ELIXIER d' ANVERS - F.X. de BEUKELAER - 150 JAAR. 6

Monument voor
 Willem van Oranje en
 Philips van Marnix van
 Sint-Aldegonde.
 
Dit monument staan in de "Plaatsnijdersstraat"
 te Antwerpen, rechts naast het
 Museum van Schone Kunsten.



Dit monument staat op de plek van de oude dwangburcht
 waar Willem van Oranje en Philips van Marnix van
 Sint-Aldegonde woonden toen Antwerpen
 fungeerde als virtuele hoofdstad van de
 "Opstand der zeventien Nederlanden".







WILLEM VAN ORANJE
 1533-1584
 Voorvechter voor vrijheid en verdraagzaamheid in de Lage Landen.
 
Philips van Marnix van Sint-Aldegonde
 1540-1598
Intellectueel, schrijver en  diplomaat van Oranje
 Burgemeester van Antwerpen

Antwerpen
 Dat de Spaengiaerts crencken,
 o edel Nederlandt soet,
 Als ick daer aen ghedencke,
 mijn edel hert dat bloet.



4 - 7 november 1576
 
De Spaanse Furie teistert Antwerpen.
 Muitende Spaanse soldaten moorden,
 roven en plunderen er dagen lang.
 Daarom gaan de meeste gewesten
 samenwerken om de troepen
 van de koning te verjagen.



Luxemburg 
 
Die underthanen ihn ihren gewissen
 frey und ungeestigt auch sunst
 ihn weltlichen politischen sachen
 bij ihren herbrachten Freyheiten
 und Privilegien bleijben lassen.
 [Printzische Entschuldigung
 van Willem van Oranje]



Juli 1568
 
De stad fungeerde meestal als basis voor
 Spaanse troepen.
 Als graaf regeerde Willem van Oranje
 echter over Vianden.

Limburg
Die, by Maestricht begraven
Bevrees de mijn ghewelt,
Mijn ryters sachmen draven
Seer moedig door dat velt.




29 juni 1579
 Maastricht stormenderhand veroverd
door de hertog van Parma;
 meer dan de helft van de inwoners
kwam tijdens en na het beleg om. 



Gelderland
 Men brand, men blaeckt,
 men schend, men moord.



16 oktober 1572

 De Spaanse troepen van Don Frederik
 veroveren en tuchtigen de inwoners
 van Zutphen hardhandig.



Brabant
 Maer Godt sal my regeren
 als een goet instrument,
 Dat ick sal wederkeeren
 in mijnen regiment.



23 september 1577
 
Willem van Oranje wordt door de inwoners
 van Brussel in triomf onthaald bij zijn
 bezoek aan de Staten-Generaal en
 staat op het hoogtepunt van zijn
 loopbaan in de Nederlanden.



Zeeland
 Ras seventhien Provincen,
 stelt u nu op de voet.
 Treckt de coensten des
 Princen vriendelick te ghemoet.



1572 - 1574
 
De Watergeuzen nemen Vlissingen en
 Veere in en maken zich daarna meester
 van heel Zeeland.

Vlaanderen
Weest nu verblyt te dezen tijt,
wie dat ghij syt,
Al onse plagen in blyde dagen
verandert syn.



8 november 1576
Pacificatie van Gent,
hoogtepunt van eendracht in de Nederlanden.



Namen / Namur
Oorlof mijn arme schapen,
die zijt in grooten noot,
U herder sal niet slapen
al zijt ghy nu verstoyt.



8 november 1576
Namen treedt toe tot de Pacificatie van Gent,
maar wordt al in 1577 veroverd
door Don Juan.



Holland
En hebben tot uwen bystanden
alom de dijcken doorboort,
End tot een Zee haer Landen
gemaeckt: 't is noyt ghehoort.



3 oktober 1574
Leiden wordt na maandenlang beleg ontzet
door de Watergeuzen als Willem van Oranje
de zeedijken laat doorsteken en de polders in
Ziud-Holland tot Leiden toe onder water staan.



Henegouwen / Hainaut
O Nederlant ghij zijt belaen,
doot ende leven voor u staen:
Dient den Tyran van Spangiën,
of vocht [om hem te wederstaen]
Den Prince van Orangiën.



