reactie op tuinschema

1)    Site Velt : http://www.velt.be/Joomla/index.php?option=com_frontpage&Itemid=1

2)    In je buurt   3)    Klik op kaart : Jabbeke

http://www.velt.be/Joomla/index.php?option=com_inuwbuurt&Itemid=381#onderaan

4)    Klik op : Website: http://www.velt.be/Jabbeke/

5)   Maak je keuze uit :

a)   Welkom!

b)   !!!NIEUWS!!!

c)    Bestuur

d)   Lidmaatschap

e)    Kalender

+ verslag activiteiten

f)      Veltflap

g)   Tuinclub

+ documenten

+ Tuinclub : datum …

h)   Tuinblog

i)      Boekenlijst

j)      Zonder is gezonder

k)    Links

l)      Gastenboek

of via Google :

Tik in : Velt Jabbeke

1.  Welkom! ~ Velt Jabbeke

Dit is onze website van de Velt-afdeling Jabbeke. De gemeente Jabbeke met de deelgemeenten Varsenare, Snellegem, Zerkegem en Stalhille telt een 100-tal ...
www.velt.be/Jabbeke/ - In cache

of via deze site Tuinblog :

https://blog.seniorennet.be/tuinclubveltjabbeke/

rechts boven :

Klik op VELT JABBEKE

Ik ben genoodzaakt om eens diep te snoeien om de vorm van de struiken te herstellen.    
Vorige zomer gaf ik mijn buurman te toelating om de takken die over de afsluiting  hingen weg te snoeien, zodat hij ongehinderd zijn haag kon snoeien.
Je weet hoe dat gaat hé. de verstandhouding is echt prima.  Hij vraagt het mooi en op dat moment heb je zelf geen tijd. Hij is ook van jaren en laat iemand komen en die gaat er met een zware hagenschaar tegenaan.  Ik schrok van het resultaat maar wat kan ik anders dan zelf het evenwicht in orde brengen door een diepe snoei.


Omdat mijn oude snoeischaar versleten is schafte ik mij een nieuw, degelijk stuk alaam aan dat volgens de bijsluiter takken van 42mm aankan.  Een beetje minder is ook goed voor mij. Dikkere takken ga ik tekeer met het snoeizaagje.


Nog volgens de bijsluiter is de schaar precisiegeslepen en beschikt ze over een overbrengingsmechanisme dat de kracht met 40% doet toenemen. Het werkt in elk geval vlot en soepel maar alle nieuwe mesjes snijden goed hé! 


Aan de voorkant van de struiken ziet het eruit als één kluwen.

 Na een half uurtje heb ik mijn alaam aan de kant gezet en het slagveld eens bekeken.


Het komt wel goed hoor maar ik heb reeds voor meer dan een half uur busselwerk. Dat kan nu even wachten tot het weer gaat vriezen. Eerst werk ik het snoeiwerk op dit border af.

Ik ben eens gaan neuzen in de recepten van ‘Weight Watchers’. Het is nu drie jaar dat ik bij hen 15kg kwijt geraakte en sedertdien mijn energie terugkreeg. De meeste mensen hebben een verkeerd gedacht van deze organisatie. Je mag alles eten wat je lust maar je leert gewoon hoe je moet doseren. Ik heb er goede ervaring aan over gehouden.  Het vraagt volgehouden discipline maar je wordt ervoor beloont.

Het onderstaande recept is terug te vinden op:  http://www.weightwatchers.be/food/rcp/INDEX.aspx?recipeid=7021294&sc=11

Bereiding:

-Kook de rijst zoals aangegeven op de verpakking in lichtgezouten water.

-Was en rasp de courgette.

-Dep de kalfsfilet droog, sla plat en bestrooi met peper en zout.

-Verwarm de oven voor op 180°C.

-Laat de courgetterasp eventueel uitlekken.

-Meng voor de vulling 400 g courgetterasp met rijst, roomkaas, 50 g Parmezaanse kaas en bieslookringen.

-Leg op elke filet ca. 1 eetlepel rijst -courgette mengsel, rol voorzichtig op en steek met cocktailprikkers vast.

-Doe de rest van de vulling in een ovenschaal (ca. 22 cm x 32 cm) en leg de kalfsrolletjes erop.

-Bereid de ‘bolognese’ saus zoals aangegeven op de verpakking, maar dan met tomatensap, en schenk over de kalfsrolletjes.

-Bestrooi met de rest van de Parmezaanse kaas en bak in de oven in ca. 40 minuten.

-Was voor de salade de ‘lollo bionda’ en schud droog. Scheur in stukjes en meng met de rest van de courgetterasp.

-Meng voor de dressing sinaasappelsap met bouillon, azijn en jam en breng goed op smaak met peper en zout.

-Sprenkel de dressing over de salade en serveer met de gegratineerde kalfsrolletjes.

   en eet smakelijk en geniet.

In sommige winkels kan je de producten van WW gemakkelijk vinden. Dit recept is heerlijk, dit kan ik jullie verzekeren. Wij bereiden zo af en toe, naast vegetarische gerechten , ook een W.W. schotel. Je kan al je gerechten bereiden met  biologische producten.

Velt heeft interessante boeken uitgegeven over de ecologische siertuin.

Ze zijn nog steeds te verkrijgen:

1-     De ecologische siertuin


 ….door John Rigaux en Rosette Van Cauteren.

-         De vormgeving mag dezelfde zijn als bij een traditionele tuin maar het is het kiezen en samen brengen van de plant dat verschilt

-         De tuin moet voldoen aan 7 ecologische principes

-1-Bijdragen tor herstel of behoud van landschap en milieu.

-2-Planten kiezen in functie van bodem en (Mikro)klimaat.

-3-Zorgen voor gelaagde begroeiing om de duurzaamheid en de ecologische waarde te verhogen

-4-Rekening houden met de ekodynamiek van de planten.

-5-Samenwerken met de natuur doet de tuin arbeidsarmer worden.

-6-De schoonheid van de natuur herontdekken in je tuin.

-7-De harmonieuze samenwerking van plant en dier in de hand werken.

-    Een hoofdstuk over  het ontwerp, de aanleg en de renovatie.

-    Een hoofdstuk over de gesloten ruimte.

-    Een hoofdstuk over de open ruimte.

-    Plantenlijsten over: De boomlaag, de struiklaag en de kruidlaag.

-    En tenslotte: Een verklarende woordenlijst, een register van plantennamen, aanbevolen literatuur, nuttige adressen en kennis maken met Velt. Al met al een zeer nuttig boek. 

2-    ' Stappen naar een ecologische tuin aanleg en beheer'


door Geertje Coremans, Evelyne Fiers en Greet Tijskens.

Dit bekroonde boek met de Beervelde Award, helpt je op weg om van jouw tuin een ecologische tuin te maken en bestaat uit:

-deel 1: Het ontwerp en de opbouw van de beplanting.

-deel 2: Groenvormen van de open ruimte: aanleg en beheer.

-deel 3: Groenvormen van de gesloten ruimte: aanleg en beheer.

-Op het einde vind je enkele bijlagen: Ongewenste kruidgroei, plantenlijsten, verklarende woordenlijst, aanbevolen literatuur, nuttige adressen geraadpleegde literatuur en een Index. Van dit boek kan ik zeggen dat het zeer inspirerend werkt.

In mijn tuin is de  bedoeling van het snoeien, de wat verwilderde struiken wat meer ruimte en zo de siertuin er wat verzorgder uitzicht te geven. Het hoofddoel is echter om voldoende bussels te verzamelen om de berm, achter in  de tuin, met minstens 1 laag te verhogen. Laat ons zeggen dat het ook een soort opkuisoperatie wordt.
de berm, verhoogd met vier lagen houtbussels, schermt de tuin af van de scherpe noordoostelijk voorjaarswinden. 


