa naar Eindhoven.
Waarom Eindhoven en waarom wij alle drie mee moesten, dat weet ik niet meer.
’t Zal wel iets met Philips te maken gehad hebben.
En het leek ook een uitstap hé, van Zellik helemaal naar Eindhoven.
‘k Zal toen iets ouder dan 15 geweest zijn. Tina was dan 12 en Laura 8.

In Eindhoven gingen we ook met onze Pa elk een trui kiezen.
Hoe dat zo kwam, geen idee. Na een bespreking of een vergadering misschien?

Toen we thuis kwamen kreeg ons Ma bijna een geraaktheid.
Tina en Laura hadden elk een jacquard-trui gekozen.
Tina een rode, met het bovenstuk in wit-zwart, en
Laura een witte trui, met het bovenstuk in rood-zwart.
En dan ikke, ook zo fier als een gieter, met die knalrode mohair slobbetrui. 
En een witte trui voor de jongste! Voor een kind van acht jaar!
Wat bleek? Het hadden drie donkerblauwe truien moeten zijn, kledij die
kon dienen voor school. Gewoon drie blauwe truien van bij C&A.

Onze Pa had enkel het woord truien onthouden en er waren
meer kleurrijke truien dan blauwe in de winkel waar we verzeild geraakt waren.
Hoe dat verder gegaan is tussen mijn ouders weet ik niet meer.
Ondertussen was ik zo blij als kweeniwa met mijn rode losse floddermohair. 
’t Was een trui met een boothals en ze was knalrood. Signaalrood.

Met de tijd ging de trui doorhangen en werd ze langer. En langer.
Ik noemde ze mijn slobbertrui. Heel het gezin noemde ze de slobbertrui.
Want na een tijd waren de mohairdraadjes overal te vinden. In de zetels, op de trap, in de soep …
overal kwam men van die dingetjes tegen. Een trui in de rui.
En ondertussen gingen die losse steken verder doorhangen en werd die trui alsmaar langer,
gewoon door haar eigen gewicht.

Toen de mouwen ongeveer 10 cm over mijn vingertoppen hingen
heb ik ze in de kast laten liggen.

Een paar jaren later heb ik ze losgetornd en uitgetrokken en met de wol
heb ik een mouwloos vest gebreid. Met een dunnere naald. Dat vest heb ik bruinrood geverfd.
Vreemd genoeg ging het vest niet doorhangen en ik heb het nog jaren gedragen. 
Hoe het met de jacquards van mijn zusjes afgelopen is, weet ik niet meer.

Als ik nu de prijs van een ‘bernadetteke’ zie, dan kan ik me voorstellen
dat mijn Ma toen bijna een geraaktheid kreeg toen we thuis kwamen met drie handgebreide truien.

m
EZW-12/2014 - voor de volledigheid, 6 korte pagina’s met mooie foto’s : http://www.elle.be/nl/52517-elle-bezoekt-achter-de-schermen-bij-bernadette.html

‘Een kalkoen is een spitse schroef, die in een hoefijzer geschroefd wordt,
waardoor het paard extra grip op een gladde ondergrond heeft en uitglijden voorkomen wordt.’
Ze werden vroeger vooral in de winter voor op gladde wegen gebruikt.

 

Zo’n hoefijzer voor extra grip is dan iets zoals spikes op autobanden? Of onder schoenen.

De term voor het inschroeven van kalkoenen is het op scherp zetten van een paard.
De kalkoenen worden vlak voor een wedstrijd in de gaten gedraaid.
Na de wedstrijd worden de kalkoenen snel weer verwijderd.
Ze hebben namelijk een nadelige invloed op de stand van het paard.

‘k Ben wat gaan rondneuzen op het Net en ivm winterhoefijzers
heb ik gevonden dat in de winter van 1812
de terugtrekking van het leger van Napoleon uit Rusland
compleet rampzalig verliep door het feit dat het leger geen winterhoefijzers bij had.

Zonder de winterhoefijzers met de bijbehorende spikes of kalkoenen
konden de paarden geen wagens bergop trekken of zich schrap zetten bergaf.

De veldtocht was zo al een ramp geweest, een uithoudingsslag.
En de terugtocht werd een catastrofe, wegens niet de juiste hoefijzers. 
Logistieke flaters van formaat stapelden zich op.
De terugtocht verliep in bloed langs kadavers en lijken. Alsmaar meer.

Er zijn 400.000 manschappen vertrokken met materiaal en paarden navenant.
Ter plaatse werd dat leger de steppe en de winter in gelokt.
De aftocht verliep zonder de juiste logistiek en ze kwamen terug thuis met 20.000.
Wrakken van mensen.

m
EZW-12/2013
http://www.bbc.co.uk/news/magazine-16929522, Napoleon's failure: For the want of a winter horseshoe, by Saul David Presenter, Bullets, Boots and Bandages
https://nl.wikipedia.org/wiki/Hoefijzer , https://nl.wikipedia.org/wiki/Kalkoen_(hoefijzer)

De dirigent

Zwierig schrijft
zijn dirigeerstokje
vreemde tekens
in de lucht

Beweeglijk dansend
knikkend heen en weer
bespeelt en stuurt hij
zijn muzikanten

Een leven lang

Tot zonder respijt
zachte tonen
dromend weemoed
mijmeren

en hij zich statig
om zal keren
moe, tevreden,
plechtig buigen

Jubelend applaus
sluit zacht de deuren
na het allerlaatste
afscheid

Elisa
08/05/2010 

 1957
- Alle muzikanten gaan naar de hemel want de Grote Dirigent neemt elke noot aan als gebed.
- Ook valse noten? Van de oefeningen?
- Vooral die, zuchtte mijn grootvader Pit, die een geduldig en zachtaardig mens was.

'k Heb hem gekend tot mijn zes jaar. Hij was orkestmeester en stond in voor
het studeren van de stukken zodat wanneer de repetities begonnen,
de dirigent zich kon bezig houden met dirigeren.
Zo heeft Pit heel wat valse noten gehoord in zijn leven.

Mopjes en anekdotes die met muziek te maken hadden
werden nog lang na zijn overlijden herhaald.
Soms nu weer, voor zijn achterkleinkinderen en hun kroost zijn die mopjes gloednieuw en recent ook
want na een generatie niks wordt er weer zelf muziek gemaakt door zijn nakomelingen.
Dat vind ik mooi, dat iemand verder leeft in mopjes.
Het maakt deel uit van de Kleine Geschiedenis van de Gewone Mens.

Door Pit krijgen straatmuzikanten en musicerende bedelaars van mij een bijdrage.
Al ben ik daar de laatste jaren veel selectiever in geworden.
Na al die muntstukken hebben ze mij ondertussen al wel een plaatsje de hemel in gefiedeld.

“vreemde tekens in de lucht”

Dat dacht ik ook, dat Pit de muziek in de lucht schreef en
de muzikanten konden dan lezen wat ze moesten spelen.
In de lucht schrijven was gewoon iets van de grote mensen. Meer niet.

m
HiH-12/2015 -  gedicht geplaatst met toestemming van Greta Aerts, de auteur