En zij ... legde Hem neer in een kribbe.

GEEF DEZE KERST GELUK CADEAU

Deze kreet lazen we in een folder van een wereldwinkel. Wat werd er zoal aangeprezen? Vingerpoppetjes, Baboesjka-sleutelhangers en sambaballen in de vorm van dierenkoppen. Maar ook boeddhabeelden in prijs variërend van 30 tot 650 euro. Het laatste beeld dateert uit de 12e eeuw en wordt aangeprezen als een stukje geluk van meer dan 800 jaar oud. Wat heeft dit alles met het zogenaamde christelijke kerstfeest te maken? Niets! En geven deze dingen, waar veel geld voor betaald moet worden, waarachtig geluk? Nee! Op het kerstfeest denken we aan de geboorte van de Heer Jezus, de Zoon van God. Hij, de door God gezonden Redder van mensen, is in de wereld gekomen om zondaars te zoeken en te redden. Een engel zei bij zijn geboorte: 'Zie, ik verkondig u grote blijdschap, die heel het volk zal ten deel vallen.' Waar bestaat deze redding uit? Bij de aankondiging van de geboorte van de Heer Jezus zei de engel tot Jozef: 'Hij zal zijn volk redden van hun zonden.' Wanneer iemand door het geloof weet dat zijn zonden door Jezus' bloed zijn weggedaan, is dat het grootste geluk in zijn leven. 'Zoek je naar waar geluk, stralend geluk, laat Jezus dan toe in je hart!'

HERE heeft aan ons gedacht.

Vandaag nog even terug naar de Psalmen. Israël is nog altijd omringd door de heidenen. Het wachten is nog steeds op het grote 'beven van de aarde' uit Psalm 114, die de definitieve doorbraak zal inluiden naar de volledige vervulling van Gods belofte aan Abraham. Vele malen al had God in hun geschiedenis bewezen aan Israël te denken. Daarom waren ze wat de toekomst betreft ook vol goede moed. Zij hadden de innerlijke overtuiging: Hij zal zegenen. Niet de doden zullen de Heer prijzen, maar wij, wij zullen de Heer prijzen van nu aan tot in eeuwigheid. Wie zijn vertrouwen stelt op wat God gesproken en beloofd heeft, kan God prijzen. God doet altijd wat Hij gezegd heeft.

Hij hééft aan ons gedacht! Hij lag in de kribbe van Bethlehem. Is mens geworden zoals wij. Hij leerde spreken in de taal van de mensen. Hij maakte kennis met het slechtste dat in de mens is. Ze hebben Hem gepest, uitgescholden, gehaat, geslagen, in het gezicht gespuugd, zijn rug gegeseld, op zijn hoofd een kroon van doornen gedrukt en Hem vastgespijkerd aan een kruis. Gehoond en bespot. Hij liet het allemaal over Zich komen, omdat Hij zijn haters liefhad en wilde bevrijden van de boze machten die hen tot deze gruweldaden dreven. Hun schuld wilde Hij betalen, hun zonden dragen. Hij wilde voor hen sterven, opdat zij door het geloof in Hem eeuwig leven zouden ontvangen. Nee, Hij dacht niet, nooit, aan zijn eigen belang. Hij dacht aan zijn vijanden, Hij dacht aan ons! Daarvoor had God maar één reden. Een simpele reden: liefde. Liefde met buitengewone proporties aan lengte, breedte, hoogte en diepte.

De HERE heeft aan ons gedacht.

Vandaag nog even terug naar de Psalmen. Israël is nog altijd omringd door de heidenen. Het wachten is nog steeds op het grote 'beven van de aarde' uit Psalm 114, die de definitieve doorbraak zal inluiden naar de volledige vervulling van Gods belofte aan Abraham. Vele malen al had God in hun geschiedenis bewezen aan Israël te denken. Daarom waren ze wat de toekomst betreft ook vol goede moed. Zij hadden de innerlijke overtuiging: Hij zal zegenen. Niet de doden zullen de Heer prijzen, maar wij, wij zullen de Heer prijzen van nu aan tot in eeuwigheid. Wie zijn vertrouwen stelt op wat God gesproken en beloofd heeft, kan God prijzen. God doet altijd wat Hij gezegd heeft.

