Hoe maak ik kastanje soep?

3 November 1940


 Een verbod voor het verbruik van koffie.Een 220 jaar geleden.


In deze tijd van een groot gemis aan koffie is het mischien wel intressant aan te stippen,dat voor 220jaar in Zweden een verbod op het verbruik van koffie heeft bestaan.
Op 1 Januari 1794 verbood de toenmalige koning van Zweden ,Gustaaf-Adolf,het verbruik van koffie in het huishouden om aan<<De overvloed en de weelde,paal en perk te stellen>>
Overtredingen tegen deze wet werden met geldboeten bestraft.
Het volk was met deze maatregel,echter zo ontevreden,dat dekoning zich op 24 November 1796 er zich liet toe te bewegen het verbod terug op te heffen.
                               ____________________________

 4 November 1940


      Een zeer ernstige waarschuwing aan de Antwerpenaars.


De duitse overheid heeft mij op gewezen dat de voorschriften betreffende  de lichtdemping nog steeds niet voldoende wordt nageleefd.
Ik vestig er de aandacht op dat de verplichting tot verduistering ingaat  onmiddelijk bij het invallen der duisternis d.i. bij zonsondergang.
Er werd vastgesteld dat op vele plaatsen vensters,uitstalramen en winkels na zonsondergang verlicht blijven.Dit is volstrekt verboden.
Overtredingen zullen in het vervolg streng gestrafd worden.
Bij deze gelegenheid wordt er op gewezen dat ook de ramen en koepels langs de achterzijde der huizen en in de daken steeds volkomen moeten verduisterd zijn.
Ik doe hierbij een beroep op de medewerking van het publiek,opdat in de toekomst de lichtdemping stipt en onberispelijk zou doorgevoerd worden.
                                                         De d.d. Burgermeester
                                                           L.Delwaide.

Bedenkingen bij het Antwerps volkslied
                                                                                                            
                                                                                                                       
\"Den
        Stank 
               van 
              \'t Schijn\".
Ons medelid,de heer Paul De Mayer,schreef vanuit Engeland een brief naar aanleiding van de publikatie van het lied \"De bedrogen duivel\"in een vorig uitgave.van de Heemkundige kring \"DeGitschotelbuurschap.\"(1)
Hij meld dat zijn grootouders dit lied kenden en ook zongen.Er zijn wel verschillen tussen de gepubliceerde tekst en deze van zijn grootouders.
Hij herrinerd zich ook de melodie.Paul de Mayer meent het lied reeds voor 1897( het jaar van het huwelijk van zijn grootouders) bestond.
Hierbij geven wij de tekst van het lied \"Den stank van t\'Schijn\" zoals hij genoteerd werd door Rosalie Huybrechts.De zin \"Laat het Schijn maar stinken\"uit het refrein is algemeen gekend door de Antwerpenaars.Wij betwijfelen echter of er veel mensen ook de strofen kennen.
De  tekst is verschrikkelijk primitief en de zinnen kloppen langs geen kanten.Maar dat stelt men vaak vast bij dergelijke overgeleverde volksliederen en marktliederen.