De berm kan je bemerken op de achtergrond en in de voorgrond zie je de bloemenband die ik opnieuw aan het aanleggen ben.

In de sierstruiken snoeien.  Van ecologisch standpunt uit snoei je :
-als begeleiding van jonge planten
-om problemen op te lossen
-als de snoei gekoppeld is aan het beheer van een specifieke snoeivorm.
- als je moet snoeien omwille van de opbrengst.

Dit zijn standpunten uit het velt-boek 'stappen naar een ecologische tuin'.



Als ik snoei is het om voldoende bussels te hebben die dienen  om de begroeide berm, die je op de foto, helemaal achteraan in de tuin vind, regelmatig op te hogen, als de onderliggende bussels verteren en dus zakken.
Mijn tuin is een nuttige tuin met een mikroklimaat. Daarom snoei ik om die bussels  te maken die op de berm dienen als windscherm tegen de noordoostelijke scherpe voorjaarswind. 

Als je toch snoeit om de één of andere verantwoorde reden, dan is het goed om naar vakmensen te luisteren en die als het kan te raadplegen.

Op de site  http://www.tuinadvies.be/heesters_snoeien_sierstruiken.htm vond ik onderstaande raadgevingen.

Mijn aangepast tuinschema.  Ja het is een echt puzzelwerk. Er mag geen enkele slechte combinatie tussen zitten (daar bestaan tabellen voor die je in het veltboek ‘Ecologisch tuinieren’ kunt vinden  maar ook op het net in een goede tuinsite.

De grootste bekommernis is dat de grond zoveel mogelijk bedekt blijft met organisch materiaal zodat er horizontale compostering blijft en dus voedselaanbreng. Zo blijft ook de grond los door bodemleven.

Daar let ik nu meer en meer op omdat een composthoop aanleggen voor mij niet meer  zo vanzelfsprekend is.

Wisselteel     opeenvolgende vakken

1- mosterd  -  bonen (staken + struikbonen                       kruisbloemigen                               vlinderbloemigen          

2- voorteelt  -  vier rijen prei                                                     lookfam.

3- goudsbloem-  courgettes  + een rij….                              Composietenfam.                          komkommerfam.

4- rode biet  - boerenkool                                                          ganzenvoetfam.                             kruisbloemenfam

   -Wachtbed prei   paksoi                                                           lookfam.                                             Kruisbloemigen.

5- miniserre met sla  -  paprika                                                 composietenfam.                           nachtschadefam.

  -rode biet  - venkel                                                                     ganzenvoetfam.                             schermbloemenfam.

Er zijn twee zaken waarop ik, vooral in de combinatieteelt doed op let en die moeten kloppen en dat zijn:
- Er mag geen enkel slechte combinatie tussen zitten. 
-Het volgend jaar moge er geen planten komen van dezelfde familie.

Combinatieteelt 2011-01-16   of rijencultuur.

6C           sjalot                                    veldsla                              x             lookfam.                                             Valeriaanfam.

7B           salade gemend  + rucola                                                x             composietenfam.  en kruisbloemigen

8C           peul                                     prei                                       x             vlinderbloemenfam.                     Lookfam.

9A          knolselder                                                                         x             schermbloemenfam.Fam.

10C        ui                                           veldsla                                 x             lookfam.                                             Valeriaan fam

11B        afdekken                            kervel                                      x             schermbloemenfam.

12C        peul                                      prei                                       x             vlinderbloemenfam.                     Lookfam.

13A        pastinaak                                                                           x             schermbloemenfam.

14C        sjalot                                    groenlof                                x             lookfam.                                             Composietenfam.

15B        mosterd – boontjes       nateelt                                        x             kruisbloemigen                                vlinderbloemigen

16C        paprika  +  aubergine                                                        x             nachtschadefam.                            nachtschadefam.

1A          ui                                           groenlof                              x             lookfam.                                             composietenfam.

2C           broccoli                                                                             x             kruisbloemenfam.

3B           zeer vroege boontjes                   vekel                            x             vlinderbloemigen                           schermbloemigen

4C           afdekken                            prei                                       x             lookfam.

5A          mosterd  - groene selder  +  witte selder                        x             kruisbloemigen                               schermbloemenfam.

Alle hoofdcombinaties kloppen  en de opvolging volgens familie Klopt ook (geen 2 dezelfde op elkaar volgende jaren)    
De spinazie die in de tussenrijen staat is van de ganzenvoetfam. Dus dat klopt ook

Zo ben ik opnieuw startensklaar voor de moestuin. De zorgcontrole is reeds begonnen met de aanplant van de eerste salade. Er mag bijna geen dag voorbij gaan zonder controleren zodat bij de minste moeilijkheid, ik kan ingrijpen.

En eventjes wegdromen van een optimale opbrengst.    Ja dat laat ik mezelf gretig

  
toe maar daarna moet ik opnieuw aan de slag elk jaar weer.

Waarom eten wij in feite salade? 

Is het uit gewoonte, omdat het lekker smaakt door de dressings en mayonaises of is er een diepere motivatie? 

Ik ben op zoek geweest naar beweringen en aanbevelingen over hoe we onze salades optimaal kunnen maken voor onze gezondheid.

Let wel dat je het onderscheid maakt tussen de plant salade   en de bereidingen salades waar je als basis een saladeplant (keuze uit verschillende soorten salade) en er andere groentjes aan toevoegt plus een gezonde dressing.

De site van wikipedia  is praktisch altijd de eerste die ik raadpleeg.  Op hun URL over salade  http://nl.wikipedia.org/wiki/Salade

las ik het volgende dat ik enkel op mijn eigen manier presenteer maar niet resumeerde of veranderde.

Een salade is een koud gerecht, dat bereid is met olie en azijn (of met mayonaise, dat weer een mengsel is van olie en azijn). Het kan gebruikt worden als voorgerecht bij een diner of als groente bij een maaltijd. Vaak gezien als een gezond gerecht, het wordt ook vaak gegeten bij een dieet. Tegenwoordig worden bepaalde salades soms gegeten als maaltijdsalade.

Er zijn salades die bestaan uit verschillende sla soorten zoals:

eikenbladsla  

                                                            gewone sla 

   ijsbergsla

Veel gebruikte groenten bij een salade zijn komkommers, tomaten, wortels, witlof, ui, prei, bleekselderij, kool en eieren en augurk. Veel gebruikt kruid is bieslook.

Ook zijn ontzettend veel variaties mogelijk gecombineerd met vlees, vis maar ook met fruit, zoals appels, mandarijn.

De overige ingrediënten kunnen zeer divers zijn: allerlei groenten, aardappelen.

Op de site       http://www.gezonderafvallen.nl/page/1257/salade-eten-gezond.html     resumeerde ik wat salades betreft, het volgende:

Wie regelmatig een portie salade eet, zal smakelijk en gezond eten is op de goede weg op niet zwaarlijvig te worden of om af te slanken..

Het eten van salades een simpele manier om je gezondheid op peil te houden.  Salades zijn lekker en verfrissend en bevatten ook belangrijke voedingsstoffen en helpen ze bij het afvallen.

 pluksalade

Groene groenten zitten barstensvol anti-oxidanten, zoals vitamine C en E, foliumzuur en lycopeen. Dit zijn stoffen die het lichaam beschermen tegen de schadelijke werking van schadelijke stoffen. Vooral rauwe groente is rijk aan deze stoffen die de gezondheid bevorderen.

