Guanabara baai bij Niteroi - Rio

Ik droomde vannacht de wereld werd beter. Een wereld zonder oorlog. Want wijsheid en voorzichtigheid is beter dan alle oorlogsinstrumenten en hebzucht.
              Een wereld zonder armoe, zonder pijn en verdriet. Een wereld zonder blues.
Het regende.
        Ik was alleen in bed met de na-smaak van whiskey.  Hoewel de Schotten wedijveren met Ieren dat men whiskey anders moet spellen. 'y', als uiteinde. Doch ik prefer maïsdrank, o land der stammen, land van de oogsten, land van de voorvaderen, toen de bleekgezichten nog geen bezit hadden genomen van de vlaktes. Miljoenen bisons dwaalden over de eindeloze weides. Totdat huid hun dood werd, hun tong als delicatesse in de grote steden, hun botten voor lijm, ten slotte hun stront voor stook. Vlees was er voor te rotten.
Het regende.
Ik was alleen in bed met de na-smaak van whiskey. Bourbon. Jack Daniels.
En was het niet God die Brazilië verkoos als land voor zijn vakanties. Land van vogels, planten, dieren van het Godsrijk. O paradijs, zei Hij, maar zie eens wat voor mensen ik er heen stuur. Vertrapt door eenlingen. Nu verworden tot voetbalnatie en samba. Land van Indianen en slavenkinderen. favela's, krotten waar de kogels vliegen als tekens der waanzin, moeders, kinderen, onder hun bedden. Politie roemt om wraak.
       In mijn droom renden paarden in woeste gebieden onder de vlaag van wittevogels. Bossen waren groener dan ooit, een besef dat Indianen weten te verwezelijken. Dat de een mens de ander niet verloochend, waar de bergtoppen zijn als borsten van magische heksen. Armoede is een verschijnsel van een andere tijd. Toen waren alleen natuurwetten en de mens was allang geëvolueerd van uit de zee. De vis kroop aan land en verwerd tot iets zoals wij, langzaam als een slak. Vinnen, poten, rechtop, lopend, denkend, apen en manipuleren. Miljarden jaren geleden.
     Beseffen is een vaag begrip. Dus wat is de tegenwoordige mens die zich opwerpt als hoogste bieder?
     Niets. Een stofje, meer niet. Dat er armoede en rijkdom bestaat is het uitvloeisel van afgunst.
             Hij die niet genoeg krijgt van wat moeder geeft. Wij zullen ons moeten realiseren dat de tijd komt dat we vervagen tot splinters. wij zijn gewoon hier om te overleven en niet om overleeft te worden. Vernietiging is al om aanwezig en kijk naar de rampen, de vloedgolven, bevende aarde. Honger, oorlog, vernietiging en Dafurconflict in Soedan is iets anders dan de Canarische eilanden. My God!
         Is dit een waarschuwing of alleen maar een voorteken? Zullen wij met ons allen niet meer moeten nadenken over de verdere wereld?
     Zal morgen voor kinderen van gisteren een optie zijn. Er is redding!Het regende. Ik was alleen in bed met de na-smaak van whiskey.
        Maar dan moet iedereen zijn nek uitsteken. Rook der schoorstenen en gassen der wagens, wie ruilt? Smog van Sâo Paulo, of Tokio. Wie kan het een moer schelen? De leiders? Slaapkoppen, egoïsten die gemanipuleerd worden door geldschieters. We zijn overgeleverd aan de goden. We leven in een consumptie maatschappij. Sommigen in ieder geval. Vreten, zuipen en verbruiken. Dit kan nooit goed gaan.
        Ieder moet voor zich een punt maken wat voor hem het dichtst bij de natuur staat. Leven. Liefde. Begrip.
        In de hemel is rust (In caleos quis), maar wie wil naar de hemel? Of naar de hel? Wie wil terugkeren? Reincarnatie van het bovenmenselijke. Ik wil misschien weer zijn als een mustang, hollend over de prairies. Leven op aard is een gunst, doch niet voor ieder. De gevaarlijkste idioot is de broer van arrogantie, de mens zonder scrupules.
           Hij die denkt dat alleen hij loopt. Laat de doden rusten zei de arend tot de raaf, en hij verslond een levende duif. 
   Hij zal ten onder gaan aan eigen hoogwaan. Een studie is niet moeilijk, de armoede gemaakt door de mens zal ooit verworden tot gelijkheid in de zin van het woord. De kapitalist zal eens moeten toegeven dat hij maar een eenzame gast is in zijn eigen huis. Hij die met zijn kist onder de arm loopt.    

