Archief

De St. Anthoniusverering van 18 januari 2009, staat in schril contrast met deze van het  ontstaan  in de eindjaren van de 19^e - en de 20^e eeuw. Er stond een zuidwestenwind te blazen tijdens de bijeenkomst aan het kapelletje maar het bleef droog. Enkele uren later zou dat anders zijn en ging het regenen. Een paar dagen eerder lag er nog een dik pak sneeuw en was het extreem koud. Door het teruglopend aantal priesters en er daardoor ook geen misvieringen  meer  op zondag in Smeermaas zijn, was deze keer geen processie maar kwamen de gelovigen bijeen aan het kapelletje.

In het jaar 1894 was de allereerste processie, die vertrok van uit de parochiekerk in de huidige Brugstraat (toen Kerkstraat) naar het pas gebouwde kapelletje op de Maasdijk.

Sedert 1892 was de, tot dan toe succursale kapel, verheven tot parochiekerk Smeermaas. Dit streven naar zelfstandige parochie,  had heel wat hoofdbrekens en doorzettingsvermogen van de vroede vaderen in dit kleine gehucht gekost.

Bij een parochie hoort ook een vereringkapel, was destijds de gedachte.  De familie Berghmans Lousberg,  die vee- en landbouw bedreef en tevens brikken bakte woonde in Bosscherveld en deze familie zou een duit in het zakje doen om deze wens te verwezenlijken.

Deze familie, die buiten de poorten van Maastricht woonde, in het deel dat vanaf 1839  ging behoren tot de nieuw gevormde gemeente Oud Vroenhoven, wiens eigen parochiekerk helemaal in Wolder lag, vond zich toch meer verbonden met de kerk op zichtafstand van hun woning. Een van hun dochters was gehuwd met een lid van de familie Fissette uit Smeermaas. De families, Berghmans en Fissette, behoorden tot de weldoeners van de kersverse parochie.

Voor de kapel had de familie Berghmans-Lousberg een schenking van bakstenen en de grond ter plaatse gedaan.

De eerste processie in 1894, was in de week van de 17^e januari, die toen op een woensdag viel waardoor de processie en verering  op de zondag daaropvolgend doorging. Alle Christelijke verenigingen van de parochie deden mee aan de processie en het parochiaal zangkoor begeleidde de processie met zang, want een fanfare werd pas in 1908 opgericht. Van heinde en verre werd deze processie bijgewoond door  boeren en burgers. Geleerde priesters en paters kwamen voor het gelegenheidssermoen en om een toespraak te houden aan het kapelletje op het hoogste punt van Smeermaas in de onmiddellijke omgeving van de parochiale begraafplaats.  ’s Avonds was er dan een toneelopvoering in de Gildenzaal die gelegen was tegenover de kerk. Kortom de hele dag stond in het teken van St Anthonius Abt.

De nog jonge parochie  Smeermaas kreeg nu elk jaar rond de 17^e januari een groot aantal boeren en burgers uit heel de omgeving over de vloer. Ook van over de Maas kwamen er pelgrims die ter hoogte van Borgharen en Itteren per veer de Maas overstaken.

Soms echter was de Maas zo hoog, dat deze mensen, indien zij toch wilden deelnemen, de enige brug in de omgeving namen en dat was in Maastricht.

Vanzelfsprekend namen de herbergen welwillend deel aan deze processie, want 17 april is putje winter en dan doet een (warme) drank wonderen. Smeermaas telde toen heel wat herbergen en samen met de terugloop van de verering van de heilige langs de Maas zijn de herbergen ook geslonken van meer dan dertig naar twee. Zou het een met het ander te maken hebben?

