Fjak@'s foto van de week!

Himalaya

Het klimaat verschilt heel erg

. 

De Himalaya is het hoogste gebergte van de wereld. Er staan maar liefst veertien bergen die hoger zijn dan 8000 meter. Een daarvan is de Mount Everest. Deze is 8848 meter hoog en is de hoogste berg (op het land) van de wereld.

Juist omdat de bergen zo hoog zijn, gaan er elk jaar veel mensen naar de Himalaya. De bergketen strekt zich uit over de landen India, Bhutan, Tibet en Nepal. De hoogteverschillen in de Himalaya zorgen voor veel verschillende klimaatgebieden. Voor iedere duizend meter die je omhoog gaat, wordt het zes graden kouder.

Verschil in klimaat
Niet alleen voor bergbeklimmers is het Himalayagebied mooi. Ook geografen kunnen hier hun hart ophalen. Omdat het klimaat steeds zo verschilt, komen er veel verschillende planten- en dierensoorten voor. Je kunt het hooggebergteklimaat aangeven met de letters ET uit het Köppensysteem.

Tot 2500 meter
Veel mensen beginnen hun tocht in het Himalayagebied op zo’n 2500 meter boven zeeniveau. De omgeving bestaat daar uit bossen met blauwsparren, jeneverbessen, magnolia’s, berken, eiken en bloeiende rododendrons. Vooral in de lente, wanneer de rododendrons en andere planten in bloei staan, is het in dit gebied erg mooi. In de bossen kom je vele vogelsoorten tegen, waaronder de regenboogkleurige glansfazant. Ook muskusherten, wilde jaks, zwarte Himalayaberen en de rode panda’s lopen hier vrij rond. Er leven ook mensen op 2500 meter hoogte. Zij wonen vaak in kleine dorpjes en verbouwen tarwe, aardappels, spinazie en uien.

Boven 2500 meter
Naarmate je hoger komt, groeien in de bossen steeds vaker naaldbomen zoals de zilverspar en de grove den. Deze bomen kunnen beter tegen de kou dan bomen met groene bladeren. Ook grazen er geiten en Himalayagemsen. Voor akkertjes wordt het nu te koud. Daarom zie je steeds meer weidegebieden.

Boven 4050 meter
Het is zo koud boven 4050 meter dat er alleen nog kleine plantjes zoals grassen en mossen kunnen groeien. De zomers in hooggebergten zijn kort en koel; ze duren soms maar twee maanden. Het wordt er niet warmer dan 10 ºC en in de lange, strenge winters vriest het de hele tijd. Toch leven hier ook dieren, zoals het blauwe schaap en het zeldzame sneeuwluipaard. Boven 6.000 meter blijft de temperatuur zelfs voortdurend onder de nul graden. Planten groeien er niet meer en landschap is met ijs en sneeuw bedekt.

Opwarming
Het gaat niet goed met het Himalayagebied. Omdat de aarde opwarmt, verandert ook het hooggebergteklimaat in de Himalaya. Bergbeklimmers zien dat er minder sneeuw op de toppen van de bergen ligt en gletsjers smelten. Door het smeltende ijs komt er veel water vrij, waardoor meren dreigen te overstromen. De mensen die in dorpjes op 2500 meter hoogte wonen, worden hier de dupe van. Niet alleen hebben ze last van overstromingen, er kunnen ook lawines ontstaan die hun dorp onder de sneeuw kunnen bedelven.

.

EEN VRIEND

Kan je pijn niet voor je dragen.
Wel zal hij je leed verzachten.
Je hoeft hem nooit iets te vragen.
Toch blijft hij altijd op je wachten.

Kan de sterren niet voor je plukken.
Wel laat hij jouw ogen weer stralen.
Ligt je leven in duizend stukken.
Hij gaat het laatste stukje halen.

Voelt hetzelfde verdriet in zijn hart.
Heeft altijd een schouder klaar.
Zo krijg je een nieuwe start.
Vrienden zorgen voor elkaar.

.

Dump aantal calorieën, deze aanduiding doet écht minder eten

Eten en diëtenWat is effectief om mensen bewust te maken van hoeveel calorieën een maaltijd bevat, en ze zo minder calorieën te doen eten? Aantal calorieën vermelden kan helpen... maar hoe ver ze moeten wandelen om hun keuze te verbranden schijnt nog beter te werken. Dat suggereert onderzoek aan de universiteit van North Carolina en werd gepubliceerd in het tijdschrift Appetite.