Gerechtigheid zal zegenvieren, alhoewel ik misschien te optimistisch ben. Maar de noten op mijn zang zullen hard zijn. De wetenschapper zal beter moeten denken, de filosoof zal zich achter het oor krabben en de zielenprikkers moeten leren van de mens die krank of zinnig is?
     Ik ben soms verbitterd door de mensheid, de laksheid, de onnozelheid van personen die zich leiders noemen.
          De vuilste varkens willen altijd het beste stro. Ik droomde dat de wereld beter was.
    Het regende.
       Ik was alleen in een bed met de na-smaak van whiskey.
Ik droomde.
Ik werd verliefd op een zwarte vrouw.
Zij reed op een witte merrie, zij zong als een engel.

Liederen van 'saudade', een niet te omschrijven woord als 'verlangen'. Rio de Janeiro, Bahia.....
         Liefdesliederen van het land met timbres van Afrika.
Het regende.
Ik was alleen in bed met de na-smaak van whiskey.

Ramblin Wayn

Kolonel Fernandes, de burgervader van Mossoró, blijft alleen achter in het stadje samen met gewapende mannen, terwijl de overige bewoners al daags tevoren Mossoró verlaten hebben; de meesten namen de oude trein naar de kustplaats Arreia Branca. Lampiâo weet wat hij wil en schrijft een brief naar de burgemeester, hij wil geld, liefst 600 contos de reis, een boel geld in die tijd. Fernandes geeft hem als antwoord dat er geen papieren geld aanwezig is,  alleen maar zilverstukken. Dit maakt van lampiâo een duivel en valt aan.
     Zijn bende bestaat uit 52 man; onder hen namen die men vreest in het noordoosten zoals: Sabino, Moreno, Massilon en Jararaca. De bandieten zijn verdomd goed bewapend met o.a fuzis, type Mauser 1908. Ook aan munitie is geen gebrek, en ook zijn ze goed geinformeerd betreffende de situatie in de stad en bezitten enkele reserve paarden.
          Wat Lampiâo niet weet is dat die dag, de 13de juni geeërd wordt aan Santa Lucia, de patroonheilige van Mossoró en de Heilige van de ogen. Lampiâo had ooit gezworen nooit een stad aan te vallen waar Santa Lucia beschermster van was, daar hij zelf het licht miste in het rechteroog, dat hij verloor bij een gevecht met de politie, toen hij zijn gezicht in een cactus stootte. Buiten dat werd Mossoró óók nog eens beschermd door de heilige Antonius, dus een zware klus voor de bandieten, die bijgelovigheid vaak verwaarloosden. Met andere woorden'superstitie' kan soms helpen. Soms, daar waanvoorstellingen soms bewaarheid worden.
                          Het wordt geen verassingsaanval want men wist van het bezoek van de canganceiros. De mannen hebben zich goed gebaricadeerd in de Sâo Vincente kerk, als de bende van Lampiâo de aanval begint. 

                     De aanval begint om 16.30uur  in de middag. Na twee uur is het gevecht voorbij, dit door het hevige verzet van de mannen van Mossoró. De outlaws trekken zich terug met achterlating van één gewonde en één dode, Colchete,
die vanuit de toren van de Vincente kerk werd neergemaaid.
              Lampiâo zou later verklaren nooit meer een stad in Rio Grande do Norte aan te vallen daar: ... de kerktoren en zelfs de heilige van de kerk op ons vuurden...
De zwarte outlaw Jararaca is een van de gewonden, wordt gevangen genomen en naar een cel gebracht (het huidige museum waar ik het gesprek aan ga met Filomon). Daar verblijft de donkere outlaw een dag. Er wordt met lof gesproken over deze vangst want Jararaca ging door als de gevaarlijkste en bruutste cangaceiro, zelfs furieuzer als Lampiâo.
       Jararaca wordt in zijn cel door een dokter onderzocht en geïnterviewd door de krant. Hij weet zijn fatum maar al te goed, maar toont geen angst of berouw, alleen zijn karma is daar om te sterven als een man.                       Later brengen ze hem van zijn cel naar het kerkhof, waar al een graf gedolven was. Als hij voor de kuil staat wordt hij neergestoken met een mes en in het gat geworpen, waarna hij, al stervende nog enkele kogels krijgt. Volgens ingewijden verdiende hij niet anders. Doch Jararaca wordt een mythe, een soort half-heilige voor de arme bevolking, een martelaar en elk jaar komen er duizenden zijn graf bezoeken dit dan overstelpt wordt met bloemen.
    