Bij salade horen gezonde vetten zoals bv. olijfolie, avocado en noten. Een beetje vet helpt het lichaam bij de opname van fytochemicaliën, zoals lycopeen in tomaten en luteïne in donkergroene groente.                                                                             Olijfolie schijnt zelfs levensverlengend te werken: uit een Italiaanse studie onder 60-plussers bleek dat olijfolie tot een lagere sterftekans leidt.

Niets is zo simpel als het maken van een salade. Wie bereid is om een paar minuutjes extra in de keuken te staan, zal er versteld van staan wat je met een paar blaadjes sla en een wat tomaten kan creëren. Vrolijk het hoopje groen nog een beetje op met een gezonde dressing en je hebt er een goede eetgewoonte bij.

Op de site http://www.hln.be/hln/nl/39/Lekker-Eten/article/detail/1145651/2010/08/18/Niet-alle-salades-zijn-even-gezond.dhtml       

vond ik en resumeerde o.a. de volgende bedenkingen van een wetenschapper:

Als je tijdens je lunchpauze een slaatje neemt om je gezondheid een boost te geven, dan haal je hier misschien niet ten volle jouw voordeel uit doordat je de verkeerde groenten kiest. Dat beweert voedingswetenschapper Steve Rothwell.
 
Jonge planten                                                  
Steve Rothwell (voedingswetenschapper) zegt dat de gezondste salades bestaan uit jonge planten die nog niet volledig volgroeid zijn. Bladgroenten zijn over het algemeen voedzaam omdat ze heel wat vitamines, mineralen en natuurlijke plantenbestanddelen als carotenoïden bevatten. Die helpen de plant licht te vangen en dit om te zetten in energie.

Het zijn echter de bladeren die blootgesteld zijn aan veel licht die de hoogste hoeveelheden van gezonde bestanddelen bevatten.

Rothwell wijst erop dat, "Als je een volwassen ijsbergsla neemt, zijn enkel de buitenste bladeren blootgesteld aan licht. Maar deze worden vaak weggesmeten voor de bladeren met lichte kleur binnenin, die dus minder voedzaam zijn. Jonge planten hebben vaak meer bladeren die allemaal blootgesteld worden aan de zon. Dat is waarom deze gezonder zijn."

Dit wil niet zeggen dat je nu het witte gedeelte moet wegwerpen hé. Dat is ook gezond maar wat minder dan de buitenste bladeren.

Maar welke groenten voeg je nu het best toe aan je salade? We volgen de ideeën van Rothwell.
"De gezondste groente voor in je salade zijn preischeuten.

   Ze bevatten zeven keer meer vitamine C dan appelsienen, dit speelt een rol in de vorming van bloedvaten, pezen, ligamenten, beenderen, het helpt bij de absorptie van ijzer uit voeding, ondersteunt het immuunsysteem en is een antioxidant, deze stof zou moeten helpen tegen kanker. De scheuten bevatten vier keer meer vitamine A dan tomaten, zijn rijk aan foliumzuur, wat helpt gezonde cellen en bloed te produceren en essentieel is tijdens de zwangerschap. Spinazie is ook erg gezond en ideaal voor in een salade. Maar niet iedereen houdt van de smaak wanneer deze groente rauw is. Door het te koken verliest het veel van zijn voedzame waarde. Jonge spinazie is wel zacht en zoet genoeg om rauw gegeten te worden".
"Alle soorten sla bevatten vitamine A, C en K, daarnaast zitten ze boordevol antioxidanten. Verschillende kleuren en variëteiten hebben specifieke voordelen. 'Pikante' groenten als waterkers en rucola bevatten een stof die de cellen beschermen en kanker bevechten, daarnaast zouden ze het immuunsysteem steunen. Appels, broccoli en tomaten worden vaak genoemd als het superfruit of groenten, maar waterkers is een betere bron aan vitamine C, B, K en E, ijzer, calcium, magnesium en zink. Het bevat zelfs meer calcium dan melk", Allemaal volgens SteveRothwell.

Op de aangegeven URL 

http://www.goedgevoel.be/gg/nl/724/Rauw-eten/article/detail/942365/2009/07/25/Vijf-goede-redenen-om-te-kiezen-voor-salade.dhtml    

nam ik de onderstaande tekst integraal over omdat ik die kort en krachtig weergegeven vond. Ik schikte en presenteerde hem wel op mijn eigen manier.

Vijf goede redenen om te kiezen voor salade:

Een slaatje (zonder vette sauzen) is een gezonde keuze, maar weet je ook hoe gezond? Deze vier redenen geven je extra zin om wel te kiezen voor dat slaatje.

- 1  Vezels
Groenten bevatten veel vezels, die allerlei positieve effecten hebben: minder constipatie, minder cholesterol en het geeft je een verzadigd gevoel, waardoor je minder eet en uiteindelijk afvalt.
- 2  Tegen kanker
(Donker) groene en oranje groenten hebben extra veel gezondheidsvoordelen: antioxidanten, vitamines, foliumzuur, alfa- en betacarotenen. Zeker als je ze rauw eet, zoals in een salade. Samen verminderen ze de kans op kanker.
- 3  Minder calorieën, meer tevreden
Uit studies blijkt dat een slaatje van maximaal 150 calorieën rapper een verzadigd gevoel geeft, wat het aantal calorieën opgenomen tijdens de maaltijd vermindert. Hoe groter het slaatje in volume, hoe beter: het wijst meestal op meer groenten en minder vette, calorierijke sausjes en dressings.
- 4   Goede vetten
Vetvrij eten is niet gezond, maar je moet wel de foute vetten schrappen en de goede overhouden. Die goede vetten vind je onder meer in olijfolie, avocado en noten en zij helpen je lichaam beschermde chemicaliën opnemen, zoals lycopene uit tomaten en luteïne uit groene groenten.
- 5  Dagelijkse portie
Door van een begeleidend slaatje een dagelijkse gewoonte te maken, verorber je zeker je portie groenten per dag waardoor je optimaal geniet van de voordelen van deze gezonde voedingsstoffen. Je lichaam bouwt geen tekorten op en beschermt je optimaal tegen ziektes.

Vuistregels voor een lekkere salade:   vers gesneden 
- kies een slasoort die je lekker vindt. Een krop geniet de voorkeur over voorverpakte porties
- speel met kleuren en smaken: gooi er al eens fruit of noten door, of gebruik groenten die je bijna niet eet.
- opgelet met sauzen en dressings: deze caloriebommen doen het slaatje naar binnen glijden, maar dat is niet de bedoeling. Op een salade moet je kauwen. Moet je na elke hap je mond afvegen, dan is er absoluut zeker te veel dressing. Probeer te werken met een beetje olijfolie en verse kruiden in plaats van mayonaises en  sauzen.   
       wel              en    niet.
-Beperk ook de porties kaas en vlees die je er bij gooit: een lekker extraatje, maar ook daar schuilt gevaar in. Kies voor mager vlees als ham of kip en beperk zeker de portie kaas.

Ik dacht dat dit even er tussen moest, wens jullie een goede gezondheid door goede eetgewoontes en nog veel eetplezier met verantwoorde voeding. 
Teel gezond, daarom teel biologisch en eet gezond, daarom probeer zoveel mogelijk de biologische toer op te gaan.

Om zelf zo vroeg salade te zaaien ben ik als amateurtuinder niet goed ingericht. Daarom kies ik voor de aankoop van plantjes.