800 vrijwilligers werden in 4 groepen opgesplitst. Elke groep werd gevraagd een snack te kiezen. Een groep kreeg een menu zonder voedingsinformatie, een groep kreeg details over aantal calorieën, een andere aantal minuten dat moet gewandeld worden om die calorieën verbranden en tot slot een groep met informatie over hoeveel kilometers gewandeld moest worden om de voeding weg te werken.

Wie geen informatie kreeg, at weinig verrassend gemiddeld het meest calorieën: 1.020
Wie informatie kreeg over aantal calorieën, at er ongeveer 100 minder: 927
Het aantal minuten wandelen deed het gemiddelde aantal calorieën zakken tot 916
De te wandelen afstand had het meest impact: 826 calorieën

De onderzoekers geven toe dat hun studie redelijk klein was, maar dat het effect niettemin straf bleek. "82 procent van de deelnemers gaf ook aan dat ze liever een menu hadden met het aantal te wandelen kilometers op dan een met enkel calorie-informatie of niets".

Toch is het verrassend dat in deze tijden van druk-druk-druk en 'geen tijd om te sporten' een specifieke tijdsaanduiding om een bepaald aantal calorieën te verbranden minder goed werkt dat een feitelijke afstand.

Visualisatie
Het visualisatie-aspect blijkt daarbij een grote rol te spelen: een aantal kilometer kan voorgesteld worden, of wordt vergeleken met een gekende afstand ('een keer te voet naar mijn werk'), terwijl bij minuten wandelen altijd een zekere twijfel heerst: wandelen aan welk tempo, bijvoorbeeld, of in welk landschap?

Bovendien is onderhand voldoende bekend dat het aantal verbrande calorieën per minuut niet alleen afhankelijk is van de inspanning (snelheid en weerstand), maar ook van het gewicht. Dat maakt het aantal minuten wandelen minder betrouwbaar en minder sterk dan de te wandelen afstand.

.
 .

Bijna één op de vijf mensen slaagt er niet in om de lakens van het bed minstens één keer per maand te verschonen. Dat blijkt uit een enquête bij meer dan 2.000 Britten.

Ik verschoon mijn lakens:

Slechts twee op de vijf ondervraagden bleken hun lakens wekelijks te verschonen,

terwijl dat nochtans aangeraden wordt. Slechts zes procent van de ondervraagden bleek dat minimum te overschrijden en verschoonde zijn lakens meer dan één keer per week

Veel meer mensen doen het minder vaak. 36 procent verschoont de lakens om de twee weken, terwijl 17 procent het slechts één keer per maand doet. Eén procent bekende zelfs dat ze slechts één keer per jaar verse lakens op hun bed leggen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat meer dan de helft van de ondervraagden wel eens in vuile lakens bekende te slapen.

Vooral vrouwen bleken dit huishoudelijke klusje zo veel mogelijk uit te stellen. Meer dan de helft van hen maakt de lakens niet wekelijks schoon, 12 procent doet het één keer per maand en één procent doet het zelfs nooit. Aan de andere kant slaagt 40 procent van de mannen er wel in om het wekelijks te doen, terwijl 8 procent het zelfs vaker doet. En jij?

.

.

De Piramides van de Egyptenaren

De architect als krokodillenvoer

Piramides zijn oude koningsgraven. Er zijn er ongeveer 100 langs de rivier de Nijl gebouwd. Ze verschillen in hoogte en grootte. De grootste is de piramide van Cheops met een afmeting van wel 145 meter hoog.  Een hele klus voor de Egyptenaren die nog geen vrachtwagens en heftrucks kenden! Dat ze hun werk goed deden is overduidelijk. Wij kunnen ons namelijk nog steeds over hun bouwkunst verbazen.

.

De eerste piramides zijn ongeveer 4500 jaar geleden gebouwd en hebben een erg karakteristieke vorm, namelijk de driehoek. Er lijkt geen verschil te zijn tussen alle zijdes. Waar zit nou de ingang? De makers van de piramides verstopten deze met opzet om te voorkomen dat het bouwwerk leeggeroofd werd. De functie van de bouwsels was begraafplaats van de farao en zijn familie. In de graven werd eten en drinken, spelletjes en kostbaarheden bijgezet. Niet alleen spullen, zelfs mensen in de vorm van beelden zijn gevonden. Deze beelden stelden bedienden voor. Ook in het leven na de dood werd de farao graag geholpen.

