We hebben vijf Aardes nodig als we allen leven zoals in VS

Als we met z'n allen de levensstijl van de Amerikaanse bevolking zouden overnemen, hebben we liefst vijf Aardes nodig om in onze behoeften te voorzien. Nu al gebruikt de hele wereldbevolking 1,5 keer de bronnen die onze planeet voorziet. Dat stelt denktank Global Footprint Network.

 De gemiddelde Amerikaan heeft een ecologische voetafdruk van negen hectaren, of ongeveer 17 voetbalvelden  

"We verbruiken de middelen van de natuur 44 procent sneller dan wat onze planeet aan kan", stelt het rapport. Enerzijds maken we massaal gebruik van de beschikbare bronnen, anderzijds stoten we veel meer CO2 dan onze planeet kan absorberen. "Dat betekent dat de Aarde iets minder dan 18 maanden nodig heeft om te produceren wat we in één jaar nodig hebben."

Voetafdruk
Als ons jaarlijkse verbruik aan dit tempo blijft toenemen, hebben we tegen 2030 al twee Aardes nodig. De denktank berekende de gemiddelde voetafdruk van meer dan 100 landen. Die voetafdruk is de hoeveelheid land en zee die we nodig hebben voor onze levensvoorzieningen en om onze CO2-uitstoot te absorberen. In 1961 verbruikte de hele wereld slechts iets meer dan de helft van de bronnen van onze planeet. Vandaag verbruiken al 80 procent van de landen meer dan wat er binnen hun landsgrenzen beschikbaar is.

Amerika-Europa
De gemiddelde Amerikaan heeft een ecologische voetafdruk van negen hectaren, of ongeveer 17 voetbalvelden. De voetafdruk van een Europeaan is maar half zo groot, en toch nog altijd te veel op lange termijn. De armste landen staan natuurlijk aan de andere kant van de schaal: Malawi, Haiti, Nepal en Bangladesh hebben vaak geen middelen om voedsel, onderdak en hygiëne te voorzien.

Eenvoudige oplossingen
Nochtans bestaan er eenvoudige manieren om die voetafdruk te doen afnemen. In de VS en Europa is de CO2-uitstoot een grotere boosdoener dan ons verbruik. Volgens de denktank moeten die landen gewoon proberen hun energie efficiënter te beheren. Zo kunnen ze bijvoorbeeld meer investeren in groene, duurzame energie.

Natuurlijk is ook een lichte aanpassing in onze levensstijl geen slechte zaak. "Sommige mensen moeten meer kunnen verbruiken om uit de armoede te treden, anderen kunnen hun consumptie een beetje verminderen zonder aan levenskwaliteit te moeten inboeten", aldus Global Footprint Network. (gb)

Europa berispt Vlaanderen over fijn stof

Europa stuurde België officieel een waarschuwing omdat we de normen voor fijn stof niet halen.

Samen met zeven andere landen (Oostenrijk, Denemarken, Griekenland, Frankrijk , Hongarije, Slovakije en Roemenië) kreeg België een eerste officiële waarschuwing omdat het de norm voor fijn stof (PM10) niet haalt. Die luchtkwaliteitsnorm trad in werking in 2005. Heel wat landen vroegen uitstel tot juni 2011. Maar dat uitstel werd alleen verleend als ze voldoende konden aantonen dat ze ook echt inspanningen doen om de normen tegen 2011 te halen, en voor België is dat niet het geval.

'Luchtvervuiling heeft een belangrijke invloed op de menselijke gezondheid en duidelijke normen zijn nodig om de bevolking beschermen. Ik roep de acht landen op om hier iets aan te doen. Gezondheid is een topprioriteit. Ik kan niet toestaan om langer te wachten', zei de eurocommissaris voor Milieu, Stavros Dimas.

Fijn stof wordt vooral veroorzaakt door de transportsector, door uitstoot door de industrie en door de verwarming van huizen. Fijn stof kan astma, longkanker en cardiovasculaire problemen veroorzaken. België kan nu, net als de andere zeven landen, voor het Europese Hof van Justitie worden gedaagd. De Europese Commissie kan het hof vragen om ons land een boete op te leggen.

