Oude Vest...

Een momentopname van een demonstratie van de Stedelijk Brandweer t.g.v. een schoolfeest in het Koninklijk Atheneum aan de Geldroplaan (1983-'84). Er werd ondermeer gedemonstreerd met het afdalingstoestel "Davis" (evacuatie) o.l.v. OLt Roger Van Hove en Sgt W. De Looze.

Een wandeling langs de Tragel richting nieuwe Dender laat ons op zeker ogenblik aan de rechterzijde de volkstuintjes bewonderen. 'Het Werk van den Akker' zoals dat vaak wordt genoemd. Deze tuintjes hebben al een rijke geschiedenis. De afdeling Dendermonde werd gesticht in 1908 en bestaat 100 jaar! Na WOI, die uiteraard voor problemen zorgde kwam er forse uitbreiding wanneer het gewone leven zich hernam.
Tijdens WOII bleef men de gronden bewerken doordat het toenamalig bestuur bleef ijveren voor de bevoorrading van plantgoed en meststoffen. Na de oorlog draaide de vereniging op volle toeren. De vergaderingen werden door de jaren heen gehouden in 'de Werkmanskring' (thans Deeltijds Onderwijs - Dijkstraat), 'de Antiekens' (Oude Vest), 'de Roxy (Sint-Jorisgilde) en de Mariakring (Kerkplein).

In 1958 vierde men het 50-jarig bestaan en kreeg de vereniging de titel 'Koninklijk'. Een tentoonstelling die werd gehouden t.g.v. het jubileum lokte maar liefst 1.750 bezoekers!
In 1964 werd een perceel gelegen aan de Donckstraat onteigend voor de aanleg van de Noordlaan. Vanaf toen werd nog enkel de oppervlakte aan het Krijgem bewerkt.

Tijdens de economische groeiperiode aan het einde der zestiger jaren was er een lichte terugval van het ledenaantal.. Enkele jaren later vloeiden de kandidaturen voor een 'stukje' vlot binnen.

In 1983 vierde de vereniging het 75-jarig bestaan.

Wie ooit dacht dat de Volkstuinen zouden verdwijnen door de uitbreiding van de stad had het  helemaal mis. De viering van het 100-jarig jubileum is hier het treffend bewijs van.

                        

                        

                  

We laten u een pijndersreglement geworden uit 1909. Het is ondertekend door Hoofddeken J. Van Ranst en de dekens C. Calbrecht en E. Verstrepen.

Het stationsplein in de jaren vijftig. Het gebouw werd gerealiseerd in 1942-1943, in vervanging van het houten gebouw (afbeelding onderaan). Het houten stationsgebouw werd in 1940 vernield door brand.
Bemerk tegen de gevel van het gebouw de 'frituurbarak'.

De zoëterdag ouë’k azuë ni te véil te doen. Ons madam was vèr ne gillen dag weg en ik was dem boës touis. Ik was tot oën de Vaugelalle gerèje bè den Ture achter ewwâ mouikes, ewwâ voejersel, e poër téike en now ewwâ brol vèr isj te gon visse op de Forte.

Ik vont mè dor e schuë ploitsjke en ‘k plasséirdege mè dor gelèk as nen echte.

Alléi, op e goed alvirke wazze’k g’installéirt. Manne lanséi doër ouë’k nen téik of twië-j-oëngedoën en dië lei d’r nèffest ne strouik. Man antlain van néige méiter ’n alf, doër ouëk e mouike of drèi-j-oëngedoën en ‘k was vertrokke.

Zoëleg, ni te kaat, ni te wèirem, ni tevéil wintj…, alléi mâ gelik kost ni-j-op.

Achter e goe kortier kwamp er al ewwâ brosselingk ô man solle.  

D’r kwamp d’r achter mei ne mènsj stoën en gelèk as dâ’k dâ va klainsj afoën geliërd’èm zei ‘k ik goejendag nowô. Die mènsj die kniktege nekiër…

Azze’k d’r een goed’ ier zat kréige’k man iëste schuën béit. Ne schuëne platte. Mor faitelaik pakke’k die ni gèire want dâ zain van die slaimballe nowô. Mor alléi, ‘k ouë toch korrozje, ’t zouë wel nikker kènne beginne.

