De 7 trappen van het Christelijk leven volgens St Augustinus
De 7 trappen van het Christelijk leven volgens St Augustinus
In zijn commentaar Over de Bergrede van de Heer koppelt Augustinus de zeven opeenvolgende Zaligsprekingen aan de zeven gaven van de Heilige Geest. Dit vormt een trapsgewijze klim van de aarde naar de Hemel.
De 7 trappen van het Christelijke leven
Trap 1: Het ontzag voor de Heer (Armen van geest)
De Zaligspreking: "Zalig de armen van geest."
De betekenis: Dit is het startpunt van heiligheid: de nederigheid. De mens ontdoet zich van hoogmoed en beseft dat hij volledig afhankelijk is van God. De 'vreze des Heren' is hier geen angst voor straf, maar een diep ontzag voor Gods grootheid.
Trap 2: De vroomheid (De zachtmoedigen)
De Zaligspreking: "Zalig de zachtmoedigen."
De betekenis: De ziel stelt zich open en rebelsheid verdwijnt. Men verzet zich niet langer tegen de Heilige Schrift of Gods wil, ook niet als die pijnlijk is voor het eigen ego. Men buigt zich in vroomheid en zachtmoedigheid voor God.
Trap 3: De wetenschap of kennis (De treurenden)
De Zaligspreking: "Zalig de treurenden."
De betekenis: Dit is de fase van zelfkennis. De ziel leert inzien aan welke wereldse zaken zij vastgeketend zat en treurt om haar eigen zonden en de verloren tijd. Dit spirituele verdriet zuivert de ziel en doet haar verlangen naar het ware Goed.
Trap 4: De sterkte (Wie hongeren en dorsten naar gerechtigheid)
De Zaligspreking: "Zalig die hongeren en dorsten naar gerechtigheid."
De betekenis: De ziel heeft nu de kracht (sterkte) om actief te breken met het verleden. Er ontstaat een intens, onbedwingbaar verlangen om het goede te doen en rechtvaardig te leven, hoe zwaar de morele strijd ook is.
Trap 5: De raad (De barmhartigen)
De Zaligspreking: "Zalig de barmhartigen."
De betekenis: De blik verschuift definitief van het 'ik' naar de ander. Geleid door de gave van raad, beseft de ziel dat zij zelf alleen barmhartigheid van God kan ontvangen als zij die ook aan anderen schenkt. Dit uit zich in vergeving en naastenliefde. [1]
Trap 6: De eenheid of het verstand (De zuiveren van hart)
De Zaligspreking: "Zalig de zuiveren van hart."
De betekenis: Het innerlijke oog van de ziel wordt schoongemaakt. De mens handelt niet meer uit eigenbelang of voor de complimenten van anderen, maar heeft een zuivere intentie. Met dit zuivere verstand begint de ziel in te zien wie God werkelijk is.
Trap 7: De wijsheid (De vredestichters)
De Zaligspreking: "Zalig de vredestichters."
De betekenis: De hoogste trap van heiligheid op aarde. De ziel is in volkomen harmonie en rust (wijsheid). Omdat de rede heerst over de passies en de mens volledig gehoorzaamt aan God, straalt hij goddelijke vrede uit naar zijn omgeving. Deze mens is een 'kind van God' geworden.
De 8e trap: De kroon op het werk
Augustinus voegt hier nog een prachtige theologische observatie aan toe over de achtste zaligspreking ("Zalig die vervolgd worden omwille van de gerechtigheid"). Dit is volgens hem geen nieuwe, hogere trap, maar de ultieme test die bewijst dat je de top van de ladder hebt bereikt. Wie ondanks vervolging of tegenslag overeind blijft, laat zien dat de zeven trappen stevig in de ziel verankerd zijn.
