Portret van mijn vader (I)

Een lichte aarzeling. Een innerlijke tweespalt beklemt me wanneer  in  aanvang met dit summier portret, dat een tipje zal pogen te lichten van de sluier die het artistieke leven van mijn vader verhult. Aarzeling enerzijds, omdat ik weet dat men vijfendertig jaar eerlijk vakmanschap niet op enkele bladzijden kan samenbundelen. Twijfel ook, omdat in mij de vrees leeft, dat men mij een dubieuze subjectiviteit zal aanwrijven die de normen van de kunstkritiek te zeer geweld aandoet.

Maar anderzijds is er ook de onstuitbare drang om alles wat ik gezien heb, gehoord en meegemaakt, om de diep te bewonderen oprechtheid waarmee Gustaaf van Loon zijn kunst aanpakt, zijn onlesbare dorst naar schoonheid, zijn niet aflatende vechtlust waarmee hij de bekoringen van de gemakzucht bestrijdt, zijn diep aantastende twijfels, zijn ontgoochelingen en zijn vreugde, in moeilijke plooibare woorden vast te leggen.

Nederigheid en bescheidenheid zijn kostelijke gaven : Gustaaf van Loon heeft ze in zijn leven vruchtbaar gecultiveerd. Maar er komt een ogenblik dat men zich vanuit zijn teruggedrongen hoekje moet verheffen en moet spréken, klare en duidelijke taal, tot hen die zich door een handvol kunstpotentaten laten belazeren; dat de Schoonheid eindelijk haar tanden eens laat zien tegen die inspiratieloze clownerieën, bedrog op grote schaal en schrijnende onkunde etaleren en dat zij halt toeroept aan het gesol, het oneerbiedig neerhalen van de schepping en het schaamteloos prostitueren van de kunst.

Het oeuvre van Gustaaf van Loon mag gezien ; méér nog: het moét gezien worden in deze tijd. Wanneer het in één ruimte wordt te kijk gesteld, krijgt het vertrek zelf door de aanwezigheid van zoveel moois, iets adellijks. Men wordt er stil bij, ...

Paul van Loon, 1980