Rovers

De ontwerpers hadden nog een manier om het de rovers lastig te maken: de ingang lag 15 meter boven de grond en binnen was het letterlijk een doolhof van gangen en kamers. Alleen de ontwerpers wisten de plek van de ingang en de route door het doolhof. Die kennis werd hen soms fataal. Om te voorkomen dat ze de geheimen zouden doorvertellen, werden ze soms als voer voor krokodillen gebruikt. Er werkten soms wel 10.000 bouwvakkers op de bouwplaats. Er verrees zelfs een complete stad in de buurt, waar alle bouwvakkers verbleven. Waarschijnlijk werden ze goed verzorgd. Dat werd duidelijk na onderzoek van resten van de keukens.

Grafkelders

 
 Toen er alsnog veel graven leeggeroofd werden, besloten de Egyptenaren hun doden in geheime grafkelders in rotsen te begraven. Zo werd nog niet zolang geleden het Dal der Koningen gevonden. Hier bevond zich onder andere het graf van farao Toet-Ank-Amon. In dit graf vonden archeologen een schitterend portret van hem.  Het is een mooi, statisch en symmetrisch portret en gemaakt van goud. De baard is karakteristiek voor de farao.

.

Sfinx

Een piramide had ook een bewaker in de vorm van een reusachtig beeld. Het beeld bestond uit een leeuwenlichaam met het hoofd van een farao; een sfinx. Men geloofde dat de kracht van het leeuwenlichaam in combinatie met het verstand van de farao de piramide zou bewaken en beschermen.

.

Weltevree

het huisje waar wij wonen
staat niet verscholen
op een landerij van vier hectare

't is neergeplant in een lange rij
van allemaal andere ideeën
voor ons is het mooi gelegen

de tuin steekt er bovenuit
er is van de morgen tot de avond
dierlijk en menselijk geluid

ik zou niet willen ruilen
voor géén goud of kasteel
nu, wij wonen heerlijk
in ons huisje "weltevree"

.

.

Bereid je huisdier voor op de winter

 Wintertips

Het is zover, de winter is daar. Een seizoen dat ook voor onze huisdieren een beproeving is. Met deze tips maak je het ook voor hen aangenamer als het kwik zakt.

1) Hoezo kou, ze hebben toch een vacht?

De vacht van katten en honden isoleert hen deels tegen de kou, maar is niet bestand tegen extreme temperaturen of koude over een lange tijd. Ook huisdieren lopen dus risico op hypothermie, of onderkoeling.

Dit wordt erger als de vacht nat is, dus bij regenweer of sneeuw kunnen de dieren zich minder lang warm houden. Logischerwijs: hoe korter de vacht, hoe korter de bescherming.

Geef je hond of kat de mogelijkheid om binnen te komen, al is het in de kelder of een bijkeuken. Probeer te vermijden dat ze een hele dag buiten zitten, zeker als er geen droge en liefst warme schuilplaats is voorzien. Reken niet op hun vacht om hen warm te houden, voorzie minstens dozen en dekens, water en eventueel eten. Ga regelmatig kijken of deze schuilplaats nog droog is en het drinkwater niet bevroren.

2) Extra bescherming
Een jasje voor je kat is een slecht idee: ze verdragen ze over het algemeen erg slecht en brengen zichzelf in gevaar door zich uit het ding te willen wurmen.

Voor (kleine) honden kan het wel, voor een wandeling, niet om hele dagen buiten te zitten. Als deze kleren nat worden, hebben ze hetzelfde probleem als de vacht: ze houden de kou niet tegen. Hou je hond ook altijd in het oog: hij zal misschien ook proberen uit de jas te geraken, met verstikkingsgevaar tot gevolg.

Een gevoelig lichaamsdeel dat vaak over het hoofd wordt gezien, zijn de poten. Wandelen in de sneeuw, op bevroren ondergrond of op bestrooide voetpaden is niet echt comfortabel voor je hond. Het zout kan zelfs brandwonden veroorzaken. Kies dus zorgvuldig waar je wandelt en kijk regelmatig de poten van je hond na.

