Welkom op onze blog

Welkom op onze blog
Regerende koninginnen van het oude Egypte.(1)

Wanneer we denken aan Egyptische koninginnen, denken we al snel aan Nefertiti of Cleopatra. Egypte is echter nog door vier andere koninginnen geregeerd, te weten: Neithikret, Neferoesobek, Hatshepsoet en Tawosret.
Een zevende koningin Merneith zou mogelijk de eerste koningin van Egypte kunnen zijn geweest maar er zijn teveel tegenstrijdigheden welke een regerende Merneith onwaarschijnlijk maken echter omdat het ook niet geheel uitgesloten kan worden is ze wel opgenomen in deze post.
Merneith.
Mogelijke vader: Koning Jer
Moeder: onbekend
Echtgenoot: Koning Djet
Kind: Koning Den
Begraven: Tombe Y in Abydos
Koningin Merneith of Mereneith is mogelijk de eerste vrouw geweest om over het oude Egypte te heersen. Merneith regeerde tijdens de eerste dynastie, ongeveer de dertigste eeuw voor Christus. Haar naam betekend “geliefd door Neith”. Merneith was de echtgenote van Koning Djed waarmee ze samen een kind had, de latere koning Den.
Merneith kon koningin van Egypte worden doordat Den na het overlijden van Koning Djed nog te jong was om zijn taken over te nemen.
Haar tombe is aan het beging van de 20e eeuw gevonden in Abydos door de beroemde Engelse Egyptoloog William Petrie. In eerste instantie dacht Petrie dat de tombe toebehoorde aan een tot dan toe onbekende koning van de eerste dynastie.
Hoewel haar naam wel gevonden kan worden in een zegelafdruk naast die van andere heersers van de eerste dynastie, staat daarboven geen valk (het symbool van koningschap) afgebeeld. Ook op andere lijsten komt haar naam niet voor maar wel die van haar zoon.
Om deze en andere redenen wordt Merneith door veel Egyptologen en Historici niet gezien als zelfstandig heerser maar eerder als een co-regent naast haar zoon Den.
Nitokris.
Mogelijke vader: Pepi II
Mogelijke moeder: Koningin Neith
Koningin Nitokris was de laatste heerser van de zesde dynastie aan het einde van het Oude Rijk en het begin van de Eerste Tussenperiode. Er is heel weinig bekend over deze Egyptische koningin, het is zelfs niet echt bekend of ze ooit echt bestaan heeft.
Ze wordt echter wel genoemd in de geschriften van Herodotus, de oude Griekse historicus. Nitokris is ook terug te vinden in geschriften van de Egyptishe historicus Manetho.
Heodotus verteld ons over Nitokris die uit wraak voor de moord op haar broer iedereen vermoord die ze hiervoor verantwoordelijk acht. De enige andere vermelding van Nitokris betreft de Koningslijsten.
Neferoesobek.
Vader: Amenemhat III
Moeder: Koningin Aat
Echtgenoot: Amenemhat IV (tevens haar broer)
Horusnaam: Merytre
Nebty: Set-sekhem-nebettawy
Gouden Horusnaam: Djed-et-kha
Troonnaam: Sobekkare
Geboortenaam: Neferoesobek
Koningin Neferoesobek (Sobek is (als) de schoonheid van Ra) was een regerende koningin tijdens de 12e dynastie. Andere namen waaronder Neferoesobek bekend stond waren: Neferusobek, Sobekneferoe en Solbeknofru.
Neferoesobek kwam aan de macht na de dood van haar echtgenoot en broer Amenemhat IV. Haar naam wordt vaak gezien met de aanvulling ’Shedty’ wat “met Shedet” betekend een een indicatie is dat ze betrokken was in een religieuze beweging in deze stad in Faiyum.
Er zijn maar weinig bewijzen bewaard gebleven van haar betrekkelijk korte heerschappij over Egypte van ongeveer vier jaar (3 jaar, 10 maanden en 24 dagen volgens de Koningslijst). Een aantal hoofdloze standbeelden zijn er echter wel van haar gevonden in de delta van de Nijl.
Ook is het bekend dat zij verantwoordelijk was voor de uitbreiding van het grafcomplex van Amenemhat III in Hawara maar ze heeft ook gebouwd in Heracleopolis Magna. Ze staat vermeld op de Koningslijst en er bestaat een cylinder-zegel die haar naam en titels draagt en is terug te vinden in The British Museum.
Hoewel een koningin over het algemeen vrouwlijke titels zou gebruiken, zijn er hier ook een aantal mannelijke gebruikt.
Er bestaat een interessant maar beschadigd standbeeld van Neferoesobek waarvan de herkomst onbekend is.
Het kostuum van dit figuur bezit elementen van zowel mannelijke als vrouwelijke klederdracht. Een poging om de kritieken op een vrouwelijke leider te sussen zouden hieraan ten grondslag kunnen liggen.
(The Oxford History of Ancient Egypt, pagina 159, The middle Kingdom Renaissance – Gae Callender)
Droomcruise langs Egyptische pareltjes
Een cruise op de Nijl is onvergetelijk, maar je moet er de talloze boten en de wachtrijen aan de tempels bij nemen.
Met een cruise op het Nassermeer vaar je rustig van Aswan naar Abu Simbel.
Wij gingen aan boord van de gloednieuwe MS Eugénie.
Naar Egypte: Hurghada of Sharm-El-Sheikh?Het zonovergoten Egypte ligt op slechts ca. 4 vlieguren van Brussel. Parelwitte stranden, schitterende koraalriffen, exotische bazaars en spannende woestijnavonturen lokken elk jaar opnieuw heel wat winterzontoeristen naar het oude land van de farao's.
Hier beschrijven wij in het kort de twee populairste badplaatsen, Hurghada en Sharm-El-Sheikh.
HURGHADA
Stad
Sinds fervente duikers in de jaren 1960 het onderwaterparadijs van de Rode Zee hebben ontdekt, is Hurghada uitgegroeid van een klein anoniem vissersdorpje tot een gerenommeerde badplaats.
De stad strekt zich uit over een lengte van ca. 35 km en bestaat uit verschillende delen.
In El Dahar, de oudste wijk van Hurghada, vind je de grootste soek van de stad.
Even ten zuiden ervan ligt het toeristische centrum Sakkala met zijn vele winkels en restaurants.
Strand en zee
De meeste stranden van Hurghada lopen langzaam af in zee. Ze zijn daarmee ideaal als je met kinderen reist.
Bovendien bieden ze uitstekende mogelijkheden voor wie wil snorkelen of duiken. Windsurfen doe je het best in het nabijgelegen El Gouna of het ruim 50 km meer naar het zuiden gelegen Safaga.
Activiteiten
Door zijn strategische ligging aan de westkust van de Rode Zee vormt Hurghada een uitstekende uitvalsbasis voor een bezoek aan de tempelcomplexen van Karnak en Luxor, aan de Vallei der Koningen en zelfs aan Caïro en de piramiden van Gizeh als je niet opziet tegen de ellenlange busreis.
Een woestijnsafari per jeep of op de rug van een kameel en een bezoek aan een bedoeïenenkamp behoren ook tot de mogelijkheden.
Circa 20 km ten noorden van Hurghada ligt het unieke vakantieresort El Gouna, vanwege de vele lagunes en kanalen ook wel het Venetië van Egypte genoemd. Hier vind je naast uitstekende duik- en snorkelmogelijkheden ook een fraaie 18-holes golfbaan.
SHARM-EL-SHEIKH
Stad
De echte sfeer van Egypte snuif je het best op in Old Market, het oude stadsdeel van Sharm-El-Sheikh, waar zich ook de haven voor cruiseschepen en ferry's naar Hurghada bevindt. Het toeristische centrum en bruisende hart van Sharm el Sheikh is echter Na'ama Bay.
Hier vind je een gezellige promenade met een ruim aanbod van restaurants, cafés en nightclubs.
Strand en zee
Ook Sharm-El-Sheikh heeft overwegend langzaam in zee aflopende stranden en is dus uitermate geschikt voor een vakantie met kinderen. Verder heeft deze badplaats de reputatie een van de beste duikplaatsen ter wereld te zijn.
De koraalriffen van het nabijgelegen Ras Mohammed National Park behoren immers tot de mooiste ter wereld. Windsurfen doe je bij voorkeur in het ca. 100 km verder naar het noorden gelegen Dahab, waar zowel ervaren als beginnende surfers probleemloos een geschikt plekje vinden.
Activiteiten
Sharm-El-Sheikh ligt helemaal in het zuiden van het Sinaï schiereiland. Vanhieruit kun je een bezoek brengen aan de legendarische Sinaïberg waar Mozes volgens de overlevering de tien geboden in ontvangst genomen heeft.
Aan de voet van de berg ligt het Sint-Catharinaklooster, een van de oudste en beroemdste kloosters ter wereld.
Net als in Hurghada leent het achterliggende woestijnland van Sharm-El-Sheikh zich uitstekend voor een spannende kameelsafari of een niet te missen jeepsafari naar de 'Coloured Canyon'.
Ook de moeite waard is een bezoek aan het vroegere hippieplaatsje Dahab.
Golfliefhebbers vinden hun gading op de vermaarde 18-holes golfbaan Jolie Ville Golfresort, gelegen op slechts 7 km van Na'amba Bay.
Egypte restaureert historische synagoges
Wieliczka, of een geschiedenis over zout
Toetanchamon had sikkelcelziekte