Volgens minister van Leefmilieu Joke Schauvliege (CD&V) ligt de slechte luchtkwaliteit vooral aan grensoverschrijdend fijn stof en werd dat ook door de Europese Commissie erkend. Ze verwijst naar het Actieplan Fijn Stof van 2005, dat nu verder wordt uitgevoerd en aangevuld. Voor de stad en de haven van Antwerpen zijn diverse werkgroepen actief, en ze kondigt aan dat het overleg met het Gents Havenbedrijf opgestart zal worden voor de Gentse kanaalzone.

Schauvliege erkent dat een groot knelpunt de verdieselijking van het Vlaamse wagenpark is. Diesels worden in Vlaanderen nog steeds gepromoot door de gunstige dieselprijs en de premie bij de aankoop van diesels met een lage CO{-²}-uitstoot. Hoewel diesel heel belastend is voor het fijn stof en stikstofdioxide. 'Ik zal dan ook een krachtig signaal richten naar en overleg plegen met de federale overheid', zegt Schauvliege.  ig

Plunderende kamelen houden Australisch dorp in de greep

De bewoners van het Australische dorpje Docker River, 500 kilometer ten zuidwesten van Alice Springs, worden gegijzeld door dorstige, plunderende... kamelen. Zo'n zesduizend van die wilde viervoeters streken er de laatste weken neer. De overheid wil ze nu afmaken, als noodmaatregel.

Drinkwater bedreigd
De kwaliteit van het drinkwater is bedreigd door de kadavers van de vertrappelde kamelen. De dieren namen ook al de luchthaven in, waar het nog nauwelijks mogelijk is voor vliegtuigen om te landen of om dringende evacuatie om medische redenen te organiseren. Vele bewoners durven gewoon hun huis niet meer uit.

Groeiend aantal
Het begon allemaal enkele weken geleden met een kudde van zo'n dertigtal kamelen, die water zochten in het dorp. Niemand van de 350 dorpsbewoners maakte zich toen echt zorgen. Maar dagelijks groeide het aantal wilde herkauwers, net als de angst bij de lokale bevolking. De beesten komen tot bij hun huis, om het water van de airco op de daken op te drinken.

Helikopters
De overheid beseft dat ze moet ingrijpen en zal de zesduizend kamelen met helikopters verdrijven om ze daarna af te schieten en hun karkassen te laten verteren in de woestijn. (jv)

Tropische vissen zwemmen naar Noordpool

Tropische vissen zwemmen geleidelijk aan naar de koelere wateren rond de Noordpool. Wetenschappers merken op dat de vissen jaarlijks ongeveer veertig kilometer opschuiven.

Noordzee
Ontwikkelingslanden, waar visvangst heel belangrijk is, zien hun vis naar het noorden verdwijnen. Noordelijke landen, zoals Noorwegen, zullen profiteren van meer rijkdom in hun zeeën. De Noordzee zal volgens voorspellingen tegen 2050 tien procent meer schol uit Zuid-Europa tellen. De Atlantische kabeljauw zal er daarentegen met twintig procent afnemen.

"Enorme impact"
"De impact van de klimaatverandering op vis en visvangst zal enorm zijn", zegt Dr. William Cheung van de universiteit van East Anglia in de Daily Telegraph. De onderzoekers baseerden zich op de statistieken en prognoses van het IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change). (gb)

Tropische eilanden voor een prikje te koop door crisis

Tropische eilanden voor de kusten van Australië zijn tegenwoordig een stuk goedkoper dan voor het begin van de economische crisis. Voor een paar miljoen dollar kan u tegenwoordig al eigenaar worden van een stukje paradijs.

Julia Roberts
Turtle Island is een van de meest tot de verbeelding sprekende eilanden die momenteel te koop staan. Actrice Julia Roberts wou het eiland acht jaar geleden kopen, maar de verkoop ging toen niet door. Misschien kan ze nu een nieuwe poging wagen, want vandaag begint het bieden al vanaf 6,75 miljoen Australische dollar (3,75 miljoen euro). Daarvoor krijgt ze haar eigen eiland met een villa, een zwembad en een landingsbaan voor helikopters. Makelaar Richard Vanhoff, die een tiental eilanden in zijn catalogus aanbiedt, omschrijft het als de perfecte plaats voor een filmster.

