Categorie: RUIMTE

• De blauwe maan!

Een blauwe maan is de tweede volle maan in een maand tijd. De benaming heeft weinig te maken met de kleur van het hemellichaam, maar eerder met de zeldzaamheid waarmee het fenomeen voorkomt: ongeveer om de twee à drie jaar. De laatste keer dat een maand twee volle manen telde, was in augustus 2012.

Mogelijk verwijst de term naar Blue Moon. In het Engels bestaat ook de uitdrukking Once in a Blue Moon, ofwel iets wat maar zelden gebeurt. Wanneer de lucht toch blauw kleurt tijdens een blauwe maan is dat hoogstwaarschijnlijk het gevolg van as of rook in de atmosfeer, na bijvoorbeeld een vulkaanuitbarsting of bosbrand. De kans dat u straks de blauwe maan te zien krijgt, is overigens bijzonder groot. Het blijft vannacht immers droog en de opklaringen worden breder, voorspelt het KMI.

• WAT IS EEN BOLBLIKSEM?

Een bolbliksem wordt gevormd na een blikseminslag, wanneer een siliciumbel opstijgt en van zuurstof wordt voorzien.

Bolbliksems zijn zo zeldzaam en kortdurend dat ze bijna niet te observeren zijn. Pas in 2012 werd er één vastgelegd.

Deze had een diameter van vijf meter en was 1,6 seconde actief. Uit analyses bleek dat bolbliksems vooral bestaan uit siliciumoxide en koolstof uit de grond. De koolstof onttrekt zuurstof aan het siliciumoxide, waarna dit opstijgt als een gas. Als de gasbel weer zuurstof krijgt, zendt hij licht uit.

ZONSVERDUISTERING 

Het is van 1999 geleden dat er bij ons een volledige zonsverduistering te zien was. Het hele land was toen in de ban van dit spektakel. Wat er allemaal boven ons hoofd ronddraait en beweegt is voor ons soms moeilijk te vatten.

We zijn er ons ook niet elke dag van bewust maar op een dag waarop de maan voor de zon schuift en het overdag plots even donker wordt, wordt het stil en staat iedereen naar de hemel te staren.

Dit verschijnsel komt maar heel zeldzaam voor, maar volgende week vrijdag is het zover. Op 20 maart 2015 vindt een gedeeltelijke zonsverduistering plaats die in België en Nederland bij goed weer volledig zichtbaar is.

Wat zal er te zien zijn?                                                          Tijdens een zonsverduistering schuift de maan, vanaf de Aarde gezien precies voor de zon. Aan het begin van de eclips verdwijnt er een klein hapje uit de rechterkant van de zon. Op het hoogtepunt is er enkel nog een sikkel aan de onderkant te zien, net zoals een smiley en op het einde verdwijnt er een hapje uit de linkerkant van de zon.

Vanuit Brussel gezien zal er op het hoogtepunt 83% van de diameter van de zon bedekt zijn. De zonsverduistering vindt plaats tussen 09.28u en 11.48u. Het hoogtepunt is rond 10.35u. In die tijd zal het schemerdonker worden en zal het verschil zeker met het blote oog merkbaar zijn.

Wil je de volledige eclips zien dan moet je naar Spitsbergen trekken. Dit is het enige plekje op Aarde waar de volledige zonsverduistering op vrijdag zal te zien zijn.

Alles begint in de Atlantische Oceaan ten zuiden van Groenland. De schaduwkegel trekt vervolgens verder tussen Ijsland en het Verenigd Koningrijk en zo verder naar de Faeröer eilanden. De verduistering eindigt in de Noordelijke Ijszee ten noorden van Rusland.

Voor een volgende zonsverduistering is het wachten tot in 2026.

• Zonsverduistering op 20 maart

Op 20 maart,  kunnen we in ons land een zonsverduistering zien. Geen volledige eclips, maar de zon zal toch voor vier vijfde bedekt zijn.