Deken Luc Herbots had de Bisschoppelijke opdracht verkregen om, de Priesters en Diakenen van alle acht parochies  van Grootlanaken in Solidum te benoemen.
Pastoor Gust Vanherck en diaken Nol Cardinaels zijn voortaan verantwoordelijk voor Neerharen, Rekem en Smeermaas.
Pastoor Zbigniew Opyd en diaken Julien Beckers krijgen Veldwezelt, Kesselt en Gellik en Pastoor  Jos Vanderlee en diaken Albert Paulussen zijn pastoraal verantwoordelijk voor de parochies Sint-Ursula en Sint-Servaas in Lanaken-Centrum.
Voor deze speciale eucharistieviering zat de St Ursulakerk  goed vol met gelovigen uit de verschillende parochies. Pastoor Jos Vanderlee had een oproep gedaan aan alle koren, om een gelegenheidskoor samen te stellen onder leiding van dirigente Marie Rose van Gerven, De HH. waren dan ook aangenaam verast omdat een 75tal zangers en zangeressen de Benoemingsmis opluisterden, waaraan schrijver  graag heeft meegedaan en het was een hele belevenis. De idee werd tijdens de receptie gelanceerd om een aantal repetities te wijden aan één grote uitvoering bv. rond kerstmis (krijgt waarschijnljk een vervolg).

Het intrede lied was  zeker van toepassing "De vreugde voert ons naar dit huis".

Na het openingswoord, van Deken Herbots, werd door  Gerard Vandeweijer, pastoor  van de federatie Maasmechelen de benoemingsbrief voorgelezen. Hierna beloofden de Priesters en de Diakenen de taak met toewijding en geloof ter harte te nemen. De Voorzitters, van de verschillende parochies, deden ook aan Deken Herbots de beloften, om de priesters en diakenen terzijde te staan.
Na de beloftes en de eerste lezing klonk het lied "Uw woord Heer, heeft een wond're kracht".

dan volgde het binnenbrengen van: Het doopwater,  het heilig Chrisma, de Paarse stola, een ziekenkaars en ziekenolie, Brood en wijn, door parochianen en acolieten en kon de offerande beginnen.

Tijdens de offerande klonk het lied, "Uw Koninkrijk komt" uit alle kelen. en na de communie "Mens voor de mensen zijn , herder als God, Trooster voor groot en klein, zo lief als God".

Daarna volgde de duiding en werd door de Priesters, Diakenen en de hele gemeenschap het Engagement tot Dienstbaarheid uitgesproken en werd na de zending en zegen door de Deken het slotlied ingezet “ Mijn hart zingt voor de Heer: Magnificat!” waarna achter in de kerk de receptie kon beginnen.

Het kerkdorp Gellik kreeg op 23 november het vaandel van het XV(R) Squadron geschonken door leden  van voornoemde eenheid. Dit ging gepaard met een speciale ceremonie in de parochiale kerk St Laurentius. In een ceremoniële dienst, voorgegaan door Diaken van Gellik Juliën Daen, Anglicaans priester Peter Hall en een dominee-legeraalmoezenier van de Baptistenkerk uit Engeland.

Harmonie ‘de Hoop’ uit Gellik luisterde de speciale dienst muzikaal op.
Het slechte weer deed de organisatoren besluiten om de hele ceremonie door te laten gaan in de Kerk. Ook de rondgang door het dorp werd ingekort i.v.m. de barre weersomstandigheden.

Het is voor het eerst in de geschiedenis dat een Militair Vaandel buiten het Verenigd koninkrijk achtergelaten wordt en het behoefde dan ook de speciale toestemming van ‘the Queen’ van het verenigd Koninkrijk, Hare Majesteit Elisabeth II.  

Op het vaandel zijn de onderscheidingen uit verschillende slagen vermeld te weten het:

Western Front 1915-1918 ; Cambrai 1917; Somme 1918, Hindenburg Line;  Meuse bridges; Ruhr 1941 -1945; Berlin 1941-1945; Normandy 1944 en  Gulf1991.

Walter Veugen, voorzitter van de vereniging der herdenkingen beider wereldoorlogen (V.O.V.) nam samen met Diaken Juliën het vaandel in ontvangst van Kolonel Honckman, de Senior officier van het Squadron, die daarbij de volgende woorden sprak, (vertaald) ” Eerwaarde Heer, ik verzoek U om de standaard van de Koningin, toebehorend aan het XV squadron van de Royal Air Force, te willen ontvangen voor een veilige bewaring in het huis van God, totdat deze standaard zal vergaan tot stof, zoals degenen wiens moed en toewijding zijn gegrift in de geschiedenis van deze kerk”.