1,9 miljoen euro
Maar het kan nog goedkoper. Long Island werd enkele jaren geleden nog voor 3,3 miljoen euro verkocht, vandaag kan het eiland al voor 1,9 miljoen euro het uwe worden. "De oorspronkelijke vraagprijs voor de eilanden lag eigenlijk te hoog. Nu is de prijs een stuk redelijker dan wat eigenaars er eerder voor vroegen", zegt Vanhoff. Volgens hem is de aankoop van een eiland de ultieme Australische ervaring. "Stranden, eiland, riffen en kangoeroes. Dat is wat we te bieden hebben."

Exclusieve eilanden
Kleine eilandjes verkopen volgens de makelaar nog steeds. Het zijn vooral de eilanden met toeristische residenties die het moeilijk hebben. Een nachtje kan er al gemakkelijk meer dan duizend euro kosten. Ook de waarde van de meest exclusieve eilanden is intussen al gehalveerd. Dunk Island, ooit 25 miljoen euro waard, zakte weg naar 13 miljoen euro. En het uiterst exclusieve Bedarra Island zakte van 13 miljoen naar amper 3,8 miljoen euro.

De economische crisis lijkt dus niemand te sparen. Zelfs het paradijs op Aarde ontsnapt er niet aan. (gb) 

Trekvogels overleven reis naar Afrika niet

NVT - Elk najaar vliegen ze massaal naar het zuiden: de trekvogels. Maar jaar na jaar keren steeds minder vogels terug richting België. Omdat de gevaren onderweg toenemen, omdat de reis door de Sahara almaar lastiger wordt en omdat ze op hun bestemming minder voedsel vinden.

Acht van de tien meest bedreigde vogelsoorten in ons land overwinteren in Afrika. Ze broeden bij ons in de zomer omdat ze hier dan genoeg voedsel vinden. Maar als het kouder wordt, beginnen ze aan een grote trek zuidwaarts. En de hindernissen die ze dan moeten nemen, worden alsmaar groter.

Jan Rodts van Vogelbescherming Vlaanderen zette de gevaren op een rijtje. Ten eerste worden vogelsoorten die onderweg uitrusten vaak afgeschoten. Ook de Sahara-woestijn wordt steeds uitgestrekter, wat de trek er alleen maar langer en dus zwaarder op maakt. En in tropisch Afrika worden steeds meer moerassen door boeren drooggelegd en dreigt ook de massale houtkap de zoektocht naar voedsel almaar moeilijker te maken. Hongerige Afrikanen jagen bovendien ook op vogels, of ze vangen ze als zangvogels.

De Engelse vogelbescherming stuurde al een expeditie naar West-Afrika om alle gevaren voor trekvogels beter in kaart te brengen. Ook Vogelbescherming Vlaanderen ondersteunt een expeditie van een Nederlandse amateur-ornitoloog in Zambia.

Maar ook in onze regio loert voor de trekvogels gevaar. Het voorbeeld van de boerenzwaluw illustreert dat perfect. 'In de jaren zeventig waren er nog tweehonderd- tot driehonderdduizend broedparen in ons land. Nu nog twintig- tot dertigduizend, een tiende van het vroegere bestand. Dat heeft vooral te maken met de steeds strengere hygiëneregels in de stallen: regelmatig schoonspuiten met hogedrukreinigers en witkalken, waarbij de nesten niet worden gespaard, dunt de rangen uit. Ga naar streken waar die regels minder streng worden toegepast, zoals de Gaume in Luxemburg, en je ziet volop boerenzwaluwen.'

Maar omdat onze landbouwmethodes ook in Afrika steeds vaker worden gekopieerd - vooral het gebruik van insecticiden - moeten zwaluwen ook ginder harder zoeken naar insecten.

Bron: Het Nieuwsblad

Tien gevolgen van de opwarming van onze planeet

Klimaatwetenschap is geen bezigheid voor naar depressie neigende mensen. De opwarming van de aarde kan verschrikkelijke gevolgen hebben, en hier en daar worden die al stilaan zichtbaar. Een overzicht aan de hand van onheilspellende nieuwsberichten en rapporten van de voorbije maanden.

