Archief

te gast bij Wim Helsen, Lara Taveirne met Iep van Joke Van Leeuwen

       De ochtend na dat feestelijke etentje was Viegeltje vertrokken.
       Door het open raam de wijde lucht in. Naar het zuiden. 
       Tine en Warre zochten onder de tafel, op de servieskast, onder het bed. 
       'Ze is weg,' zei Warre toen. 'Naar het zuiden, hè,' zei Tine.
       Ze wilde ook wel naar het zuiden. Maar ze hoorde bij het noorden.
       En in het noorden kon het best warm zijn, soms, als het niet koud was. 
       'Misschien komt ze een keer terug,' zei Tine. 
       Warre liep naar buiten en tuurde naar de lucht boven het landschap. 
       Even dacht hij dat hij Viegeltje nog zag. Maar het was een vlekje op de verrekijker.

 

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Taveirne in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/4/winteruur-s4a21/ 
12min24

Over Lara Taveirne : https://nl.wikipedia.org/wiki/Lara_Taveirne, interessant : https://www.charliemag.be/mensen/lara-taveirne/#0, blijven scrollen
Over Joke van Leeuwen : https://nl.wikipedia.org/wiki/Joke_van_Leeuwen , https://nl.wikipedia.org/wiki/Iep! 

als u begrijpt wat ik bedoel ~ door Rocor, 12/2009 

Het medicijn doet meer kwaad dan goed.
Hebt ge de bijsluiter al eens gelezen als ge iets mankeert?
Eerst staat er waarvoor het dient, in één zin! Ge moet het ook gans uw leven innemen, anders gaat ge te vroeg dood.
Dan staat er een epistel lang waar ge voor moet oppassen als ge het neemt want :
het zou kunnen dat uw maag het medicijn niet verdraagt - niet meer innemen en naar de dokter gaan!
als ge problemen hebt met de lever - niet aan beginnen,
bij hart stoornissen – niet meer innemen en naar de arts gaan,
als uw evenwicht uit evenwicht is - niet meer innemen,
bij tandbloedingen zijn - naar de apotheker of arts.
En zeker oppassen bij het autorijden!

‘Ja man!’, denk ik dan, als dat geen indekken is. 

“Had u de nevenverschijnselen op de bijsluiter niet gelezen?” vragen ze als ge er aan doodgaat.
Maar het voordeel van de twijfel is er toch ook nog? Stel dat ge het niet neemt en evengoed te vroeg doodgaat.

Ach ja, dit stond er ook nog: “Het zou kunnen dat u impotent wordt”.
Wel, dan denk ik hé, dat veel mannen toch liever
10 jaar met opgeheven hoofd door het leven gaan dan 12 jaar met hangende pootjes. Als ge begrijpt wat ik bedoel.

door Rocor, 12/2009 - https://blog.seniorennet.be/rocor/archief.php?startdatum=1259622000&stopdatum=1262300400  

te gast bij Wim Helsen, Adriaan Raemdonck
met een tekst van Jan Cox, schilder.

       Mijn eerste lezing van de Ilias gaat terug tot mijn veertiende jaar
       toen ik Grieks leerde op het Barleaus Gymnasium in Amsterdam.
       Toen ik nu de Ilias herlas, en dit van het eerste tot het laatste vers,
       overweldigde de monsterachtigheid en schoonheid van de oorlog mij. [...]
       Het duurde dertig jaar voor ik iets van de wreedheid en de wanhoop
       die ik in de oorlog heb meegemaakt visueel kon uitdrukken.
       Men treft er de ergste ijdelheid en de ergste onwaardigheid aan.
       Ik werd verbaasd door de grootsheid van de mensen,
       maar anderzijds evenzeer geschokt door hun boosaardigheid.
       Ik was getuige van de meest verbazende daden van zelfopoffering en de walgelijkste
       daden van perversiteit en wreedheid. [...]
       Er was solidariteit en wederzijdse hulp tussen vreemden en verraad binnen dezelfde familie.
       Nooit waren lelijkheid en schoonheid zo benadrukt.
       Liefde en haat waren één woord.