De legendarische Egyptische farao Toetanchamon stierf door een bloedziekte.
Dat beweren Duitse onderzoekers.
Zij verwerpen daarmee andere, recente onderzoeksresultaten waaruit gebleken was dat Toetanchamon aan malaria stierf.
Tijdens dit eerdere onderzoek onderging Toetanchamon onder meer een DNA-test en CT-scan. Uit de studie bleek dat de jonge farao ten val kwam en uiteindelijk aan de gevolgen van malaria stierf. Maar de Duitsers zijn niet overtuigd.
“Wij twijfelen aan de betrouwbaarheid van de genetische data die in dit onderzoek gepresenteerd worden,” laten ze weten.
Gezonde en misvormde bloedcellen
De onderzoekers zijn tamelijk overtuigd van hun zaak, maar willen graag nogmaals een DNA-test verrichten. Zo zou de doodsoorzaak met zekerheid kunnen worden vastgesteld.
Toetanchamon regeerde tien jaar over Egypte en stierf rond zijn negentiende levensjaar.
Cleopatra had Afrikaanse moeder
Cleopatra had Afrikaanse moeder"
De laatste Egyptische farao Cleopatra was van Afrikaanse afkomst. Dat beweert een team van de Britse omroep BBC. Zij zouden samen met een ploeg van de Oostenrijkse Academie voor Wetenschappen de graftombe van de zus van Cleopatra gevonden hebben in Turkije.
Archeologe Hilke Thuer vond de resten van prinses Arsinoe, zus van Cleopatra en eveneens een afstammelinge van Ptolemaeus.
Die regeerde na Alexander De Grote over Egypte. Uit het skelet van Arsinoe blijkt dat zij en Cleopatra een Afrikaanse moeder hadden. Volgens Thuer is de ontdekking “uniek in het leven van iedere archeoloog” en “zal de vondst belangrijke inzichten scheppen in de familiebanden tussen Cleopatra en haar zussen”.
Het bewuste skelet uit de laatste eeuw voor Christus werd onderzocht door de Britse archeoloog Neil Oliver, die ook voor de BBC werkt. “Cleopatra leefde in een turbulente tijd waarin ze relaties had met de Romeinse leiders Caesar en Marcus Antonius.
Dat leverde haar een mythische status op. Toen ik Arsinoe’s skelet onderzocht, werd ik met de farao als mens geconfronteerd. Heel verfrissend was dat.”
De legende wil overigens dat Cleopatra een koele relatie had met haar zus Arsinoe. Ze zou Marcus Antonius zelfs opgedragen hebben haar te vermoorden.
De BBC-documentaire ‘Cleopatra: portrait of a killer’ gaat dieper op deze materie in, net als op Cleopatra’s relatie met Julius Caesar.
Met de documentaire zal de Britse omroep een realistischer beeld schetsen van de mythische farao. Het grote publiek kent Cleopatra vooral door de bekende film met Elizabeth Taylor en Richard Burton uit 1963.
Noorse architect:
TRONDHEIM - Al 3800 jaar lang piekeren we erover hoe het die dekselse oude Egyptenaren eigenlijk lukte hun piramides te bouwen. .jpg)
Three corners
Terug thuis
Van 25 november tot 09 december verbleven we in Sharm-el-Sheikh
- Hotel Sirokeiz Three Corners.
Het was een droomvakantie... zeker met de sneeuw- en ijstoestanden in ons kikkerland !
We konden er genieten, tussen vele belgen, van een temperatuur tussen 31 en 34 graden.
Na 5 december was er al een mooie kerstversiering zowel binnen als buiten/ het leek wel een sprookjesland ....
De haaien namen we er wel bij
later meer + foto's!
Verschil groot / klein visum
Egypte - Mitsrajim, een tweeheiddoor Joop Neven
In het boek Hosea (de naam betekent: “verlossing”) spreekt God over het roepen van Israël uit Egypte.
“Toen Israël een kind was, heb Ik het liefgehad, en uit Egypte heb Ik mijn zoon geroepen” (Hosea 11:1).
God riep Israël uit Egypte om het volk te leiden naar en te brengen in Kanaän, het land der belofte. De naam voor Egypte in het Hebreeuw is ‘Mitsrajim’.
De letters van het Hebreeuwse alfabet hebben elk een waarde. Zo is de totale waarde van het woord Mitsrajim, geschreven: mem-tsade-resh-jod-mem, in getallen 40-90-200-10-40 = 380.
De totale waarde van ‘Kanaän’ geschreven kaf-noen-ajin-noen in getallen 20-50-70-50 = 190. We zien dat beide getallen zich tot elkaar verhouden als 2:1.
Hierin ligt een diepe waarheid aan ten grondslag. God haalt zijn volk namelijk uit de twee-heid, het dualisme, en wil het leiden naar de één-heid, de harmonie, de rust-in-zichzelf. Het woord Mitsrajim is een bijzonder woord, het geeft namelijk die dubbelheid al aan.
De uitgang “ajim” is de uitbeelding van een twee-heid.
Zo worden b.v. de beide benen “raglajim”, de beide handen “jadajim”, de beide ogen “enajim”, de beide oren “oznajim”genoemd. Het is de dubbelheid van het woord “Mitsr”, zoals dus ” jadajim”, handen, de dubbelheid is van het woord “jad”, hand. Nu heeft dat woord “Mitsr” in zich als stam het woord “tsr”, geschreven tsade-resh, hetwelk zowel met vorm te maken heeft als ook met leed en onderdrukking.
Het woord “Mitsrajim” betekent dan dus ‘de vorm in dubbelheid” of, “de dubbele vorm” en ook “het leed van de dubbelheid” of “het leed in de tweeheid”, “de onderdrukking in de tweeheid”.
En daarmee geeft dat woord dan ook aan wat Egypte eigenlijk is in de Bijbel.
Het is een uitkristallisering in de tijd, en de uitdrukking op een bepaalde plaats in de tijd, van datgene dat in wezen betekent het leed van de twee-heid, het gevangen zijn in de twee-heid van de wereld.
En het zich er niet uit kunnen verlossen, het niet weten hoe er uit te komen.
Terwijl Kanaän het beloofde land is, waar een nieuwe wereld zou beginnen. Daar zou de een-heid hersteld zijn, de een-heid die men kende ook voordat men in Egypte was terecht gekomen. Dit loopt parallel met het komen van de mens uit de zesde dag in de zevende dag.
En dan gaat de weg beginnen van dit land van de gevangenschap, van het lijden, naar het beloofde land waar alles goed zal zijn. De woestijn is de wereld waar men doorheen trekt. Zij zelf is niets, zij is onvruchtbaar en onherbergzaam.
Zij is niet bedoeld om er te kunnen blijven. Je trekt er doorheen als door de tijd. Maar wie terug verlangt naar de woestijn of Egypte, is als een slaaf die de vrijheid in die zevende dag niet wil, en die daardoor voor “eeuwig” knecht blijft.
Maar ondanks dat, de weg gáát verder en loopt tenslotte uit in de achtste dag, nieuwe schepping, waar het einddoel bereikt is.
De gang van Egypte naar Kanaän is dus de weg van de “twee”naar de “één”. Wat is Bijbel toch een schitterend verhaal, die ons al vertellend naar Huis leidt. Naar dat Vaderhuis met de vele woningen. Hem zij de eer en glorie voor nu en in de toekomst
Trouwden de oude Egyptenaren ook?