Dit jaar was het aanbod gering maar binnen enkele dagen zou een volgende lading van merkelijk kleinere planten binnen komen. Voor hen die onder koud glas kweken is dit niet interessant.
Een grotere plant heeft reeds meer weerstand en heeft reeds een groter wortelbestand. Ze is reeds wat aangepast aan de nieuwe omstandigheden.

Salade kan tegen een duw en enkele graden vorst.

Zoals elk jaar ben ik rond half januari de eerste sla gaan halen bij de kweker waar ik reeds meer dan 30 jaar klant ben. In de tuincentra kan je nog niet terecht.  Daar moet je zeker nog een maand en langer wachten vooraleer de eerste saladeplantjes aangeboden worden.

Vorige jaren heb ik ondervonden dat de plantjes, in de serre, te laag stonden en dus te weinig zon kregen.  Ook plantte ik er veel te veel.

Zoeken naar oplossing is steeds de boodschap. Een beetje logisch denken en we zien wel of we er zijn en dat, na het evalueren bij de oogst.  Anders wordt het verder zoeken.

Daarom heb ik nu het plantbed  met een goeie vuist verhoogd.


Alles wordt geëffend en meermaals zeer degelijk gegoten.


Bovenop de zeer natte laag komt een dun laagje heel droge potgrond. Dit om bladrot tegen te gaan.


Ik zorg ook voor een warmere maar even vlotte afdekking bij vorstweer. Omdat de salade de bakken niet zou hinderen moet ik eerst  de scheiding van de bakken aanduiden.


De scheiding van de bakken duid ik aan met een blok. De planten, die eerst minstens een kwartier gedrenkt worden presenteer ik bovenop om de ruimte optimaal te schikken. 


De laatste fase is het planten. met een zeer natte en mulle onderlaag is dat geen probleem.  
Vanaf dit jaar krimp ik het aantal plantjes in van 33 naar 18, wat dan ook beter past in de kleine serreruimte.

Hoe warmer je de planten houdt, hoe vlugger je kan oogsten. Mijn streeftijdstip is altijd…tegen Pasen salade op tafel hebben, gekruid met verse ajuinpijpjes.  Pasen valt slechts op 24 april tegenover 4 april vorig jaar. Dit jaar moet het goed haalbaar zijn.

De lijst van vergeten groenten is groot maar er bestaan van langsom meer gegevens over.

Laten we het vandaag hebben over de haverwortel die bijna altijd vernoemd wordt in één adem met de schorseneer.

De haverwortel, (Tragopogon porrifolius)  andere benamingen zijn: blauwe of paarse morgenster of boksbaard, ook wel armeluisasperges, witte schorseneren, oesterplant, salsifis en keukenmeidenverdriet genoemd, behoort tot de composietenfamilie (Compositae oftewel Asteraceae).

  bloeiwijze van de haverwortel

In tegenstelling tot de schorseneer kan je de haverwortel zowel op lichte als zwaardere gronden telen. Hij houdt van zon, maar kan ook in half schaduw. Je kan het vergelijken met de verhouding tussen wortel en pastinaak.

schorseneer en haverwortel, samen    aangeboden. 

Meer gegevens:

- Eetbaar gedeelte: wortel,  (jong) (gebleekt) blad maar ook de jonge de bladeren. Je kan ze rauw toevoegen aan een slaatje, of bereiden zoals spinazie. Ooit werd haverwortel, evenals de paardenbloem, eikels, pastinaak en chicorei, ook gebrand en leverde dan een koffiesurrogaat.

- zaaien: tweede helft april  -  plantafstand: 8-10 x 25 cm  -  zaaidiepte: 2 cm  

    zaaivoorbeeld     in combinatieteelt. 

-  kiemvermogen: 2 jaar  -   oogsten: oktober / maart  -  bodem: lichte en andere gedraineerde grond  -  bemesting: matig  -  groei: tweejarig   
- bewaren: wintervast dus in  volle grond of ingekuild 

- voedingswaarde:  De energetische waarde ligt op 82 kcal of 345 kJ per 100 g wortel. Hij bevat 16 gram suikers, 1,4 gram eiwitten, 0,2 gram vet, 10 mg vitamine C, 0,04 mg Vitamine B1, 0,04 mg vitamine B2, 0,3 mg vitamine B3, 48 mg calcium en 1,4 mg ijzer. Soms is de haverwortel verkrijgbaar samen met de schorseneer.  - 
Over ziektes en plagen vind ik nergens iets terug. Hier kan waarschijnlijk ook weer de vergelijking opgaan zoals tussen wortel en pastinaak, dat ook daar de teelt heel wat gemakkelijker is.

Uitzonderlijk recept -Haverwortel quiche:
Ingrediënten:

-Deeg: 125 gr bloem, 125 gr roggemeel (of 125 gr bloem); ½ theel. zout; 5 eetl. olijfolie; 3 eetl. water; 1 ei; boter tbv invetten vorm; bloem tbv uitrollen deeg en bestrooien vorm;

-Vulling: voldoende haverwortels; 2 e.l. truffelolie; ½ theel. Vegeta (of ander kruidenmengsel, of niet) ; 220 gr - 250 gr ricotta (bakje); 4 eieren; 2 eetl. citroensap;
-3 stevige sjalotten, fijngesneden en zachtjes gebakken;
-scheutje kookroom; ca. 50 gr fijn geraspte mimolette; peper & zout naar smaak

Haverwortels lopen, in tegenstelling tot schorseneren, veelal taps toe.

Dit is natuurlijk ideaal om een ronde pla  te vullen:  

Bereiding:
- Maak het deeg. Eventueel nog wat olijfolie en water erbij.
- Plet het en vouw het in plasticfolie. Leg minimaal 30 minuten in de koelkast.

- Verwarm de oven voor op 225⁰ C.

- Maak de haverwortels schoon: vul de gootsteen met gezuurd water en zet een bak of pan met gezuurd water ernaast. Zuur is citroensap bijvoorbeeld en het voorkomt verkleuren.
- Haverwortels worden sneller bruin dan schorseneren. Snij de kop met het groen eraf, verwijder eventuele uitlopers (de haren schil je achteraf weg) en schil ze onder water met een dunschiller. Leg in de pan.
- Als alle haverwortels geschild zijn, snij ze in de lengte in dunne plakken (ca. 3 mm dik of zo) en kook ze in plm 15 minuten beetgaar. Afgieten, uit laten lekken. - -
- Maak onderwijl het beslag. Besmeer de quichevorm met boter en bepoeder het dun met bloem (de schaal omkiepen om het surplus kwijt te raken).

- Leg bloem op het aanrecht en rol het deeg voldoende groot uit. Bekleed de vorm.

- Leg een dun laagje beslag op de bodem.
- Leg daarop de haverwortel plakken als een waaier vanuit het middelpunt.
- Giet de rest van het beslag eroverheen. Hup, de oven in en ca. een half uur bakken.
lekken. Maak onderwijl het beslag.

-Laat het maar smaken hoor en wil je deze guiche 
maken  met schorseneren dan heb je natuurlijk de vorm van de plant tegen die niet puntig is zoals de haverwortel. Je kan het oplossen door alles in kleine stukjes te snijden en een soort puzzel samen stellen met de kleine brokjes.

bronnen: 
http://nl.wikipedia.org/wiki/Paarse_morgenster
http://www.mergenmetz.nl/sf.mcgi?2990&cat=765

http://huis-en-tuin.infonu.nl/tuin/44108-haverwortel-en-schorseneer.html

http://objectief.be/Witte-schorseneer-haverwortel.html

http://www.permacultuurnederland.org/planten.php?zoek=&laag=&functieSER=Z24=&page=12&pid=415&sort

De afbeeldingen komen allemaal van Google afbeeldingen

De voorzitter van onze afdeling 'Velt Jabbeke' doet een beroep op jou…ja misschien op jou die geen lid bent van velt.

  foto velt 

Velt helpt je verder op weg naar een ecologische siertuin,

met de cursus: “ Siertuin ten huize van…”

De cursus ‘Siertuin ten huize van…’ is opgevat als een interactieve zesdelige lessenreeks over de ecologische siertuin. De cursus gaat door in kleine groepjes van 8 deelnemers.