          Jan Cox, 1975

  

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Raemdonck in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/4/winteruur-s4a20/ 
13min04

Over Adriaan Raemdonck : https://nl.wikipedia.org/wiki/Adriaan_Raemdonck
Over Galerie Zwarte Panter : https://nl.wikipedia.org/wiki/De_Zwarte_Panter
Over Jan Cox : http://www.dezwartepanter.com/cox-j.html , Afbeeldingen van jan cox ilias 

In 2002 was ik tijdens een contract aan boord 50 geworden.
Hoe en of dat gevierd geworden is weet ik zelfs niet meer en dat is goed zo,
't zal zeker iets simpel geweest zijn.
Toen we einde contact in België kwamen was ik dat hele verjaren al vergeten,
er stonden anderen dingen op het programma.

Nadat we de jetlag eruit geslapen hadden en de bagage weggewerkt was
voelde het appartement weer bewoond aan.
We konden beginnen aan een aantal familiale verplichtingen en bezoeken.

We hadden LM's kant van de familie afgewerkt met een gezamelijke drink in een taverne.
Aan mijn kant van de familie hadden we een avond getater van Tina doorstaan.
Diezelfde week hadden we de deprimerende stiltes bij mijn ouders uitgezeten.
En eindelijk, eindelijk! konden we naar Laura en D,
naar een namiddag rustige gezelligheid met kabbelend gebabbel.

Toen LM en ik toekwamen vroeg Laura bijna onmiddellijk
of we die week al bij Tina geweest waren en of we onze ouders al een bezoek gebracht hadden.
Jaja, dat is afgehandeld, antwoordde ik.
'k Wou er nog aan toevoegen dat LM en ik die twee bezoeken zelfs al te boven gekomen waren
maar iets maakte dat ik dat niet luidop zei.

Even later zag ik dat de tafel gedekt stond voor een flink aantal mensen.
Tiens, dacht ik, ze verwacht volk, nuja, we zullen wel inpassen bij dat gezelschap zeker?
Anders had ze ons niet gevraagd. En is was er tamelijk gerust in.
Tot de bel ging en Tina zich binnen taterde. Iets later kwamen ook onze ouders toe.
Daar ging de rustige namiddag waarop ik me zo verheugd had.

Na het aperitief bleek dat ik aan het hoofd van de tafel moest plaatsnemen.
Aan het hoofd van de tafel? Aan de tafel van een ander?
Tussen de glazen lag gouden strooisel met daarin het getal 50 vrijgemaakt.

Ik staarde naar het tafelkleed en vroeg : van wie komt dit idee?
Van ons Ma en van Tina, zei Laura.
En mijn hart zonk nog dieper.
Ge had ze moeten stoppen Laura, ge kent mij toch beter dan dat.
Maar dat zei ik niet.
Ik was zo teleurgesteld dat mijn keel dichtsnoerde en dat ik tranen moest wegslikken.
Kenden ze mij dan écht zo weinig? Kende zelfs Laura mij dan zo weinig?

Dat tranen wegslikken lijkt overdreven, maar Laura & D zijn zeer druk bezette mensen,
en voor toen die ene keer dat ze écht tijd hadden voor LM en mij,
werd onze tijd gekaapt door het duo doe-goeders, Tina en Ma.
En Laura had dat laten gebeuren. Erger, ze had hun plan in praktijk gebracht, die feestmaaltijd.
Die namiddag besefte ik dat zelfs Laura mij niet meer kende. Anders had ze zoiets nooit laten doorgaan.

Moet men dankbaar zijn voor iets waar men niet om gevraagd heeft?
Voor iets dat zelfs liever helemaal niet had zien gebeuren of moeten meemaken?
Nee.

Tijdens de moeilijke momenten aan boord had ik me opgetrokken aan bepaalde plannen,
aan het ontwerpen van momenten aan de wal.
Een gewone namiddag met Laura & D was een idee waaraan ik me kon recht houden, en dan dit …
Nee, men moet niet dankbaar zijn voor iets waar men niet om gevraagd heeft.

