Op zondagnamiddagen kwam heel de familie bij elkaar bij grootmoeder Tien in de Blaasveldstraat. Terwijl de mannen kaartten of luisterden naar de voetbaluitslagen op de radio met hun pronostiek van Prior bij de hand, speelden de vrouwen met de ‘lotjes’ of zaten met hun voeten rond de Leuvense stoof gezellig te keuvelen. ‘Bon’ had een heel arsenaal oude liedjes die ze met graagte zong. Vooral het ‘vlooienlied’ zal me altijd bijblijven :
“Vrienden ik zal u gaan verklaren, ’t is voorwaar ne viezen toer, Hoe dat ik zijn gevaren, hoe die vlooien geven snoer. En ze willen toch niet verhuizen, daar zitten er wel duizend in ons bed. Ze bijten nog erger dan de luizen en springen in mijne nek.
Rik tak, rik tak, rik tak, ik lig niet op mijn gemak en ze geven maar knap op knap En ze waren nog zo gezond van te bijten aan mijn kont.
De eersten die mij kwamen te plagen, dat waren gasten uit de Kongo, Ze waren zwart gelijk ne moren, elke vlo woog ne kilo. Hunnen bek was fijn geslepen ging er door gelijk een snoer, Vrienden ge moogt het zeker weten, het is voorwaar een paardentoer.
Rik tak,…
Dan kwam er een oude weegaal, hij was voorzeker wel honderd jaar. Hij had ne gang lijk een oude peter ’t was ne Gentse moordenaar. Hij deed zijn ronde langs mijn ooren en hij danste daar ne wals, Dan begon hij straf te boren en te bijten in mijne hals.
Rik, tak…”
Deze tekst, en nog vele andere, heeft ze ooit voor me neergeschreven. Die liedjes bracht ze ook op de samenkomsten van de Leestse gepensioneerden. Soms liet ze haar hondjes kunstjes uitvoeren. Die konden op bevel gaan zitten en opstaan, een pootje geven en ook dansen en daar was ze fier op. Elke samenkomst werd besloten met een gemeenschappelijke maaltijd : ‘balletjes met pruimen’, uiteraard op grootmoederswijze…
Soms mocht ik bij mijn andere grootouders logeren in Blaasveld, in de woning die we thans betrekken. Dat was daar een drukke bedoening met de winkel en de bakkerij. Met mijn neven Jan en Eddy gingen we zwemmen in het openluchtbad van Willebroek op de Dr. Persoonslaan, later afgebroken en omgevormd tot postkantoor dat daar intussen ook al verdwenen is. Ik kon toen nog niet zwemmen maar dook wel al van de driemeter plank met een fietsband. Terug thuis werden we opgewacht door ‘Moemoe’ met een halve meter boterhammetjes, dik besmeerd met ‘goei boter’ en perenstroop. Die berg ‘bokes’ smolt als sneeuw voor de zon. Moemoe was een verwenner en vaak maakte zij voor ons ‘koekskes met boter’, dan liet ze petit beurs smelten in warme melk en daar een flinke klad van weer die ‘goei boter’ er overheen…
Op zaterdagavond gingen we naar de boerderij van Fikske Van de Vondel in de Bezelaarstraat waar je op primitieve houten banken voor vijf frank kon genieten van den Dikke en den Dunne en andere Charly Chaplins. Willebroek bezat in die tijd drie bioscopen : de Palace en de Rio in de Nieuwstraat en de Cinex in de A. Van Landeghemstraat, waar thans het Volkshuis is gevestigd. Met tante Janet en haar vriendin Philomene trokken we er te voet naartoe. Per vertoning werden er, naast het nieuws van Belgavox, twee films afgespeeld : een zogenaamde B-film en een hoofdfilm.
‘Vava’, mijn grootvader langs moederskant, heb ik vaak vergezeld op zijn bakkersronde. Hij reed met een Renault Dauphine die achteraan vol brood gestouwd was. Zij ronde startte in Blaasveld en liep over Heffen, Heindonk, Willebroek en Tisselt.
De ‘Mees’, zoals hij genoemd werd, was een aimabel man, attent, behulpzaam en een enorme werker. Hij was te Leest geboren in de Kleine Heide als zoon van een landbouwer die op zijn beurt een zoon was van een boswachter uit Steenhuffel die in dienst was van een graaf uit Londerzeel.