Hij heeft aan ons gedacht! Hij lag in de kribbe van Bethlehem. Is mens geworden zoals wij. Hij leerde spreken in de taal van de mensen. Hij maakte kennis met het slechtste dat in de mens is. Ze hebben Hem gepest, uitgescholden, gehaat, geslagen, in het gezicht gespuugd, zijn rug gegeseld, op zijn hoofd een kroon van doornen gedrukt en Hem vastgespijkerd aan een kruis. Gehoond en bespot. Hij liet het allemaal over Zich komen, omdat Hij zijn haters liefhad en wilde bevrijden van de boze machten die hen tot deze gruweldaden dreven. Hun schuld wilde Hij betalen, hun zonden dragen. Hij wilde voor hen sterven, opdat zij door het geloof in Hem eeuwig leven zouden ontvangen. Nee, Hij dacht niet, nooit, aan zijn eigen belang. Hij dacht aan zijn vijanden, Hij dacht aan ons! Daarvoor had God maar één reden. Een simpele reden: liefde. Liefde met buitengewone proporties aan lengte, breedte, hoogte en diepte.

ZELF DOEN!

We waren bijna twee jaar getrouwd en hadden een wolk van een baby van tien maanden, toen mijn man vertelde dat zijn vader ontslag had genomen. De meningsverschillen bij de firma waren zo hoog opgelopen, dat hij plotseling zijn biezen had gepakt. De baas was hem niet achterna gekomen en niemand had ook geprobeerd de relatie te herstellen. Maar hij was al 61 jaar en had geen uitzicht op pensioen. Elke morgen ging hij om zeven uur de deur uit naar het Hollands Spoor, zogenaamd om met de trein naar Rotterdam te gaan en elke avond kwam hij om halfzeven weer keurig op tijd thuis. Zodoende had zijn vrouw niet in de gaten dat er zich een tragedie afspeelde. Mijn schoonvader had zijn hele leven een fietsenzaak gehad, maar had die in de oorlog 'opgegeten': jij een frame en ik een brood. Hij was de uitvinder van het 'houten wiel'. Dat hield in dat er in plaats van een rubberen band een houten band om de velg werd gelegd. Met het einde van de oorlog kwam er ook een einde aan dat 'houten wiel'. Daarna was hij in loondienst gegaan. De laatste jaren bij een groot bedrijf dat handelde in motoren, brommers en fietsen. Het werk had z'n hart, maar de levering van slechte kwaliteit ten koste van verhoging van de kwantiteit niet. 'Toevallig' hoorde mijn man dat in de Zoutmanstraat een fietsenhandelaar zijn zaak wilde verkopen. Dat zou fantastisch zijn, maar... Tienduizend euro voor de overname, dat was niet niks. Precies wat we allemaal hadden: niks! Na een nacht piekeren had ik mijn besluit genomen: ik ging op de bedeltoer. Mijn ouders woonden een verdieping lager en ik vroeg hun om een dagje voor de baby te zorgen, want: pappa had geld nodig en ik kende wel mensen, die - met een beetje geluk - aan pappa wel wat geld zouden willen lenen. Het was in dubbel opzicht voor een goede zaak. Zo pakte ik mijn fiets en toog eropuit. Allervriendelijkst waren de rijke stinkerds, maar 'helaas het geld zat in aandelen en op de beurs was het momenteel, jammer genoeg, ja ontzettend spijtig, niet het geschikte moment om te handelen, dat zou hun nu te veel geld kosten'. Ik kon ze niet van repliek dienen, ik had er geen verstand van. Ze lieten me steeds heel vriendelijk uit met de mededeling dat ze me een andere keer, als het mogelijk was, graag zouden helpen. Aan het einde van de middag plofte ik in een stoel bij mijn ouders en verzuchtte dat gelukkig twee oude tantetjes tweeduizend euro hadden toegezegd, maar dat konden ze in hun zak houden, want ik kwam achtduizend euro te kort! Toen sprak mijn vader, terwijl ik onder het genot van een kopje thee zat bij te komen: 'Ja, nou ben je de hele dag op stap geweest en nou zit je hier uit te puffen, maar waarom heb je het niet eerst aan mij gevraagd?' 'Aan u gevraagd? Hoezo?' zei ik stomverbaasd. 'Hebt u geld?' 'Ja,' zei mijn vader, 'en ik wil aan je schoonvader het restant wel lenen.'