8 november 1576
Henegouwen treedt toe tot de Pacificatie van Gent.

Artesië / Artois
Standvastigh is gebleven
mijn hert in teghenspoet.



8 november 1576
Artesië treedt toe tot de
Pacificatie van Gent maar
verzoent zich al in 1579 met
de hertog van Parma.



Utrecht
Dat die voorsz. Provincien
sich verbynden, confereren
ende vereenighen sullen
alsoff siluyden maer
een provincie waeren.



23 januari 1579
Unie van Utrecht met ondertekenaars
uit zowel de Noordelijke als de Zuidelijke
Nederlanden.



Overijsel
Ick voede min jongen met min bloet,
bis ick vertere min lif en goedt.



1578
Deventer, Kampen en Zwolle
bevrijd door staatse troepen.



Mechelen
Hy staet en moort, vernielt,
verstoort, verdruckt, benout,
end' spaert noch jong noch out.



12 oktober 1572
Mechelen ingenomen en drie dagen geplunderd door
Don Fredericks Spaanse troepen.

Groningen
Graef Adolff is gebleven
in Vrieslandt inden slach,
Sijn siel int eeuwich leven
verwacht den jongsten dach.



23 mei 1568
Slag bij Heiligerlee;
stadhouder Arenberg sneuvelt.
Maar ook Willem van Oranjes broer,
Adolf van Nassau, laat het leven op
het slagveld



Friesland / Fryslân
Na tsuer sal ick ontfanghen
van Godt mijn Heer dat soet.



Friesland bevrijdt zichzelf,
breekt de blokhuizen af in
Leeuwarden, Harlingen en Stavoren
en verdrijft koningsgezinde kloosterlingen
en krijgslieden.



Doornik / Tournai
Had ick gheern willen keeren
van u dit swaer tempeest.



1581
Als laatste van de Waalse steden
word Doornik door de hertog van Parma ingenomen

Troonswissel in Nederland!



Voor de Koningin, houzee!
 Voor de Koning houzee!

Begijnhofstraat 21 - 25, Lier

Deze foto's zijn genomen circa 1890 - 1920.

Volgens historische bronnen schonken ca 1200, drie zusters hun erfenis voor het huidige Begijnhof, om er een woonplaats voor geestelijke dochters te stichten.




Tekening, ingang van de Begijnhofkerk.

Het is een typisch straatbegijnhof met 162 huizen verspreid over 11 straten, waaronder 3 hoofdstraten. Ieder huisje draagt de naam van een heilige of het symbool ervan. Smalle gekasseide straatjes met ongeveer in het midden de kerk.



De ingangspoort.



Nogmaals de ingangspoort.



De Begijnhofkerk.



Toch wel wat smalletjes, soms!

Doorkijkje !





De Calvarieberg, overzicht.



De Calvarieberg.



Doorkijkje !

Deze foto's werden ingestuurd door Paula,
ze woont in Lier en laat dan ook weten: "Kom eens kijken naar het Begijnhof, dan kan je vergelijken!"

De Van Straelentoren.



Zoals je ziet in de Korte Sint Annastraat.









Het gebouw interesseerde me zeker, wat is het en vooral. Ik ben er dikwijls voorbijgekomen, me steeds afvragend, "hoe kom ik daar binnen"? 



Doch eerst wat uitleg, de Van Straelentoren aan de Korte Sint Annastraat maakte deel uit van het huis "De Groote Robijn", dat zich uitstrekte tot aan de Sint Jacobsmarkt, Vanaf 1565 was het pand in eigendom van burgemeester Antoon Van Straelen. De windwijzer op de toren is versierd met een draak. Die verwijst naar de familie "Draeke" waartoe zijn moeder behoorde.  

Nog steeds foto's vanaf de straat.



De toren is sinds 1947 een beschermd monument.
In 1966 werd hij helemaal gerestaureerd.
Het is privé bezit, maar bij het aanbellen aan het poortje links van de toren laat men u (meestal) wel binnen.
Kijk maar naar de onderstaande foto's.



De toren beklimmen zou mogen, maar wel op eigen risico.
De draaitrap wiebelt vrij hard. Maar voor mij was dit natuurlijk onmogelijk.