Vervolgt…
Foto’s : -De katholieke gepensioneerden van Leest in de jaren ’50. Links onderaan grootmoeder Florentien ‘Tien’ De Schoenmaecker. -“Bon” met haar hondjes. Links haar dochter Jeanne. Onderaan kleindochter Josée Tourné. -Mijn grootouders langs moederskant : Jan Baptist Mees en Sofie De Schoenmaeker. -Fikske Van de Vondel was gebeten door de filmmicrobe.
Een barbecue zoals we die nu kennen bestond nog niet. Met een kuil en daar wat bakstenen omheen kwamen we dicht in de buurt. Op het menu vooral haring. Eensgezind werd door de buurt ‘crème-glace’ en ook bloedpensen gemaakt. Iedereen droeg zijn of haar steentje bij en het artisanaal eindproduct was authentiek en buitengewoon lekker. Het toestel om ‘crème-glace’ te maken leek op een houten emmer met binnenin een metalen wand. In de emmer zat een koker met daarrond ijs. In de koker werd een mengsel van verschillende ingrediënten gedaan en deze koker werd met behulp van een hendel rondgedraaid tot de crème ‘ijskreem’ werd.
Toentertijd werden de varkens nog op de boerderij geslacht. Maandenlang was aan het mesten van de krulstaart de nodige zorg besteed en even lang was er reikhalzend uitgezien naar het ogenblik waarop hij zwaar genoeg werd bevonden om gekeeld te worden. Alles van het varken werd gebruikt. Met de ogen kon je knikkeren, de darmen werden gebruikt om worst van te maken, de hammen gedroogd en in de kelder opgehangen. Het vet dat vrij kwam tijdens het bakken van spek, werd bewaard om ander vlees te braden of om op de boterham te smeren, een pure cholesterolbom maar lekker en voedzaam. Voor de kinderen was het belangrijk om de varkensblaas te bemachtigen. Daarmee kon men voetballen, gaan zwemmen en ook rommelpotten fabriceren.
Als kind was ik altijd geboeid door het ritueel van koffie maken door mijn grootmoeder. Ze gebruikte daarvoor een oude vierkanten houten koffiemolen, zette die tussen haar knieën en draaien maar. De aroma’s die toen bovenkwamen, hemels…
Groenten werden gesteriliseerd en van aardbeien, pruimen en kersen werd confituur gemaakt. De potten werden afgedekt met een laagje parafine. Ook taarten werden meestal zelf gebakken en kroketten zelf gemaakt : puree met verse boter en eieren, dan door het ‘kroketmachien’, op maat snijden, vervolgens door het eiwit en de ‘chapelure’ en klaar was kees.
1955 was een turbulent jaar op politiek vlak. Niet enkel voor België, ook voor de gemeente Leest en ditmaal waren het niet de Sussen tegen de Blekken, maar katholieken eensgezind tegen socialisten en liberalen. Het jaar voordien had de socialistische minister Collard de hele onderwijspolitiek herzien en de tweede ‘Schoolstrijd’ was een feit. Leo Collard probeerde dat jaar de toename van de subsidies aan het vrije middelbaar-, technisch- en normaalonderwijs uit de vorige homogeen-katholieke regeerperiode terug te draaien, en bovendien de wedden rechtstreeks aan de leraren uit te betalen, hetgeen tot een hevige reactie van het vrij onderwijs in België leidde. Collard liet een groot aantal rijksscholen bouwen. De leerkrachten werden door hem verplicht in het bezit te zijn van een diploma zodat talrijke niet gediplomeerde priesters niet meer in aanmerking kwamen om les te geven. Het protest aan kerkelijke zijde tegen de wet-Collard was zeer hevig en er kwam zowel in het parlement als op de straat een hevige oppositie op gang. Gevolggevend aan de oproep van het ‘Comité voor Vrijheid en Democratie’ richtten de verschillende katholieke Leestse organisaties op 1 maart 1955 een eigen comité op. Die protestbeweging maakte er onmiddellijk werk van en op 20 maart trok er een proteststoet door het dorp met meer dan 250 deelnemers waaronder de leden van de twee fanfares, de Chiro, de Kwb… Er werd geronseld om deel te nemen aan de mars op Brussel en de betoging te Antwerpen. Op 24 maart moesten alle ouders hun kinderen thuishouden van school en nadat de toenmalige CVP-voorzitter Theo Lefévre een oproep had gedaan aan de katholieke ouders om hun spaargeld bij de ASLK weg te halen maande het Leestse comité de ouders aan om niet langer aan schoolsparen te doen. Wij, als kinderen, begrepen er niet veel van. De slogan ‘Collard buiten !’ is me altijd bijgebleven evenals de verbranding van een ‘Collardpop’ in het dorp na de terugkomst van een betoging. De voorzitter van het comité, Jan De Prins, werd verwelkomd als een held. Hij was door de ordediensten opgepakt en in de amigo gegooid. Andere helden waren Fons De Smet, Julien Piessens en Felix Polfliet die kennis hadden gemaakt met ‘de sabel en de matrak’ en Frans Van Neck die een hoef van een Rijkswachtpaard op zijn voet had gekregen… Ik herinner me nog de wapperende zwarte vlag uit de galmgaten van de kerk, de vele plakbrieven en de slogans die op de openbare weg gekalkt waren…
In 1955 werd in Leest een ‘Korps voor Burgerlijke Bescherming’ (Ook ‘Passieve Luchtbescherming’ genoemd, de latere ‘Civiele Bescherming) opgericht. Aan de basis van de oprichting in België lag het bombardement van de burger bevolking in het Spaanse Guernica, in ’37 nog door Picasso vereeuwigd. Ik zie die mannen nog, onder leiding van hun overste Frans Neutiens, het gemeentehuis beklimmen met touwen. Alle kinderen van het Dorp keken met open mond toe.
Datzelfde jaar was er ook veel commotie in het dorp toen de secretaris beschoten werd, gelukkig zonder erg. Er volgde een reconstructie die heel wat volk lokte.
Wanneer ik de ‘Kronieken van Leest’ uit die periode er op nalees dan valt het op hoeveel landlopers er toen in het dorp rondliepen. Ze werden door mijn vader, vaak op eigen verzoek, overgedragen aan de Rijksweldadigheidskolonie van Wortel waar ze de winter op een behaaglijke manier konden doorkomen.
Vervolgt…
Foto’s : -De socialistische minister van onderwijs Leo Collard lag aan de basis van de tweede schoolstrijd. -De toenmalige voorzitter van de CVP Théo Lefèvre die later eerste minister zou worden. -Julien Piessens en Felix “Fé” Polfliet hadden kennis gemaakt met de sabel en de matrak van de rijkswacht. -De “Guernica” van Picasso.
Ik had het geluk dat mijn ouders graag op reis gingen. Een auto bezitten in het begin van de vijftiger jaren was geen evidentie. Mijn vader was echter, voor hij garde werd, automecanicien in een Mechelse garage en toen er zich een opportuniteit voordeed hapte hij toe en kon zo een Renault C4 uit 1946 op de kop tikken.
Een trip naar de Belgische kust of de Ardennen was toen nog een heus avontuur maar dat autootje bracht ons, soms met onverwachte averij, naar in die tijd exotische bestemmingen als Luxemburg, Duitsland, Zwitserland en de Spaanse grens, dit na een bezoek aan Lourdes. Nederland werd verschillende keren per jaar aangedaan. Boter, kaas, koffie, jenever en sigaretten waren daar veel goedkoper en die producten werden van Breda naar Leest gesmokkeld…
In Terneuzen gingen we krabben vangen. Een stok, een touw en een reep paardenvlees, meer hadden we niet nodig om die beestjes van tussen de golfbrekers te vissen. Ook de Efteling in Kaatsheuvel werd verschillende keren bezocht. Intussen is dat park uitgegroeid tot een themapark van wereldformaat met vele spectaculaire attracties maar toen was er enkel het Sprookjesbos, de authentieke draaimolens en schommels op het Anton Pieckplein en ‘Holle Bolle Gijs’ wiens kreet ‘Papierrr Hierrr’ zeer snel overal weerklank zou vinden.
