We kregen Mia Vandermarliere's verzameling
noveenkaarsen en we wilden daar toch eens iets meer van weten. Hier ons resultaat.
Kaars. De kaars komt toch wel enigszins terug in
de mode. Het wordt in de bezigheidstherapie gemaakt, alternatievelingen zetten
sessie er rond op, er is iets mythisch, mystiek en/of mysterieus mee gemoeid. In de devotionele context blijft de kaars
het symbool van offerend opbranden. De kaars blijft in jouw plaats voort
bidden, licht verspreiden, wegsmelten. Precies deze bestendiging ligt aan de
oorsprong van de noveenkaars die langer moest in functie blijven.
Noveenkaars. De noveen is een religieuze praktijk die
erin bestaat negen dagen na een een bepaald gebed, voor een bepaalde heilige te
bidden. Nogal verspreid in onze streken was de noveen van de Heilige Livinus
(Elverdinge), de noveen van de Broeder Isidoor (Kortrijk, opeenvolgend Dienaar
Gods, Zalige en Heilige).
Al heel snel werd dit gebed vergezeld van
een kaarsje dat men branden liet.
Aanvankelijk geen noveenkaars. De wassen kaarsen werden later vervangen
door meer industriele producten en men vond het nuttig een kaars te fabriceren die negen dagen meeging. De
noveenkaars werd geboren.
In de oorspronkelijk toepassing begon de
noveen, de zaterdag morgen en eindigde op zondag van de volgende week 's
morgens.
In de litteratuur
errond beweert men dat men de vrijdag ervoor een bad moest nemen en zeker de
zondag van de einddag de eucharistie moest bijwonen. De Noveekaarsen –
mode kent ook de verkoopstechniek van negen kaarsen én één voor de eindzondag
om te danken.. Dit gebruik hebben we
in de streek nog nergens opgevangen.
Definitie. Instituut Kerkelijke Kunst in Nederland
definieert een noveenkaars in de volgende zin: Een pot - meestal versierd
met de afbeelding van een heilige - die zuiver plantaardige olie bevat om negen
dagen en nachten te laten branden. (Stichting Kerkelijke Kunst in Nederland)
De pot. Kaarsen kunnen uiteraard veel vormen
aannemen. Ze kunnen ook gelovigen op verschillende manieren in hun
overtuiging steunen. Op internet kun je er tegenwoordig voor alle bedieningen
bestellen. Ze kunnen je in de zwarte magie vooruit helpen (satankaarsen), ze
brengen je oplossingen, ze geven je promotie in je liefdesleven of ze laten je
een bank naar voor schuiven in de klas.
Noveenkaars. Dé noveenkaarsen, in tegenstelling met al
die randutilities, zijn meestal in een cylindervormig recipiënt. Hoogte 180 mm gewicht 500 gram, aantal per doos 20 stuks ,
Diameter 68, Brandduur 9 dagen.
Er bestaan er die
maar 120 mm hoogte hebben. Die zullen uiteraard – we hebben het niet getest –
minder lang branden en kunnen dus strikt genomen geen noveenkaarsen noemen.
Negen is tenslotte het getal dat het uiterste aangeeft. Dan gaat men over naar een hoger tiental. Negen houdt dus een wending (in de miserie) of een afronding (een gelegenheid om te bedanken).
Fabula existit