1. Overstromingen
De stijging van de zeespiegel is het meest besproken gevolg van de opwarming van de aarde. Kuststeden als Bangkok, Hanoi en Ho Chi Minh-stad krijgen nu al af te rekenen met steeds ergere overstromingen. Kleine eilanden kunnen helemaal in de golven verdwijnen; in dichtbevolkte rivierdelta's wordt het grootste aantal mensen getroffen.

2. Honger
Hogere temperaturen, minder of minder voorspelbare neerslag en een snellere verdamping kunnen de landbouwproductie in veel landen omlaag halen. Met name Afrika, het continent dat het meest geplaagd wordt door honger en voedseltekorten, zal het in de toekomst vermoedelijk nog zwaarder krijgen, zeggen Duitse wetenschappers. Voor arme Aziatische landen als Cambodja ziet het er al niet veel beter uit. En in India houden honderden miljoenen boeren hun hart vast dat de zomermoesson grilliger wordt.

Intussen waarschuwen wetenschappers dat de warmere aarde de opbrengst van basisgewassen als maïs en soja zal doen teruglopen. De dalende visvangst in tropische gebieden is voor nog meer mensen slecht nieuws.

3. Conflicten
Water- en voedseltekorten die veroorzaakt worden door extreme weersomstandigheden, kunnen gemeenschappen tegen elkaar opzetten. Grote groepen klimaatvluchtelingen kunnen de situatie nog explosiever maken. Experts verwachten vooral problemen in Azië en Afrika.

4. Vluchtelingenstromen
Volgens een studie van Oxfam Australië kan de klimaatverandering de komende 40 jaar tot 8 miljoen mensen op de vlucht jagen op de eilanden in de Stille Zuidzee, en 75 miljoen in de hele regio van Azië en de Stille Oceaan.

5. Rampen
Klimaatwetenschappers gaan ervan uit dat er meer overstromingen en stormen zullen komen. Na dergelijke rampen krijgen ook besmettelijke ziekten als diarree, cholera en dengue meer kansen. Britse wetenschappers leggen zelfs een verband tussen de stijging van de zeespiegel en een toenemend aantal aardbevingen en vulkaanuitbarstingen langs de grote breuklijnen.

6. Gletsjers verdwijnen
Hogere temperaturen doen de ijsvoorraden op aarde wegsmelten. Gletsjers vormen een belangrijke zoetwatervoorraad in tropische gebieden. De machtige ijskappen op de Himalaya en de Hindoekoesj kunnen binnen twintig tot dertig jaar verdwenen zijn. Het laatste ijs op de Kilimanjaro, de hoogste berg van Afrika, kan nog sneller weg zijn, terwijl ook in Zuid-Amerika de gletsjers zienderogen krimpen. In het Boliviaanse deel van de Andes is dit jaar de 18.000 jaar oude gletsjer Chacaltaya verdwenen, ooit de hoogste skipiste ter wereld. Nog angstaanjagender is het razendsnelle afsmelten van de ijskap op Groenland. Die ijskap bevat voldoende water om de zeespiegel wereldwijd met 7 meter te doen stijgen.

7. Biodiversiteit neemt af
De verandering van het klimaat zal veel dier- en plantensoorten doen verdwijnen. De erg diverse Mekong-regio zal daar een van de slachtoffers van worden, net als het Groot Barrièrerif in Australië. Als dat koraalrif helemaal afsterft, dan kost dat Australië in de loop van deze eeuw 37,7 miljard euro.

8. Oceanen verzuren
De grote hoeveelheden CO2 in de atmosfeer maken de oceanen zuurder. Het kalkskelet van sommige belangrijke planktonsoorten is nu 30 tot 35 procent dunner dan voor de industriële revolutie. De minuscule foraminifera spelen een rol bij het transport van de koolstof die de oceanen uit de lucht opnemen naar de diepzee. Als dat mechanisme het laat afweten, kan het klimaat op aarde helemaal tilt slaan.

9. Bosbranden
Naarmate bossen droger worden en de temperaturen stijgen, neemt het risico op bosbranden toe. Tussen 2000 en 2006 werden er per jaar ongeveer 50.000 bosbranden geteld in de regio van de Middellandse Zee, tegenover een gemiddelde van 30.000 branden in de jaren tachtig.