Met de school gingen we ook op reis. Die schoolreizen waren meestal educatief van opzet. In Dinant bezochten we met onze klas ooit de Citadel en het historisch- en wapenmuseum.
De samenhorigheid onder de mensen was in die tijd ook groter dan nu. Samen reizen met de buren gebeurde frequent. In 1955 bezochten verschillende families uit het Dorp samen de Bloemencorso van Zundert (NL) en in ’58 de Wereldtentoonstelling in Brussel. Op die Expo heb ik toen voor het eerst in mijn leven en in levende lijve een zwarte medemens gezien. Ik was tien. Later, toen mijn vader me meenam naar de thuiswedstrijden van Racing Mechelen, keek ik vol ontzag naar ‘Zwette Jef’ met zijn borstbollen tegen de hoest. De man kreeg geregeld spotternijen naar zijn hoofd die hij steeds met een guitige glimlach beantwoordde.
Ook de moeders van de Scheerstraat trokken er samen en met hun kroost op uit. Met de fiets naar het Rijksdomein Hofstade of naar de fameuze speeltuin ‘De Koekoek’ in Aartselaar. Een speeltuin waar we op een gesloten circuit ongestoord tegen elkaar konden racen met go-carts en waar we voor het eerst kennis maakten met de loop- of draaitonnen en de ‘Vliegende Hollander’.
Mijn vader heeft zich als ‘garde’ nooit moeten doodwerken maar gerust was hij nooit. Zelfs niet als hij een dagje verlof had genomen, er kon altijd iets gebeuren en hij was de enige politieman op het dorp. Om die reden bouwde hij zich, begin jaren ’60, een kleine chalet in Westende, op een gloednieuw aangelegde camping. Er stonden amper 16 huisjes op de grote wei van de familie Soetaert toen het zijne klaar was en dat werd chalet 17. Zijn vriend en collega uit Heffen, Staaf Mampaey, kreeg niet toevallig chalet 18 toegewezen. Later opteerden de uitbaters van camping Westende voor de opstelling van stacaravans en zouden de meeste chalets afgebroken worden. In het kielzog van de twee gardes volgden vele streekgenoten waaronder de Leestse families Verschuren, Apers, Huybrechts, Van der Auwera, Ceuppens-Tourné, De Keersmaecker-Colpin, De Borger en nog vele anderen zoals de familie van eeuweling Stanne Van den Broeck. Deze laatste werd daar in de jaren ‘80 op onvergetelijke wijze gevierd als ‘oudste kampeerder van België’. Men sprak toen niet ten onrechte van Klein-Leest als men het over camping Westende had. Vaak zochten de Leestenaars elkaar op voor gezamenlijke activiteiten. Zo was ‘teppeschieten’, ook ‘flotschieten’ of ‘solschieten’ toen het meest in trek, dit zowel bij de mannen, de vrouwen als de kinderen. In dat spel plaatste iedere deelnemer een geldstuk van 1 frank op een wijnkurk (de ‘tep’) en de bedoeling was om met de sol (een koperen ronde schijf) de ‘tep’ om te gooien en de munten zo dicht mogelijk bij zijn eigen sol te krijgen.
Vervolgt…
Foto’s : -Met dit autootje doorkruisten we een flink stuk van Europa. -Idem met moeder en op de wagen met neef Eddy Meiremans. -Op de top van de Tourmalet met van l. naar r. : mijn ouders, ikzelf, neef Eddy Van Hoof, zijn ouders Elodie Selleslagh en Louis Van Hoof en achteraan Melanie Selleslagh en Edmond Polspoel. -Met de buren naar Zundert. Bovenaan van l. naar r. : Paula Solie, Victor Van Hoof, Frans Geerts, Maria Mees, Louis Van Hoof, Elodie Selleslagh. Midden : de baby Rudi Van Hoof en Maria Busschot. Onder : Clara Van Beveren, Yvonne Van Hoof, Greta Geerts, Eddy Van Hoof, Marcel Van Hoof en Celine Van Beveren. -Bezoek aan Lourdes. Links mijn moeder met mijn zus en broer. -Met de buren naar de Expo van 1958 in Brussel. Van links naar rechts : mijn vader die raak schoot, Clara Van Beveren, Yvonne, Maria Busschot en Celine Van Beveren. Onderaan mijn broertje. -Camping Westende begin jaren ’60. Eén van de eerste ansichtkaarten van deze camping. Rechts voor zijn chalet staat de garde van Leest met enkele familieleden. Het chaletje links ervan hoorde toe aan zijn collega uit Heffen. De meeste vakantiehuisjes op de foto zijn thans verdwenen en vervangen door luxueuze stacaravans die elke vrije meter van het kampeerterrein hebben ingenomen. -‘Flot- of Solschieten’ was erg in trek. Op de foto waagt Vic Verschuren een poging naar de kurk. Enkele Leestenaars kijken toe.