Er was een enorm gevoel van verlorenheid die namiddag bij die pompeuze feestmaaltijd en de nep-opgewektheid.
Laura had zich laten overtoeteren door Tina en Ma en ik besefte
dat zij en ik de voeling kwijt waren.

m – HiH-11/2016, bijgewerkt - 

te gast bij Wim Helsen, Ella Leyers
met ‘A Moveable Feast’ van Ernest Hemingway

- "And then we'll walk down by the river and along the quais."
- "Let's walk down the rue de Seine and look in all the galleries and in the windows of the shops."
- "Sure. We can walk anywhere and we can stop at some new café where we don't know anyone and nobody knows us and have a drink".
- "We can have two drinks."
- "We'll come home and eat here and we'll have a lovely meal and 
   drink Beaune from the co-operative you can see right out of the window there with the price of the Beaune on the window."
- "And we're going to have all the books in the world to read en when we go on trips we can take them."
- "Would that be honest"?
- "Sure".
- "My," she said. "We're lucky that you found the place."
- "We're always lucky," I said
and like a fool I did not knock on wood. There was wood everywhere in that appartement to knock on too.

     

De knop voor de ondertiteling staat rechts onderaan, de =-knop.
Leyers in gesprek met Helsen,
https://www.vrt.be/vrtnu/a-z/winteruur/4/winteruur-s4a19/ 
11min27     

Over Ella Leyers : https://nl.wikipedia.org/wiki/Ella_Leyers + google & de boekskes
Over Ernest Hemingway : https://nl.wikipedia.org/wiki/Ernest_Hemingway
Over A Moveable Feast : https://nl.wikipedia.org/wiki/A_Moveable_Feast

Verene wie?
Afbeeldingen van verene shepherd                   

"Wie was toch die Jamaicaanse vrouw die namens de Verenigde Naties kritiek had op Zwarte Piet ?
Verene Shepherd leek uit het niets te komen, maar haar opmerkingen veroorzaakten in Nederland grote ophef. 
Shepherd is een van de vele onafhankelijke deskundigen die namens de Verenigde Naties
onderzoek doen naar mensenrechtenschendingen.
Deze deskundigen worden niet betaald en werken vanuit hun eigen land.

Specialisatie

Ze spreken niet rechtstreeks namens de VN, maar mogen binnen hun specialisatie wel onderzoek doen namens de VN.
In het geval van Shepherd is dat racisme tegen mensen van Afrikaanse afkomst.
Deze onafhankelijke deskundigen kunnen zelf besluiten waar ze onderzoek naar doen,
meestal op basis van een ingediende klacht.
Dan verzamelen ze een klein aantal andere deskundigen om zich heen
en doen gezamenlijk onderzoek.
Als ze het nodig vinden, dienen ze ook een rapport in bij de VN-Mensenrechtenraad in Genève.
Er zijn op dit moment 51 van deze commissies
binnen de mensenrechtenafdeling van de VN, de OHCHR,
met 72 deskundigen die een mandaat van de VN hebben gekregen.

Klachten

In het geval van Zwarte Piet kwam er in 2012 een klacht binnen bij Shepherd, waar zij op reageerde.
Drie onderzoekers sloten zich aan en samen schreven ze in januari (2013)een brief naar de Nederlandse regering.
Die reageerde in juli.

In de Belgische krant Het Laatste Nieuws zegt Marc Jacobs, de Belgische vertegenwoordiger van UNESCO,
dat Shepherd en haar commissie weinig voorstellen.
"Zij zijn een soort consultants die een vooronderzoekje voor eigen gebruik doen,
maar dan wel quasi-officieel vragen stellen aan de Nederlandse Staat."

Maar volgens Ravina Shamdasani, woordvoerster van de OHCHR, OFFICE HIGH COMMISSIONER HUMAN RIGHTS
hebben onafhankelijke deskundigen als zij wel degelijk invloed.
"Net als andere VN-organen worden hun rapporten
via de officiële kanalen van de VN gepubliceerd en serieus genomen." 