Lampiâo weet met de rest van de groep te ontsnappen en vlucht richting Ceará, ondertussen plunderend, verkrachtend en dodend, de ultieme wraak.
               Zijn overvallen gaan door. In 1929 ontmoet hij Maria Gomez de Oliveira, oftewel Maria Bonita, zijn grote liefde, die zich aansluit bij de bende. Ze krijgen één kind in 1930. Zij, Expedita groeit op bij kennissen, en met droefheid laat Maria haar achter. Haar meenemen door de sertâo zou een hel zijn voor haar en een ongemak, zei Lampiâo. Voor Maria Bonita had Lampiâo een soort respect, en vaak werd door haar toedoen het leven gespaard van mensen, die anders hun hoofd werd afgehakt door Lampiâo zelf of een kogel door het hoofd geschoten.
           Doch liefde en het cangaceiro-leven vindt een eind in 1938 bij de grot van de plaats Angicos in de staat Sergipe. Daar worden ze, door verraad, verrast door de militairen van de Alagoas politie onder leiding van Joâo Bezerra, een nietpluis figuur. Sinds lang maakte men jacht op de bende van Lampiâo, en ook de toenmalige president Vargas gaf duidelijk te verstaan dat deze man moest worden opgeruimd. Basta!
Daar bij die grot sneuvelt Lampiâo samen met Maria Bonita en zijn bendeleden, Luis Pedro, Mergulhâo, Eléctrico, Quinta-feira, caixa de Fosfóro, Adilia, Cajarana, Diferente en 23 andere outlaws die als, volgens berichten, vrijwillig meereden.
Angicos 1938 uit 'Como dei Cabode Lampiâo' van Joâo Bezerra 1983, één van de velen verhalen van het laatste gevecht, ik citeer:
"Om en dwaalspoor te leggen doen de bandieten dierengeluiden na en dragen zij omgekeerde zolen met de hak aan de voorkant. Maar een kenner weet beter en een goede spoorzoeker herkent de richting
waarin mensen door deze stervende vegetatie zijn getrokken; aan wat hij ziet, een gebroken takje, een verschoven steen, en aan wat hij ruikt. De bandieten zijn gek op parfum. Ze gooien het met liters over zich heen en deze zwakheid verrradt hen. Sporen en geuren volgend komen de verkenners bij de shuilplaats van de aanvoerder Lampiâo, en na hen de rest van de soldaten. Zij kruipen zo dicht bij dat ze Lampiao en zijn vrouw horen ruziën. Mooie Maria scheld hem uit, terwijl ze op een steen voor de ingang van de grot gezeten de ene sigaar na de andere rookt en hij vanuit de grot droefgeestig antwoord. De soldaten zetten de mitraillieurs op en wachten op de order om te vuren."
De waarheid van dit verhaal moet gezien worden uit het oogpunt van Bezarra, die zich als een held gevoeld moet hebben na de dood van Lampiâo.
                    

Na gedood te zijn door tientallen kogels met Maria die bovenop hem ligt en zijn hand vast klemt, worden hun hoofden afgehakt en vertoond aan het volk. Dertig jaren later zijn de hoofden, op sterk water, nog te zien in het Nina Rodrigues museum te Salvador. De tengere bandiet, met zijn ijzeren bril en de typische nordestino kap, ook wel 'napoleonshoed' genoemd (een dwars gezette hoed met aan de voorzijde een band beslagen met zilverstukken ging de geschiedenis in als een gerechtigheidsstrijder, een soort Braziliaanse Robin Hood, beschermer der armen, waar men liederen over schreef; zoals de Amerikaanse zanger Tex Ritter, die er zelfs een ballade aan wijdde, want in de states zagen ze hem wel als een Jesse James).
             