Diaken en voorzitter Walter Veugen beloofden het vaandel te koesteren en te bewaren  in de kerk, "voor eenieder die hier komt als herinnering aan ieders plicht tot god zijn Vorst en zijn Vaderland". Beide ontvangers drapeerden dan het vaandel op het altaar.

De aanleiding voor het schenken van het vaandel is terug te voeren naar 12 mei 1940 toen een vliegtuig van het Squadron neergeschoten werd  (vanuit Briegden) bij een aanval op de bruggen over de Maas en Albertkanaal. De drie bemanningsleden kwamen daarbij om het leven. Piloot Hall, Waarnemer Perrin en Boordschutter MC. Donnel.
Volgens Walter Veugen zou het vliegtuig nog eerst een rondvlucht rond de kerk gemaakt hebben en weer richting kanaal zijn gevlogen om vervolgens vanaf de overzijde van het kanaal weer te draaien en dan terecht kwam op de waterlijn van het kanaal waar het zich in de kade boorde.

Piloot Hall kwam bij de crash op het jaagpad terecht en werd als enige direct geborgen en begraven op het kerkhof van Gellik. De andere twee liet men  tot september in het vliegtuig waarna ze in de kanaaldijk werden begraven. Nog tijdens de oorlog hebben ze deze drie weer opgegraven om ze te identificeren maar werden ongeïdentificeerd wederom begraven. Na de oorlog heeft men dan deze drie mensen herbegraven op het Militair kerkhof in Hotton (prov. Luxemburg).

Toen de  piloot Hall sneuvelde was hij vader van een zoon en  er zou zeven maanden na zijn heldendood ook een dochter geboren worden, beiden zijn nog in leven en woonden deze eredienst bij. Zoon Peter is een Anglicaans priester en ging samen met  Diaken en Dominee voor in deze plechtige dienst, dochter Rita  vooraan in de kerk tijdens de dienst. Beide kinderen van de piloot hebben tot 1985 niet geweten wat er precies met hun vader is gebeurd, tot dan was hij vermist tussen Nederland en België. Opzoekingen van  Walter Veugen, die zich vastbeet in het zoeken naar de identiteit van deze bemanningsleden en vanaf zijn pensioen als militair met nog meer ijver zijn schouders onder het onderzoek zette, leidden tot de ontknoping rond de dood van hun vader. Met het identificatierapport van de rechtbank (in 1941 opgesteld bij de opgraving in Gellik) had hij gegevens waar hij mee verder kon. Hij richtte hij zich zelfs tot Scotland Yard met het  verzoek om medewerking in zijn zoektocht. Hier kreeg hij wel de namen van de crew maar niet van de nog in leven zijnde familie .

Een Militaire  kennis in Engeland deed een oproep in dagbladen waarop al vrij snel respons  kwam door de familie’s. Er werd een monument opgericht voor deze drie gesneuvelde Engelse militairen in 1985 waar de nabestaanden sedertdien elk jaar aanwezig zijn geweest. Enkele maanden geleden bij een herdenking in Frankrijk kreeg Walter van Kolonel Saunders van het XV Squadron de geste om het vaandel voor altijd in Gellik te houden, wat de 81 jarige met veel plezier aanvaardde zonder eerst ruggespraak te houden met het kerkfabriek van Gellik, maar daar was de kogel al snel door de kerk en kon begonnen worden met de voorbereiding voor de overname.

Walter herinnert zich nog de woorden van  Rita Hall, de  dochter van  piloot,  in 1985 bij het bekend raken van zijn opzoekingen,  ‘U gaf me mijn vader”. 
 “Het vaandel zal een waardige plaats krijgen in de kerk bij het  doopvont” laat Diaken Juliën weten.

Dorst?

Geen probleem, je loopt naar een plaats in jouw woning en draait een kraantje open in de muur en jawel daaruit stroomt rijkelijk een dorstlessende drank. Water is in de meeste landen geen probleem want daarin wordt rijkelijk voorzien.