Aan die zin: 'Waarom heb je het niet eerst aan mij gevraagd' heb ik nog vaak terug moeten denken. Ik heb nog zo vaak beslissingen genomen zonder eerst mijn hemelse Vader te raadplegen, terwijl Hij toch had beloofd: 'Ik ben je Raadgever, je Helper, je Herder, je Trooster, je Wijsheid, en Ik geef je Liefde.' En het scheelt zoveel onnodig gezwoeg!

EEN HART DAT WIL GEVEN .

Ik heb net ontbeten en pak mijn Bijbel om een stukje te lezen.

'Denk toch niet altijd aan eten en drinken,' lees ik in Lucas 12, 'Ik wil niet dat jullie je daarover ongerust maken, zoals de andere mensen. Je hemelse Vader weet heel goed wat je nodig hebt. Wees dus in de eerste plaats bezig met het koninkrijk van God, dan zorgt Hij wel dat je die andere dingen ook krijgt.'

Ik heb niets te klagen, mijn maag is vol, maar toch begint de twijfel te knagen.

Gold deze tekst alleen voor de discipelen van de Heer? Want, als dit waar is, waarom sterven er dan christenen van de honger? Het zijn toch niet alleen ongelovigen geweest die tijdens de hongerwinter omkwamen? Hoe moet het voor hen geweest zijn om deze tekst te lezen, terwijl ze wanhopig verlangden naar voedsel? Wereldwijd wordt er zoveel honger geleden. Daar zullen toch ook beslist christenen bij zijn?

Lusteloos blader ik wat terug in mijn Bijbel. Wat zou ik graag een antwoord krijgen op deze vraag. Mijn ogen vallen op een tekst in Matteüs 14. 'Geven jullie hen maar te eten,' zegt de Heer tegen zijn discipelen, als de schare geen voedsel heeft meegenomen. En vervolgens doet Hij een groot wonder met maar heel weinig middelen.

'Is dat uw antwoord, Heer? Verlangt U onze inzet in dit wereldprobleem? Als wij U geven wat we hebben, ook al is dat nog zo weinig, dan wilt U wonderen doen?'

Ik ga weer terug naar Lucas. Ik lees iets over de betrouwbare en verstandige rentmeester die van zijn heer de opdracht krijgt goed voor andere arbeiders te zorgen. En even verder lees ik dat er veel van je zal worden gevraagd, als je veel hebt ontvangen. Hoe meer je is toevertrouwd, des te groter is je verantwoording. Ik begin me te schamen. 'Ik twijfelde aan uw voorzienigheid, Heer, maar U kaatst de bal terug. U rekent er op dat wij onze medemens zo lief hebben dat we hen geen honger kunnen laten lijden.' En ik bid: 'Heer, geef mij alstublieft een hart dat bereid is om te geven, zodat U wonderen kunt verrichten.'

JE BENT TEVREDEN MET WAT JE HEBT...

... totdat je weet dat je iets beters kunt krijgen. Zo luidde een reclamespot. Een draaitafel voor langspeelplaten was mooi. Twintig jaar geleden. Nu willen we meer. Een cd-speler bijvoorbeeld. Geen gekraak meer, geen ruis, geen plaat die blijft 'hangen'.

Wat zou het fijn zijn als wij christenen zo dachten over onze omgang met God. Meer bidden. Vaker en beter lezen in de Bijbel. Niet meer 'even gauw', maar alle tijd voor de Heer. Ons leven zou er anders uit gaan zien. Andere mensen zouden meer aan ons zien. En jaloers worden op de vrede, rust en liefde die ons leven dan vult. En misschien ook het Grote Aanbod van God aannemen.