Sociaal historicus

Shepherd is een sociaal historicus en doceert sinds 1988 aan de Universiteit van West-Indië op Jamaica.
Ook is ze hoofd van universitair instituut Gender en Ontwikkeling.
Ze studeerde af aan de Cambridge Universiteit in Groot-Brittannië
over slavernij en uitbuiting van mensen van Afrikaanse afkomst.
Ze publiceerde diverse boeken over slavernij."

Ivm het Sint-&-Piet onderwerp vrees ik dat haastig-verontwaardigde ijver
met Mevr Shepherd op de loop ging én dat haar opleiding als geschiedkundige haar danig in de steek liet. 

Was ze op zoek naar naambekendheid? Had ze behoefte aan zelfprofilering? Dat zou kunnen.

Wie een beetje zoekt vindt al gauw op het Net dat het zwart van Zwarte Piet roet uit de schouwen is,
dat het personage is, geen Afrikaan. Maar Mevr Shepherd is de geschiedkundige?
Duur onderzoek, Mevrouw, voor iets dat wij hier al eeuwen weten.
En dure propagandareizen voor een zaak die naast de kwestie is.

Jip & Janneke zijn ook zwart ... wat nu?

In het verlengde van wat de Jamaicaanse historica,
professor Verene Shepherd meende te hebben ontsluierd :  

                          

over het silhouet-tekenen, Fiep Westendorp zelf aan het woord :
https://www.dbnl.org/tekst/vroo012ikte01_01/vroo012ikte01_01_0001.php
tekst van Truusje Vrooland-Löb

m – EZW-10/2013, bijgewerkt & 11/2013, bijgewerkt – https://nos.nl/artikel/566398-wie-is-verene-shepherd.html , OHCHR = OFFICE HIGH COMMISSIONER HUMAN RIGHTS

‘als de goesting terugkeert vallen de oplossingen als rijpe peren uit de boom’ van P²

Om die rijpe peren op te vangen staat hier een mandje gereed,
en voor mezelf ligt er een helm naast. Een gele.
Nu is het wachten op de goesting.

Efkes afstand nemen van een onderwerp of een probleem kan helpen, misschien komt er opnieuw goesting.
In het achterhoofd komen dan celletjes in actie die de dingen herschikken en ordenen
en daarna ziet het probleem er ineens hanteerbaar uit.
Komt tijd, komt raad. Dat is het cliché. Want tijd doét niks natuurlijk,
we moeten het wel degelijk zelf allemaal bedenken en beredderen. Dank zij die hernieuwde goesting.

De overdenking is een waarheid als een koe.
Zou een koe weten dat zij symbool staat voor rake waarheden?
Zoja, dan stoort die status het dier hoegenaamd niet,
terwijl het toch een verpletterende verantwoordelijkheid is, symbool staan voor waarheden.
Persoonlijk zou ik het niet kunnen,
erkend zinnebeeld zijnde wat rustig gaan liggen herkauwen. Toch niet onder een perelaar.

m – HiH-12/2016, amper bijgewerkt want er zit een lijn in de redenering

Wat Sinterklaas heel lang gebracht heeft was een speculaas, wat chocolade en mandarijntjes.
Of misschien waren het clementinnekes, ik kan die twee niet uit elkaar houden. 

17j of 18j, op een dag had ik tijdens de les een hongertje en ik nam een zo'n oranje ding uit mijn boekentas.
Ik had nog geen partje gegeten of de leraar Nederlands stond al naast mijn stoel.
'k Had er niet aan gedacht dat het aroma van de schil zeer ver draagt,
dus hij had tot vooraan geroken dat iemand achterin efkes vitamines ging nuttigen.
Het mandarijntje moest op de hoek van de lessenaar blijven liggen tot het einde van het lesuur.

Ook toen we niet meer thuis woonden vond mijn moeder het nodig om ons in de eerste week van december
dit soort mondvoorraad te bezorgen, want wij kinderen leefden in de Wijde Wereld en het was Winter.
Daarom kregen we zo'n pakje speculoos in blinkend, knisperend cellofaan met een strikje rond
en een mandje oranje vitaminen. 