Als bij ons ergens een waterleiding springt dan gaan de meesten daar hinder van ondervinden en gaan dan reclameren bij de verantwoordelijken, want ze kunnen geen koffie zetten, de was niet doen of ze kunnen niet koken.

In vele landen is het niet zo vanzelfsprekend dat er 24 op 24 uur drinkbaar water ter beschikking is, terwijl dat toch een van, zo niet de meest elementaire behoefte is om een ‘normaal’ leven te leiden.

Harry Stevens uit Lanaken die jaarlijks een bepaalde periode in de Filippijnen doorbrengt om daar de gesponsorde gelden om te zetten in pompen voor drinkbaar water is ook nu weer in de Filippijnen en doende, om daar mee te helpen enkele pompen te installeren. Maar er is nood aan meer pompen, om de arme bevolking in zijn werkgebied te voorzien van deze levensnoodzakelijke watervoorziening. Daar, waar wij een bad vullen per persoon met zo een tachtig liter drinkbaar water en zelfs de bloemen en planten ermee begieten, de straat mee kuisen en de auto weer blinkt als nieuw na een beurt in de wasstraat, zou deze hoeveelheid een groot deel van deze arme bevolking een draagbaar leven kunnen schenken.

We kunnen geen water transporteren naar een land aan de andere kant van de wereld, maar het is enkel door uw financiële bijdrage, dat ter plaatse pompen geïnstalleerd kunnen worden die water héél diep uit de aarde kunnen oppompen om in eerste instantie te kunnen drinken.

Als westerling is het niet aan te raden het water ter plaatse te drinken en daarom voorzien zij zich in hun behoefte met geïmporteerd westers water in flessen.

Harry doet een oproep aan eenieder die mee wil doen aan zijn humanitair project en vraagt aan ieder van hen: als zij een douche nemen; een bad vol laten lopen; de straat schoonspuiten; met de auto door de wasstraat rijden; of de bloemen kraantjeswater geven, om dan even stil te blijven staan bij dit project van zijn organisatie JPAF-Foundation en na het genot van dit onontbeerlijke watergenot even naar de PC te stappen, als U over internetbanking beschikt, of anders bij een bankbezoek, enkel euro’s (zoveel als u wil) over te maken op de rekening van de foundation, zodat ergens op deze wereld mensen door u medewerking een stukje menswaardiger kunnen leven; Zij schreeuwen om hulp en wij kunnen die nood met zijn allen een stukje lenigen.

Gewoon doen!

O ja, dit nog. Het bankrekeningnummer voor uw bijdrage

Bank ref.  John Pelssers Asthma Foundation   Citibank Lanaken (B) 953-0670958-75

Outside Belgium use IBAN code:  BE05   9530 6709 5875   Code:   CTBKBEBX.

Er is ook nood aan medicijnen  voor:  Astmatische aandoeningen; hoestdrankjes; paracetamol; vitamines etc.

Voorzitter André Degent van het verbond van Limburgse fotokringen v.z.w. kan met ere tevreden zijn over het resultaat van de 39^e fotosalon die  doorging  in het Ontmoetingscentrum van Smeermaas.

Infra Lanaken de gastvereniging voor deze fotosalon viert dit jaar haar 30 jarig bestaan en heeft  voor de derde keer de organisatie van deze fotosalon in handen de  eerdere fotosalons gingen door in 1982 en 1997.

Jozef Bouduin, voorzitter van jubilerende vereniging is bijzonder verheugd over het hoge aantal inzendingen. Van de 800 inzendingen werden er 169 weerhouden en kregen tijdens een 2 dagen lange beoordeling punten van een competente jury.

Het onderwerp voor 2008 was Grootlanaken, een heel jaar lang liepen leden van de aangesloten verenigingen uit heel Limburg rond in Grootlanaken, het is dan ook niet verwonderlijk dat een hoog aantal van de inzenders ‘het mooiste dorp van Vlaanderen, Oud Rekem’ kozen voor hun werken, maar ook andere onderwerpen zoals de Motorcross in Kesselt,  de Maasrun en kinderboerderij kregen de deelnemers op bezoek.

enkele bekende Rekemenaren in beeld