Vaststaat dat de oude Egyptenaren de familie als hoeksteen van de samenleving zagen.
Trouwen was dan ook een logische stap voor de Egyptische bevolking: een stabiel gezin bracht goede volwassenen voort die de samenleving in stand konden houden.
De Egyptenaren trouwden dus wel degelijk.
Maar vergeet de ambtenaar van de burgerlijke stand, de trouwjurk en de polonaise: duizenden jaren geleden gingen dingen gewoon iets anders.
Het huwelijk was meer een soort contract. Een geregistreerd partnerschap.
Farao Toetanchamon en zijn vrouw
archeoloog Zahi Hawass.
Uitzet
Zo was duidelijk bepaald dat zowel de man als de vrouw een deel van de uitzet mee het huwelijk innam. Voor de vrouw betekende dat: huishoudelijke spullen, textiel en soms een ezel (het belangrijkste vervoermiddel van die tijd).
De man bouwde het huis en voorzag zijn vrouw van juwelen en benodigde grondstoffen.
Contracten
In een contract werd vastgelegd wat van wie was. Deze contracten werden gesloten tussen de man en zijn schoonvader, de vrouw stond daar dus buiten.
In een tweede contract werd bepaald waar de vrouw recht op had: hoeveel voedsel en kleding haar echtgenoot haar jaarlijks zou moeten schenken.
Ook voor een eventuele scheiding werden regels opgesteld. Zo had een vrouw recht op éénderde van de spullen. Ook haar eigendommen mocht ze houden. In eerste instantie mocht alleen de man het initiatief nemen om tot scheiding over te gaan, maar in de late periode (712 tot 332 voor Christus) had ook de vrouw het recht om een scheiding in gang te zetten.
Redenen om tot een scheiding over te gaan waren: onvruchtbaarheid, misbruik, overspel of het willen trouwen met iemand anders.
Als één van de partners het niet eens was met de scheiding kwam er een rechtszitting.
'˜Bijbelse plagen zijn echt gebeurd'

De Bijbelse plagen die volgens het Oude Testament Egypte hebben geteisterd, zijn geen verzinsel. Dat beweren wetenschappers.
De plagen zouden echter niet door de hand van God, maar door klimaatverandering en een vulkanische uitbarsting tot stand zijn gekomen.
Onderzoekers denken het bewijs te hebben gevonden dat de natuurrampen die in de Bijbel beschreven staan ook echt gebeurd zijn.
De tien plagen van Egypte werden volgens de Bijbel op het land losgelaten, omdat de farao de Israëlieten als slaven gebruikte en ze ook na dringende verzoeken van God niet wilde vrijlaten.
De plagen zouden in de oude stad Pi-Ramses, aan de Nijldelta hebben plaatsgevonden.
Dit was de hoofdstad van Egypte onder farao Ramses II. Hij regeerde van 1297 tot 1213 voor Christus.
Kettingreactie
Volgens de onderzoekers zijn de plagen echter niet aan God, maar aan een kettingreactie ten gevolge van klimaatveranderingen toe te schrijven.
Zo’n 3000 jaar geleden werd Pi-Ramses plotseling door alle inwoners verlaten. Dat zou met de plagen te maken kunnen hebben.
Klimatologen hebben het gebied bestudeerd en concluderen dat er aan het eind van het bestuur van Ramses II een plotselinge klimaatverandering optrad.
Die conclusie is gebaseerd op onderzoek naar stalagmieten.
Deze gesteenten in Egyptische grotten bevatten radioactieve elementen waaruit af te leiden valt welk weerpatroon er in Egypte heerste. Enkele millennia geleden veranderde dat patroon drastisch.
Droogte
Pi-Ramses zou eerst een vochtig en warm klimaat hebben gehad, maar zo’n 3000 jaar geleden plotseling met droger weer te maken hebben gekregen.
“Farao Ramses II regeerde tijdens een heel gunstige periode,” legt onderzoeker Augusto Magini uit. “Er viel veel regen en zijn land bloeide.
Maar deze natte periode duurde maar een paar decennia. (…) Er kwam een droge periode en die had serieuze consequenties.”
Eerste plaag
Eén van die consequenties zou het opdrogen van de Nijl zijn geweest. Dit wordt in de Bijbel als de eerste straf van God genoemd. De Nijl zou veranderd zijn in een modderstroom. In de Bijbel wordt zelfs gesproken van rivierwater dat in bloed veranderde.
Volgens onderzoekers kan die beschrijving wel eens te maken hebben met giftige algen die door het langzaam stromende water in het Nijlwater terecht kwamen.
Zodra deze algen sterven, kleurt het water rood.
Tweede, derde en vierde straf
Ook de tweede, derde en vierde plaag zou met de klimaatverandering te maken hebben gehad. Het land werd volgens de Bijbel achtereenvolgens geteisterd door kikkers, luizen en vliegen. Doordat er giftige algen in het Nijlwater zaten, moesten de kikkers het water verlaten.
Door de stress van zo’n verhuizing, veranderden de kikkervisjes razendsnel in volwassen exemplaren. De kikkers stierven al snel op het droge land, waardoor insecten als muggen en vliegen niets meer te vrezen hadden en zich rap vermenigvuldigden.
Vijf en zes
Dat leidt vervolgens tot de vijfde en zesde plaag: ziek vee en bulten.
De insecten zouden ziektes als malaria hebben meegebracht waardoor epidemieën hoogtij vierden.
Zeven, acht en negen
De zevende, achtste en negende plaag (respectievelijk hagel, sprinkhanen en duisternis) worden volgens de wetenschappers verklaard door een natuurramp die een eind verderop gebeurde.
Daar barstte de vulkaan Thera uit en werden miljarden tonnen vulkanisch as in de atmosfeer gebracht. Gevolg: het as komt boven Egypte in botsing met onweersbuien en de hagel komt met bakken uit de hemel.
Door de as valt er meer regen en is de luchtvochtigheid hoog: een ideaal klimaat voor sprinkhanen. Zij vermenigvuldigen zich snel en teisteren vervolgens Egypte. Ondertussen voorkwam as dat zonlicht het aardoppervlak bereikte en werd het donker.
En tien
De laatste plaag: alle eerstgeborenen in Egypte sterven, zou verklaard kunnen worden door een schimmel in het graan.
De oudste in het gezin mocht altijd als eerste van het graan eten en zou zo als enige het slachtoffer zijn geworden.
Robert Miller, professor aan de katholieke universiteit van Amerika ziet niets in de verklaringen van de wetenschappers. “Ik ben terughoudend in het verzinnen van natuurlijke oorzaken van alle rampen.”
Volgens hem zorgen de verklaringen ervoor dat de plagen van God hun doel verliezen.
“Het punt was dat je Egypte niet kon verlaten door natuurrampen, maar wel door de hand van God.”
Koolstofdatering herschrijft Egyptische geschiedenis

Wanneer leefde farao Djoser nu precies? En wanneer droeg hij de macht over?
Wetenschappers zijn er voor het eerst in geslaagd om de tijd van de farao’s en de verschillende dynastiën exact te dateren.
Ze lieten de koolstofdatering los op de overblijfselen van onder meer fruit, zaad en planten.
De resultaten van het onderzoek dwingen historici om de geschiedenisboeken te herzien.
“Voor het eerst is de koolstofdatering precies genoeg om de geschiedenis van het oude Egypte tot hele specifieke data terug te brengen,” legt onderzoeker Christopher Ramsey uit.
Het onderzoeksteam liet de koolstofdatering los op zaden, manden, textiel, planten en fruit.
Al deze oude objecten waren door musea in de Verenigde Staten en Europa beschikbaar gesteld.
Totnogtoe zijn alle data die we uit de geschiedenisboeken kennen, gebaseerd op historische documenten en archeologische opgravingen.
Maar dat is niet heel betrouwbaar. Met elke nieuwe dynastie die er in Egypte aan de macht kwam, ontstond een nieuwe tijd met nieuwe documenten. Maar wanneer de ene dynastie exact in de andere overliep, is onduidelijk.
Zo blijkt uit de resultaten van de onderzoekers dat Djoser – een van de bekendste farao’s uit het Oude Rijk – tussen 2691 en 2625 regeerde. Dat is 50 tot 100 jaar eerder dan gedacht. Ook blijkt het Nieuwe Rijk iets eerder ontstaan te zijn: tussen 1570 en 1544 voor Christus.
“Ik denk dat geleerden en wetenschappers blij zullen zijn om te horen dat ons kleine team van onderzoekers een eeuw aan onderzoek in drie jaar tijd heeft bevestigd.”
Koolstofdatering is een methode die het mogelijk maakt om de exacte leeftijd van voorwerpen tot 60.000 jaar oud vast te stellen.
De taal van Egypte