Ma was een mier die voor haar krekels zorgde.

m – HiH-12/2015, bijgewerkt -

Graag zou ik in de bloemetjes zetten: (het zijn er een paar)

De kapper van onze hoogbejaarde buurvrouw Marieke.
Om de twee weken komt hij onze buurvrouw halen met de wagen.
Marieke staat dan beneden te wachten in de gang.
De kapper is stipt op tijd,
dus lang moet Marieke daar beneden niet blijven rechtstaan.

Wanneer Marieke zijn wagen ziet voorrijden verheldert haar gelaat.
De man mag nog zo stipt zijn, Marieke staat al beneden,
zozeer kijkt ze uit naar het ritje en het bezoek aan haar kapper.

De kapper stapt uit, loopt de voortuin door, duwt onze zware voordeur open voor Marieke,
helpt Marieke het dorpeltje af, luistert samen met haar of de deur wel in het slot klikt,
biedt haar zijn arm aan, stapt met haar de voortuin uit, opent het portier van de wagen,
helpt Marieke instappen en rijdt dan behoedzaam weg met zijn broze passagierster.

De Kapper vertelde ons dat Marieke al klant is bij hen sinds de tijd van zijn vader.
Marieke heeft Deze Kapper (nu zelf opa) weten geboren worden.
En zijn kinderen en kleinkinderen dus ook.
"Dan is Marieke de mascotte van de zaak?" vroeg ik.
'Mascotte' vond hij een tamelijk oneerbiedig woord.
"Marieke is zoals familie" verbeterde hij.

Kapper brengt Marieke ook terug thuis, en dan zien wij opnieuw, in omgekeerde volgorde,
datzelfde hoffelijk ritueel, Marieke wordt geëscorteerd tot aan de lift.

De echtgenote van De Kapper krijgt geen bloemetje.
Wanneer zíj Marieke komt afhalen,
blijft ze gewoon achter het stuur zitten wachten tot Marieke
op een of andere manier erin slaagt alle hindernissen te nemen tot ze
zonder ongelukken in de passagiersstoel geraakt is.
En of Marieke na de kapbeurt veilig de voordeur bereikt wacht zij zelfs niet af.
Géén bloemetje dus voor mevrouw, enkel voor Meneer.

(We zijn streng-zuinig vandaag, zowel met bloemen als met hoofdletters.)
____

Verder: een bloemetje voor Elza, de bazin van café H.W.P in Antwerpen-Stad.

Elza brengt elke avond een kom vers gemaakte soep en twee boterhammen naar een overbuurvrouw.
Regen, wind of vriesweer, rond 17h45 steekt Elza de drukke straat over
om de soep en de boterhammen te bezorgen op de tweede verdieping aan de overkant.
De buurvrouw 'leeft en denkt' in de jaren zestig, toen een liter soep nog 6fr koste.
Elza ontvangt dus al jaren 3fr voor de dagelijkse kom soep. En een dankbare "merci kind".
Sinds we overgeschakeld zijn naar euro ontvangt Elza 10 cent.
Elza krijgt dus ook een boeket bloemen van mij. Alhoewel,
misschien heeft Elza liever een bussel prei. Of selderij. Of allebei.

Wordt voor gezorgd Elza!
____

Verder: een bloemetje voor De Man die me de weg wees in de grote kliniek.

Hij was zo vriendelijk met me mee te lopen tot ik op de afdeling materniteit was.
Daar ging ik mijn nichtje en haar fiere echtgenoot gelukwensen met hun nieuweling op deze planeet.
"Hebt u hier een dochter, Meneer, of een schoondochter?" vroeg ik aan die vriendelijke man.
"Een dochter van 24, Mevrouw."
"Proficiat, Meneer, haar eerste kind?"
"Mijn dochter ligt op oncologie Mevrouw."
"Excuseer, Meneer, ik dacht..."
"Graag gedaan" zei hij, en keerde terug naar de lift.

Ik keek hem na... Dappere Vader.
Zijn dochter zo jong, zo ziek, en toch had hij me naar de afdeling 'nieuw leven' begeleid?
Als ik het kon zou ik voor hen bidden, bloemen zijn niet voldoende.
____

Verder: Aan alle mensen die me de afgelopen jaren hielpen,
ik had U toen-en-dan duidelijker moeten zeggen : "DANK U".