Een zonsverduistering houdt in dat de maan tussen de aarde en de zon schuift en de schaduw van de maan op de aarde valt.

De volkssterrenwachten verdelen brilletjes. Zonder zo'n brilletje mag je absoluut niet in de zon kijken, want dan riskeer je blijvende schade aan je ogen.

Liefst zestien jaar. Zo lang heeft Moeder Natuur gewacht om nog eens een grote zonsverduistering vanuit ons land zichtbaar te maken. Het prachtige natuurverschijnsel is dan ook bijzonder zeldzaam.

"Bij een eclips moeten de zon, de maan én de aarde op één lijn staan", legt weerman en astroliefhebber Frank Deboosere uit. "                                               De maanbaan maakt een kleine hoek van iets meer dan 5 graden met het vlak waarin de aarde rond de zon draait. Daarom zal de maan meestal net ten noorden of ten zuiden van de zon passeren - en dan is er geen verduistering.

" In 1999 was dat mogelijk in het zuiden van ons land. Op aanstaande 20 maart ligt België nét naast die lijn. "Maar de maan bedekt de zon voor goed 83%", zegt Philippe Mollet van sterrenwacht Mira in Grimbergen.

"De langverwachte show start om 9.27 uur. Rond 10.34 uur bereiken we het hoogtepunt en rond 11.45 uur eindigt het spektakel. In het westen zie je trouwens alles wat vroeger." 

• Russen verrast door zonsopgang met drie zonnen

Inwoners van de Russische stad Chelyabinsk hadden gisterochtend met een bijzondere optische illusie te maken. In plaats van één zon, leek het net alsof er drie zonnen opkwamen. De twee extra zonnen worden 'bijzonnen' genoemd.

"Dit natuurverschijnsel ontstaat bij extreem koude lucht, op een bepaalde hoogte. Daardoor ontstaan ijskristallen, die het zonlicht breken. Zo zijn er twee bijzonnen te zien in de lucht'', vertelt weerman Marco Verhoef van Weerplaza aan het AD.

De ijskristallen zijn te vergelijken met regendruppels. "Regendruppels breken ook het licht, waardoor er een regenboog ontstaat. Door de ijskristallen ontstaat dit natuurverschijnsel.'' Volgens de weerman is het zelfs mogelijk om een derde bijzon te zien. "Als de foto iets scherper zou zijn, denk ik dat je een derde bijzon boven de echte zon kan zien. Wanneer je de horizon wegdenkt, zou je zelfs een vierde zon aan de onderkant kunnen zien.''

Het is niet de eerste keer dat er in Chelyabinsk een natuurverschijnsel voorkomt. Twee jaar geleden vloog een meteoor over de stad. Het verschijnsel was niet alleen mooi om te zien. .

Door de inslag raakten 1500 mensen gewond.

• ALLES TUSSEN AARDE EN MAAN!

Wist je dat al onze planeten netjes passen tussen de aarde en de maan? Je krijgt alle planeten van ons zonnestelsel netjes gepropt tussen de aarde en de maan. Ja, zo blijkt. Cain haalde zijn cijfers bij de NASA en kwam op een licht afwijkend resultaat uit.

Maar ook volgens hem zouden Mercurius, Venus, Mars, Jupiter, Saturnus, Uranus en Neptunus wel degelijk naast elkaar gezet kunnen worden en zouden de planeten zo inderdaad mooi passen op de gemiddelde afstand tussen onze planeet aarde en de maan.

Die gemiddelde afstand bedraagt 384.400 kilometer. We zouden dan zelfs nog 4.392 kilometer overhouden. Dwergplaneet Pluto kan er dus ook nog bij.

• Ongewone gebeurtenis in de ruimte: komeet scheert langs Mars

Deze illustratie van NASA geeft de komeet Siding Spring weer die langs Mars scheert.