Een groot deel van het gebouw is een school, daar mocht ik geen foto's gaan nemen. Ook de oude huiskapel, foto's van de buitenkant, niet van de binnenkant.

Als je de Vekestraat doorwandeld kom je de "Halfmanengang" tegen.



Heel wat graffiti aan de ingang van de steeg.







De gang is vrij lang en er staat een hek, halverwege.
Dit hek is steeds los, je kan gewoon verdergaan.





En hier, achter de hoek van de gang, het antwoord op mijn vraag die ik al eerder stelde, dit huisje staat dus in de Halvemanengang.
Een echt pareltje dat staat te wachten op restauratie!

Eén van de afsluitpaaltjes, gemaakt door Jerome Symons (1949)  met granieten o(o)ren uit 1987.
Wat zou de kunstenaar hiermee bedoeld hebben?
'Kleine potjes hebben grote oren' of een ander spreekwoord of gezegde uit onze taal?
Wie zal het zeggen?



Detail van het beeldje 'Al mot ik krupe'.
Staat in de Burchtstraat, de bijbehorende tekst:
"Al mot ik krupe op blote voete goan, ik wil nogeen keer naar Sint Steven heuren slaon"
Het verwijst naar de carnavaltraditie van de stad.



Een apotheker misschien....



Appels en schelpen...
Voor Jacobus de Meerdere aan de sint Jacobuskapel, de schelp is een attribuut van St.Jacobus en zijn voorspraak word o.a. gevraagd om het goed gedijen van de appels.



Bedriegertjes op het Koningsplein.



beata gens cuius dominus spes eius
ofwel "Gelukkig het volk, dat zijn hoop op God stelt"
Dit is het wapenschild van Nijmege op de gevel van het Bélvedère-kasteel in het Kelfkensbos.
Het is het oude wapenschild van Nijmege  uit 1646.



Besiendershuis, 18e eeuws koopmanshuis.
De Besiender controleerde de lading en schatte de tol.



Café "De Fiets", is het de bedoeling om de fietsen zo te stallen?

De beruchte ringen die Mariken van Nieumwegen moest dragen om boete te doen (verhaal verder naar onderen). Er staan eigenlijk 5 ringen op dit paaltje, misschien een verwijzing naar het pand "De Vijf Gulden Ringen" dat ooit op de markt stond?
Of is het een verwijzing dat "het Kwade is onwelkom op de Grote Markt in Nijmegen"?



Binnenzicht van de "Heydensche kapel" uitleg verder naar onderen.



De snelbinder, een fietsbrug die aan de bestaande spoorwegbrug is vastgemaakt.



De Stratenmakerstoren.
Aan de Waalkade, bij het Valkhof, ligt een vestingstoren uit de 16e eeuw die pas in 1987 herontdekt is. Het is één van de weinige rondelen in Nederland.
Aan de buitenkant zie je de toren niet, hij is beschermd door een betonnen muur, maar eens binnen wachten je onderaardse gangen met nissen voor de kanonnen, zeker bezoeken als je in Nijmegen bent.



De Dobbelman-site.
Dobbelman is de naam van een Nijmegense familie die rijk is geworden door het maken van een wasmiddel. Einde 20e eeuw werd het Dobbelman-merk opgekocht door Sarah Lee en is de productie overgebracht naar Denemarken.
Een deel van de bedrijfsgebouwen werd behouden, woningen ingericht en er werden ook nieuwe woningen aangebouwd.



Dobbelman-site.



De Blaauwe hand 1797.
Hier is het oudste eetcafé van Nijmegen, in 1542 werd er al vrolijk gegeten en gedronken.

Gemeentewapen en Waalbrug.



Glasraam Sint Jacobskapel.



Het (Vlaams) arsenaal.
Het is opgericht tussen 1820 - 1824 als artillerie- en tuighuis ingericht. Na heel wat andere bestemmingen werd in 2001 ingericht als archief voor de stad. In een deel van het gebouw is een restaurant gevestigd en enkele andere horecazaken.



Het (Vlaams) Arsenaal.



Januskop aan de Waalkade.



Kruittoren - Kronenburgpark.



