Heel wat mensen komen een kijkje nemen tijdens de afbraak
van de brug in Briegden en dat zal nog wel een tijdje doorgaan. De historie van
de huidige Taverne Alkahof vernam ik van Fernanda Borghoms. Zij woonde in het
huis met haar ouders, die daar het cafe Du Pont uitbaatten, dat bij de explosie
van 11 mei 1940 schade opliep en geheel uitbrandde.
Het
is al een hele poos geleden dat een inwoner van Briegden mij zei dat er op de
zolder van de Taverne Alkahof een tekening stond uit de oorlog. Nu de brug
eraan gaat, wilde ik wel eens van de uitbaters van de Taverne weten, of dat
waar is? Joanna, de gastvrouw-eigenaar van het Grieks restaurant, was zo goed
om mij toegang te verschaffen tot deze tekening. Ik heb er een foto van gemaakt
en vroeg of ik vanuit het raam op de zolder enkele foto’s van de werken mocht
maken?
“Geen probleem”, zei ze. Vanuit het bovenste raam, heb je een mooi panoramisch
zicht op het Albertkanaal en het restant van wat eens de brug van Briegden was.
De
tekening blijkt een beschrijving te zijn van de geschiedenis van het huis. Het
werd gebouwd tijdens de aanleg van het Albertkanaal.
De volgende tekst staat er met een omlijsting van
bloemetjes.
Archit – Gebouw.
Ontworpen –Voltrokken.
4 augustus 1937 tot 18 maart 1938.
Archi- W. Klinghouts.
Aann- P Houtvast.
Eigen. Borghoms-Broux W.J.
Oorlog 1940.
gebomb. -10 mei. Afgebr-11 mei.
Voltrokken 1941.
6 september 1944 Brug springen en beschieten.
Bevrijd Am-leger 14 sept. 1944.
Voltrokken 28 mei 1948.
Toeval
of niet, toen ik bij Alkahof vertrok en aan de overkant van het kanaal aankwam,
na de omleiding gevolgd te hebben, stonden daar drie mensen te kijken. Na een
begroeting en een gewoon gesprekje, bleek het te gaan om Fernanda Borghoms. Ze
stond daar samen met haar echtgenoot en dochter naar de vier mannen te kijken
op de brug, die op Paasdag aan het werk waren, om voorbereidingen te treffen
voor de implosie, komend weekend van het restant van de brug.
Al snel bleek dat Fernanda (geboren in 1936) in het Alkahof gewoond heeft
(destijds café Du Pont), met haar ouders en twee broers Firmain en Sylvain. De
huidige gebeurtenissen roepen herinneringen uit haar jeugdjaren op, bij
Fernanda, .
Uit haar verhaal wordt duidelijk, dat de tekening is gemaakt door haar vader,
Winandes Borghoms, ook wel Nand genoemd.
Uit wat zij vertelt, wordt alles, wat er op de tekening vermeld staat,
duidelijk.
Nanda
vertelt: “Onze ouders baatten daar een café uit en geen crèmerie, zoals Boon in
zijn boek schreef, dat is onzin. Toen de brug in de lucht werd geblazen (door
een Belgisch geniebataljon van de de 7de divisie, op 11 mei om 9 uur ‘s
morgens), zijn we gaan vluchten, maar niet zo ver. We zijn terechtgekomen bij
Sampers op de Kiewit in Gellik. Die mensen hebben ons goed ontvangen en
behandeld. Intussen was ons huis afgebrand (op de tekening staat 11 mei
afgebr.), wie dat gedaan heeft kan ik niet zeggen want dat weet ik niet. Mijn
moeder, Hubertina Broux, was van de brand niet op de hoogte, men wilde haar dat
besparen. Totdat er iemand bij Sampers op bezoek kwam en de deur opendeed,
waarachter mijn moeder zat. Deze man zei, erg hé dat ze Nand zijn huis
afgebrand hebben. Dat was een hele shock voor mijn moeder.
Naderhand zijn we in het huis, waar alleen de muren nog recht van stonden, in
de kelder gaan wonen, daar was plaats zat”. (voltrokken 1941).
De
herstelde brug is een tweede keer tot ontploffing gebracht, ditmaal door de
Duitsers, toen ze op de hielen gezeten werden door de geallieerden.
Fernanda zei daarover: “Ik was 8 jaar oud en op een dag, aan het eind van de
oorlog, kwamen ze ons vertellen dat ze de brug zouden laten springen om 6 uur
’s morgens. We moesten in de kelder blijven. We zaten toen bevend, met natte
doeken voor ons gezicht, in de kelder te wachten op de ontploffing, die vond
plaats om precies kwart over zes. Door al het stof konden wij geen hand voor de
ogen zien, minutenlang vielen er stenen uit de lucht”. (6 sept 1944). In 1948
was het huis weer herbouwd en was het weer, café 'Du Pont'. (voltrokken 28 mei
1948)
Dit
huis en andere drie huizen langs het kanaal, die eveneens te lijden hadden van
de beide explosies, waren bewoond door drie tantes en een nonkel van Fernanda,
allemaal waren zij landbouwers.
Deze huizen van de familie Borghoms werden gebouwd tijdens het graven van het
Albertkanaal, nadat hun huizen onteigend waren voor het aanleggen van het kanaal.
Nanda's ouders hadden al een café dat moest wijken voor de aanleg van het
kanaal.
“In
het begin van de jaren negentig is ons café verhuurd en in 1997 verkocht aan de
huidige uitbaters van de Griekse Taverne Alkahof, tot dan was het ons café ‘Du
Pont’", besluit Fernanda.
Een toepasselijke naam voor een café, vlakbij bij deze veelbesproken
brug
Firmin, de broer van Fernanda die in Rekem woont, vulde het verhaal van Fernanda aan, met het volgende.
"In ons café was de staf gelegerd en het is waarschijnlijk daarom dat ons huis in brand gestoken werd. Er zullen daar wel gevoelige papieren en plannen gelegen hebben.Overigens, toen de kazerne van de Grenswacht gebombardeerd werd sneuvelden bij ons alle ruiten van het huis".
De huizen naast ons die later onteigend zouden worden waren bewoond door: Tante Lies en Nonkel"Sjang. Dit waren broer en zus van pa. Sjang was hoefsmid van Briegden. Daarnaast woonden nonkel Pierre hij was gehuwd met 'n Geurts. en het derde huis was Stegen Borghoms".