De oudste sporen van een geschreven taal vinden we in Egypte rond 3100 v.Chr. Het gaat daarbij om kleine groepjes schrifttekens, uitgebeiteld of met inkt gepenseeld op grafsteles, zegelstenen, potten, leistenen paletten of ivoren en houten labels. Over de herkomst van het schrift bestaan vele tegenstrijdige theorieën.
De Egyptenaren zelf hebben zich er niet druk over gemaakt. Voor hen waren de hiërogliefen eenvoudigweg ‘het schrift van de woorden der goden’, een geschenk van de god der schrijfkunst Thot aan de mensheid.
De hierogliefen waren een heel ingewikkelde beeldtaal die van links naar rechts, van voren en naar achteren gelezen kon worden en je deed er jaren over om het te snappen. Alleen vooraanstaande schrijvers mochten zich er in bekwamen.
Degene die er voor de eerste keer in slaagde om hiërogliefen te ontcijferen was de Franse taalkundige Jean-François Champollion, in 1822. Hij riep iets van ‘Ik heb het!’ en toen zakte hij in elkaar.
Hij was natuurlijk doodmoe van al die jaren denken.
De hierogliefen waren eigenlijk een soort pictogrammen, die ze dus maakten, maar dan zelf ook weer jarenlang bestudeerden.
Champollion krabbelde weer op en werd geroemd om zijn ontcijfering.
ClubMed: Sinai Bay - EgypteHet gloednieuwe Clubdorp Sinai Bay opent in december haar deuren.
In Sinai Bay is veel te beleven: een uitgebreid sportaanbod met golf, tennis, zeilen, windsurfen, snorkelen en veel meer.
Ter ontspanning zijn er vier zwembaden, een hammam en de Club Med Spa by Cinq Mondes met heerlijke schoonheidsbehandelingen.
Op cultureel gebied heeft Sinai Bay veel te bieden. Excursies naar Petra in Jordanië, het St. Catharinaklooster en Abu Galum bijvoorbeeld.
En uiteraard mag duiken in Egypte niet ontbreken.
De Rode Zee wordt wereldwijd geroemd om haar bijzondere onderwaterwereld.
Nominatie Delfts zwembad voor Zwembad van het JaarZwembad Kerkpolder doet een gooi naar de titel Zwembad van het Jaar. Iedereen kan stemmen op zijn of haar favoriete zwembad op www.zwembadvanhetjaar.nl. Iedereen die zwembad Kerkpolder kent wordt opgeroepen hun stem uit te brengen en maakt daarmee kans op leuke prijzen, waaronder een reis voor twee personen naar het grootste zwembad ter wereld in Sharm el Sjeik in Egypte.
Bij het uitbrengen van een stem wordt een beoordeling gevraagd voor drie criteria: prijs/kwaliteit, klantvriendelijkheid en hygiëne. Per provincie dringt vervolgens het zwembad met de hoogste gemiddelde score mee naar de titel Zwembad van het Jaar.
Het beste zwembad van iedere provincie wordt vervolgens bezocht door een aantal mystery guests, die verslag uitbrengen aan een vakjury.
Op 17 december 2010 maakt de vakjury de landelijke winnaar bekend. Het winnende zwembad ontvangt naast de nodige publiciteit ook een bijzondere prijs: een gouden startblok.
Beeld van Toetanchamons grootvader ontdekt

Egyptische archeologen hebben een 3000 jaar oud standbeeld opgegraven. Het gaat om een beeltenis van Amenhotep III, de vermeende grootvader van de beroemde Toetanchamon.
Het rode, granieten beeld werd nabij de noordelijke ingang van Amenhoteps tempel ontdekt en laat zien hoe de farao samen met de god Amon op de troon zit.
Het beeld is ongeveer 130 centimeter hoog en 95 centimeter breed. Archeoloog Zahi Hawass noemt de vondst “fantastisch, vanwege de details in het gezicht”.
Het zou slechts gaan om een deel van het standbeeld. Het gehele beeld was naar schatting drie meter hoog.
Amenhotep III regeerde Egypte tussen 1390 en 1352 voor Christus.
Men gaat ervan uit dat hij de grootvader van Toetanchamon was en baseert zich daarbij op DNA-tests en CT-scans die van Toetanchamon werden gemaakt.
Er worden regelmatig grote standbeelden van farao’s ontdekt.
Zo werd begin dit jaar nog een enorme beeltenis van het hoofd van Amenhotep III gevonden.
Kort daarop werden 3400 jaar oude beelden van Amenhotep III en Thoth, de god van de wijsheid ontdekt.