Want wat is beter dan gratis en voor niets vergeving van je zonden te krijgen, met als bonus een eeuwig leven, en daarbovenop als extra prijs de status van kind en erfgenaam van de Eigenaar van de hele wereld en het hele heelal? Het aanbod geldt nog steeds. Wie laat dat nou lopen? Veel mensen zijn tevreden met wat ze hebben. En laten we hen lopen als ze iets beters kunnen krijgen?

UITVERKOREN

Soms treft je een woord, omdat je ineens ziet dat het toch iets anders betekent dan je altijd gedacht had. Dat overkwam mij bij het woord 'uitverkoren'.

Ik dacht bij dat woord aan bevoorrechte mensen in zeer gezegende omstandigheden. En daar heb je het weer! Want ook dat woord 'gezegend' blijkt heel anders te zijn dan ik het zag. Want ik leg het uit volgens mijn menselijke maatstaven en dan denk ik aan: voorspoed, dat het je voor de wind gaat, dat alles je meezit en zo. En dat is eigenlijk helemaal niet zo met mensen die bevoorrecht zijn of gezegend.

Het duidelijkst zien we dat bij Maria, de 'gezegende onder de vrouwen'. Wat was haar weg moeilijk! Ze 'moest' trouwen. Tenminste, zo zal het ongetwijfeld gezien zijn door haar omgeving, het dorp waar ze woonde, en haar verwanten. Jozef werd er nog net door een engel van weerhouden om haar in de steek te laten. En dat voor zo'n rein, zuiver meisje. Die schande had ze niet verdiend, menselijkerwijs gesproken. En denk eens aan de moeizame tocht die Maria als hoogzwangere moest maken en aan de bevalling in een stal. En het lijden en sterven zo te moeten meemaken van je Zoon, je kunt het je niet erger voorstellen!

Weliswaar is er daarna de opstanding van haar Zoon, maar dat werd niet door iedereen voor waarheid aangenomen. En degenen die er wel in geloofden, werden later ook vervolgd. Zo kwamen ook andere zonen van Maria, broers van Jezus, om vanwege de vervolgingen.

En toch wordt Maria uitverkoren en 'gezegend onder de vrouwen' genoemd!

Zo is het ook met Gods gezegende volk. Ik heb wel eens gelezen dat een rabbijn had verzucht of God nu 'even andere volken wilde zegenen', zo moeilijk had hij het soms met Gods weg en de positie van 'uitverkoren zijn'. Uitverkoren is ook een woord dat aangeeft dat iets ergens speciaal voor bestemd is. Ook daarbij had ik eigenlijk toch wat andere beelden. Bijvoorbeeld dat het om iets heel spectaculairs zou gaan.

Maar het woord 'uitverkoren' wil eigenlijk zeggen: helemaal toegesneden op een bepaalde taak. En dat woord (weer zo'n speciaal woord!) 'toegesneden' laat ook zien dat er soms heel wat werk nodig is (het toesnijden, vormen) voor iets echt geschikt is voor een bepaald doel.

Zo heb ik ingezien dat God ook mij heeft 'uitverkoren', bijvoorbeeld voor mijn werk als docent godsdienst. Maar ook het bevriende echtpaar waarvan de man werkloos is, waardoor hij overal hand- en spandiensten kan verrichten voor onze gemeente. Of die weduwe wier huis altijd openstaat voor mensen die even op adem willen komen en hun verhaal kwijt willen.

Want is niet het kleine pietepeuterige schroevendraaiertje soms een uitverkoren werktuig voor een bepaald hardnekkig schroefje dat met groter (indrukwekkender!) gereedschap niet los te krijgen is?

Zo heb ik het woord uitverkoren op een nieuwe manier mogen ontdekken.