De komeet Siding Spring is zondagavond op korte afstand langs de planeet Mars gevlogen. De komeet naderde de rode planeet tot op 140.000 kilometer, een derde van de afstand tussen de aarde en de maan. Toen de afstand het kleinst was, om 20.27 uur, had de komeet een snelheid van 203.000 kilometer per uur in verhouding tot Mars. Dat meldt de NASA. Het is de eerste keer in de geschiedenis van de wetenschappen dat een komeet een planeet zo dichtbij nadert.

• HEEL MOOI IS DAT "GEZICHTSBEDROG"

Dinsdagnacht vond het spektakel voor de derde keer deze zomer plaats. Door de combinatie van een volle maan en de dichte stand bij de Aarde lijkt de maan die nacht 12 procent groter en 30 procent helderder.

Op het dichtste punt, het perigeum, bevindt de maan zich bijna 42.000 kilometer dichterbij dan in de verste uithoek van zijn elliptische baan.

Wanneer het perigeum samenvalt met een volle maan, domineert ze - groter en helderder dan normaal - aan de nachtelijke hemel.

Gemiddeld komen ze één keer om de 13,5 maanden voor, maar dit jaar konden we het spektakel al aanschouwen op 12 juli en op 10 augustus. Een derde supermaan - de laatste van dit jaar -

• Nabije aarde-achtige planeet doet hoop op buitenaards leven weer oplaaien

Met de regelmaat van de klok worden nieuwe planeten en sterren ontdekt, maar wat astronomen van de universiteit van New South Wales recent aantroffen, was nog ongezien.

Gliese 832c is een super-Aarde die amper 16 lichtjaren van ons verwijderd is - een steenworp in kosmische termen. De planeet wentelt rond een rode dwerg, een koele ster die weinig licht uitstraalt, met een massa en omvang die de helft bedraagt van die van onze zon. Gliese 832c heeft een omlooptijd van ongeveer 35 dagen en een massa vijf keer zo groot als die van de Aarde. Belangrijker is dat de planeet in de 'bewoonbare' zone van de rode dwerg cirkelt en dezelfde energie krijgt als onze Aarde van de zon.

• Nieuwe planeet ontdekt: "De Godzilla onder de Aardes"

Wetenschappers van het Harvard-Smithosian Centrum voor Astrofysica (CfA) hebben de "Godzilla onder de Aardes" ontdekt.

Het gaat om een Mega-Aarde die uit gesteente bestaat en een tot voorheen onbekend type planeet is. Met behulp van de Kepler-ruimtetelescoop stootten wetenschappers rond Xavier Dumusque van het CfA in het sterrenbeeld Draak op een object dat de naam Kepler-10c kreeg.

Het bleek een planeet buiten ons zonnestelsel te zijn die zeventien keer de massa van de Aarde heeft. Voordien werd aangenomen dat planeten van dergelijke omvang zich in een dichte atmosfeer van waterstof en helium hullen, een beetje zoals "onze" gasreuzen Uranus en Neptunus die eenzelfde massa hebben als het nieuw gevonden object.

Maar Kepler-10c was tot grote verrassing van de wetenschappers geen gasreus, maar een gesteenteplaneet. Meteen is een nieuw type van planeten gevonden. Het gaat niet meer om een Super-Aarde, de term die astronomen hanteren voor planeten met tot veertien keer de massa van de Aarde.

Kepler-10c is een Mega-Aarde."Dit is de Godzilla onder de Aardes", klinkt het bij Dimitar Sasselov van het Cfa.

De diameter bedraagt nagenoeg 30.000 km, zowat 2,3 keer zoveel als die van de Aarde. De exoplaneet omcirkelt samen met een lava-wereld, een kleinere, maar zeer hete planeet, een op de Zon lijkende ster. Aanwijzingen van leven zijn er op de gesteentereus evenwel niet gevonden.  De vorsers gaan er op grond van simulaties van uit dat er nog bij andere sterren Mega-Aardes kunnen ontstaan