Ophef over blootlegging sfinxenlaan Luxor
Israël start bouw hek op grens met Egypte
© EPA
Israël start met de bouw van een afscheiding op delen van de grens met Egypte. Dat melden verschillende Israëlische media op gezag van het ministerie van Defensie.
Tientallen ingenieurs zullen de voorbereidende werken aan de grens aanvatten en het zwaar materiaal zal ter plekke gebracht worden.
Bewaking
De afscheiding, die al in maart werd aangekondigd, moet vooral opstandelingen, illegale immigranten en smokkelaars van Israëlische bodem weren. Naast een hek zijn ook elektronische bewakingssystemen zoals sensors voorzien.
Naargelang de bron zal de afscheiding tussen 135 en 240 kilometer lang zijn en 1,35 miljard shekel (circa 272 miljoen euro) kosten.
Dit jaar trokken al zo’n 10.000 immigranten illegaal naar Israël.
Egypte restaureert historische synagoges
Geld uit de muur: wel in Turkije, niet in EgypteDat bevestigt Febelfin, de vereniging van banken, die meteen ook een lijst bekendmaakt van landen 'waar het gebruik van de debetkaart ongewijzigd blijft'.
Het is nu zwart op wit: in 'illustere' landen als Tadzjikistan, Montenegro of Oezbekistan kan u Maestro blijven gebruiken, maar in populaire vakantiebestemmingen als Tunesië, Egypte of Marokko niet.
En al evenmin in de VS, China of Japan.
Teen van farao Achnaton terug naar Egypte
Prinses in Egypte ter promotie van Inclusive Finance 20 November 2010
DEN HAAG (Nieuws van Oranje) -
Hare Koninklijke Hoogheid Prinses Máxima der Nederlanden brengt van 23 – 25 november een bezoek aan Cairo, Egypte, in het kader van haar VN-werkzaamheden op het gebied van ‘Inclusive Finance’. Inclusive Finance staat voor toegang tot financiële diensten, tegen een redelijke prijs en op duurzame wijze, voor iedereen die dit nodig heeft.
Prinses Máxima houdt onder meer een toespraak op de Amerikaanse universiteit van Cairo en brengt een veldbezoek aan boeren op het platteland net buiten de stad. De Prinses spreekt tijdens haar verblijf met presidentsvrouw Mubarak en de Egyptische ministers van Financiën, Landbouw en Handel en industrie.
Ook heeft ze diverse ontmoetingen met vertegenwoordigers van banken, microfinancieringsorganisaties en mobiele telefoonaanbieders. In haar toespraak op de Amerikaanse universiteit voor studenten en genodigden zal Prinses Máxima ingaan op de vooruitgang die Egypte geboekt heeft bij toegang tot financiële diensten en het belang hiervan bij armoedebestrijding en ontwikkeling.
Ze benadrukt de urgentie van consumentenbescherming, transparantie en regulering in de sector. Huishoudens en bedrijven hebben een veilige plek nodig om te sparen en de mogelijkheid om een verzekering af te sluiten, een krediet te krijgen of een bankrekening te openen. Innovatieve technologie, zoals bijvoorbeeld samenwerking tussen banken en mobiele telefoonaanbieders, speelt een belangrijke rol om arme mensen en mensen in afgelegen gebieden te bereiken.
Prinses Máxima gaat op veldbezoek bij boeren in de deltaregio vlak buiten Cairo om van henzelf te vernemen welke ervaringen zij hebben bij het veilig kunnen sparen, het verkrijgen van leningen of het verzekeren van hun oogst. Ook ontmoet ze medewerkers van banken over de financiële serviceverlening richting de boeren. Dit is het tweede VN-bezoek van Prinses Máxima aan Egypte. In oktober 2008 bezocht ze het land als lid van de VN-Adviseursgroep voor een Toegankelijke Financiële Sector.
Prinses Máxima is in september 2009 benoemd als speciale pleitbezorger van de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties, Ban Ki-moon. Prinses Máxima adviseert in deze functie Ban Ki-moon over toegang tot financiële diensten en zet zich tevens wereldwijd in om financiële diensten voor iedereen toegankelijk te maken. Dit draagt bij aan de ontwikkeling van met name de lage inkomensgroepen en de MKB-sector.
Wereldwijd kunnen 2,7 miljard mensen en miljoenen bedrijven geen gebruik maken van financiële diensten als leningen, bank- en spaarrekeningen of verzekeringen.
'Egyptische magie: op zoek naar het toverboek van Thot'
'Egyptische magie: op zoek naar het toverboek van Thot'
Speciaal voor de tentoonstelling 'Egyptische Magie' schreef conservator Maarten Raven het boek 'Egyptische magie: op zoek naar het toverboek van Thot'.
Het boek gaat over de magische wereld van de oude Egyptenaren.
Het bevat vele afbeeldingen van magische voorwerpen uit de collecties van het Rijksmuseum van Oudheden, het Musée du Louvre en het British Museum.
De oude Egyptenaren geloofden heilig in de zin van tovenarij. Magie was tegelijkertijd een bron van bovenaardse wijsheid en een middel om je lot in eigen handen te nemen. De goden zelf gebruikten magie om de wereld te scheppen.
Aan de mens schonken ze magische vermogens om hem te helpen in de strijd om het bestaan. Magie was niet alleen de olie die de kosmos draaiende hield, maar ook een bind middel tussen mensen, goden en doden.
De knapste koppen van het Oude Egypte zochten hun hele leven naar kennis van het hogere. Alles staat in het toverboek van de god Thot, maar waar ligt dat verborgen?
Dit boek gaat over die zoektocht naar wijsheid. Het beschrijft hoe de Egyptische magiërs hun kennis gebruikten om de zwaksten van de samenleving te beschermen, de goden bij te staan in hun strijd tegen het kwaad, en de doden eeuwig te laten voortleven.
In onze moderne maatschappij is geen plaats meer voor dit soort ‘bijgeloof'.
Wij hebben goede medische voorzieningen, psychiaters en verzekeringen.We denken vaak dat we het wel zonder hogere machten kunnen stellen.
Maar is dat wel zo? Geloven we heimelijk niet nog steeds in die overzichtelijke wereld van de Egyptenaren?
politiekCAIRO - De parlementsverkiezingen in Egypte hebben plaats op 28 november. Dat maakte de Egyptische president Hosni Mubarak woensdag bekend.
Er wordt gestemd over de bezetting van 508 zetels in het parlement van het land in het uiterste noordoosten van Afrika.
De Nationaal Democratische Partij van Mubarak heeft op dit moment een dominante positie en de kans is uitgesloten dat het bewind veel ruimte zal geven aan oppositiepartijen.
In de afgelopen weken werden al meer dan 150 aanhangers van de verboden Moslim Broederschap gearresteerd.
De organisatie probeert het verbod op religieuze partijen te omzeilen door politici in te schrijven als 'onafhankelijk' kandidaat. Tijdens de vorige parlementsverkiezingen, in 2005, won de partij een op de vijf zetels. (ANP)
Museum onthult Egyptische magie in Potter
LEIDEN - Kinderen, vaders, moeders, opa's en oma's die benieuwd zijn naar de Egyptische magie in de boeken en films van Harry Potter kunnen zich zaterdag 20 en zondag 21 november melden bij het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden.
In het kader van het Kinderweekend van het museum duikt conservator Maarten Raven in de populaire verhalen over de tovenaarsleerling.
Dat maakte het museum woensdag bekend.
Tijdens de lezing onthult Raven de Egyptische magie die te herkennen is in de beroemde verhalen.
Vorige maand opende in het museum de tentoonstelling Egyptische Magie over de tovenarij uit het oude Egypte. Voor de expositie kreeg het museum objecten te leen uit het Louvre in Parijs en het British Museum in Londen.
Het Britse museum heeft zelfs een deel uitgeleend van het grootste toverboek uit het oude Egypte, dat voor het eerst in 180 jaar weer als een geheel te bewonderen is. (ANP)
Sfinxen opgegraven in EgypteLUXOR - Archeologen hebben in Egypte, langs de oude verbindingsweg tussen de tempels van Luxor en Karnak, twaalf sfinxen opgegraven.
Dat heeft het Egyptische ministerie van oudheden vandaag, maandag, bekendgemaakt. De ontdekking werd gedaan in een pas uitgegraven deel van de Boulevard van de Sfinxen.
Een groot deel van de Boulevard van de Sfinxen ligt onder het moderne Luxor, in het zuiden van Egypte. De zandstenen weg, waarlangs sfinxen waren opgesteld, stamt uit de periode dat farao Nectanebo I aan de macht was, van 380 tot 362 voor Christus.
De weg werd gebruikte voor religieuze processies.
Egypte wil de hele Boulevard uitgraven.
De weg werd ernstig beschadigd tijdens de Romeinse tijd door de aanleg van wegen en huizen en het hergebruik van sfinxen voor andere bouwprojecten. (Novum)
Egyptische Magie16 oktober 2010 t/m 13 maart 2011
Met 'Egyptische Magie' presenteert het Rijksmuseum van Oudheden een unieke tentoonstelling over de magische wereld van de oude Egyptenaren. U ziet ruim 300 amuletten, scarabeeën, magische beelden en teksten, tovermessen, godenbeelden en toverboeken op papyrus. Samen geven ze een compleet beeld van de belangrijke rol van magie in het oude Egypte.
De voorwerpen op de tentoonstelling komen uit topcollecties uit binnen- en buitenland. De basis vormt uiteraard de eigen collectie, die gerekend wordt tot de top-10 van de wereld op dit gebied. Speciaal voor deze tentoonstelling zijn bovendien objecten geleend van gerenommeerde buitenlandse musea, waaronder het Louvre en het British Museum.
Magie was voor de Egyptenaren heel gewoon. Het was onlosmakelijk verbonden met hun godsdienst. Ze geloofden in de absolute macht van de goden over hemel en aarde. Het enige middel waarmee mensen hun eigen lot konden beïnvloeden, was magie.
Op allerlei manieren probeerden ze de goden gunstig te stemmen. Dat deden ze bijvoorbeeld door te offeren, of geluksamuletten te dragen. Zo konden ze de kleine dingen in het dagelijks leven de goede kant op sturen. Om het hele land en volk te beschermen voerden priesters uitgebreide tempelrituelen uit. Ook na de dood waren rituelen een grafgiften belangrijk. Magie was zodoende 24 uur per dag en op elke hoek van de straat aanwezig.
Al in de oudheid zelf stonden de Egyptenaren bekend om hun magische praktijken. Maar ook in latere tijden had hun magie invloed op vele andere culturen. In de talmud en de bijbel zijn de sporen ervan aanwezig, evenals in het islamitische geloof. In onze westerse wereld van de laatste eeuwen leeft die fascinatie voor Egyptische magie voort.
Van de middeleeuwse wetenschap tot het hedendaagse geloof in de magische kracht van piramides en de populariteit van tarot. Egyptische magie is dus springlevend! Ook dit onderwerp komt u tegen op de tentoonstelling.
Bij 'Egyptische Magie' verschijnt een prachtig geïllustreerd boek van de bekende RMO-conservator en egyptoloog Maarten Raven: 'Egyptische Magie - op zoek naar het toverboek van Thot'.
Hij schreef het speciaal voor deze tentoonstelling.
Een dag met lezingen in het kader van de tentoonstelling 'Egyptische Magie'.
22 november 2010
Alle belangstellenden zijn welkom!
Locatie: Tempelzaal
Tijd: 10.00 - 17.00 uur
Aanmelden: website Universiteit Leiden
Prijs: toegang museum
10.00 - 10.45 uur
Dr. Maarten Raven, Rijksmuseum van Oudheden: 'Mijn ba is de Magie, hij is ouder dan de tijd' - de principes van de Oudegyptische magie
11.00 - 11.45 uur
Prof.dr. Joris Borghouts, Universiteit Leiden / Nederlands Instituut voor het Nabije Oosten: Egyptische magische teksten
12.00 - 12.45 uur
Dr. Jacco Dieleman, University of California (Los Angeles): Continuïteit en vernieuwing in Grieks-Egyptische magie
13.00 - 15.00 uur
Lunchpauze met gelegenheid om de tentoonstelling te bezoeken
15.00 - 15.45 uur
Prof.dr. Jacques van der Vliet, Universiteit Leiden / Radbout Universiteit Nijmegen: 'Als een vod op de mestvaalt': de poëzie van zwarte magie in Christelijk Egypte
16.00 - 16.45 uur
Prof.dr. Remke Kruk, Universiteit Leiden: Een schaal in de maneschijn: magie in hedendaags Egypte
Nieuw licht op mysteries Egyptische oudheid
Toetanchamon's schatten van Amerika naar Egypte
Toetanchamon's schatten van Amerika naar Egypte
11-11-2010 Cultuur Het "Metropolitan Museum of Art in New York geeft schatten van Toetanchamon terug aan Egypte.
Het gaat in totaal om negentien voorwerpen uit de graftombe van de legendarische farao.
Van onze redacteur Grytsje Anna Pietersma
Na tientallen jaren komen negentien kunstschatten van de Egyptische farao weer terug naar Egypte. Het Metropolitan Museum of Modern Art in New York geeft onder meer een klein, bronzen beeld van een hond en een beeld van een sfinx terug.
De kunstwerken kwamen in het bezit van het museum uit de erfenis van Howard Carter. Deze archeoloog ontdekte het graf van Toetanchamon in 1922.
De objecten hadden volgens de regels Egypte nooit mogen verlaten. Zahi Hawass, het hoofd van oudheidkundige zaken, is al jaren bezig om alle bekende Egyptische historische voorwerpen terug te halen. Hij is dan ook heel blij met het besluit van het Metropolitan Museum.
"Dankzij de vrijgevigheid en het ethische gedrag van het Metropolitan Museum, worden deze negentien objecten uit de tombe van Toetanchaom, herenigt met de andere schatten van de kindkoning."
De voorwerpen zijn tot juni 2011 nog te zien in New York, waar ze deel uit maken van de Egyptische collectie van het Metropolitan Museum.
Daarna verhuizen ze naar Caïro.
Samen met de rest van de Toetanchamon-collectie zijn ze uiteindelijk onderdeel van het Egyptische Museum. Dit museum opent in 2012 in Giza.
Magie uit het oude Egypte herleeft in Leiden
LEIDEN - De tovenarij uit het oude Egypte komt weer tot leven in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden.
Het museum opent zaterdag de tentoonstelling Egyptische Magie, met driehonderd objecten uit de tijd van de farao's.
Manshoge beelden, bezwerende formules op papyrus, tovergerei en amuletten laten zien hoe magie onlosmakelijk verbonden was met het leven van alledag.
Voor de expositie kreeg het museum objecten te leen uit het Louvre in Parijs en het British Museum in Londen.
Het Britse museum heeft zelfs een deel uitgeleend van het grootste toverboek uit het oude Egypte, dat voor het eerst in 180 jaar weer als één geheel te bewonderen is.
Het 5 meter lange boek was ooit eigendom van de Zweedse consul in Egypte, die het eeuwenoude werk doormidden knipte
. In 1828 verkocht hij de linkerhelft aan het Rijksmuseum van Oudheden en in 1857 belandde de rechterhelft in Londen. (ANP)
Beeld van Toetanchamons grootvader gevonden