10. Culinaire catastrofes
De opwarming van de aarde is ook slecht nieuws voor wijn- en bierliefhebbers. De Bordeauxstreek wordt stilaan ongeschikt voor de productie van topwijnen, en de kwaliteit van de hop voor pils gaat achteruit. Ook biefstukken zouden minder sappig worden. (IPS)

25/11/09 17u43

Klimaatwetenschap is geen bezigheid voor naar depressie neigende mensen. De opwarming van de aarde kan verschrikkelijke gevolgen hebben, en hier en daar worden die al stilaan zichtbaar. Een overzicht aan de hand van onheilspellende nieuwsberichten en rapporten van de voorbije maanden.

1.      Overstromingen
De stijging van de zeespiegel is het meest besproken gevolg van de opwarming van de aarde. Kuststeden als Bangkok, Hanoi en Ho Chi Minh-stad krijgen nu al af te rekenen met steeds ergere overstromingen. Kleine eilanden kunnen helemaal in de golven verdwijnen; in dichtbevolkte rivierdelta's wordt het grootste aantal mensen getroffen.

2. Honger
Hogere temperaturen, minder of minder voorspelbare neerslag en een snellere verdamping kunnen de landbouwproductie in veel landen omlaag halen. Met name Afrika, het continent dat het meest geplaagd wordt door honger en voedseltekorten, zal het in de toekomst vermoedelijk nog zwaarder krijgen, zeggen Duitse wetenschappers. Voor arme Aziatische landen als Cambodja ziet het er al niet veel beter uit. En in India houden honderden miljoenen boeren hun hart vast dat de zomermoesson grilliger wordt.

Intussen waarschuwen wetenschappers dat de warmere aarde de opbrengst van basisgewassen als maïs en soja zal doen teruglopen. De dalende visvangst in tropische gebieden is voor nog meer mensen slecht nieuws.

3. Conflicten
Water- en voedseltekorten die veroorzaakt worden door extreme weersomstandigheden, kunnen gemeenschappen tegen elkaar opzetten. Grote groepen klimaatvluchtelingen kunnen de situatie nog explosiever maken. Experts verwachten vooral problemen in Azië en Afrika.

4. Vluchtelingenstromen
Volgens een studie van Oxfam Australië kan de klimaatverandering de komende 40 jaar tot 8 miljoen mensen op de vlucht jagen op de eilanden in de Stille Zuidzee, en 75 miljoen in de hele regio van Azië en de Stille Oceaan.

5. Rampen
Klimaatwetenschappers gaan ervan uit dat er meer overstromingen en stormen zullen komen. Na dergelijke rampen krijgen ook besmettelijke ziekten als diarree, cholera en dengue meer kansen. Britse wetenschappers leggen zelfs een verband tussen de stijging van de zeespiegel en een toenemend aantal aardbevingen en vulkaanuitbarstingen langs de grote breuklijnen.

6. Gletsjers verdwijnen
Hogere temperaturen doen de ijsvoorraden op aarde wegsmelten. Gletsjers vormen een belangrijke zoetwatervoorraad in tropische gebieden. De machtige ijskappen op de Himalaya en de Hindoekoesj kunnen binnen twintig tot dertig jaar verdwenen zijn. Het laatste ijs op de Kilimanjaro, de hoogste berg van Afrika, kan nog sneller weg zijn, terwijl ook in Zuid-Amerika de gletsjers zienderogen krimpen. In het Boliviaanse deel van de Andes is dit jaar de 18.000 jaar oude gletsjer Chacaltaya verdwenen, ooit de hoogste skipiste ter wereld. Nog angstaanjagender is het razendsnelle afsmelten van de ijskap op Groenland. Die ijskap bevat voldoende water om de zeespiegel wereldwijd met 7 meter te doen stijgen.

7. Biodiversiteit neemt af
De verandering van het klimaat zal veel dier- en plantensoorten doen verdwijnen. De erg diverse Mekong-regio zal daar een van de slachtoffers van worden, net als het Groot Barrièrerif in Australië. Als dat koraalrif helemaal afsterft, dan kost dat Australië in de loop van deze eeuw 37,7 miljard euro.