Cursusinhoud:

Tijdens de cursus worden de deelnemers aangezet om een eigen tuinplan te maken, waarbij het de bedoeling is om bepaalde delen van hun tuin om te vormen naar een meer ecologische tuin. De Velt-lesgever begeleidt de deelnemers hierbij en helpt ze stap-voor-stap op weg om hun tuin meer ecologisch in te richten.

De cursus bestaat uit zes lessen (start eind februari – juni).  Elke les bouwt voort op de vorige. De bedoeling is inzicht te krijgen in de natuurlijke processen die zich afspelen in hun tuin en dat ze die kennis ook praktisch leren vertalen naar de inrichting, de aanleg en het beheer van hun tuin.

De lessen gaan telkens door ten huize van een van de deelnemers. Dit doorschuifsysteem zorgt ervoor dat de deelnemers verschillende tuinen te zien krijgen en dat de lesgever in elk van die tuinen andere aspecten kan belichten.

Elke les bestaat uit een theoretisch deel en een praktisch deel. Doordat de lessen in de tuinen van de cursisten doorgaan, wordt de theorie direct aan de praktijk gekoppeld.

Lesinhoud:

Les 1: Basisprincipes ecologische tuin

Les 2: Successie en groenvormen

Les 3: Beplanting van de gesloten ruimte

Les 4: Beplanting van de open ruimte

Les5: Keuze-les: verhardingen en paden/ aantrekken van dieren in de tuin/ vlinders in de tuin/ water in de tuin

Les 6: Bespreking omvormingsplannen

Inschrijven:

Kostprijs: 45€ per deelnemer voor de volledige lessenreeks.

Er moeten 8 deelnemers zijn.

Contact opnemen of inschrijven via

deketelaere.marc@skynet.be  (voorzitter Velt Jabbeke).

 foto velt.
Ook een ecologische watertuin behoort bij de mogelijkheden.

En vergeet niet    een aktie van v.e.l.t. ook in de siertuin.

Toen wij hier in de polder pas kwamen wonen heb ik jarenlang geprobeerd om schorseneer te kweken. Ik kwam uit de mulle zand in behoorlijk zware polder terecht.  Ik heb het hier met de schorseneren nooit verder gebracht dan een deel ‘sprieten’   waarvan bij het reinigen de helft van de wortel verloren ging. De rubber keukenhandschoentjes waren dan nog niet in trek want toen van eerder bedenkelijke kwaliteit en zo moest ik steeds de schorseneren zelf reinigen. Als er mooie grote exemplaren in de winkel aangeboden worden dan durf ik er nu nog wel eens meebrengen. In de velt uitgave ‘Ecologisch tuinieren’ is de beschrijving eerder beperkt tot vooral de manier van telen.  Daarom raadpleegde ik andere bronnen, die onderaan zijn vermeld. Daaruit distilleerde ik een soort samenvatting. Wikipedia was een beetje de aanzet.   

De schorseneer (Scorzonera hispanica) is een plant uit de composietenfamilie (Asteraceae).

-Ze is een tweejarige plant. In het eerste jaar wordt er een bladrozet en een vlezige penwortel gevormd. De plant bloeit in het tweede jaar na zaaien met citroengele bloemen.

-De plant wordt toegepast als groente die voor de Tweede Wereldoorlog vrij algemeen gegeten werd maar na de oorlog in diskrediet is geraakt, mogelijk door zijn moeilijke bewerking.  Bij het schillen van de langwerpige, donkere wortels komt namelijk een kleverig melksap vrij. Dit feit heeft de groente de bijnaam "keukenmeidenverdriet" of "huisvrouwenleed" opgeleverd. Andere bijnamen zijn: 'winterasperge' (of 'armeluisasperge') en winterstaaf. Schorseneren zijn een typische wintergroente, met de grootste aanvoer in februari.

-Ze wordt na het schillen in stukjes gesneden en gekookt, met een scheutje azijn om verkleuring tegen te gaan. In verband met het kleverige melksap worden nu bij het schillen keukenhandschoenen gedragen.

Herkomst

In de zestiende eeuw is de schorseneer vanuit het Middellandse Zeegebied naar de Lage Landen geïmporteerd. De naam is volgens sommigen afgeleid van het Italiaanse woord voor zwarte adder, "scorzone", maar veel waarschijnlijker is dat de Italianen de schorseneer "scorza nera" of "scorza negra" doopten, wat "zwarte schil" betekent. Zoals gezegd raakte de schorseneer na de Tweede Wereldoorlog uit de mode. Sinds 1995 komt de schorseneer weer mondjesmaat terug.

Voedingswaarde:

Schorseneren zijn rijk aan vezelstoffen.

per 100 gram: Kcal 59  -  Proteïne: 1,4 gram  -  Vet: 0,4 gram  -  Koolhydraten: 12,3 gram  - Vezels: 4,0   -  Vit C: 4 mg  -   Calcium: 53 mg
- IJzer: 3,3 mg

Verkrijgbaarheid:  

Gemakkelijk seizoen: september, oktober, november, december, januari, februari en maart.

Buiten seizoen moeilijk te vinden: april, mei, juni, juli en augustus

Teelt: 

Schorseneren worden op zandgrond ter plaatse gezaaid tussen maart en half april. Bij te vroeg zaaien kunnen de planten gaan bloeien, maar de wortels blijven wel eetbaar. De afstand tussen de rijen is 25-30 cm en in de rij 5-6 cm. De oogst begint vanaf begin september. De wortels zijn winterhard en kunnen de gehele winter, zolang de grond niet bevroren is, geoogst worden. De wortels kunnen tot 60 cm lang worden.

Ziekten:

Schorseneren kunnen aangetast worden door de schimmels meeldauw of wit (Erysiphe cichoracearum) en witte roest (Albugo tragopogonis). In de biologische teelt kan je die het best bestrijden door te voorkomen.

Deze maatregelen bestaan uit:

-Bodemzorg:
Een gezonde bodem is het eerste vereiste om een gezond gewas te kweken: een evenwichtige organische bemesting, een goede bodemverluchting en voldoende waterhoudend vermogen zorgen ervoor dat de plant gestaag groeit. Zo voorkom je groeistilstand, en dat is juist een fase waarbij de plant gevoelig wordt voor allerlei aantastingen. Voldoende organische stof in de bodem is van groot belang om het natuurlijke bodemleven te stimuleren. Een rijk en gevarieerd bodemleven betekent een buffer tegen schadelijke bodemorganismen.

-Vruchtwisseling:
Naast bodemzorg is vruchtwisseling de belangrijkste preventieve maatregel om ziekten en plagen te voorkomen. Vruchtwisseling betekent dat je de teelten afwisselt zodat er verschillende jaren overheen gaan voordat een gewas op dezelfde plaats terugkomt.

Combinatieteelt:

Goede combinatieteelten met schorseneer zijn: biet, koolrabi, prei, sla, ajuin.