Duidelijk 'dank u' zeggen, niet zomaar iets mompelen van bedankt, dat was toen een voornemen
en ik heb me daar sindsdien zo goed mogelijk aan gehouden, hoop ik.
In alle talen die ik ken, inclusief lichaamstaal.
Het is een grondmotief geworden: snel door intonatie, blik en glimlach
laten horen dat ik het meen. Soms snel, omdat de situatie dat vraagt.

En sinds 2009 let ik er nóg beter op. De holle, formele beleefdheidsformules die we zo
vaak horen (én lezen) probeer ik bewust te vermijden.
Omdat een gemeend 'dank u' zoveel belangrijker is in de wisselwerking tussen mensen
dan het hol, formeel bedankje.

m – EZW-02/2004, HiH-04/2015, 12/2016- bijgewerkt

Gobikamelen in wintervacht : niet echt aaibare knuffeldieren maar hun wol is wel topmateriaal.

       
In de winter van 2002 hebben LM en ik onszelf een Gobi dekbed cadeau gedaan.
Zo’n dekbed is gevuld met Gobiwol van de langharige Gobikamelen uit de Gobiwoestijn in Mongobië Mongolië,
vlak onder Siberië.
Die dieren verdragen in de winter temperaturen tot -40°C.
In de zomer hebben ze hun winterwol niet nodig. Daar maken de mensen van Mongolië dan nuttige dingen mee
zoals dekbedden voor koukleumen over de hele wereld en in Ekeren.

Het dekbed is een lap van 2m60 breed. Groot genoeg om met twee de nacht onder door te brengen.
Toen we het pas hadden wou ik weten of het waar was, dat van die wol.
LM was wakker en stond op, en ik bleef liggen want ik wou die Gobi uitproberen.
Het was hier geen -40° natuurlijk, maar ik wou toch dat hij de terrasdeur open zette. Wijd open.
Ik zou blijven liggen onder de Gobi om te testen wat en hoe, want het sneeuwde.
Dat leek me koud genoeg.
Ik nam een boek, draaide me op mijn buik en trok de Gobi over mijn hoofd.
LM verliet de kamer en had hoorbaar bedenkingen bij mijn test.

Het werd stil. Het werd kouder in de kamer. Dat voelde ik aan mijn neus.
Ik trok de Gobi nog wat verder over mijn hoofd, tot hij afhing als een capuchon.
Mijn neus bleef fris, maar werd niet koud. Verder bleef ik gewoon warm.
Tenen, vingers, oren, alles oké onder de Gobi-tent.

Het was zo stil dat ik af en toe eens keek of het nog sneeuwde.
Jawel, in alle stilte sneeuwde het feestelijk verder. Veel.
En na een tijdje rook ik het.
De geur van sneeuw.
Heel fijn, heel subtiel, maar wel aanwezig.
Ik stopte met lezen want die geur was een openbaring.
Ik schoof het boek opzij en legde mijn hoofd op het kussen.
Zo'n frêle geur, daar moet men van genieten wanneer die zich aandient.
En ik viel weer in slaap van pure gelukzaligheid.

De prozaïsche ziel vroeg achteraf of het rook als water, want sneeuw is toch maar wat bevroren water?
Neje! Vallende sneeuw ruikt als vallende sneeuw.

-----

Met Oudejaar lag er 's avonds een doosje naast mijn bord,
L'Eau d'Issey van Miyake, een heel subtiel parfum. Mijn hart smolt.
Het is niet de geur van vallende sneeuw,
maar het is de beste benadering die een neus kan bedenken.

Veel later las ik de ontstaansgeschiedenis van dat parfum.
Iets met calone, watermeloenen. Dat heb ik hem niet verteld.
Als watermeloenen uit de lucht zouden vallen
dan is dat geen milde witte bui maar een rood bombardement.
Dat beeld klopte niet met al het voorgaande.

m – HiH-12/2016 - bijgewerkt