                                          

E goe kortier nödien paktege d’r ne schuënem broësem. Gelèk as dâ’k die d’r on ’t afdoen bèn liep manne méilen af va manne lanséi! Dâ moet toch attait likke nowô.

Gelèk as dâ’k wil nor die lanséi pakke loëte’k vanèige diëm broësem ouit man ongewèje puëte valle. Boef ’t woëter in en weg! Ik snok manne lanséi d’r vast, ik sloëg oën en wâ grouëde? Siffelèt alles kwait, sollen en gil de sirk! ’t Zâ van tien néige ne schuëne kèirpel gewéisd’ èmme nowô.

Ik kéik azuë nikker schrailings achter mèi en dië mènsj die zat d’r nog attait op zannen ik. Die zat d’r nâ toch ä bekan een ier of twië. Mor allâ, as die mènsj niks’n zegt of ni zoëgt is dâ nâ niks nowô.

‘k Ouë middelerwail on die lanséi e poër majjiskes gedoën en dië dor vedrom op dâ zèlde ploitsjke gesméite van d’r véire. Al mè ne kiër sigaar… vedrom dië méile! A gingk mè van déize kiër ni-j-èmme zènne! Ik stak verzichteg man antlain in d’oëke en ‘k wachtegen em bitsjen af… ‘t Was vedrom ne kèirpel… ‘k Liet èm nog ewwâ doen.

Al mè ne kiër pèisdegeke dâ’t de momèntj wirt dâ’k toch ô manne méile begost te drouën. Nâ wille’k beginne drouë en dâ spel blokkéirt toch wel zéiker! Nog ginne sekont nôdien… klaitsj alles af! Faitelaik trèkke mè dâ ni-j-’n oën, dâ’s de sport nowô. Mor alléi langst den andere kant oële toch gèire isj iëne bauven uëk.

Middelerwail zatte’k d’r al miër as drèi-j-iere en die kèirel die zat d’r nog achter mei-j-op zannen ik. Dâ’k ik zuëlangk op mannen ik moest zitte, ze moeste mè nor de klennik voere. ‘k Geroktege vâzzeléive nimme recht!

Nog een ier loëter, zat die d’r nog attait op dâ zèlde ploitsjke. Die zat d’r nâ toch al een ier of vier, en ik kost mè ni loëte van te vroëge: “Awel makker, ge zitj zéiker op â gemak? Ge zoitj â béiter uëk een lain méibringe en komme visse”… En azuë-j-antwaurdege dië: “Doër èmme’k ik gië gediltj en ginnen tait véir zènne!!!”...

Achter de huizen aan de Kalendijk vinden we dit prachtig stukje groen. Op de achtergrond op twee foto's bemerk je de kliniek aan de Kroonveldlaan.

De brandweer op oefening aan de Brusselse Forten. Er wordt geoefend met een nieuwe elevator (werkhoogte 27 meter. Deze nieuwe wagen is heel wat compacter dan de elevator met een werkhoogte van 32 meter.
Benieuwd? Ga eens een kijkje nemen op de 'Opendeurdagen van de Brandweer' op 8 en 9 juni in de kazerne aan de Oude Vest!

Rustend op de watermuur... Het zou zo een passage kunnen zijn uit een gedicht, doch het was enkel een fietser die afgelopen zondagnamiddag een rustpauze nam op de Grote Markt van Dendermonde...
Tja, dan toch wel liever op een terrasje met een frisse ... (hier mag je zelf kiezen).

Of dâ z’er nâ téige zain of ni, de gazèt va vandoëg loitj wéite dâ ’t nief prèzong on ’t Aat Kluëster komt in de Buëmait! Ze wéite d’r al bei te vertèlle dâ’t gebaa in de vèrrem van een stèrre zâ zain, d’r komd’n parkingk vèr ’t personiël en vèr de bezoekers.