Er bestaan 'hondenschoentjes', maar let op dat ze niet te strak zitten en de bloedsomloop afknellen. Om je hond te trainen iets aan de poten te aanvaarden, kan je best beginnen met babysokken. Eens hij die laat zitten, kan je proberen overschakelen op schoeisel.

3) Pups en kittens
Volwassen dieren kunnen kou nog enigszins aan, maar dat geldt niet voor pups en kittens. Onder geen geval zou je ze buiten moeten laten, hoe goed ze ook gekleed zijn. Ze zijn te klein, hebben niet genoeg vet en vacht om zich te weren tegen de kou.

Ook oude en zieke dieren hou je best zoveel mogelijk binnen.

.

De trein naar de wolken

.

De spectaculairste treinreis van Argentinië, misschien wel van heel Zuid-Amerika is El Tren a las Nubes, de trein naar de wolken. Heen en terug 434 km, een project waar in 1921 aan werd begonnen en dat pas klaar kwam in 1948 met 21 tunnels en het hoogste punt 4220 m is!
 
.

De tunnel hieronder duurt 15 minuten.

.


Eigenlijk was het bestemd voor goederenvervoer naar Socompo in Chili. Maar er rijdt nu ook een (moderne) passagierstrein die een gedeelte van dit trajekt volgt (tot de viaduct La Polvorilla).

.

Je vertrekt vanuit Salta en het hoogste punt wordt bereikt na het stadje San Antonio de los Cobres dat al op 3774 m hoogte ligt. Want dan gaat de trein naar viaduct La Polvorilla en dat is een adembenemende afsluiting van de reis en tevens het hoogste punt! Maar voordat je hier bent heb je al ruim 8 uur een prachtige rit achter de rug.
Na het station van San Antonio de los Cobres kom je op het hoogste gedeelte, want je bent op het ‘dak’ van de Altiplano. Nu gaat het spektakel beginnen, langzaam klimt de trein naar het hoogste punt van de reis. Dat is bij La Polvorilla, een 224 m lang viaduct en je bent op 4220 m. De viaduct maakt een flauwe bocht over de vallei en is 64 m hoog! Bij dit spektakel kun je of uit je raam hangen en steil naar beneden kijken én fotograferen, of stil in je stoel zitten en hopen dat je maag zich niet gaat omdraaien, want de trein helt ook ietsjes in de bocht!


.

Bedenk eens dat dit project begin jaren dertig van de vorige eeuw is uitgevoerd onder zeer eenvoudige omstandigheden! Duizende arbeiders hebben met eenvoudige voorwerpen en onder slechte omstandigheden en zware kou dit project gerealiseerd. Al het staal (1600 ton stalen staven) komt uit Triëst in Europa en werd eerst in een gelijkwaardige kloof daar in de buurt uitgeprobeerd. Toen werd alles per boot versleept naar Buenos Aires en kwam het hier naartoe!


.


Voor de viaduct stopt de trein even en dan kun je uitstappen. Tientallen indianen uit San Antonio de los Cobres wachten je op om te proberen poncho’s, truien of andere geweven kleden te verkopen. De kwaliteit is zeer goed en van lamawol!
Dan gaat de terugreis beginnen, deels in het donker, maar je wordt in de trein ‘opgevrolijkt’ door veel folkloristische muziek. Rond 11 uur ‘s avonds ben je terug in Salta.


Verschillende uizichten met deze trein in de wolken.

.

.

.

Nog even wat tips. Je rijdt in een moderne goed voorziene trein, waar alles aanwezig is, zoals een restauratie- en een ambulancewagon, want de bergziekte (apunamiento) kan toeslaan. Tijdens de reis is er een duidelijke uitleg in het Engels, kortom alles is goed geregeld! Aan het einde van de reis krijgt iedereen een soort oorkonde!

.

.

Blinde ogen

Ik wil graag je ogen lenen
Want ik zie wat jij niet ziet
Aan de ouderdom verloren
In mist opgegaan

Het blikveld klein
Herinnering groot
Uit het verleden meegenomen
Ogen onderweg verloren

Dagblind kan ik slechts voelen
Aan zonnestralen wat ik ooit zag
Blijft de gloed van oude dagen
Op mijn netvlies gebrand

.