Categorie: Exoten

Onlangs heb ik hier een aantal foto's gepost van de veranda waar je amper nog door kan omdat ze vol met exoten staat die hier overwinteren tussen 10-15°.

Nu wil ik het even hebben over de serre die met behulp van een elektrische warme lucht blazertje net vorstvrij gehouden wordt. De temperatuur daalt normaal niet lager dan +1 of +2°C. Vermits dit enkel glas is is een hogere temperatuur aanhouden niet aan te bevelen want dan gaat mijn bankrekening snel onder nul ! Hogere temperaturen zijn voor de Chamaerops palmen, agave, phormium en yucca & co ook niet nodig. Ik hou alles hier ook aan de droge kant zodat een enkel nachtje -1° ook weinig kwaad kan. Deze serre staat ook achterin de tuin en grotendeels in de schaduw. Dan kan gek klinken maar dat is het (volgens mij) niet. Moest ze namelijk in de zon staan wordt het temperatuursverschil tussen dag en nacht op een zonnige winterdag veel te groot. Dan kan het overdag makkelijk 20° of meer worden en 's nachts valt de temperatuur de dieperik in. Bij 20° moet je wel meer water geven en dan kan het 's nachts wel kritisch worden als de temperatuur richting vriespunt gaat ! Met een serre in de schaduw zijn de temperatuursverschillen tussen dag en nacht veel kleiner en blijven de planten in rust. Dat ze iets minder licht hebben is in de praktijk niet zo erg ze groeien toch niet of nauwelijks.

PS : vergeet je schoentje vanavond niet klaar te zetten voor de Sint !!!

Een tuin met hier en daar enkele exoten is mooi in de zomer maar je moet wel ergens een ruimte hebben om ze te overwinteren ! Hier op Bernerhof hebben we sinds vorige winter 3 mogelijkheden waar telkens een andere minimumtemperatuur wordt gehandhaafd. Het meest dure of gevoelige spul gaat de veranda in. Dankzij dubbel glas kunnen we hier een minimumtemperatuur van zo'n 12-15° aanhouden mits elektrisch een beetje bijverwarmen. Hier staan orchideeën, boomvaren, Wollemia, hibiscus, dioon, cycas banaan en anderen.

Jammer genoeg is in de veranda gaan zitten op een mooie winterdag praktisch onmogelijk want je kan er niet draaien of keren wegens een overdaad aan groene jungle zoals je kan zien op onderstaande foto's.

Voorts hebben we achterin de tuin de serre waar we er voor zorgen dat het altijd zeker 1 of 2° boven nul blijft. Daar gaan o.a. de palmen, yucca's en de pelargoniums overwinteren. Hier komen we later nog op terug.

Tenslotte hebben we sinds vorige winter nog een kleine muurserre die niet verwarmd wordt maar waar het wel droog en licht is. Hier overwintert de oleander, bepaalde cactussen en de minihosta's en arisaema's. Die twee laatsten zouden in principe ook buiten in de volle grond kunnen overwinteren maar met het risico dat ze in het voorjaar bij het terug uitlopen ten prooi vallen aan de slakken. Ik vind dat je ze sowieso in kuipen in de serre veel beter kan bewonderen tijdens de zomermaanden.

Eén uitzondering is de driehoekspalm uit Madagaskar. Deze overwintert binnenshuis in de inkomhal want dit boompje kan niet veel minder dan 15-20° verdragen !

Wie herinnert zich Hot Lips nog ? De blonde vamp uit MASH, de TV reeks naar de gelijknamige film die zich afspeelde in een veldhospitaal tijdens de Koreaanse oorlog. Of Salvia "Hot Lips" daar naar genoemd is weet ik niet. Wat ik wel weet is dat deze Salvia volgens de boekjes niet winterhard is maar in de echte wereld wel! Hier staat deze schoonheid al ruim vijf jaar op een zonnig maar beschut plekje zonder enige winterbescherming. De bloei begint in mei en gaat door tot november-december. Elk jaar snoei ik wat terug want het is een forse groeier.

Geen twee bloemetjes zijn gelijk van kleur. Sommige zijn bijna geheel rood, andere bijna volledig wit en dan heb je nog oneindig veel combinaties van deze twee kleuren. De bloemetjes werken als een magneet voor hommels. Die verdwijnen soms volledig in de bloem om dan even later half bedwelmd weg te vliegen op weg naar de volgende bloem.   

Deze orchideetjes smukken al enkele jaren na mekaar in de herfst de veranda op. Ze staan redelijk licht maar nooit rechtstreeks in de zon en in de winter hebben ze een rustperiode van enkele maanden waarbij de temperatuur schommelt tussen 10 en 15°C met de hulp van elektrische verwarming. Dankzij dubbele beglazing en acrylaat op het dak is dat nog net financieel haalbaar. Nu er nog plaats is om te zitten kan je er nog van de tuin genieten bij regenweer. Het heeft wel iets als je de druppeltjes op het dak hoort tikken en zelf toch droog en uit de wind kan blijven. Binnen een paar weken echter kan je jezelf nog net een weg door de jungle banen want dan staat deze plaats helemaal vol met tropisch spul dat nu nog buiten staat. Onze rode banaan neemt de meeste plaats in maar er zijn nog talloze andere planten die hier komen overwinteren. De palmen, oleander en yucca's gaan de serre in, die zijn al blij als het daar net niet vriest. Dan is er nog de ondertussen flink uit de kluiten gewassen driehoekspalm die naar de inkomhal moet omdat geen enkele andere plaats hoog genoeg is! En al de rest gaat dus de veranda in! De winter heeft ook z'n charmes maar de zomer is toch veel leuker!