Alléi verouit! Dâ wéite m’n uëk wèrral…

Faitelaik is dâ wèrral e stikske istaure dâ verdwaint in ’t aat Dèrremonde nowô. Nâ-j-is diëm bak al joëren en joëre in ’t Magazainstroitsje, of Prèzongstroitsje gelèk dâ ge’t wiltj, en ’t moet uëk wèrral weg. ‘k Ben isj kerjéis wâ dâ ze mè dâ gebaa d’r gon doen… Mor dor goë me wéir wèrral ni véil maugen auver wéite nowô.

’t Nief prèzong goed aupe, alléi faitelaik ‘aupe’ is’t nâ ni ’t zjuste waurt. Ik wil zegge ze goën dâ spel in gebrouik pakke in 2011. D’r goën ze nâ toch uëk gië fiëst va moëke pèize’k! Dâ zal tèn toch mor e fistsje zain mè ni te véil bouitestojners…

’t Schaintj dâ ’t vrië modern goë zain, alles ottematik… De déire aupe en toe, ammel mè de kompjoeter. ’t Is ’t aupe dâ ’t spel ni te dikkes mangkéirt of die gardjèis geroëke af en toe ni nor ouis.

Ge moet dâ nâ téige ginnen iëne zègge, mor wéir èmme plans en véirstelle kènne zien van dâ nief prèzong. ‘k Moet iërlaik zègge ’t is vrië schuën, mor ‘k èm nâ pessies toch ni véil goestingk vèr d’r te verblaive zènne… Ze goën ’t nâ wel em bitsje modèrn en prauper installéire kwèste vèr ’t verblaif wad’ oëngenoëmer te moeke as in ’t aat prèzong en kwèste dâ de kostgangers zuë rap éir schip nimmer zouën afkouise as vroeger…

                           

Eeuwenlang reeds wordt de verbinding tussen de Grote Markt en de Vlasmarkt gemaakt door een brug. Op de eerste afbeelding de ijzeren boogbrug die werd voorzien in1893 en toen een houten brug verving. De tweede afbeelding toont de ijzeren ophaalbrug die werd gebruikt sedert 1929 en die menigeen onder ons zich nog wel herinnert.

De brug vandaag. Er doen geruchten de ronde dat deze brug opnieuw zal vervangen worden door een ophaalbrug in optie van de jachthaven die zou worden gerealisseerd...

De Dendermondse Rijkswachtkazerne werd gebouwd in 1879 en bleef, ondanks enkele uitgevoerde werken, aan de buitenkant vrijwel ongewijzigd. Rechts naast de kazerne bemerkt men het 'Zwart Magazijn' dat een jaar eerder werd opgetrokken. Begin de 20e eeuw werd in dit 'stadsmagazijn' het Ros Beiaard en tal van andere attributen van de Ommegang ondergebracht. 

     




In de hedendaagse gebouwen is de Federale Politie ondergebracht.

Het ziet er naar uit dat het gebruik van het alternatief 'brugske' aan het Sas weldra een einde zal nemen.



Er komt schot in de werken aan het Saske. De brug die beide oevers verbindt ligt er ondertussen. Vanaf de Beurzestrat kan je in één ruk naar het Rijksadministratief Centrum 't Saske...




  

Nâ ni da’k iet èm téige de pollies van sèrrewaurdeg, mor iërlaik gezèit vinne’k dâ de sjandèirme vâ vroeger toch miër oënzien kréige. As ge die manne zag afkomme, tèn begost ne mènsj al te bibbere nowô… Die zwèrte kostums, die-j-uëge kepies… Alléi ge zag ze vâ vèire komme in éiren dzjiep en iet of wâ loëter in éirem blaa kombie! D’r ongk azuë toch ewwâ miër dingen oen as sèrrewaurdeg. Komt dâ nâ omda’t den dag vâ vandoëg bekan ammel jonge gaste zain die pollies spéile of wâ? Allâ ge maugt er va zègge wâ dâ ge wiltj, vroeger was’t anders! De pakkemanne woëre tèn faitelaik ewwâ miër boemanne!