De Kruittoren is een overblijfsel van de oude omwalling van Nijmegen en staat aan de rand van het Kronenburgpark.
De toren werd opgericht in 1426 en is 30 meter hoog. In de 19e eeuw werd de toren door de Rijksgebouwendienst gevrijwaard van afbraak.

Stadhuis met standbeeld Mariken van Nieuwmeghen.
Mariken woonde in de buurt van Nijmegen bij haar oom, priester Gijsbrecht. Ze moest naar de markt in Nijmegen en bij haar tante overnachten. Haar tante is door omstandigheden buiten zichzelf van woede en Mariken moet het ontgelden, ze beschuldigd haar met haar oom te slapen. Mariken gaat wanhopig naar huis en bid dat God of de duivel haar zou komen helpen. De duivel stuurt een zekere Moenen op haar af, Mariken mag geen kruisteken meer maken en zichzelf Emmeken noemen, ze reizen naar Antwerpen.
In Antwerpen leiden Mariken en Moenen een zondig leven gedurende zeven jaren. Dan keert ze terug naar Nijmegen en doet beroep op Gods barmhartigheid, Moenen word kwaad en gooit Mariken heel hoog in de lucht, Mariken overleeft de val door haar oom Gijsbrecht die dit ogenblik voor haar bid.
Mariken zoekt vergiffenis voor haar zonden, na heel wat omzwervingen krijgt Mariken vergiffenis van de Paus maar ze krijgt wel drie ijzeren ringen, een om haar hals en twee aan haar armen, ze zouden afvallen als haar zondig leven was vergeven. na jaren van boetedoening vielen haar ijzeren ringen af, daarna leefde ze nog 2 jaar en na haar dood werden de drie ringen bij haar graf geplaatst.



Standbeeld van Mariken van Nieuwmeghen.



Stadswapen Nijmegen.



Zicht op de markt.



Sint Nicolaaskapel - Valkhof.
De kapel heette vroeger Karolingische kapel (de kapel werd soms zelfs genoemd "De Heydensche kapel) men dacht da Karel de Grote de kapel had laten bouwen. Deze kapel is van de 11e eeuw en is wel een verkleinde kopie van een kapel in Aken, Dus Karel de Grote heeft er niets mee te maken.



Plafondschildering Sint Stevenskerk.



De Poortwachter, prijkend op één van de poortgebouwen van de spoorwegbrug over de Waal.
In 2008 heeft de gemeente Nijmegen de poortgebouwen van het zuidelijk landhoofd van de spoorbrug over de Waal gereconstrueerd. Het landhoofd is een Rijksmonument en is het enige nog bestaande landhoofd in de vorm van een stadspoort in Nederland.
De brug over de Waal is in 1875-1879 aangelegd.
Op basis van de oude bouwtekeningen is dan de poort hersteld en een poortwachter geplaatst, hij kijkt niet meer als vroeger naar de stad, maar naar de nieuwe wijken aan de overkant als symbool dat de stad één is.



Sancta Ontcommer.
Muurschildering in de St.Stevenskerk. Stelt de
legendarische martelares Sancta Ontcommer voor.
Ze zou als christene geweigerd hebben om met een heidense koning te trouwen. Om haar te beschermen gaf God haar een baard. Als gevolg van haar weigering stierf ze de marteldood aan het kruis.

"Moenen" , die andere hoofrolspeler in het verhaal van Mariken van Nieumeghen, het staat op de trappen van de Sint Stevenskerk.




Sint Stevenskerk (detail).



Spoorwegmonument (1884) aan de aan de Hoogstraat aan het Valkhof.



De "Titus Brandsma Gedenkeniskerk" (was tot1 mei 2004 St. Jozefkerk) is een driebeukige Kruisbasiliek.
Titus Brandsma ( geboren  Anno Sjoerd Brandsma, geboren 23 februari 1881- Dachau 26 juli 1942) was een Friese Karmelietenpater, hoogleraar, publicist en Nederlands verzetstrijder tijdens Wereldoorlog II.
Hij werd in 1985 zaligverklaard door
paus Johannes Paulus II.



Detail.



Een gedenksteen op een muurtje op het Keizer Karelplein.



De deuren.



De Titus Brandsma Gedachteniskerk.



Aan de Waalkade staat een 'kunstmatige waterval' een werk van de Duitse kunstenaar Julius Popp.