GOEDE KERKLEDEN

Een predikant vroeg in de tijd van het eind van de negentiende eeuw, aan de eigenaar van een stalhouderij om het beste paard dat hij had. Hij wilde een rit maken met zijn vrouw en dus het allerbeste paard huren. Toen de stalhouder het paard inspande voor een rijtuigje, zei hij: 'Dit paard is zo volmaakt als een paard maar kan zijn. Het is vriendelijk, zacht, intelligent, goed geoefend, gehoorzaam, gewillig, luistert direct naar elk bevel, springt niet, hinnikt niet, bijt niet en leeft alleen maar om zijn berijder plezier te doen.' De predikant zei droogjes: 'Denkt u dat ik dat paard bij mijn kerk kan krijgen?' Ja, wat een geweldige kerk zouden we hebben als we al deze goede eigenschappen hadden! Van nature zijn we geneigd ons eigen belang te zoeken, maar hoe meer we groeien in genade, hoe meer we ook zullen denken aan de behoeften van anderen. In ons gemeenteleven moeten we denken aan het welzijn van het geheel.

'Ieder onzer trachte zijn naaste te behagen ten goede, tot opbouwing, want ook Christus heeft Zichzelf niet behaagd' (Rom. 15:2).

DE HANDTEKENING

Het is zondagmorgen, half vijf. Ik word wakker van een koorzang van vogels en in de vijver achter het huis kwaakt de enige kikker die er in zit. De week die achter ons ligt, is erg druk geweest en ik zou het heerlijk gevonden hebben nog een uurtje of drie te kunnen slapen, maar het geluid van buiten dringt zo door dat dat niet meer lukt. 'Het heeft geen zin om je te ergeren,' zegt men dan, en dus doe ik een poging om rustig te blijven en te luisteren naar de geluiden van buiten. Als je dan met aandacht luistert, ga je weer heel anders denken. In dit hele koor van vogelgeluiden is er niet één afzonderlijk te onderscheiden en toch zijn ze allemaal één voor één gemaakt. Ze zijn eigenlijk stuk voor stuk allemaal kunstwerkjes. Het is vaak onvoorstelbaar dat uit zo'n klein lijfje zoveel geluid kan komen. Mijn gedachten worden erbij bepaald dat er zoveel liederen zijn die spreken van de schoonheid van de schepping en dat ook wij mensen eigenlijk kunstwerken zijn. Opeens wordt het prachtige gezang verstoord door onrust en door elkaar lopende geluiden. Ik probeer te ontdekken waardoor dat komt, maar het trekt me niet zo aan het bed uit te gaan en te gaan kijken. Later op de morgen, bij het ontbijt, ontdek ik dat er een Vlaamse gaai in de tuin zit, die probeert de nesten die er nog zijn leeg te roven. En met een zucht moet ik erkennen dat deze vogels allemaal wel kunstwerken zijn, maar dat je wel kunt zien dat over al deze kunstwerkjes een vloek ligt. Ach, en dan hoeven we echt niet alleen bij de vogels te blijven. Want de hele schepping zucht immers naar vrede. Het lijkt eigenlijk het meest op een prachtig schilderij. De hand van de Meester is nog wel zichtbaar, zijn handtekening staat nog net leesbaar onderaan in de hoek, maar er ligt een dikke grauwsluier overheen. Zo mooi als het eens was en bedoeld is, is het niet meer. Ook u en ik zijn een deel van dat schilderij. En je verbaast je er soms over wat mensen doen om die grauwsluiers weg te halen. Ze gaan in de weer om zichzelf beter zichtbaar te maken met emmers vol dure middelen die van alles beloven en veel geld kosten. Zo nu en dan lijkt een middel te helpen, een vooraanstaande positie, een belangrijke titel, rijkdom, een opvallende bezigheid. Maar na een tijdje moet je toch constateren dat het niet voldoende is geweest en je weer net zo grauw dreigt te worden als de andere dingen om je heen. En ook al is je lichaam een kunstwerk, laten we eerlijk zijn, kwaaltjes hebben we allemaal, en niet alleen aan de buitenkant. Ons denken is soms vergiftigd door afgunst, haat of bitterheid. Ons handelen is ook lang niet wat het moet zijn. Kortom, ons schilderij heeft eigenlijk zijn waarde verloren. Maar in de hoek staat nog wel de handtekening van de Meester, misschien wel niet al te goed meer zichtbaar, maar het blijft een Meesterwerk. Het is dus belangrijk om een goede restaurateur te vinden, die alles weer schoonmaakt en het schilderij op zijn volle waarde terugbrengt. En ik heb er een gevonden. Het is de Zoon van de Meester. Hij zag ons staan op dat schilderij. Maar Hij kende de stijl van zijn Vader, haalde ons naar voren en ontdekte nog vaag de handtekening in de hoek. Nee, Hij gebruikte geen schoonmaakmiddelen zoals wij die kennen. Hij gebruikte zijn eigen bloed om het schilderij te reinigen en bracht daarna een nieuwe laag aan. Die laag haalde Hij uit een heel grote bus, waarop het woordje 'Vergeven' stond. En opeens kwamen we voor de dag, onze kleuren kwamen veel beter uit en de contouren werden beter zichtbaar. Maar we ontdekten ook dat ieder die schoongemaakt was, persoonlijk een handtekening had ontvangen. Zijn we dan nu waar we wezen moeten? Nee, dat moge duidelijk zijn. We staan nog op de zolder van de wereld, waar het stoffig is en we elke dag weer even afgestoft moeten worden. Maar er komt een dag dat we op reis gaan en worden opgehangen op een plek waar geen stof en vuil is, waar de vloek is verdwenen. Tot dan is het nodig op de zolder van de wereld te wachten. Nee, geen doelloos wachten. Het is de bedoeling dat de handtekening zichtbaar blijft onder de laag van vergeving die is aangebracht. Zo kunnen we laten zien Wie wij toebehoren. Het verdient misschien nog niet altijd de schoonheidsprijs, de zolder is immers stoffig. Maar als we zijn schoongemaakt met het juiste middel en de handtekening zichtbaar is, zijn we een Meesterwerk dat ooit een plek krijgt bij de Meester Zelf.