8. Oceanen verzuren
De grote hoeveelheden CO2 in de atmosfeer maken de oceanen zuurder. Het kalkskelet van sommige belangrijke planktonsoorten is nu 30 tot 35 procent dunner dan voor de industriële revolutie. De minuscule foraminifera spelen een rol bij het transport van de koolstof die de oceanen uit de lucht opnemen naar de diepzee. Als dat mechanisme het laat afweten, kan het klimaat op aarde helemaal tilt slaan.

9. Bosbranden
Naarmate bossen droger worden en de temperaturen stijgen, neemt het risico op bosbranden toe. Tussen 2000 en 2006 werden er per jaar ongeveer 50.000 bosbranden geteld in de regio van de Middellandse Zee, tegenover een gemiddelde van 30.000 branden in de jaren tachtig.

10. Culinaire catastrofes
De opwarming van de aarde is ook slecht nieuws voor wijn- en bierliefhebbers. De Bordeauxstreek wordt stilaan ongeschikt voor de productie van topwijnen, en de kwaliteit van de hop voor pils gaat achteruit. Ook biefstukken zouden minder sappig worden. (IPS)

Regionaal Landschap Rivierenland
Regionaal Landschap Rivierenland strekt zich uit rond de benedenlopen van de Nete, Dijle, Zenne en Rupel, in het zuidwesten van de provincie Antwerpen.
Al is het landschap erg gevarieerd, toch loopt er een opvallende ‘blauwe draad’ doorheen: de wirwar van rivieren, kanalen en beekvalleien doorkruist open weide- en moeraslandschappen, landbouwgebieden met typische tuinbouw en vollegrondsgroententeelt, heidelandschappen, oude boskernen, en zand- en klei-ontginningsgebieden. Afgesneden rivierarmen, wielen, oude winterdijken maar ook historische hoeves, kasteeldomeinen en oude forten vertellen mee de geschiedenis van de rivierenstreek.
Sinds 3 juli 2008 werken de gemeenten Niel, Boom, Rumst, Willebroek, Mechelen, Bonheiden, Sint-Katelijne-Waver, Lier, Berlaar, Nijlen, Putte en Heist-op-den-Berg, de provincie, de natuurverenigingen en de verenigingen voor toerisme, landbouw en wildbeheer officieel samen als vzw Regionaal Landschap Rivierenland voor het behoud en herstel van het typische landschap, de natuur en de streekidentiteit. De ligging tussen de steden Antwerpen en Brussel zorgt immers voor een hoge verstedelijkingsdruk.
Om de schoonheid van het Rivierenland te behouden en beschermen, werkt Regionaal Landschap Rivierenland daarom aan projecten rond streekidentiteit, kleine landschapselementen (poelen, houtkanten, hoogstamboomgaarden), natuurverbindingen, soortbescherming, zachte recreatie en natuureducatie. Hierbij betrekken we zoveel mogelijk streekbewoners en grondeigenaars.
Voor meer informatie:

Regionaal Landschap Rivierenland vzw
Vrijbroekpark
Hombeeksesteenweg 264
2800 Mechelen
Tel.: 015 21 98 53 - Fax: 015 26 17 86
email: info@rlrl.be - website: www.rlrl.be

Nostradamus voorspelt 56.000 gewonde skiërs in Oostenrijk

Het skiseizoen moet nog van start gaan, maar een Oostenrijkse dokter wist in verscheidene Oostenrijkse kranten te melden dat er het komend skiseizoen om en bij de 56.000 gewonde skiërs zullen vallen op de Oostenrijkse skipistes.

De Oostenrijkse dokter Anton Dunzendorfer, hoofd van het Oostenrijkse Kuratorium für Verfkehrssicherheit, berekende dat er zich jaarlijks zo'n 9 à 10 miljoen skiërs op de Oostenrijkse pistes vermaken. Met de skilift naar boven en via de pistes naar beneden is samen goed voor 600 miljoen bewegingen op de bergen.
 
"Ga pas op reis als kaap gerond is"
De dokter schat dat het komend seizoen zo'n 56.000 skiërs dermate gewond zullen raken bij ongevallen dat ze in het ziekenhuis zullen moeten verzorgd worden. Uit ervaring weet de dokter dat ongeveer 1/5 van de slachtoffers zal te vinden zijn onder de snowboarders. Vorig jaar moesten in Oostenrijk 58.100 skiërs en snowboarders worden afgevoerd naar het ziekenhuis. De dokter raadt aan om het zeker in het begin rustig aan te doen.