Bronnen

http://nl.wikipedia.org/wiki/Schorseneer#Teelt

http://home.scarlet.be/~eb024464/product1/algemeen/schorseneeralg.html

http://users.telenet.be/freejayjay/kruiden.htm#schorseneren

http://users.telenet.be/frits.bruch/radijs/Weetjes.htm (ziekten voorkomen)

http://biologischeplanten.com/?Gewasbescherming_id=216&paginaid=54 (voorkomen)

http://www.digirent.nl/moestuinsite/index.php?option=com_content&task=view&id=79&Itemid=9 (combinatieteelt)

        Er zijn heel wat recepten te vinden in kookboeken en op het net. Schorseneren is één van de lievelingsgroenten op mijn bord.  Ik breng wel eens een apart  eigen recept als ik eens in de keuken moet inspringen.

Er is vandaag een reactie gekomen op het gebruik van de paardenbloem: Een moeder, met veel liefde voor het ecologisch gedachte stuurde mij onderstaande reactie:

     sap uit de stengel

Wrattenbehandeling met paardenbloem:  Mijn dochter heeft eens een heel vervelende, lastige wrat gehad die niet weg te krijgen was. Dankzij een sjalot en de paardenbloem lukte het wel. De sjalot sneed ik door midden en hiermee plette ik de wrat zo goed mogelijk. Daarna sneed ik een paardenbloemstengel in de lengte door en wreef daarmee de wrat in (met het witte melksap dus). 's Avonds herhaalde ik dit weer, behalve dat ik nu de wrat ook inwreef met de sjalot want pletten was niet meer nodig. Dit heb ik drie dagen gedaan. Na 24 uur zag je al een verandering optreden in de wrat. Na ruim een week viel hij er vanzelf af.

We danken deze moeder dan ook heel speciaal  voor die heel praktische tip.
 

Wat ik allemaal vond over de paardenbloem is op zijn minst merkwaardig.  Ik heb een selectie gemaakt uit de onderstaande bronnen en die geïnterpreteerd tot een eigen geheel. Het boeit mij allemaal uitermate.

Uren heb ik gelezen en dan ben ik beginnen schrijven.  Bij de ene bron haalde ik al wat meer dan bij de andere.
Als je zelf niet wilt grasduinen in onderstaande bronnen dan hoop ik dat je van mijn tekst iets opsteekt en het ook eens aandurft om ‘beddepissers’(volkse naam voor paardenbloem) op tafel te brengen

 De paardenbloem komt bij ons enorm veel voor vooral in bermen en op weiden.  In de moestuin wordt zij door de doorsnee tuinder beschouwd als onkruid. Toch is het ook een heel bijzondere plant.

De paardenbloem -  Taraxacum officinale  - composietenfamilie.

In onze velt uitgave ‘Ecologisch tuinieren’ pagina 403 komt ze enkel voor onder de naam molsla en wordt er aangeraden om ze elk jaar opnieuw te zaaien. Zo moet de kwaliteit van de plant beter zijn.
Op de sites die ik las vind ik deze raad niet.  Daardoor neem ik aan dat je zo maar in een grasveld, paardenbloem kan rooien en behandelen zoals witloof.

Voor het oogsten kan je best het loofbleken door het af te dekken. Wil je in de winter oogsten 
 
dan rooi je in november de wortels en snij je het groen af tot op 3cm en je tafelt in zoals bij witloof.  Beschik je over een donkere vorstvrije ruimte,bv. een kelder, dan hoef je zelfs niet af te dekken.

Is eeuwig moes een uiterst oude groente dan is de paardenbloem (gekend als molsla) één van de voedzaamste planten  van bij ons.
Reeds in 1885 waren er in Frankrijk vier of meer soorten te koop. Daartoe werd een jonge plant van een paardenbloem met een schep aarde bedekt, meestal was dat de aarde van een molshoop.

-De jonge    gebleekte bladeren werden met olie, azijn en met een lente-uitje op smaak gebracht en als  groente gegeten. Deze molsla is gezonder  dan de gewone sla.

-In vergelijking met kropsla  bevat de paardenbloem drie keer zoveel vitamine A, meer dan drie keer het gehalte aan  eiwitten en meer dan twee keer zoveel ijzer,  calcium en fosfor.

-Uit de wortels      kan een aanvaardbare surrogaatkoffie gemaakt worden.

-In de geneeskunde wordt de bitterstoffen uit haar wortel gebruikt in middelen die de gal- en leverwerking verbeteren. Het bloed wordt gezuiverd bij storingen in de leverfuncties, zoals bij geelzucht

- Uit de volksnaam 'pisblom' is op te maken dat het eten van de plant de urine afscheiding bevordert.

-Het regelmatig eten van de bladeren van de paardenbloem zou de glazuurlaag van de tanden sterker maken.

-Het was een oud huismiddeltje waarbij het witte melksap van de paardenbloem gebruikt werd  tegen wratten. Stinkende gouwe zou daarbij als doeltreffender kunnen beschouwd worden.

-De melk  van de plant rechtstreeks aangebracht zou beter helpen tegen kleine puistjes.

-Afkooksel van de wortels, verse worteltinctuur, of vers geperst wortelsap van de paardenbloem kan gebruikt worden voor de behandeling van artritis.

-De wortels en bladeren hebben een eetlustopwekkende werking vanwege de aanwezige bitterstoffen.

-Tegenwoordig  nog worden op commerciële schaal paardenbloemen verbouwd, voor de farmaceutische industrie.

Op ‘wikipedia’  las ik o.a. ook onderstaande merkwaardige uitleg over de soorten enz. In Nederland zijn tenminste 250 micro-soorten bekend. Een micro-soort is een kloon of mengsel van klonen, die morfologisch onderscheidbaar zijn van elkaar. Omdat er zeer veel kruisingen tussen de micro-soorten voorkomen, worden ze door de Heukels' Flora van Nederland niet meer als aparte micro-soorten gezien en zijn de volgende secties en soorten tot wat wel wordt aangeduid als Taraxacum officinale agg. (G.H.Weber ex F.H.Wigg.) samengevoegd: -sect. Taraxacum   - sect. Ruderalia -  sect. Vulgaria -  Taraxacum vulgare  - Taraxacum palustre -  Taraxacum laevigatum  - Taraxacum obliquum - Taraxacum celticum  - Taraxacum hamatum -  Leontodon taraxacum.
Andere spreken van 100 of slechts 60 soorten.

-Werkzame stoffen bij paardenbloem zijn: -inuline -  choline - looizuur  en bitterstoffen

Het melksap bevat eiwit, hars, taraxarine en taraxine.
-Door veredeling is een verbeterde, bladrijke molsla verkregen. Molsla wordt op diverse markten in Europa als malse voorjaarsgroente aangeboden. In Nederland en België is het niet ruim verkrijgbaar.

-Van de bloemen kan op eenvoudige wijze een honing-achtige siroop worden gekookt, met name in Duitsland bekend. Dit wordt dan op dezelfde manier als honing genuttigd.

-In de Sovjet-Unie is getracht om uit paardenbloemen rubber te fabriceren. Er werden speciale landbouwwerktuigen voor ontwikkeld en speciale fabrieken gebouwd. In 1941 was het areaal paardenbloemen 67.000 ha groot en waren er meer dan 10.000 kolchozen bij betrokken. In bepaalde jaren voorzag de paardenbloementeelt in 30 procent van de rubberbehoefte van de Sovjet-Unie. Eén hectare paardenbloemen levert 150 kilogram rubber op tegenover 2000 kg per ha voor de Braziliaanse rubberboom. Door de opkomst van synthetisch rubber ging de betekenis van de paardenbloementeelt voor de productie van rubber teloor.