Doch ook was Lampiâo een dictator geworden, geleid werd door compromissen met sommige corroneis, grootgrond beztitters van de sertâo. Hij bouwde een reputatie van een meedogeloze killer, die geen enkel probleem had zelfs de armste boer af te troggelen. Er zijn verhalen die zeggen dat hij diegene die hem beledigde zwaar strafte. Zo was er ooit een oude vrouw die hem vervloekte zonder te weten wie hij was. Ze werd naakt de doornestruiken in gejaagd, waar ze moest dansen dat de dood er op volgde. Diegene die hem trouw waren werden beschermd, anderen vervolgd tot in de dood. Anderzijds was hij een charmeur tegen over vrouwen, een bende lid die een vrouw iets aandeed werd meteen gedood. Hij gaf de armen geld om het leed te verlichten, hij was verworden tot een soort god/duivel figuur, ook gemaakt door het verleden en de ongerechtigheid dat zich steeds meer verspreidde in het arme noordoosten, de expolotatie door grootgrond beztitters (hetgeen vandaag de dag niet veranderd is) de uitbuiting, de sociale afgrond en de opstand. Het was méér dan een sociaal geval, het was de onberekenbare macht van de rijken, die mensen als Lampiâo maakten, zij die er moesten zijn, er nog steeds zijn.
          

Virgulino Ferreira da Silva ging ver, te ver misschien en dwaalde af van zijn doel gerechtigheid, of was het gewoon de wraak om zijn vermoorde vader en broer Antonio (die met hem streed en werd gedood)? Want was hij niet ooit een gewone jongen die werkte op zijn vaders boerderij? Of was het zijn destinatie, zijn lot, dat ieder van ons in zich draagt sinds zijn geboorte?
  Voor de historie dwaalt zijn geest nog immer rond boven de drooge sertâo en danst hij al schietend rond de cactussen, want zoals in vele liederen en 'literaruur  van de Cordel' rijmen werd hij nooit toegelaten tot de hel, want daar was hij zelfs te bruut voor,  en men zegt dan ook dat zelfs Lucifer hem terugstuurde naar de woestenij van Noordoost Bazilië, waar zijn geest nog steeds parten speelt.

Maria Bonita


Met Maria (rechts) en andere strijdster



Virgulino


De hoofden van gesneuvelde canganceiros, onder, midden tussen de napoleonshoeden, Lampiâo, er boven Maria Bonita




penschets van Lampiâo


Canganceiros
 

bijlage: Een nog jonge Jararaca
Bende van Lampiâo
Cover van Cordel (Nooroostverhalenblad) Lampiâo maakt rotzooi in de hel

     reisverslag 1995               

braziliaanse jesse james,

Ik ga op zoek naar de geschiedenis van Lampiâo. Er is veel over geschreven en mijn verhaal zal helaas te kort zijn om deze outlaw te omschrijven. Doch probeer ik een goede impressie te geven. Allereerst het 'Museu Histórico Lauro de Escosia'. Dit is gehuisvest in een oud pand, d.w.z een laat 19de eeuws, dat nog dienst deed als petoet. Boven is er een ruimte ingericht voor de geschiedenis van de canganceiro, en Lampiâo in het bijzonder. Waarom? Wel, deze struikrover, nou is dit een te minne benaming, overviel met zijn bende de stad Mossoró in Rio Grande do Norte, op de voor de stad zeker, belangrijke dag, 13 juni 1927. 
                In het kleine museum ontmoet ik Filomon Rodriques, een zestiger en lid van de sociëteit die zich bezig houdt met de studie over het fenomeen Cangaco.
   De man is vriendelijk en open en verteld honderd uit over het item.
             Eerst de betekenis van het woord Canganceiro: in de dictionair van de Braziliaans Portugese letterkunde staat vermeld: Cangaco, s,m = de wapenen van de Cangaceiros; bende van Cangaceiros, leven of handeling van Cangaceiros.
Cangaceiro = Bandiet van de Braziliaanse Sertâo. Duidelijk moet gesteld worden dat de hier bedoelde bandiet exclusief betrekking heeft op het noordoosten, een fenomeen typisch voor deze streek waaronder geografisch de volgende staten vallen: Ceará, Rio Grande Do Norte, Paraíba, Pernambuco, Alagoas en in zekere zin Sergipe en Bahia.
      Wie was lampiâo?
Men zegt dat hij zijn bijnaam te danken heeft aan de legende dat hij zodanig en veelvoudig zijn pistool gebruikte, dat de loop roodgloeiend werd gelijk een lampion. Hij werd geboren in 1897 als Virgulino Ferreiro Da Silva, in het binnenland van Pernambuco. Zijn leven was eenvoudig en was bedreven in kleermakerij. (men zegt dat hij later samen met Maria Bonita hun canganco out-fit ontwierp)
       Zijn vader, die een klein farm bewoonde, werd vermoord door pistoleiros ingehuurd door rijke grondeigenaren waarmee hij problemen had. Dit was de aanleiding voor wraak voor de toen 17 jarige Virgilino en zich aansloot bij een bende 'cangaceiros'.
                          