Terugblik op mijn kindertijd in Leest. - Dr. Stuyck.
Vervolg - Terugblik op mijn kindertijd in Leest.
Dokter Stuyck.
Nog een vertrouwde figuur uit onze jeugd was dokter Stuyck. Hij was zijn praktijk te Leest begonnen in het huis van Madame Voet aan de Sint-Jozefskapel in 1930. Achteraf bouwde hij z’n woning een tiental meter verder in de Dorpstraat.
Marcel Stuyck werd, als oudste van drie, geboren te Antwerpen op 11 augustus 1900. Een zusje stierf jong, een broer werd apotheker te Londerzeel en een andere werd pastoor te Lier. Marcel Stuyck studeerde aan het St. Jan Berchmanscollege te Antwerpen waar hij in 1918 het einddiploma behaalde van “Oudere Humaniora”. In 1925 behaalde hij het doctoraat in de geneeskunde aan de Katholieke Universiteit te Leuven. Te Boechout oefende hij praktijk uit van 1926 tot februari 1932. In 1931 huwde hij Maria Magdalena De Bot die hem vijf kinderen schonk : Els, Hugo, Lieve, Greet en Walter.
‘Stuyck’ bezocht zijn patiënten per fiets en zag hij iemand op het veld staan aan wie hij geboden had binnen te blijven, dan stak hij zijn vuist op. Aan het soldatenblad “De Band” verklaarde hij in 1954 waarom hij de fiets prefereerde :
“Wel, de fiets dwingt ons nog wat aan sport te doen en houdt ons fit. De fiets is een ontspanning en kan dienen om er rustig op na te denken en om eens rond te kijken naar het natuurschoon. Daarbij komt nog dat men dichter bij het volk staat en dat autorijden een aanhoudende spanning van de aandacht vraagt…”
In dezelfde periodiek schreef hoofdredacteur Jan De Decker : “In dokter Stuyck vinden wij een ware katholiek en een man van de daad. Eenvoudig en oprecht, nederig en loyaal, gewetensvol geneesheer en oppasser van zijn zieken : zo is onze dokter.”
“Stuyck” was een echte volksdokter en zijn vrouw rolde zijn sigaretten. De dokter trok ook tanden en draaide zelf zijn pillen. ‘Zachte heelmeesters maken stinkende wonden’ was zijn devies. Onze buur, Rik Van Beveren, vertelde me ooit dat hij eens met schele tandpijn zat. Mechelen was ver af en dokter Stuyck dichtbij. Zonder verdoving begon de dokter aan de zere tand te trekken en de sleuren… Brullend van pijn is Rik toen met stoel en al tegen de vlakte gedonderd maar de dokter gaf geen krimp. Met zijn knieën op de borst van zijn patiënt slaagde hij er uiteindelijk in de slechte kies te verwijderen…
Op school diende hij ook de vaccins toe tegen o.a. polio. Daar zag iedereen tegen op. Sommige kinderen trokken toen zelfs met ware doodsangst naar school. Ik herinner me nog dat die prikken op de speelplaats gegeven werden en dat vele jongens van hun stokje gingen…
Op kerstavond 1962 sloeg het nieuws in als een bom : dokter Stuyck was verongelukt. Op de Steenweg op Blaasveld te Heffen werd hij bij het oversteken van de baan verrast door een auto, tegen de grond gesmakt om zielloos te blijven liggen. Tweeëndertig jaar lang hadden de Leestenaars hem door het landschap zien fietsen. Op zaterdag 29 december werd hij, voorafgegaan door de K.Fanfare St.Cecilia en een massa volk, ten grave gedragen. De kerk van Leest was veel te klein om alle rouwenden op te vangen en op het gemeentelijk kerkhof volgden nog ontroerende afscheidsgroeten uitgesproken door Gust Lauwers en door de Voorzitter van het Geneesherenverbond. Marcel Stuyck was amper 62.