Ik wil horen wat God, de Here, spreekt.

Psalm 85 opent met een prachtig vergezicht, namelijk Israël in het Messiaanse rijk. God zal al zijn beloften aan dit volk waarmaken. Christus zal als de Vredevorst heersen over zijn volk Israël. Het volk zal dan verlost zijn van al zijn vijanden. Land en volk zullen rijke zegeningen ontvangen. De beloften van God aan Abraham, Isaäk en Jacob zullen vervuld worden. Wanneer gaat dit gebeuren? Op de tijd, door God bepaald. Dan zal over Israël de geest van de genade en de gebeden uitgestort worden en zal de Here zijn volk hun ongerechtigheden vergeven. In Christus, de grote Koning van Israël, zullen dan alle volken gezegend worden

De Here God spreekt ook tot ons. Hij spreekt van vrede. Voor mensen vol zonde en ongerechtigheid. Dat is de prachtige boodschap van het evangelie. Gods goedertierenheid en trouw ontmoetten elkaar op het kruis waar Hij zijn Zoon gaf in onze plaats. Door het offer van Christus kon God al onze zonden vergeven en zijn heil bekendmaken aan allen die in Jezus Christus geloven. Willen wij deze boodschap horen? Helaas zijn veel mensen afkerig en luisteren niet naar wat de Here heeft te zeggen. Zalig echter zij die het Woord van God horen en het bewaren en doen wat erin geschreven staat. Wat houdt de vrede met God in? Dat u door het geloof in de Heer Jezus zeker mag weten dat u gereinigd bent van al uw zonden. Dat God u in Christus rechtvaardig verklaart en dat zijn oordeel u niet meer zal treffen, omdat Christus op het kruis voor u de straf heeft gedragen. Vrede met God houdt ook in dat u de toegang hebt tot de almachtige God. Hij wil in Christus uw liefdevolle Vader zijn. Vrede door het bloed van Christus. Als u die vrede kent, bent u voor eeuwig gelukkig en wacht u de heerlijkheid met Christus in het hemels Vaderhuis.