In 1922 heeft hij zich opgewerkt tot leider van een bende en zijn strijd tegen politie, grootgrondbezitters en overheid neemt aanvang. Ook iedereen die hem iets in de weg probeert te leggen of zich verzet tegen zijn ideeën wordt uit de weg geruimd. Zijn grootste vijanden zijn de rijken, die op hun beurt weer 'jagunços' inhuren om hun te beshermen tegen de aanvallen van de outlaws. Doch wie dan ook de moed nam de cangaceiros uit te dagen werd vervolgd en gemarteld of naakt tusen de catussen geworpen of als hij niet dat geluk had, de keel overgesneden of gedood met enkele kogels.
                                Het is ook de tijd dat Luiz Carlos Prestes, revolutionair en communistisch politicus, de regio wil besturen, (dit is een verhaal op zich wat ik misschien later op in ga) waarbij de regering via tussenkomst van Padre Civero steun vraagt aan Lampiâo. Ook padre Cicero is een afzonderlijk verhaal, een soort heilig verklaarde conservatieve blauwogige priester uit Juazeiro de Norte. 
              Virgulino maakte gretig gebruik van het aanbod, want zijn bende krijg wapens en munitie in overvloed. Er volgen velen overvallen. Er is een boek apart over te schrijven, maar dit zou een te grote tijd vorderen.
             In 1927 valt hij Mossoró aan.

Terug naar Filomon Rodrigues en ik vraag hem of ' Lampiâo' daadwerkelijk een held was zoals de overlevering zegt, stelen van de rijken vóór de armen, of een gewone bandiet die wraak nam om zijn vader? Filomon: 'Wel... hij sloot zich aan bij een bende in 1917 om de moord te wreken op zijn vader... dat is hij tijdstip dat de rebel 'Lampiâo' geboren wordt. Hij is hier in onze streken samen met padre Cicero de belangrijkste figuur uit de historie. Het ging niet alleen om die overvallen senhor... neen... het had te maken met de toestand in het noordoosten... de ongerechtigheid, het socioale klimaat, er is veel over te vertellen...'
                        We lopen naar binnen uit de brandende zon en in zijn klein bureau zoekt hij in een lade en laat me een krantje zien. Met trots verteld hij dat er ook een artikel van hem in staat: 'Hier in vindt u veel informatie en achtergrond over de cangaceiro, lees het maar eens door...'
   Zijn artikel is wetenswaardig genoeg om een beter beeld te krijgen en is getiteld 'Caso Sociológico', een maatschappelijke stand van zaken. Hij verteld in zijn verhaal dat er veel is geschreven over Lampiâo, de chef van  de groep, die zich liever 'Capitâo' was gaan noemen.       
       Hij werd de leider in een een tijd die gemarkeerd werd door sociale ongerechtigheid, armoede en honger. Een tijd dat ook politiefunctionarissen en 'coronéis' (grootgrondbezitters), zich verborgen onder de dekmantel van de cangaco om hun eigen bestwil, want ieder beefde voor de bende van Lampiâo. Voor sommigen was hij een bandiet, een koelbloedige killer, die mensen die hem niet aanstonden onthoofdde of een kogel door zijn hoofd schoot.             
                Voor anderen was hij een held, die de armen hielp, het blijft een sociaal vraagstuk, doch mét de nadruk op het barre ongerechtige leven in de sertâo als uitgangspunt.
De 13de juni 1927 is echter de datum die men in Mossoró nooit meer vergeet als de bende aanvalt.

wordt vervolgd...