Archeologen hebben in Egypte de bovenste helft van een beeld van farao Amenhotep III gevonden. Het beeld laat zien hoe de farao – waarvan men aanneemt dat het de opa van Toetanchamon is – naast de god Re-Horakthy zit.
Het is niet ongewoon dat beelden van Amenhotep III opduiken: de laatste tijd stuiten archeologen op het ene na het andere stenen eerbetoon.
Het standbeeld van de farao werd gevonden in diens tempel. Het gebouw werd in de negentiende eeuw verwoest, maar was hoogstwaarschijnlijk de grootste tempel die ooit werd gebouwd. De tempel had vroeger twee ingangen.
Eentje aan de oostkant – deze wordt bewaakt door twee enorme standbeelden van de farao (bekend als de kolossen van Memnon) – en eentje aan de noordelijke kant. Dichtbij die tweede ingang is het nieuwe granieten beeld aangetroffen.
Nog veel meer
Er worden de laatste tijd veel beelden van Amenhotep III gevonden. In februari bijvoorbeeld nog een gigantisch granieten hoofd.
En nog niet zolang geleden een beeltenis van Amenhotep III die naast de god Amon op een troon zit.
Sekhmet
Dat laatste is zeker niet uniek: er zijn talloze beelden bekend van Amenhotep III en een god. Vooral de godin Sekhmet duikt regelmatig op. “Er zijn meer dan 80 beelden van de godin Sekhmet gevonden tijdens opgravingen in de tempel,” vertelt archeoloog Zahi Hawass.
Sekhmet was de godin van de oorlog, vergelding en ziekte, maar genas ook mensen.
Dat verklaart mogelijk waarom er zoveel beelden van haar zijn opgericht; Amenhotep bracht zijn laatste jaren op een ziekbed door. Mogelijk hoopte hij dat Sekhmet hem zou genezen.
Akkers
Het is aannemelijk dat in de nabije toekomst nog veel meer beelden van Amenhotep III worden gevonden. De archeologen vermoeden dat zich nog veel beelden in de akkers rondom de tempel bevinden. De Egyptische autoriteiten zijn van plan om dat land aan te kopen en verder te laten onderzoeken.
Amenhotep III regeerde van 1390 tot 1352 voor Christus over Egypte.
In die 38 jaar tijd was Egypte op het hoogtepunt qua welvaart en culturele ontwikkeling.
Re-Horakthy was een samensmelting van de god Re en een valk. Dat verklaart waarom de god met het hoofd van een valk wordt afgebeeld. Foto: Supreme Council of Antiquities
9 november 2010
Lezing: Egyptische magie, op zoek naar het toverboek van Thot

Dr. Maarten Raven, RMO-conservator collectie Egypte, vertelt in deze lezing over de principes van magie, een van de belangrijkste onderdelen van de godsdienst van de oude Egyptenaren. De lezing wordt gegeven in het kader van de tentooonstelling 'Egyptische Magie' (16 oktober 2010 - 13 maart 2011).
Anders dan nu, golden de principes van de oud-Egyptische magie niet als een vorm van achterlijk bijgeloof, maar als één van de centrale elementen van de godsdienst. Magie was het communicatiemiddel tussen mensen, goden en doden.
Het werd beschouwd als een bijzonder geschenk aan de mensheid, om sterker te staan in de strijd om het bestaan. Magie werd bedreven door de knapste koppen van de oudheid. Hun ontdekkingen hebben de basis gevormd voor onze natuurwetenschappen.
Daarnaast heeft de zoektocht naar occulte kennis ook andere culturen en allerlei latere godsdienstige bewegingen geïnspireerd.
Elke tweede dinsdag van de maand organiseert RoMeO, de vriendenvereniging van het museum, een avondlezing.
aanvang: 20.00 uur, zaal open 19.30 uur
locatie: Tempelzaal of filmzaal Rijksmuseum van Oudheden
kosten: €5,00; RoMeO-leden gratis
Toetanchamons geheimen staan online

Howard Carter bracht vele jaren in Egypte door en beschreef duizenden voorwerpen en gebeurtenissen die leidden tot of voortvloeiden uit de vondst van de tombe van Toetanchamon. Dankzij een Engelse archeoloog kunnen we de dagboeken van Carter nu allemaal raadplegen: ze staan online!
In 1922 vindt Carter de tombe van Toetanchamon.
Het is een historische ontdekking.
In tegenstelling tot andere koninklijke Egyptische graven is deze tombe nog geheel intact en niet door schatzoekers leeggeroofd.
In het graf lagen zoveel schatten dat Carter er tien jaar over deed om deze allemaal te beschrijven. De foto’s, aantekeningen en dagboeken die die studie opleverden, worden tot op de dag van vandaag gekoesterd en liggen opgeslagen in het Griffith Institute.
Vragen
Hoewel wetenschappers, maar ook amateurarcheologen veel over de vondst van Toetanchamon weten, zijn er ook nog veel vragen.
Carter stierf zeven jaar nadat de opgraving eindigde.
Hij had geen tijd gehad om zijn werk te publiceren en uit onderzoek blijkt dat hij er zelfs niet aan toegekomen is om alle 5398 objecten in het graf van Toetanchamon gedegen te bestuderen.
Onduidelijk
In het graf lag van alles: wapens, muziekinstrumenten, strijdwagens, kleding en cosmetica.
Sommige objecten waren gemakkelijk te identificeren, maar van anderen is nog steeds onduidelijk wat het precies voor moet stellen of waar het voor gebruikt kon worden.
Terugdeinzen
Archeologen willen natuurlijk niets liever dan afrekenen met al die vraagtekens. En ze realiseren zich heel goed dat ze dat niet alleen kunnen.
Daarom roepen ze de hulp in van amateurs, experts en leken.
“Ik zeg vaak dat de echte vloek van Toetanchamon is dat Egyptologen terugdeinzen voor het werk,” vertelt expert Marianne Eaton-Krauss. “Deze stukken (uit het graf van Toetanchamon, red.) zijn prachtig gemaakt.
Het is veel werk om ze te bestuderen.
En je moet zowel verstand hebben van symboliek als van technologie.”
Bestuderen
Om er zeker van te zijn dat Carters vondst gedegen bestudeerd wordt, besloten de archeologen alle aantekeningen, foto’s en dagboeken van Carter online te zetten.
Iedereen die geïnteresseerd is, kan er nu bij. Er is dus geen excuus meer om Carters levenswerk links te laten liggen.
Dagboek
Zo’n 98 procent van alle aantekeningen van Carter is nu online te vinden.
De overige 2 procent verschijnt de komende drie maanden. Het mooiste deel van dit digitale archief is ongetwijfeld het dagboek van Carter.
Hierin beschrijft hij op nuchtere wijze hoe het er tijdens de opgravingen aan toe gaat. Boven elke dag is te lezen waar hij zich bevindt en hoe hij daar gekomen is (veelal met behulp van twee ezels).
Unieke informatie
Het digitaliseren van dit enorme archief is een monnikenwerk geweest dat in 1993 startte en nu – zo’n zeventien jaar later – bijna af is.
Nu kunnen de vragen wellicht eindelijk met een beetje hulp van anderen beantwoord worden. Want de aantekeningen van Carter bevatten informatie die nergens anders te vinden is.
Zo beschreef de archeoloog nauwkeurig waar alle objecten in het graf lagen. De volgorde van deze voorwerpen was namelijk heel anders dan de volgorde die we nu in het museum zien.
Foto’s
Ook de foto’s zijn van onschatbare waarde. Zo is op de foto’s van Carter een prachtige leren sandaal te zien. Deze is versierd met bladgoud en gekleurde kralen.
Maar wanneer we deze sandaal nu in het museum opzoeken, blijkt dat deze is vergaan tot een zwart hoopje.
Geheimen
Archeologen hebben er alle vertrouwen in dat dit online archief voor antwoorden gaat zorgen. Dus: mocht u zichzelf deze zomervakantie vervelen dan weet u wat u te doen staat: de geheimen van Toetanchamon ontrafelen.
Voor de overzichtspagina met daarop links naar foto’s, aantekeningen, belangrijke bronnen en Carters dagboeken klikt u hier.
Voor de pagina met enkel foto’s kunt u hier terecht.
Legende wordt werkelijkheid: muren van de sfinxen ontdekt