In de tekst is er sprake van de Schijnpoort.Zij was eigelijke poort maar wel een doorgang naar Merksem over de Vesten(2)Momenteel kan men de plaats situeren aan de Schijnpoortweg nabij het Sportpaleis.
De Schijn (Scinda) was in het verleden een vrij belangrijke rivier die uit de Kempen stamde en uitmonde in de Schelde..Voor Antwerpen bepaalde de Schijn geheel de noordergrens.Voor 1860 heette het land tussen deSchijnpoort en de loop van de rivier,Schijnbroek.
Het was \"het paradijs der kikvorsen\"Maar de havenwerken tussen 1868 en 1873 veranderde alles.Het Kempische en Asiadok werden er gegraven en het Houtdok ontnam de Schijn voor een groot deel zijn bedding;Het vroegere gebroekte zou er voortaan ruiken naar pek,teer, gezouten vellen en bezine(3)
Een gedeelte van de Schijn bleef lange tijd open liggen. In1886 werd de rivier overwelfd langs de Oostkaai van het Asiadok.In 1894 werd een secundaire arm nabij de zuidelijke dijk van het Kempisch kanaal overwelfd eerst in 1947 werd de Schijn aan de Samberstraat omgebouwd tot een riool (4) Momenteel loopt de Schijn ondergronds in de nabijheid van de Slachthuislaan.
Rosalie Huybrechts werd geboren in 1894 en woonde in de Nijverheidstraat.Dat is een zijstraat van de van Kerckhovenstraat nabij het Stuivenberg;Zij woonde dus niet ver van het Schijnpoort.Als kind moet zij goed vertrouwd zijn geweest met de ganse omgeving,ook met de weinig aangenamen geurtjes die men er opsnoof.
Het lied \"Den stank van t\'Schijn\" verwees Rosali naar de rauwe werkelijkheid.Wellicht kon zij zich met de woorden nauw identificeren.
In feite is het een spotlied.
De volksmens steekt de draak met de onaanvaarbare situatie.Hij drukt er tevens zijn ormogen mee uit om de toestand te veranderen.In het lied klint zowel lotsaanvaarding als opstandigheid.Het lied lijkt wel een parodie op het bombastische huldelied\"De Schelde\"dat werd gedicht door Theodoor Sevens (1848-1927) en getoonzet door Karel mestdagh(1850-1924.)Hierin wordt een groet gebracht aan de vrije en schone Schelde.die heil en leven meebrengt.
Een\"volkskunstenaar\"bracht op zijn manier hulde \"zijn\" rivier.
Het lied sloeg vlug aan in de gebuurte en de woorden\"Laat het Schijn maar stinken\"bleven tot op heden geboekstaafd.
Rosalie Huybrechts heeft haar liedschrift ongetwijfeld talrijke keren gebruikt;Het boek is helemaal versleten.De hoeken van de bladen zijn verpulverd zijn gans verkleurd door het veelvuldig gebruikt;De liederen werden ontelbare malen zijn gekweeld.Hoe primitief ook,het liedschrift brengt ons in contact met het echte leven van een Antwerps volkmeisje,met de echte volkscultuur die zo vaak zo treffend het banale leven kan schetsen.
Ondanks het feit dat de volkscultuur zo onnoemlijk verschilt van de academische kunstuitingen verdient zij alle respect;
Zeker van de heemkundigen die oog moeten hebben voor alle aspecten van de plaatselijke samenleving.
                                                                 Gaston van Bulck.
noten
1.Van bulck G.Een liedje op zijn Antwerps over de bedrogenduivel,verschenen in het heemkundig boek van Gitschotelbuurschap.
2Vanden Weghe R.Geschiedenis van Antwerpen de straatnamen.1977.
blz.409.
3.Prims F.De littekens der stad Antwerpen. 1974.blz.83-88.
4.Dienvoor werken der stad Antwerpen.
Een eeuw openbare werken te Antwerpen;1863-1963. blz.145.
                              _______________________________


 Ziehier het origineel lied

                          Den stank van \'t Schijn.
                 1. Zou \'t vaderland staan in gevaar
                     Hebben wij geen soldaten meer
                      Van de stad de bescherming
                       De vijanden komen van noord
                       En moeten door de Schijnpoort
                       Hier zonder nen droppel bloed
                       Van de stank vallen zij dood
                        Laat het Schijn maar stinken
                        \'t Kan niet beter zijn.
Refrein
                        Laat het Schijn maar stinken
                        stinkt er toch zo lang
                        Ge moet er niet van drinken
                        van de stank van t\'Schijn
                        Laat het Schijn maar stinken
                        \'t is voor \'t Vaderland
                         De stank van het Schijn
                         Het kan niet beter zijn.

                    2.En hebben we geen wapens daar
                       Laat ze komen,wij zijn klaar
                       Komt er eens aan kurasiers
                       Lansiers,pompiers,kanonniers
                       Zij mogen zijn duizend of tien
                       te voet, te paard,in vliegmachien
                       Want ondanks hun heldenmoed
                        Maakt het Schijn ze allen dood.

6Oktober 1940.


                         Een afschuwelijke Uitbuiterij in Tervuren.

Een tweetal vrouwen,waarvan de echtgenoten krijgsgevangen zijn,hadden kennis gemaakt met een kerel,die voor hen pakjes zou opzenden:
De eerste vrouwMerkx-Wendelen,had hem reeds tweemaal een pakje van ongeveer 5 à 6 kilo overhandigd,toen zij gewaarschuwd werd.
De derde maal gaf zij hem een leeg pakje mede,en liet hem volgen:Bij de andere vrouw Stuyck,had hij reeds meer dergelijke stukjes uitgehaald.De oplichter die zich Swartebroeck noemt, werd door de politie aangehouden en opgesloten.Thans verschijnt hij voor de Leuvense Rechtbank en werd veroordeeld tot 700 fr.boete en 16 maanden gevangenis straf;Hij blijft aangehouden en wordt voor 10 jaar geïnterneerd.
______________________________________

5Oktober 1940
 
Valse Rantsoeneringszegels in het \'tWaalse.

Sinds enige tijd zoekt de politie van verscheidene gemeenten in de streek van Charleroi naar de namakers van rantsoeneringszegels.Deze vonden niet beter dan een lichte laag verf over de niet meer geldige zegels aan te brengen.
Dank zij deze vervalsing zijn de daders er in geslaagd zich in de loop der maand ,een hoeveelheid waren aan te schaffen,waarop zij geen recht hadden:
Verscheidene handelaars werden het slachtoffer van deze handelswijze.De daders werden een tijd nadien aangehouden.

                       ________________________________