Lampiâo


bijlage: krant uit Mossoró over de Cangaco, die ik kreeg van Filomon Rodriguez met in het midden een foto van de burgemeester kolonel Fernandes, die de verdediging leidde tegen de aanval van de outlaws...
De Sâo Vincente kerk, waar de verdedigers van Mossoró zaten, en waar men rechtsboven/midden nog de kogelgaten ziet van de strijd, er werd me verteld dat deze zorgvuldig worden bijgehouden...

Bij een uitbraakpoging uit een gevangenis in het noorden van Brazilië zijn twintig mensen om het leven gekomen. Vier personen raakten gewond. Het is nog onduidelijk of er gevangenen zijn ontsnapt.

Gewapende mannen vielen de Santa Izabel-gevangenis in deelstaat Pará aan om gevangenen te bevrijden. In een vuurgevecht met de politie kwamen negentien gevangenen en hun 'bevrijders' om. Ook een gevangenisbewaker kwam om het leven.

De groep gewapende mannen probeerde met een explosief de muren van de gevangenis op te blazen. Vervolgens ontstond een vuurgevecht tussen aan de ene kant bewakers en politieagenten, en aan de andere kant gewapende gevangenen en hun bevrijders. Volgens een rechercheur zijn twee geweren, drie pistolen en twee andere vuurwapens in beslag genomen.

Het is algemeen bekend dat de omstandigheden in veel Braziliaanse gevangenissen erbarmelijk zijn. Afgelopen jaar leidden bendeoorlogen in gevangenissen tot zeker 125 doden. In heel Brazilië zitten meer dan 726.000 mensen achter tralies.

Lula is voor de Braziliaanse economische orde een gevaar dat nooit meer president mag worden.

Door: Jacco Smit 9 april 2018, 18:49

opinieMet de recente veroordeling tot een gevangenisstraf van twaalf jaar van de nog steeds razend populaire voormalige Braziliaanse president Luiz Inácio 'Lula' da Silva wordt niet bewezen dat de corruptie nu eindelijk serieus wordt aangepakt en dat Brazilië een volwassen democratie begint te worden, zoals wordt gesteld in Ten eerste (7 april), maar juist dat Brazilië verder wegzakt in een diep ravijn van zwakke democratische instituties. Zwakke instituties zijn geen fenomeen van de laatste jaren in Brazilië. Van de zesentwintig presidenten die het land heeft gehad sinds de Tweede Wereldoorlog zijn er maar twee direct democratisch gekozenen die een volledige termijn hebben volbracht en niet zijn afgezet, veroordeeld, vermoord of vroegtijdig overleden. 

De partijdigheid van het juridisch systeem blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat de openbaar aanklager in de zaak tegen Lula een boezemvriend is van de belangrijkste oppositieleider - die overigens niet wordt vervolgd voor veel grotere corruptieschandalen. Geen wonder dus dat Lula is veroordeeld, zonder concreet bewijs, voor een relatief kleine aanklacht, maar met een voor Brazilië ongekende snelheid waardoor hij zich waarschijnlijk niet kandidaat kan stellen bij de presidentsverkiezingen later dit jaar.

Die zwakke instituties hebben hun oorsprong in een door de militaire dictatuur opgestelde grondwet, die vooral tot doel had om zoveel mogelijk de status quo te handhaven met de macht in handen van een conservatieve, rurale, witte elite. Daar komt in Brazilië ook nog eens bij dat het medialandschap is gemonopoliseerd door Globo, een familiebedrijf dat groot is geworden ten tijde van de militaire dictatuur. Hun manipulaties, selectieve censuur en belangenverstrengeling maken of breken dan ook politici en presidenten.

Naast de zwakke instituties van ­politiek, recht en media, is Brazilië ­sociaal-economisch gezien een mislukking met een gesegregeerde klassenmaatschappij, waarbij de extreme ongelijkheid zich vooral langs raciale lijnen voordoet. De Braziliaanse elite is een kleine groep families, die vooral nationaal werkt in een monopolistische omgeving. Dat heeft geresulteerd in een gebrek aan innovatie en concurrentie, en een hoge concentratie van kapitaal. Zo bezitten de vijf rijkste Brazilianen evenveel als de armste 50 procent van de bevolking, en heeft 1 procent van de grondbezitters 50 procent van de grond in eigendom. Veel van deze families zijn innig verweven met de politiek en controleren in feite de koers van het land.