Archeologen hebben in Egypte een lange muur gevonden.
De muur bevindt zich nabij het Giza-plateau waarop niet alleen de tempel van farao Chefren, maar ook de wereldberoemde sfinxen staan.
De muur bestaat uit twee delen en is opgebouwd uit stenen van klei. Het immense bouwwerk zou gedurende de regering van Thoetmosis IV (1400-1390 voor Christus) zijn verrezen.
De ontdekte wal heeft twee delen. Het eerste deel loopt aan de oostelijke kant van Chefrens tempel van noord naar zuid en is ongeveer 86 meter lang en 75 centimeter dik.
Het tweede deel is 46 meter lang en loopt van oost naar west. De twee muren komen samen op de zuidoostelijke hoek van het gebied.
Legende
Archeoloog Zahi Hawass vermoedt dat de muur onderdeel uitmaakt van een veel grotere muur die zich ten noorden van de sfinxen bevindt. Deze muur werd door farao Thoetmosis IV opgericht om de sfinxen tegen wind te beschermen.
Het idee voor de muur ontstond volgens de legende na een droom waarin de sfinx Thoetmosis IV vroeg om het zand van zijn lichaam te halen, omdat het hem verstikte.
Wanneer Thoetmosis IV dat zou doen, zou hij volgens de sfinx farao van Egypte worden. Thoetmosis IV gehoorzaamde.
Groter
Archeologen dachten altijd dat de muur enkel aan de noordelijke kant van de sfinxen was opgetrokken. Daar werd eerder al een muur van drie meter hoog en twaalf meter lang gevonden. Maar uit deze vondst blijkt dat het complex veel groter was en de sfinxen ook vanuit het oosten en zuiden beschermd werden.
Naast de twee muren vonden de archeologen ook nog een derde stukje muur.
Dit zou een restant zijn van het dorpje dat aan de voet van Chefrens tempel ontstond.
Hier woonden de priesters die Chefren na diens dood vereerden en de herinnering aan hem levend hielden.
Foto: Supreme Council of Antiquities
Foto's: Supreme Council of Antiquities
Museum geeft Alexander de Grote hoofdrol
![]()
AMSTERDAM (ANP) - Het Allard Pierson Museum in Amsterdam staat vanaf 17 september in het teken van Alexander de Grote.
Het museum maakte donderdag bekend dat de tentoonstelling Alexanders Erfenis - Grieken in Egypte tot 20 maart volgend jaar te zien is.
Alexander de Grote (356-323 v.Chr.) is een van de grootste veroveraars uit de wereldgeschiedenis.
De expositie laat zien wat hij in Egypte teweeg heeft gebracht.
Hij bracht door zijn veroveringen elementen uit de westerse cultuur naar het oosten en omgekeerd.
De expositie toont originele voorwerpen uit de periode na de dood van de heerser. Het grootste deel is afkomstig uit de collectie van het Amsterdamse museum, maar er zijn ook bruiklenen uit het Akademisches Kunstmuseum in Bonn en het Geldmuseum in Utrecht te zien.
Tegelijkertijd met de expositie in het Allard Pierson Museum is in de Hermitage Amsterdam de tentoonstelling De onsterfelijke Alexander de Grote - De mythe, de werkelijkheid, zijn reis, zijn erfenis.
'Mozes scheidde Rode Zee misschien niet'
![]()
BOULDER (ANP) - Mozes heeft de Rode Zee wellicht niet gescheiden, maar een sterke oostenwind kan het water hebben teruggedreven zoals de Bijbel en de Koran beschrijven.
Dat blijkt uit computersimulaties van het Amerikaanse National Center for Atmospheric Research NCAR en de Universiteit van Colorado in Boulder.
De studie bekeek hoe wind het water beïnvloedt.
,,De simulaties komen vrij nauwkeurig overeen met de beschrijving in bijbelboek Exodus'', zei coördinator Carl Drews van NCAR dinsdag. ,,Het scheiden van zeeën kan worden verklaard door vloeistofdynamiek. De wind beweegt het water zodanig dat er een veilige passage ontstaat tussen de twee delen.''
Religieuze teksten beschrijven hoe Mozes de zee in tweeën deelde, zodat het volk van Israël veilig uit Egypte kon vluchten.
De drieduizend achtervolgende soldaten van de Egyptische Farao verdronken.
Egyptische leeuwen aan de pil

De leeuwen in de dierentuin van de Egyptische hoofdstad Caïro zijn door toedoen van dierenartsen aan de pil gegaan. De dieren hebben zich de laatste jaren flink voortgeplant; inmiddels zitten er maar liefst 53 exemplaren in de hokken.
En zelfs de dierentuin moet bekennen dat dat teveel is.
En dus worden de dieren met behulp van medicijnen afgeremd.
Doordat er zoveel leeuwen zijn, kunnen de vrouwtjes en mannetjes niet langer apart worden gezet en dat vergroot het probleem natuurlijk alleen maar.
De dierenartsen grijpen dan ook naar een laatste redmiddel: de pil.
Nu is er geen pil voor leeuwen en dus zit er maar één ding op: de dames gaan aan de pil die eigenlijk voor mensen bedoeld is.
Elke vijftien dagen krijgen de vrouwtjes twee pillen. Dat zou ervoor moeten zorgen dat het aantal geboortes flink afneemt.
Het is een controversiële methode in een toch al controversiële dierentuin.
Dierenactivisten klagen al jaren steen en been over de verzorging van de dieren in de dierentuin en zullen zich ongetwijfeld ook over deze laatste zet niet kunnen verheugen.
Hoe kom je in Egypte aan een ID als bahá'i?
Integratie en minderheden zijn thema’s sinds de mens zich vanuit Afrika verspreidde, maar nog altijd lijken we er maar niet aan te wennen. Freelancejournalisten Janno Lanjouw en Dirk Wanrooij reizen deze zomer over de grens tussen Europa en Azië op zoek naar minderheden en hun problemen in het digitale tijdperk.
Basma Moussa heeft geen ID en geen idee wanneer ze er één zal krijgen.
De 52 jaar oude professor tandheelkunde aan de Universiteit van Kairo is een gerespecteerd docent, zij het met – voor Egyptische begrippen – ketterse opvattingen.
Ze is vijfde generatie baha’i, een geloof dat in de negentiende eeuw gesticht werd door profeet Bahá’u’llah in het huidige Iran.
Zijn geloofsleer benadrukt de overeenkomsten van de grote wereldreligies en aanvaardt daardoor onder meer Jezus, Mohammed en Buddha als boodschappers van God.
Schattingen van het aantal bahá’is in Egypte lopen uiteen van drie- tot vijfduizend, minuscuul vergeleken bij de twee andere grote religies in Egypte: de islam en het christendom.
Maar de religie wordt niet als dusdanig erkend door de autoriteiten.
Dit zorgt voor allerlei praktische problemen voor de kleine geloofsgemeenschap.
Beeldschone Nefertiti had kromme neus en rimpels"
Nefertiti, koningin in het Oude Egypte, wordt al duizenden jaren geroemd om haar schoonheid, die ook in de werelberoemde buste weerspiegeld wordt.
Maar volgens onderzoekers nam de kunstenaar destijds een loopje met de realiteit.
De vorsers voerden een CT-scan uit op de buste, die in 1912 werd gevonden en in Berlijn te bezichtigen is.
Ze ontdekten een tweede model in de kalksteen.
Dat model toont een kromme neus en rimpels rond de ogen,"het portret van een echte vrouw".
De kunstenaar werkte dus oneffenheden weg om de "koningin van de Nijl" er beter te laten uitzien.
zelfmoord door een giftig drankje|
De beroemde Egyptische koningin Cleopatra liet zich niet bijten door een Egyptische cobra, maar pleegde zelfmoord door een giftig drankje achterover te slaan. Dat beweren Duitse wetenschappers in een nieuwe studie. Cleopatra beroofde zichzelf volgens onderzoekers van de Universiteit van Trier van het leven door een mengsel van opium en giftige planten tot zich te nemen. Tot nu toe werd aangenomen dat de Egyptische koningin zelfmoord pleegde door zich te laten bijten door een cobra. Maar volgens historicus Christoph Schäfer is dat onwaarschijnlijk, omdat een slangenbeet zou hebben geleid tot een zeer onprettige dood. “Cleopatra was beroemd vanwege haar schoonheid en wilde zich waarschijnlijk niet blootstellen aan een langzame dood die haar zou misvormen”, verklaart Schäfer in de Britse krant The Daily Telegraph. Reconstructie Laatste farao Bron: nu.nl |
Wapen tegen oppositie: badpakfoto's van dochter
ElBaradei pleitte tijdens een iftar-maaltijd met 200 activisten voor een boycot van de verkiezingen. ,,Als de overheid niet aan onze hervormingseisen tegemoet komt, doe ik niet meer aan de verkiezingen.
Als het hele volk meedoet, betekent dat volgens mij het einde van het regime.”
Zes goede websites over het Midden-Oosten
Middle East International is terug. Het tijdschrift was een van mijn favoriete bronnen van achtergrond en analyse over het Midden-Oosten, maar stopte helaas in 2003 vanwege een gebrek aan geld. Nu maakt het blad een herstart met een nieuwe website. De verhalen zijn diepgaand en met zeer veel kennis geschreven. Het feit dat er in het eerste nummer vier verhalen staan over Jemen, zegt genoeg.
een lijstje van een aantal van favoriete websites over het Midden-Oosten.
The Arabist is een blog over de Arabische wereld in het bijzonder. Sinds 2003 schrijven verschillende arabisten over Egypte, de Levant en de Maghreb. De onderwerpen lopen zeer uiteen: trends, bloggers, nieuwe boeken. Het blog gaat uiteraard veel over politiek, maar ook culturele zaken komen uitgebreid aan bod.
De Israëlische website MEMRI is de grootste openbare studie- en vertaaldienst in cyberspace van islamitische en Arabische tv-uitzendingen, kranten, websites en weblogs.
De website is met vijf miljoen bezoekers per maand een populaire barometer voor de gemoedstoestand in de Arabische wereld. Maar pas op: MEMRI wordt geleid door een voormalige officier in de inlichtingendienst van het Israëlische volksleger en wil nog wel eens gekleurd zijn.
Het weblog Informed Comment wordt bijgehouden door Juan Cole, een Amerikaanse arabist die is verbonden aan de Universiteit van Michigan.
Handig voor mensen die geen Arabisch spreken: hij vertaalt veel op zijn blog.
Cole is vooral gespecialiseerd in shi’ieten en is zeer kritisch op het Amerikaanse beleid in het Midden-Oosten.
De nieuwsvoorziening in de Arabische wereld is ontzettend veranderd sinds de komst van satellietzenders zoals Al-Jazeera. Geen slaafse staatsmedia meer, maar kritische nieuwsgaring. Arab Media & Society is een goed geïnformeerde website die bericht over media en hun impact op de samenlevingen op cultuur, economie, religie en politiek in de Arabische wereld.
Tot slot voor de liefhebber: Waq al-Waq is een zeer goed geïnformeerd blog over Jemen. Het blog wordt bijgehouden door twee Amerikaanse experts, die niet alleen Arabisch spreken maar ook in het land gewoond hebben.
Ze zijn zijn het blog begonnen uit frustratie over wat er door sommige denktanks en in de mainstream media over Jemen wordt geschreven.
De Witte Woestijn van Egypte