Vervolgt…
Foto’s : -Dokter Marcel Stuyck. -Deze vacature verscheen in september 1938 in een Mechelse krant. -Nog enkele herinneringen aan de populaire dokter : een ziektebriefje, een bewijs van inenting, een overlijdensverklaring, een ereloonafrekening (van verstrekte medische zorgen aan mijn overgrootvader), zijn doodsbrief en gedachtenisprentje.
Leest had toen ook zijn wielervedetten : Frans Croon, Louis en Frans Selleslagh, Miel Ceuppens, Maurice Van Camp, Stanne De Prins, Lowieke Geets...
In 1954 werd op de Heide de wielerclub ‘de Croons’vrienden’ opgericht en datzelfde jaar kreeg het Dorp ook zijn club : ‘Het Vliegend Wiel’.
Het jaar nadien organiseerde men in zaal ‘St.-Cecilia’ een sportavond met verschillende plaatselijke vedetten waaronder de KV Mechelen coryfee Torke Lembrechts. Hoogtepunt van de avond was de ‘koers op rollen’ tussen de renners van Leest.
Er werden regelmatig wedstrijden georganiseerd, vnl. voor nieuwelingen en liefhebbers. Ook de cyclo-crosswedstrijden in Leest trokken veel volk.
In 1953 won Roger De Clercq, vader van de latere wereldkampioen en coach Mario, een veldrit voor beroepsrenners in het dorp. De Leestenaars supporterden voor de vedetten van de streek, Rene De Rey en Frans Feremans, deze laatste was jarenlang ‘facteur’ in Leest.
Een andere vedette, vooral van de kinderen uit het Dorp, was ‘Jangske den Bakker’. Jan Baptist De Smedt, ook ‘de Giele’ genoemd en zijn vrouw Virginia ‘Virske’ Van Crombruggen waren echte dorpsfiguren. Zij woonden op het Dorpsplein, tegenover de herberg ‘De Zwaan’ van ‘Emerence van de Croes’. ‘Jangske’ was vanaf zijn prille jeugd een Uilenspiegel en met zijn fratsen op de Leestse schoolbanken werd jaren later nog gelachen. Als volwassene ontpopte hij zich tot een onverbeterlijke optimist met een onverwoestbaar goed humeur en een grote kindervriend. De kinderen iets beloven was zijn lust en zijn leven. Paardjes, ezeltjes, koetjes, konijntjes…Jangske zou er voor zorgen. Geen enkel kind heeft het ooit gekregen, want dan was het plots gestorven, het was gaan lopen of het had maar drie pootjes meer…Jarenlang bakte het echtpaar brood en voerde het uit. Later schakelden zij over op melk. De helft van hun leven hebben ze, met paard en kar, Mechelen bevoorraad.