De regeringen van Lula en Dilma hebben enorme voortgang geboekt in het uitbannen van honger en armoede en de verbetering van het onderwijs, maar nog steeds is een kwart van de bevolking functioneel analfabeet, leven veertig miljoen Brazilianen van minder dan twee dollar per dag, worden per jaar zestigduizend mensen vermoord (waarvan in Rio en São Paulo één op de vier door de politie), en heeft meer dan de helft van de woningen geen riolering. Zoals Lula stelde: 'We hebben het aan onszelf te wijten. Onze achterlijkheid is veroorzaakt door een elite die een eeuwlang niet aan de meerderheid van de bevolking dacht, en zich slechts onderwierp aan eigenbelang.'

Lula mag dan het spreekwoordelijke succes van ongeschoold schoenpoetsertje tot internationaal gerespecteerd president zijn, iemand die dat soort dingen zegt, is in de ogen van de gevestigde Braziliaanse economische orde een gevaar, dat nooit meer president mag worden.Daarbij kreeg de klassieke kongsi van rechtse oppositie, leger, partijdig justitieapparaat en machtige media, momentum door de economische crisis: circumstancial evidence was genoeg voor een veroordeling van twaalf jaar en - waar het uiteindelijk allemaal om te doen was - uitsluiting van de komende presidentsverkiezingen.

Jacco Smit is econoom en zet zich in voor mensenrechten. Hij woont in Amsterdam en Rio de Janeiro.

JORNAL DO BRASIL

Moro bepaalt Lula's arrestatie

Donderdagmiddag (5 april) beval federale rechter Sérgio Moro de arrestatie van voormalig president Luiz Inacio Lula da Silva, kort na de federale regionale rechtbank van de 4e regio (TRF-4) in Porto Alegre, aan het Federale Hof in Paraná de brief met de machtiging om het vonnis uit te voeren.

Moro bevestigt dat Lula zich vrijwillig kan aanmelden bij de federale politie in Curitiba, tot de 17 uur van deze vrijdag (6). "Met betrekking tot de veroordeelde en voormalige president Luiz Inacio Lula da Silva, verleen ik hem hierbij, met inachtneming van de waardigheid die hij bekleedde, de gelegenheid om zich tot 17.00 uur op 06/04/2018 als vrijwilliger aan te melden bij de federale politie in Curitiba.". De rechter verspande ook "in ieder geval" het gebruik van handboeien.

op woensdag (4) ontkende het Federale Hooggerechtshof (STF) habeas corpus van de verdediging van de voormalige president, die veroordeeld was tot 12 jaar en 1 maand gevangenisstraf wegens corruptie en witwassen. ( in het geval van corruptie via de het olieconcern Petrobras). noot St

On Thursday afternoon (5), federal judge Sérgio Moro ordered the arrest of former president Luiz Inacio Lula da Silva, shortly after the Federal Regional Court of the 4th Region (TRF-4), in Porto Alegre, to the Federal Court in Paraná the letter with the authorization to execute the sentence.

In the order, Moro affirms that Lula can voluntarily present himself to the Federal Police, in Curitiba, until the 17 hours of this Friday (6). "Regarding the convicted and former President Luiz Inacio Lula da Silva, I hereby grant him, in consideration of the dignity he held, the opportunity to volunteer to the Federal Police in Curitiba until 5:00 pm on 06/04/2018 , when the warrant of arrest must be fulfilled ". The judge also barred the use of handcuffs "in any case."

on Wednesday (4), the Federal Supreme Court (STF) denied habeas corpus of the defense of the former president, who was sentenced to 12 years and 1 month in prison for corruption and money laundering. (in the case of corruption through the oilconcern Pertrobras. (Note storyt)

'Lula zal, al is het vanuit de gevangenis, door gaan met zijn presidents verkiezing ( wanneer de staat dit niet verbied). Hij is bij een derde van de bevolking nog populair. Zou hij gekozen worden dan komt hij uit de cel om het land te leiden. De militaire generaals hebben al gedreigd dan te moeten ingrijpen in belang van het land.'

storyteller

VOLKSKRANT

Militaire interventie

Brazilië is voor altijd, en het leger moet de oneindigheid van Brazilië bewaken. We staan altijd klaar, commandant!
Generaal Pinto Sampaio

Achter de tralies of niet, Lula is van plan zich kandidaat te stellen voor de presidentsverkiezingen van oktober. Hij gaat voorop in de peilingen, een derde van de bevolking is van plan op hem te stemmen. Eenzelfde percentage voelt een diepe haat tegen de linkse politicus.