Een sprookjesachtig landschap vol kalkrotsen, die door de natuur in allerlei buitenaardse vormen zijn geslepen. Een bezoek aan de Witte Woestijn in Egypte werkt betoverend.
‘Wereldwonder op links,’ zegt de chauffeur aan het begin van de lange rit vanuit Caïro. Boven de huizen torenen de piramides van Gizeh uit, in combinatie met de helderblauwe lucht en het felle zonlicht een indrukwekkend schouwspel. Links langs de weg loopt een spoorlijn. Af en toe staat er een vervallen wagon op.
De chauffeur vertelt dat hij er nog nooit een trein op zag rijden.
Ten tijden van het Oude Egyptische Rijk stuurden farao’s er karavaans op uit om de onbekende westelijke woestijn in kaart te brengen.
Op kamelen trokken ze door de oneindige zandvlakten, blij met elke oase die ze tegenkwamen om water te verversen en vruchten in te slaan.
Ook ik trek de komende drie dagen door de westelijke woestijn, niet per kameel maar per 4×4 Toyota. Ik zal twee oases bezoeken: Bahariya en Farafra.
Bahariya ligt op ongeveer 360 kilometer van Caïro en is de eerste grote oase in de westelijke woestijn, met een oppervlakte bijna anderhalf keer zo groot als Luxemburg.
Farafra, aanzienlijk kleiner, bezoek ik omdat daar de Witte Woestijn ligt; het verwachte pronkstuk van deze reis.
Kijk voor meer werk van Ingmar Timmer op www.ingmartimmerfotografie.nl.
Magisch godenbeeldje, ca. 2000 jaar oud
Magisch godenbeeldje, ca. 2000 jaar oud
De Egyptische collectie van het Rijksmuseum van Oudheden is uitgebreid met een bijzonder godenbeeldje.
Het beeldje is vanaf 16 oktober 2010 te zien in de nieuwe tentoonstelling 'Egyptische Magie'. Het tweeduizend jaar oude magische figuurtje is een mengeling van dieren met een dwergenlichaam. Het heeft de kop van een ram, met veren en vleugels op de rug. Zijn geopende bek toont een rij dreigend ontblote tanden.
Deze aanwinst is een waardevolle aanvulling op de Egyptische collectie van magische afbeeldingen en attributen van het museum.
Het kalkstenen beeldje is 16 centimeter hoog. Het is gemaakt rond het begin van onze jaartelling, in de nadagen van de Egyptische cultuur. Het kwam in die tijd vaak voor dat het uiterlijk van godenfiguren was samengesteld uit de kenmerken van verschillende dieren en wezens.
De oude Egyptenaren riepen deze zogenaamde pantheïstische goden aan om kwade krachten en machten af te weren. Dat verklaart ook waarom deze goden vaak met messen en zwaarden gewapend waren.
Met hun vervaarlijke dierenkoppen moesten ze tegenstanders afschrikken. Er bestaan enkele van dit soort godenbeeldjes die zijn gemaakt van brons of faience, maar beeldjes van kalksteen, zoals dit exemplaar, zijn zeldzaam.
Het beeldje kon worden verworven dankzij een bijdrage van de Stichting Zakenvrienden Rijksmuseum van Oudheden.
Oude bierbrouwers maakten antibiotica

Uit een chemische analyse van de botten van een aantal oude Nubiërs blijkt dat zij regelmatig tetracycline nuttigden. Dit antibioticum bevond zich waarschijnlijk in hun bier.
De vondst bewijst dat antibiotica – dat officieel pas in 1928 werd uitgevonden – tweeduizend jaar geleden al op relatief grote schaal en met succes werd vervaardigd.
“Wij hebben de neiging om medicijnen die ziektes genezen te associëren met de moderne geneeskunde,” vertelt onderzoeker George Armelagos. “Maar het wordt steeds duidelijker dat deze prehistorische populatie empirisch bewijs gebruikte om behandelingen te ontwikkelen.
Ik twijfel er niet aan dat ze wisten wat ze deden.”
Opzet
Al in 1980 toonde Armelagos aan dat de Nubiërs antibiotica in hun botten hadden. Maar pas recent kwam hij met een beetje hulp van collega Mark Nelson tot de ontdekking dat dit meer regel dan uitzondering was.
De productie van het antibioticum bleek absoluut geen toeval, maar opzet.
Verzadigd
Nelson onttrok de tetracycline aan de botten en verbaasde zich over de enorme hoeveelheden. “De botten van deze oude mensen waren verzadigd met tetracycline,” vertelt hij.
“Dat toont aan dat zij het al lange tijd innamen.
Ik ben ervan overtuigd dat ze de wetenschap van gisting onder de knie hadden en het medicijn heel bewust vervaardigden.”
Jongetje
De onderzoekers bestudeerden botten uit het jaar 350 tot 550. Enkele botten behoorden toe aan een vierjarig jongetje. Zelfs zijn schedel en scheenbeen zaten vol met tetracycline.
Dat wijst erop dat de Nubiërs het jongetje met het antibioticum hebben proberen te genezen. Ze wisten wat het medicijn kon doen en dienden het bewust toe.
Voorloper
En daarmee liepen ze flink voor op deze moderne tijd. Wetenschappers ontdekten tetacycline pas in 1948. Niet alleen de Nubiërs, maar ook de Egyptenaren en Jordaniërs behandelden ziektes met bier.
De kans is groot dat ook deze oude volkeren de gisting van antibiotica begrepen.
Goud
Tetracycline wordt gemaakt door bacteriën: streptomyces. Wanneer deze bacteriën in bier opduiken, geeft dat een bijzonder effect.
“Streptomyces produceert een goudkleurige kolonie van bacteriën en wanneer het op bier dreef, moet dat best indrukwekkend zijn geweest voor deze oude mensen die goud vereerden.”
Uit nader onderzoek moet blijken in welke doseringen de Nubiërs het antibioticum toedienden.