Eucomis komt oorspronkelijk uit Zuid-Afrika en kent ongeveer 15 soorten. Ze bloeit daar in de vochtige weiden van berghellingen op een hoogte van 1000-3000 meter. Op één soort na, de Eucomis regia, zijn het allemaal zomerbloeiers. De Nederlandse naam is Kuiflelie of Ananaslelie, omdat de bloeiwijze en de kuif op de top lijkt op een ananas. Eucomis betekent in het Grieks, eu: prachtig, en coma: haar of een knotje, dus een prachtig knotje of mooi geknot. Dit verwijst naar de top van de plant. Eén van de Bantoevolkeren, de Xhosa, gebruikten de bollen als geneesmiddel tegen reuma. De bollen zijn winterhard tot -5°C maar op een beschutte plaats kan je ze rustig in de grond laten zitten, dat doe ik ook!

Ik heb er nog over geschreven aan het begin van de zomer. De verhakkelde Musa ensete van toen is uiteindelijk gerecupereerd met dank aan de warme zomer en vele emmertjes water. Binnen een maand ongeveer kan de grote verhuis weer beginnen van onze exoten naar warmere oorden. Deze roodbladige schoonheid is één van de eerste die naar binnen mag. Een stuk van de bladeren moet er af want anders kan ie niet binnen wegens te hoog!

Volgend jaar na de ijsheiligen mag ons Ethiopisch vriendje terug naar buiten met verhakkeld bladeren en begint de cyclus opnieuw. Ik moet dringend eens Euromillions gaan winnen zodat we dit eleganter kunnen oplossen. Bill Gates als schoonvader zou ook kunnen helpen maar daar kleven dan weer nadelen aan, we zullen maar gewoon doordoen zeker!

Deze orchideetjes staan weliswaar het ganse jaar in de veranda maar zijn elke herfst present met nieuwe bloemetjes !

Gisteren had je niet veel fantasie nodig om je in de tropen te wanen. Met nooit geziene temperaturen van 33-34°C half september was het weer puffen en zweten. Ik wil de pret niet bederven maar binnen een week of 6 (of vroeger) komt de eerste nachtvorst eraan. Daarom snel nog wat genieten van al het exotisch spul in de tuin. Je hebt niet altijd bloemen nodig om een tropensfeertje te creeëren. Met enkele bladplanten kan het ook. Je kan dan combineren op kleur of op verschillen in vorm van het blad.  Veel groter dan hier kan het bladcontrast niet worden! Enerzijds de gigantische bladeren van de Tetrapanax papyrifer en rechts het smalle varenachtige blad van Dioon. Beide komen uit de tropen maar daar stopt elke gelijkenis. Tetrapanax staat hier in volle grond, het blad sterft af bij de eerste vorst en in het voorjaar loopt de plant terug uit. Dit is slechts een jonge plant die nu zijn derde zomer heeft gehad. Bij zeer strenge vorst kan je de stam inwikkelen met buisisolatie uit de doe het zelf zaak waarmee je de waterleiding kan beschermen. Makkelijker kan niet! Vliesdoek is ook ok  maar is wat meer geprul om te beletten dat alles wegvliegt met de wind. Binnen enkele jaren kunnen de bladeren makkelijk 1 meter groot worden. De Dioon is een ander verhaal, die behandel je best zoals een Cycas revoluta (familie overigens). D.w.z. naar binnen en overwinteren tussen 10 en 15° waarbij de plant zijn blad houdt. Zowel Dioon als Tetrapanax zijn schaduwplanten, in de volle zon verbrandt het blad snel (vooral bij tetrapanax)

Eucomis vandermerwei 'Octopus' komt uit Z-Afrika en heeft smalle, groen met paars gespikkelde bladeren met een roodpaarse bloeiaar en is net niet winterhard genoeg om het bij ons te redden in volle grond. Ze zouden tot -6 à -7°C kunnen verdragen maar ik ga het risico niet lopen, temeer daar deze soort niet algemeen verkrijgbaar is in tuincentra. Ik vind dit één van de meest exotische van alle Eucomis en het is ook één van de kleinste !

Je kan de bollen dus best uit de grond halen na de eerste nachtvorst ofwel ze als een kuipplant in de serre overwinteren. de plant zal bovengronds afsterven maar in het voorjaar terug uitlopen.

Plant hem op een zonnige warme plek doch niet in de hete middagzon, liefst in een vochtige goed doorlatende en humusrijke grond. Met wat goeie wil kan je zien dat ze verre familie zijn van onze hyacinten.

Hyophorbe lagenicaulis is een traaggroeiende palm die door zijn flesvormige stam wellicht de populairste soort is van dit geslacht. Zelfs volgroeide exemplaren hebben gewoonlijk minder dan 10 bladeren, wat de planten een attractief en elegant silhouet verleent. Deze vorstgevoelige palmen prefereren het klimaat in laaggelegen gebieden van de tropen en de subtropen. In hun oorspronkelijke leefgebied groeien ze in vruchtbare, vulkanische grond. 
The flessenpalm is afkomstig van Round Island voor de kust van Mauritius in de Indische oceaan. Daar zijn ze in het wild vrijwel uitgestorven door vernieling van hun habitat. Door woudkap is hun leefgebied grotendeels vernield en de jonge boompjes worden opgevreten door geiten die geïmporteerd werden door de Europeanen. Gelukkig zijn ze in tropische tuinen zo populair dat hun voortbestaan gewaarborgd is. Deze palm kan je best niet onder 10°C houden. Ze kunnen absoluut geen vorst verdragen! Het is een (traaggroeiende) decoratieve kuipplant of huiskamerplant. Deze morgen was het hier een frisse 9°, dat is dus al op het randje voor onze flessenpalm!