Als je toen aan een Leestenaar gevraagd had naar Jan Baptist De Smedt bleef die het antwoord schuldig. Haast iedereen had een bijnaam, ik citeer uit het vuistje : “Den Disser”, “Heinke van Tien”, “De Plekker”, “Den Broze”, “Den Boerekes”, “Die van Sus”, “Toine van Amelie”, “Beire van Sus”, “de Fakke”, “de Robber”, “den Bats”, “de Wikkes van Ston”, “Frans van Speleman”, “Pieterke”, “Beire van Piër Prins”, “Louis van Waïkke”, “Fakke van Sus Flot”, “den Dré van Peit”, “Juul van den Baté”, “de Kepper”, “Dikke Gust”, “Den Beddekes”, “de Fluiter”, “Gust van Bonnes”, “Koster”, “Faro”, “Per Jan” ook “Staf van Kolet”, “Jet van Moon”, “Géne van Speir”; “Mieke van Rik van den Do”, “Maria van Trees”, “Leo van Mathilleke”, “Den Blokmaker”, “Dikke Bertha”, “André van Moon”, “Kobelates”, “Het Kosterke”, “Lok van Sus Flot”, “Vanger”, “Maria van Zillekes”, “Pispot”, “Fons van Muske”, “den Brozes”, “Jeanne van Net”, “Pandoer”, “De Witte van den Do”, “Roos van den Ossenboer”, “Nie Bareel”, “Pol van Sooike”, “De Wikkes van de Croes”, “Lowieke van Dore”, “Gust van Trien”, “Maria van Ston”, “Speir van Busschot”, “Georges van Pasj”, “Jan van den Diet”, “Frans van de Fijne”, “Rik van ’t Kot”, “Agnes van den Blokmaker”, “de Wieter”, “den Atlas”, “Jan van Poeles”, “Zjeine van de Sjeit”, “Klopper van den Bon”, “Frans van Paykes”, “Fak van Mieke van Rik van den Do”, “Fons van Zjein Schoen”, “Zjeine van Jefkes” ook “Zjeine de Grafmaker”, “Leonore van de Garde”…
Vervolgt…
Foto’s : -Frans “Swa” Croon. -Emiel “Mille” Ceuppens. -Constant “Stanne” De Prins in de herfst van zijn leven. -René De Rey. -Frans Feremans. -Aankomst van een veldrit voor beroepsrenners in 1953. Roger De Clercq haalde het voor Firmin Van Kerrebroeck en René De Rey. -Dorpsfiguren Virginia “Virske” Van Crombruggen en Jan-Baptist (“Jangske den bakker”) De Smedt. -Jangske gezien door kinderogen…
In de vijftiger jaren waren er in Leest geen voetbalploegen actief. Er was nergens geschikte infrastructuur voorzien, dat was geen prioriteit voor de toenmalige boeren-burgemeesters. Jaren later (1968) zouden cafébaas Jean Van Dam en bakker Fons Hellemans FC Telstar (het huidige SK Rapid Leest) oprichten en niet lang nadien deed Gust Emmeregs hetzelfde met VV Leest. Jonge Leestenaars die bij een club wilden aansluiten kwamen ofwel terecht bij KV- ofwel bij Racing-Mechelen.
De meeste jongens uit het Dorp waren lid van de Chiro. Pas in 1956, na een gerichte campagne, kende de vereniging een doorbraak op de Heide. Eddy Beterams en Louis Vloebergh waren toen onze charismatische leiders. Zij werden omringd door de populaire ‘blotevoetenpaters’ Omer en Clementiaan. In die periode maakten wij voor het eerst kennis met coca-cola. Exaltatie alom…voor aanvang van de Chiro met onze zondagse ‘pree’ om een flesje van dat heerlijke, onbekende donkere vocht in ‘De Fruitkorf’ van Georges (Gobien) en Julia (Cop) op het dorpsplein. Goddelijk… In dat winkeltje kochten we ook ons ‘kalichenhout’. Een brokje zwarte ‘pek’ en dat werd in een flesje gestopt met water uit de kraan en dan schudden maar ! Het schuim dat ontstond werd zorgvuldig opgezogen.
De Chiro was toen ietwat op militaire leest geschoeid, een adequate voorbereiding op onze latere legerdienst. Dat kwam vooral tot uiting tijdens het bivak.