Een vierde van de ongevallen zal te wijten zijn aan overdreven snelheid en overmoed. Skiliefhebbers wordt aangeraden pas op skiverlof te gaan als het ongevallenquorum van 56.000 bereikt zal zijn. (belga/dea) 

'Nemo' dreigt écht te verdwalen in oceaan

'Finding Nemo', de film over een clownvisje dat verdwaalde in zee, blijkt jammer genoeg werkelijkheid te worden. Door het stijgende CO2-gehalte in het oceaanwater kunnen de clownvissen zich er moeilijker oriënteren. Bovendien slagen ze er niet meer in om een goede woonplaats te vinden. Wetenschappers vrezen dat dit zal leiden tot het uitsterven van deze vissoort. Dat schrijft de Britse krant The Guardian.

Geuren
In een perfecte wereld verloopt de zoektocht van een clownvisje naar een woning als volgt: De clownvis-eitjes worden meegedragen door oceaanstromingen. Wanneer de eitjes uitkomen, worden de larven door geuren geleid naar koraalriffen en anemonen, waar ze dan hun woning maken.

Wetenschappers hebben nu verschillende proeven met clownvis-larven uitgevoerd. Blijkt nu dat wanneer larven die opgroeien in oceaanwater dat CO2 uit de atmosfeer opgenomen heeft, die geuren niet meer kunnen herkennen, helemaal gedisoriënteerd raken en niet meer in staat zijn een geschikte woonplaats te vinden.

Grote gevolgen
"De clownvis-larven kunnen in 'CO2-water' zelfs niet meer het onderscheid maken tussen hun ouders en andere vissen", zegt Kjell Døving van de Universiteit in Oslo. "De larven hebben bovendien minder kans om de juiste woonplaats te vinden, wat verschrikkelijke gevolgen zal hebben voor hun voortbestaan."

Het effect van CO2-water zal niet alleen voor de clownvispopulatie, maar ook voor vele andere vispopulaties onthutsend groot zijn. Vele vissoorten rekenen immers op geuren in zeewater om een goede habitat te vinden. De wereldoceanen zuigen grote hoeveelheden CO2 op die uitgestoten wordt bij de verbranding van fossiele brandstoffen. Door het absorberen van deze gassen worden de oceanen zuurder. (adb)

Kwallen roeren de zee om

Kwallen zijn goed voor de zee, omdat ze met hun bewegingen voedingsstoffen, warmte en chemische stoffen door het water roeren. Wetenschappers bekeken met groene kleurstof de mengkwaliteiten van de kwallen en waren verbaasd, schrijven ze in het wetenschappelijke tijdschrift Nature.

Darwin
Meer dan vijftig jaar geleden ontdekte Charles Darwin, de kleinzoon van de bekende wetenschapper, dat kwallen in zee roeren. Sindsdien is er altijd discussie geweest over het nut van de bewegingen van de kwallen. Veel onderzoekers stelden dat alleen de wind en het getij invloed hadden op het mengen van de zee, meldde de BBC donderdag.

Turbulentie
Het onderzoek met de groene kleurstof bewees dat de kwallen het water niet alleen in beweging brengen, maar zelfs turbulentie veroorzaken. Daardoor komt koud water naar boven waar het warmer is en gaan voedingsstoffen naar de voedingsarme dieptes.

Volgens de wetenschappers zijn kwallen niet de dieren die de meeste beroering in zee teweeg brengen. Dat zijn roeipootkreeften en krill, een soort garnaaltjes. Die zijn klein, maar in grote hoeveelheden aanwezig. (anp/mvl)

Japanse walvisjagers gebruiken militaire wapens

 Als onze bemanning hen kan raken, zouden ze beter bij een baseballclub gaan spelen, zegt 

Shigeki Takaya

De Japanse walvisvaarders die in de buurt van Antarctica actief zijn, gebruiken militaire wapens tegen de vloten van activisten. Volgens de 'Sea Shepherd Conservation Society' werden hun boten beschoten door waterkanonnen en bekogeld met granaten. Twee bemanningsleden raakten daarbij gewond. Japan ontkent de beschuldigingen.