-Paardensla is een alternatieve naam, de paardenbloem werd ook wel als veevoer gebruikt

In de iconografie is de paardenbloem het symbool en attribuut van de gematigdheid. Ook is het een christelijk symbool van rouw.

Ik vond o.a. ook een receptje waarin een tuinlid niet eens praat over bleken maar van snijden vóór de plant bloeit.

De paardenbloem heel fijn snijden een beetje zout toevoegen en rozijnen. Er kan ook nog een sjalotje bij. Je moet de plant wel snijden voordat ze bloeit anders wordt is ze veel te bitterder als sla.

Bronnen:

http://www.benseng.com/product/product-paardenbloem.html

http://www.waterwereld.nu/paardebloem.php

http://www.atvbarendrecht.nl/joomla/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=36&Itemid=68

http://www.denachtuil.eu/kruiden-paardenbloem.htm

http://hungryhistorian.wordpress.com/2010/08/02/struifkoeken/

http://nl.wikipedia.org/wiki/Paardenbloem http://home.hccnet.nl/h.j.hazeleger/gilde/recepten/p/paardeb2.htm

Mijn conclusie is dat we onze ‘pisseblomme’ niet moeten onderschatten! Ik ging dan ook eens gaan kijken bij de paardenbloemrecepten en vond er een recept voor…paardenbloemenwijn.

Paardenbloemenwijn (oud recept)

Ingrediënten:

-3 liter Paardenbloemen

-1 sinaasappel

-1 citroen

-1250 gr suiker wat je na de eerste maal naar eigen smaak kunt aanpassen.

-4,5 liter water

- gist en ‘gistvoedingszout’

Bereiding:         

-Als volgende plant komt  ‘eeuwig moes’ (splijtkool)  -      Brassica oleracea var. acephala  aan de beurt.  Ik verkies de naam splijtkool boven eeuwig moes want dan weet je direct dat het over een koolsoort gaat.

Eeuwig moes, splijtkool, oudewijvenkool, duizendknoop of armeluisgroente -Brassica oleracea var. Acephala komt uit de Brassicaceaefamilie.

Bijzonderheden –plantenkenmerken: 

Het is vermoedelijk één van de oudste koolsoorten die in feite geen kool is maar een krop losse bladeren waarvan je kan afsnijden naar believen.  

    
-Het is een vaste of meerjarige groente die jaar na jaar terug in de moestuin verschijnt.
-Stekken van splijtkool kan vanaf maart in een verwarmde kas of gewoon binnenshuis.
-Regelmatig water geven bij de start van een teelt...
-Bladeren zijn in heel wat recepten te verwerken, ook als voeder voor konijnen, kippen en andere hoevedieren.

-meerjarig gewas – hoogte:30 tot 40 cm.

- Vermeerderen door te stekken van maart tot en met  mei  (zaaien is niet gebruikelijk)

-planten  in halfschaduw, van april tot en met juni  - plantafstand  70 x 50

-grondsoort: zand - leem - klei

- oogsten van juli tot en met december.

-wordt gebruikt in warme bereidingen, of ook wel als voeder voor dieren

 Er zijn varianten die je vooral in de siertuin vindt maar eetbaar zijn zoals alle kolen. Deze hier verwijst naar de boerenkool maar dan met wat meer kleur erin.

Ik vond niet direct recepten maar wel de onderstaande tekst waar je ziet dat je dus de gewone koolrecepten kan toepassen.
Deze oude koolsoort kan perfect verwerkt worden in de keuken. Oogst enkele bladeren en kook deze zoals rode of witte kool.
Deze koolsoort heeft een sterk geaccentueerde koolsmaak en bevat heel wat vitamines en versterkt het immuunsysteem.

Wat me ook aanspreekt in deze soort is dat ze meerjarig is. Ik vraag me echter af of de rupsen er ook zo zot op zijn en hoeveel ze zullen over laten voor de mensen, de konijnen, de kippen en de vogels. Je kan alvast wat tuingaas klaar leggen om helemaal veilig te spelen.
Een kool met zoveel volkse namen moet toch wijd verspreid zijn geweest.

                                                        gemengde koolsla
    
 
Met een beetje inbeelding zie je op deze foto, in de plaats van rode kool een groene brei liggen van de splijtkool of moet ik zeggen de 'oudewijvenkool'.

bronnen:
 www.vergetengroenten.be    http://www.tuinadvies.nl/splijtkool_of_eeuwig_moes.htm
Ook ging ik voor het beeldmateriaal, ten rade bij Google afbeeldingen.

Ook nu wil ik opnieuw de personen die ervaring hebben met deze groente, oproepen om mij en al onze bezoekers te laten delen in hun ervaring.
Gewoonlijk plaats ik de bijdrage anoniem maar op eigen verzoek kan je ook vermeld worden. dalae@pandora.be Dank bij voorbaat.

Ik vond enkele recepten met brave hendrik en ik geef er hier één voorbeeld van (de hoeveelheden zijn een beetje naar eigen goeddunken te bepalen):

Brave hendrik gegratineerd.

Ingrediënten:

-een hoeveelheid brave hendrik en wat merkwaardig is, je kan die vervangen door jong geplukt zevenblad.

-150g champignons of oesterzwammen         

-boter of olie           -eetlepel tarwemeel          - room        - groentebouillon                       
-wat harde geitenkaas of een geraspte pittige kaas

-een grote fijn gehakte ui

-zwarte peper en nootmuskaat

Bereiding:

-de bladeren van de brave Hendrikgoed laten uitlekken

-de vetstof verhitten, de uilichtjes fruiten,  de brave Hendrikbladeren en de paddenstoelen meestoven

-de bouillon toevoegen en nog wat laten sudderen

-de bouillon afgieten en bewaren, de groenten wat laten uitdampen en in een ingevette ovenschotel leggen

-de bouillon opnieuw verhitten, het tarwemeel oplossen in wat water en samen met de room toevoegen

-laat alles kort doorkoken en giet het mengsel over de groenten

-bedek alles met de plakjes harde geitenkaas of met de geraspte pittige kaas

-bak gedurende 20min. In een voorverwarmde oven van 200°

-laat op het einde de schotel een 5tal min. onder de gril                 bron: Tournedos

          
Zoals je ziet is dat een receptje voor gevorderden want je moet zelf heel wat inschatten en interpreteren. 
Ik wens je alvast veel inspiratie en smakelijk eten. Ik denk dat je dit gerecht het best serveert met gestoomde aardappelen en als vleesschotel heb je een ruime keuze.   Mijn voorkeur zou uitgaan naar varkenshaasje met een pepersausje.

In de reactie die ik gisteren kreeg aangaande de postelein werden een reeks kruiden vernoemd die op het aanplantverlanglijstje stonden van diegene die reageerde.  Twee ervan ‘brave Hendrik’ en ‘eeuwig moes’ kende ik van ver en wil ik nader bestuderen als onbekende groenten. Een derde plant ‘de paardenbloem’  kennen jullie en ik maar al te goed  maar weten we wel hoe ze als keukenkruid kan gebruikt worden?  In de volgorde dat ze hier worden genoemd zal ik ze naar voor brengen.  

1- Brave Hendrik  -  Chenopodium bonus-henricus     bron: Wikipedia, de vrije encyclopedie

-De brave hendrik is een vaste plant uit de amarantenfamilie (Amaranthaceae).

De soort staat op de Nederlandse Rode lijst van planten als zeer zeldzaam en zeer sterk in aantal afgenomen.

-Waar is ze te vinden:

De plant komt in Nederland voor in Limburg (vooral in bosrijke omgeving), Zuid-Holland, Gelderland en Overijssel. Ze komt nu  ook op vele plaatsen in Noord Europa voor.