De kans is groot dat het electoraal hof Lula's kandidatuur verbiedt, maar die uitspraak komt pas in september, een maand voor de verkiezingen. In het onwaarschijnlijke geval dat het hof zijn deelname toelaat, kan Lula vanuit de cel de verkiezingen winnen. Dan wordt hij mogelijk vrijgelaten om het land te leiden.

'De enige oplossing is dan een militaire interventie', aldus Luiz Gonzaga, een prominente generaal van de nationale reserve, dinsdag in een interview met krant Estadão. 'De strijdkrachten zullen dan de orde in het land moeten herstellen.' Generaal Eduardo Villas Boas, opperbevelhebber van het Braziliaanse leger, publiceerde enkele uren later twee tweets waarin hij op nauwelijks verkapte wijze het hooggerechtshof opriep Lula's verzoek af te wijzen.
Zwaard in de aanslag

Reservisten waarschuwen al langer voor 'het linkse gevaar', en de afgelopen maanden laten ook strijdkrachten in functie zich horen

Andere hooggeplaatste militairen en reservisten sprongen direct in de startblokken. 'Ik heb het zwaard in de aanslag, mijn paard staat klaar', aldus generaal Paulo Chagas. 'Ik wacht op uw bevelen.' En generaal Pinto Sampaio: 'Iedereen verdwijnt, Brazilië blijft. Brazilië is voor altijd, en het leger moet de oneindigheid van Brazilië bewaken. We staan altijd klaar, commandant!'

Tussen 1964 en 1985 ging Brazilië gebukt onder een militaire dictatuur. Sinds de terugkeer van de democratie hebben de strijdkrachten zich op afstand gehouden, maar dat is aan het veranderen. Reservisten waarschuwen al langer voor 'het linkse gevaar', en de afgelopen maanden laten ook strijdkrachten in functie zich horen. In september riep generaal Antônio Mourão op tot een militaire staatsgreep als 'instanties het politieke probleem niet oplossen'. Hij zei dat zijn 'mening wordt gedeeld door de militaire top'.
Legergeneraal als minister

President Michel Temer maakt intussen ruim baan voor de strijdkrachten. In februari gaf hij het leger het bevel over het ministerie van Veiligheid van Rio de Janeiro, en daarmee de controle over politie, brandweer en gevangenissen in de deelstaat. Vlak daarna benoemde hij een legergeneraal als minister van Defensie. Dat was voor het eerst sinds het einde van de dictatuur.

Er zijn bijna vijftig militairen en reservisten die willen meedoen aan de verkiezingen in oktober, als de Brazilianen gouverneurs, parlementariërs en een president kiezen. De bekendste is Jair Bolsonaro, een extreem-rechtse en oer-conservatieve reservist die meedingt naar het presidentschap. Hij vindt dat alle 'fatsoenlijke burgers' het recht moeten hebben om bewapend over straat te gaan, en wil het leger inzetten in de strijd tegen criminaliteit.

Een deel van de bevolking krijgt koude rillingen van deze ontwikkelingen, maar figuren als Bolsonaro hebben ook een grote aanhang. Dat blijkt alleen al uit het feit dat de reservist tweede staat in de peilingen, net achter Lula. Veel Brazilianen hebben meer vertrouwen in het leger dan in de democratische instituties. En het idee dat alleen het leger orde op zaken kan stellen in het door corruptie geplaagde land, wint razendsnel terrein.

Bolsonaro staat tweede in de peilingen, vlak na Lula. Het idee dat alleen de strijdkrachten orde op zaken kunnen stellen in het door corruptie geplaagde land, wint razendsnel terrein. Met Lula in de gevangenis, liggen de kaarten er voor Bolsonaro weer beter bij.

GEVAARLIJK SPEL, HET VOLK IS VERDEELD. eEN SOCIALIST MOET NOOIT DE CORRUPTIE OMARMEN... DOCH MILITAIRE ONDERDRUKKING IS TERUGGAAN IN TIJD, EEN DICTATUUR MET FOLTERINGEN! storyteller