Baseball
"Als onze bemanning hen kan raken, zouden ze beter bij een baseballclub gaan spelen", zegt Shigeki Takaya, lid van het Japanse ministerie van Visserij. Ze geven wel toe dat ze water naar de boten van Sea Shepherd hebben gespoten, nadat activisten stinkende flessen naar de schepen van de Japanse walvisjagers hadden geworpen.

Walvisvangst
Hoewel het sinds 1986 verboden is om op walvissen te jagen, blijft Japan walvissen vangen om wetenschappelijke redenen. Jaarlijks vangen de Japanners ongeveer 900 walvissen. Ze krijgen felle kritiek van landen als Australië, Nieuw-Zeeland en Groot-Brittannië. Het is de voorbije jaren wel vaker tot conflicten gekomen tussen walvisjagers en activisten van Sea Shepherd. (gb)

IJsland gaat fors meer walvissen vangen

De IJslandse minister voor Visserij Einar Gudfinnsson heeft net voor zijn aftreden de quota voor de inheemse walvisvangst fors verhoogd. Het ministerie bevestigde vandaag in Reykjavik dat het tussen 2009 en 2013 jaarlijks 150 vinvissen en 100 dwergvinvissen voor de commerciële jacht vrijgeeft. Het afgelopen jaar werden er slechts 40 dwergvinvissen vrijgegeven.

"Wetenschappelijke aanbevelingen"
In het communiqué van de minister staat dat de quota "overeenkomstig zijn met wetenschappelijke aanbevelingen". Gudfinsson maakte zijn ook in IJsland sterk omstreden beslissing bekend twee dagen nadat de conservatieve eerste minister Geir Haarde terugtrad. Het land staat op de rand van het bankroet nadat de drie grootste banken vorig jaar failliet gingen.

De IJslandse sociaaldemocraten werken, na het aftreden van de grote coalitie, aan een nieuwe centrumlinkse regering. De IJslandse president Olafur Grimsson gaf gisteren groen licht voor onderhandelingen tussen IJslands tweede grootste partij en de Links-Groenen, die nu nog in de oppositie zitten.

Snel teruggeschroefd?
Verwacht wordt dat de komende overgangsregering onder leiding van de sociaaldemocrate Johanna Sigurdardottir anders over de vangstquota zal beslissen. Zowel de sociaaldemocraten als de Links-Groenen staan namelijk kritisch tegenover de sinds de internationale protesten in 2006 opnieuw sterk toegenomen commerciële walvisvangst voor het eiland. Ze vrezen dat de vangst IJsland een slechte reputatie zal bezorgen en toeristen zal afschrikken.

Trieste dag
"Het is een trieste dag voor de walvissen, nu zij het meest recente slachtoffer zijn geworden van de economische crisis in de wereld. We hebben sinds de jaren tachtig geen walvisvangst van deze omvang meer gezien in de Noord-Atlantische Oceaan", reageert Sue Fisher van de Whale and Dolphin Conservation Society (WDCS).

De vinvis is de tweede grootste van de zeven soorten baleinwalvissen. Ze worden tot 24 meter lang en wegen tussen de 45 en 64 ton. De World Conservation Union (IUCN) zette de vinvissen op de rode lijst van bedreigde diersoorten. Dwergvinvissen zijn de kleinste van de baleinwalvissen. Ze worden tot 11 meter lang en wegen ongeveer 8 ton. (dpa/eb)

Honderden dode pinguïns aangespoeld in Chili

Meer dan 800 dode pinguïns zijn de afgelopen dagen aangespoeld op een strand in het zuiden van Chili. Hun doodsoorzaak is nog niet achterhaald. Het gaat om Magelhaenpinguïns, die vooral in Argentinië en Chili voorkomen.

Het komt wel vaker voor dat pinguïns in de netten van vissersboten terecht komen, gewond raken en dan dood aanspoelen. Maar zo'n groot aantal dode dieren kan daarmee niet verklaard worden, benadrukte een overheidsfunctionaris. Op het eerste gezicht zijn er geen aanwijzingen dat de pinguïns met giftige stoffen in aanraking zijn geweest. De doodsoorzaak van vier kadavers wordt momenteel onderzocht.

De eerste dode vogels waren vorige donderdag aan het strand aangespoeld. Sindsdien spoelen elke dag nieuwe kadavers aan. (belga/bdr)