En alle lappe ouë’k et béit nowô. Gelaik woër of wanniër dâ’k mè manne vellau op de boën was koste’k stoppe. Op ne kiër moeste’k stoppe op de Kuërenoërt. Diën iëne sjandèirem stak zannen èirem déir de rouit van de kombie en â déi tiëken vèr on de kant te goën. Van ’t verschiete néipe’k nâ toch wel manne frèi-j-af zéiker. Im plotsj van te stoppe boldegeke voersj. Ondertisse was die sjandèirem al ouit die kombie gekraupe en stont dië toch wel zjust worda’k ik afkwam mè manne vellau zéiker. Ik poeftege d’r téige die zam biëne… Im ploitsj van datten weg zouë gesprongen èmme!

Azze’k zei da’k zjust manne frèi-j-afgenéipen ouë begost dië sjandèirem te lache. Diën andere was uëk al ouit de kombie en dië vroeg ô mei of dâ ‘k attait zuë-j-oërdeg déi azze’k moest stoppe!

Ik zei: “Mô bâ nië meniër, mor ‘k èm ier zjust manne frèi-j-afgenéipe”. Die twië stonte d’r te gréimele en diën iëne zei: “Dâ ge moest wéite oe dikkes dâ me wéir dad’ al g’uërd’ èmme nowô mènneke!”. Ik kost mè ni loëte van ’t antwaurde en ik zei: “Meniër ’t is pertang den iëste kiër dâ’k èm afnaip zènne!”.

Diën iëne worda’k d’r téige gevlauge was, die kéik nor zam broek vèr te zien of datter niks oen was. A zei dâ’k twië menniete sjans ouë dâ zam broek ni kapot ’n was, want dâ’t vrië diere broeke woëre.  Ik kost vanèigest man frangke smoel wèrral ni-j-ave en ik antwaurdegen èm datten zam vraa nor Iffra Zjanneke moest stiere in de Brisselsestroët, want dâ die goejekuëpe stofkes verkocht uëk! A trok er èm pessies ni véil van oën… A zei: “Alléi verouit, ’t is goe vèr iëne kiër, en loitj mor derèkt dië frèin moeke”… Ik was tewéig van ’t antwaurde: “Dâ zâ balange zuëvéil ni koste as e prossès!”, mor ik èm mannem bèbbel mor g’ave.

Die sjanèirme woëre al ’t iën en t’ander, mor tèn klappe’k nog ni van de zwointsjes! Dâ was nog ewwâd’ anders! As ge nikker vèr nen dag nor de zjië trok en ge zag ze stoën of afkomme in den achterouitkaikspiegel tèn begoste’t al te kraige nowô! Op ne kiër was’t prais. Ge wètj in de joëre séiveteg moeste d’r in iëne kiër die stomme vailegaitsgordel beginne droëge nowô. Wâ grouëde, ik was vanèigest de maine vergéiten oëndoen nowô. Al mè ne kiër kaike’k nèffest mèi en wâ ziene’k? Twië zwointsjes… Diën iëne déi-j-azuë mè véil komplemènte tiëken dâ’k moest on de kant goën. Azze’k gestopt was, kwamp d’r iëne van de twië nor mèi. A déi tiëken dâ’k man rouit moest nor benèje drouë. Van ambetantegait vonte’k derèkt diën drouër ni nowô. Im ploitsj van diën drouër ouëk mang klingk vast en doene’k toch wel man déir aupe zèiker! Klaitsj téige dâ zwointsje zam biën. Die kèirel vroeg wâ datter scholt? A zei: “Meniër is pessies em bitsje zéinewachteg?”. Ik antwaurdegen èm dâ’k wâ vroeg moeten opstoën ouë vèr nor de zjië te rein en dorméi… A bekéik mè zuë nekiër en â zei: “Meniër éi zanne gordel ni-j-oën!”. Ik was vanèigest wèrral te rap vèr t’ antwaurde nowô en ik flaptege d’r ouit datten èi-j-uëk ginne gordel oen ouë! A-j-at derèkt zan antwaurt klèir: “Ik moet dâ ni droëge, mor meniër wèl!”. Ik mocht mam papiere géive en de rest gingke’k touis wel in de bus kraige…

Piër van Tatjes.