In België komt ze voor op het grondgebied grenzend aan het Nederlandse Zuid-Limburg.  Daar is deze plant te vinden in het wild.. Ook in de Belgische kalkstreek is hij inheems.

De brave hendrik komt voor op bewerkte, vochtige, zeer stikstofrijke grond rondom boerderijen, mesthopen en plekken waar geürineerd wordt.

-De plant wordt 15-60 cm hoog en bloeit van mei tot augustus met een vrij korte, sterk vertakte bloeiwijze. De groene bloemkluwens zitten op de zijassen dicht bij elkaar.     

-De brave hendrik is een zeer oude groente, waarbij de geplukte bladeren maar één dag bewaard kunnen worden. De jonge bladeren kunnen als spinazie gegeten worden en de jonge scheuten kunnen als een soort asperges klaargemaakt worden. Zaden kunnen in de handel gekocht worden. Ook heeft de plant een aantal geneeskrachtige werkingen.
In Duitsland worden de zaden van de brave hendrik gebruikt voor het vetmesten van kippen en wordt daar ‘Fette Henne’ genoemd.

De wortels worden ook wel gebruikt tegen hoest bij schapen.

-teelt:

Dit zeer oude gewas, dat ook door de Romeinse legioenen naar onze streken is gebracht.

Standplaats lichtbehoefte: zon 

Deze plant verlangt een kalkhoudende bodem (pH 6,5 of hoger) 1

Je kan ook onderstaande site ook eens raadplegen. 
http://wilde-planten.nl/brave%20hendrik.htm 
De inhoud is gelijkluidend maar anders gepresenteerd.


 

Er is een reactie gekomen die niet alleen de aandacht trekt op postelein maar ook op een resem van andere kruiden waar toch een paar nobele onbekenden tussen staan die ik in kleur plaatste.

De reactie:

Ik heb dit jaar voor de eerste keer in het najaar  winterpostelein gezaaid.  Ik heb dat in rechthoekige bloembakken gedaan die ik vulde met serregrond en rijpe compost.  Die bloembakken hang ik dan in de serre.  Het resultaat is zeer goed.  Alle dagen  snij ik er een handjevol af en consumeer het direct tijdens de dagelijkse ronde in de ‘lochting’ en den hof.  Het is ook een perfecte aanvulling voor een winterse sla.

Dit jaar heb ik een stuk grond kunnen vrijmaken die ik zal invullen met allemaal wilde planten, kruiden die ieder jaar henzelf terug kunnen uitzaaien, zoals veldsla, zomerpostelein, paardenbloem, lieve-vrouw-bedstro, zuring, eeuwig moes, sla, brave hendrik, echinacea, goudsbloemen...  allé een hele rits.  We zullen wel zien wat dat het geeft.

Als ik dan op zoek ging naar recepten, lag dat nogal moeilijk maar eerst wil ik jullie aandacht trekken op, hoe de persoon van de reactie het consumeert  'Alle dagen  snij ik er een handjevol af en consumeer het direct zo rauwweg tijdens de dagelijkse ronde in moes- en siertuin.  

Wat ik verder vond in koekboeken en op het net probeer ik een beetje samen te vatten:

Postelein wordt vers gebruikt in salades en kan verwerkt worden in soepen of sausen.

Ik vond ook een zelfstandige toepassing:

Postelein kan je bereiden als rauwe spinazie. Vind je het rauw te bitter dan kan dat verholpen worden door even te blancheren.

Meestal zal het gebruikt worden als bijkruid. 
Postelein is goed te combineren met asperges, met peulerwten en het is ook lekker als je het rauw mengt in verse aardappelpuree.

Mijn conclusie is dan ook, dat er hier een terrein open ligt voor personen die graag wat experimenteren in de keuken nadat ze met succes de postelein zelf zaaiden en kunnen  oogsten. Vergeet nooit:  Een velter (man of vrouw) is een zoeker.  

We delen ook graag mee met geïnteresseerden. 

http://www.smulweb.nl/zoeken/?type=recept&sorteer=beoordeling&query=&fingredient1=postelein
daar vond ik de titel: 160 postelein recepten ga ook maar even een kijkje nemen om er eventueel  reeds een keuze te maken. bv
quiche met postelein

In onze eigenste uitgave ‘Ecologische voeding’ vond ik een interessant receptje met o.a. postelein:

Winterse bladsalade met mierikswortelsaus. Bereiding 15 minuten.

Ingrediënten: 50g postelein – 50g veldsla – 50g kiemen – 2 struikjes witloof – 1 bakje tuinkers – mierikswortelsaus;

Bereiding: 

-Maak de mierikswortelsaus volgens recept op p 336

-Was de groenten zorgvuldig en droog ze.

-Snij het witloof fijn.

-Meng alle groenten luchtig door elkaar.

- Serveer  met de saus apart. 

 
 Dus genoeg mogelijkheden om een pittige maaltijd samen te stellen en zo door variatie in de voeding het leven wat fleur meer te geven.

Postelein  (posteleinfamillie)
Hoevelen van ons zaaien postelein? Hetzij  zomerpostelein of winterpostelein?
Postelein lijkt geen speciale groente, maar niets is minder waar.
Van alle groenten bevat postelein namelijk het meest omega 3 vetzuren. Dat heeft een positieve invloed op je bloeddruk, immuunsysteem, je hersenen en zou zelfs cholesterolverlagend werken. Voorts bestaat postelein grotendeels uit water en voedingsvezels; uitermate geschikt voor een vetverlagend dieet dus! Eet je vaak postelein, dan kan je er ook zeker van zijn dat je geen problemen hebt met de aanmaak van rode bloedcellen door vitamine C. Het transport van zuurstof naar de weefsels door het veelvuldig aanwezige ijzer is ten slotte ook gegarandeerd.

Zomerpostelein: andere namen zijn:pourpier (Fr), portulak (D) Snelgroeiende bladgroente met vlezige, roodachtige stengels en groen of geelachtige blaadjes. De stengels moeten stevig zijn en een doorsnee hebben van ongeveer 2 mm. Deze groente heeft een exotisch aandoende fris-zure smaak.

-Groeit oorspronkelijk van Griekenland tot het westen van de Himalaya.

-Postelein is volop verkrijgbaar in de maanden mei, juni, juli, augustus en september. Een kleinere aanvoer vindt plaats in de maanden april en oktober.

- Wordt rauw gebruikt in salades, rauwkostschotels of stamppot; gekookt als spinazie. Zeer kort koken. Postelein vormt een uitstekende combinatie met riblappen, klapstuk, lever en niertjes.

Winterpostelein: (Claytonia perfoliata, synoniem: Montia perfoliata) is een eenjarige plant uit de posteleinfamilie (Portulacaceae). De soort groeit van nature in Noord-Amerika. Via Cuba is de plant naar West-Europa gekomen. De soort wordt in Engeland, Frankrijk, België, Nederland en Duitsland verbouwd als winterharde postelein, maar komt in al deze landen ook verwilderd voor. Vanwege de route waarlangs de plant in Europa arriveerde, wordt de plant in Duitsland 'Kubaspinat' genoemd.

http://www.degezondeapotheker.nl/vensterpags/vepostelein.html
http://www.degezondeapotheker.nl/vensterpags/vepostelein_winter.html

daar las ik o.a. Oogsten: Snijd de plantjes af bij de steeltjes. Wanneer er niet te kort wordt afgesneden kan er nog een tweede oogst verwacht worden. Na de oogst moet het blad snel geconsumeerd worden. Doordat er veel nitraat in postelein aanwezig is, is postelein een kwetsbare groente.