Ik heb er twee meegemaakt : in 1958 Kasterlee met een 60-tal deelnemers en het jaar nadien Lichtaart. Een dag op bivak verliep toen als volgt : 06u30 signaal van opstaan en volledige stilte bewaren tot na de mis. De jongens knielend voor hun bed, hun ‘morgenopdracht’ biddend, gevolgd door drie weesgegroeten. Sportuniform aangetrokken en een kwartiertje ochtendturnen in openlucht. Daarna volgde het ochtendtoilet, ook buiten en men waste zich in emmers en kommen. De leiders keken er nauwlettend op toe dat er goed geschrobd werd… Nadat iedereen in zijn uniform gestapt was riepen de trompetten op voor de openingsformatie. Rond de vlaggenmast weerklonken de vendelkreten en elke vendelleider deed de naamafroeping van zijn vendelleden. De leiders inspecteerden elke jongen op de netheid van zijn uniform. Was hij goed gewassen, gekamd ? Zoniet, herbeginnen… Elke dag werd er een gebed opgedragen tot een bijzondere intentie en dan werd traag, onder trompetgeschal, de vlag gehesen. Elke dag werd ook een ander wachtwoord gegeven : blijdschap, kameraadschap, kranigheid…en daar werd dan extra op gewerkt. Dan werd de erewimpel geschonken door de onderpastoor aan het vendel dat zich de dag voordien het best had onderscheiden door tucht, spel, stijl. In marsorde ging het dan in alle stilte naar de kerk waar de onderpastoor, geassisteerd door twee Chirojongens, de mis opdroeg. Na de gezamenlijke communie volgde nog een Marialied of een Christus-Koninglied. Met roffelende trommels en zinderende trompetten op kop, met daarachter de groepsvlag en de vendelvlaggen, rond half negen terug naar de bivakplaats marcheren. In stilte aan tafel, een gebed en eindelijk konden ze toetasten. Boterhammen met vlees, op vrijdag met kaas. Nu ging het er luidruchtig aan toe want sinds 21 uur van de vorige dag hebben ze met mekaar niet mogen babbelen… Na het ontbijt bedden opmaken en inspectie. De lakens moesten schoon liggen, de dekens er netjes geplooid bovenop, het uniformhemd moest goed zitten evenals de das. Eindelijk tijd voor ontspanning. Per afdeling en in spelkledij zochten ze het bos op. De oudere jongens hadden nog enkele taken te vervullen : afwassen, patatten schillen, vloer vegen…en de bivakmoeders begonnen met de voorbereiding van het middagmaal. 11u30 : terugkomst van een bende hongerige wolfjes. Handen wassen,in stilte aan tafel, het ‘Angelus’ gebed en toetasten. Dikke gezonde tomatensoep, patatten met groenten en één of meerdere stukken vlees met saus. Koekjes als dessert. Buikje vol, harteke rust. Tot 13u30 lag iedereen op zijn bed en kon in stilte wat bladeren in de Zondagsvriend of wat rusten. Dan volgde een zangoefening en herhaling van ‘kampvuurnummers’ waarna met heel de bende de bossen werd opgezocht voor een groepsspel. Om half vijf verdwenen tientallen broden in hongerige magen, met gelei of confituur. Soms waren het al eens gestoofde peren of rabarber.En dan weer op tocht tot 19u45 voor het Angelus en het avondmaal. Nog een korte avondwandeling, opnieuw uniform aan en rond 21 uur stonden ze terug in slotformatie rond de vlaggenmast en het Mariakapelletje, dat stemmig verlicht was door een flikkerende kaarsvlam. Voor allen die hen duurbaar waren werd nog een tientje gebeden waarna de proost nog een kort slotwoord bracht. De groepsleider maande iedereen aan de volledige stilte te bewaren tot de volgende ochtend na de mis en in de duisternis weerklonk gedempt het avondlied : ‘Daal in d‘ avondzon o vlag, Christus-Koning goede nacht’ waarna de vlag langzaam neerstreek, slechts zichtbaar door de lichtstraal van een zaklamp. Geluidloos ging iedereen naar binnen en bleef rechtop staan voor zijn bed. De ‘completen’ werden gebeden en gezongen waarna de jongens voor hun bed neerknielden en Maria bedankten voor al het schone dat ze die dag ervaren hadden… (Een mix van eigen ervaringen en het verslag van Louis Vloebergh in ‘DB’ nr.9 van 1954) Niet verwonderlijk uiteindelijk dat ik in die periode missionaris wou worden, Eugène Sue stak daar een paar jaar later een stokje voor…
Vervolgt…
Foto’s : -De eerste leiding van de Chiro van Leest. -De Chiro van Leest in de jaren ’50. Het jongetje met brilletje zittend op de tweede rij ben ik. -Pater Clementiaan (Clement De Wilde). -Bij Georges en Julia Gobien-Cop leerden we coca-cola kennen. -Bivak in Kasterlee 1958. Midden : mijn neef Eddy Meiremans. Onderaan zijn ouders : nonkel Frans en tante Jeanette. Zij was een zus van mijn moeder.