'ZALIG DE REINEN VAN HART'

Heb je wel eens gehoord van de 'Zaligsprekingen'? Je kunt ze vinden in Matth. 5:3-9. Dit zijn ze: 1. Zalig de armen van geest, want van hen is het koninkrijk der hemelen. 2. Zalig zij die treuren, want zij zullen vertroost worden. 3. Zalig de zachtmoedigen, want zij zullen de aarde beërven. 4. Zalig zij die hongeren en dorsten naar de gerechtigheid, want zij zullen verzadigd worden. 5. Zalig de barmhartigen, want hun zal barmhartigheid geschieden. 6. Zalig de reinen van hart, want zij zullen God zien. 7. Zalig de vredestichters, want zij zullen zonen van God genoemd worden. Een meisje had op de bijbelclub de 'Zaligsprekingen' geleerd. De leraar vroeg welke van deze eigenschappen zij het liefst zou willen bezitten. Zij antwoordde: 'Zalig zijn de reinen van hart.' 'Waarom wil je zo graag rein van hart zijn?' 'Omdat ik geloof dat als ik rein van hart ben, God me dan zal helpen al die andere eigenschappen ook te bezitten.'

PERPLEX

Hij zat in een invalidenwagen. Ik zat naast hem op een stoel, licht voorovergebogen, om geen woord te missen. Hij vertelde mij zijn levensverhaal. Af en toe glinsterden zijn ogen van plezier. Dan weer keek hij ernstig, afgewisseld met verdriet en boosheid. Hij praatte honderduit. Over zijn ex, waar hij al jaren van was gescheiden. Het deed hem nog pijn. Over zijn zoon, die vijf jaar geleden met een scooter tegen een stilstaande auto reed. Dood. Over zijn ziekte: pijn in de benen, epilepsie en dan nog zijn zwakke hart. Ik - recht van lijf en leden - voelde mij er steeds ongemakkelijker bij. Hulpeloos keek hij mij aan. Wat had ik moeten zeggen - moeten doen? Wat zou u gedaan hebben? O ja, hij vertelde ook nog iets over zijn geloof in Jezus. Maar ik luisterde toen nog maar half. Ik was overdonderd door zoveel leed - verdoofd. En hij maar praten...

Mijn gedachten dwaalden af naar mijn eigen vrouw. We hebben het goed, we zijn gezond. Ik dacht aan mijn zoon, dochter en schoondochter; allemaal springlevend, blakend gezond. Aan mijn baan, mijn auto en mijn geld. Waarom mocht deze man dit alles niet hebben? Of, bedacht ik mij toen, waarom is het mij tot nu toe zo voor de wind gegaan - en hem niet? Waarom? Ik weet het niet.

...Ik keek opzij. De man huilde. Zijn brede schouders schokten en er rolden enkele tranen over zijn gezicht. Ik wist niet wat ik moest doen, wat ik moest zeggen. Een arm om hem heenslaan? Nee, ik kende hem nog maar net. Ik schoof mijn stoel wat dichterbij. Na enkele minuten hoorde ik mijzelf zeggen: 'Waarom huil je, Ruud?' Stom, stom, stom, dacht ik toen. Wat een vraag! Ik kreeg er een kleur van. Maar Ruud veegde zijn wangen droog en zei: 'Dat er nog steeds mensen zijn die de Heer Jezus niet vertrouwen.'

Ongeloof plaatst een probleem tussen God en zichzelf.

Geloof plaatst God tussen het probleem en zichzelf.

VANWAAR EN WAARHEEN?

De wetenschap is al lang bezig met het zoeken naar de oorsprong van het menselijk leven. Er zou een bibliotheek te vullen zijn met al de publicaties over dit onderwerp. Waar komen onze voorouders vandaan? Een andere vraag is: 'Waar gaan we heen?' Eigenlijk is deze vraag veel belangrijker dan de eerste vraag. Op beide vragen is het antwoord te vinden, niet bij de wetenschap, maar in de Bijbel. De Bijbel vertelt ons dat wij afstammen van de eerste mens, Adam, die door God geschapen is. Daardoor hebben wij ook deel aan de natuur van Adam. En dat is een gevallen, zondige natuur, vanwege de zondeval. Als dat alles is wat de Bijbel ons te zeggen heeft, dan is op de vraag: 'Waar gaan we heen?' het antwoord: 'Wij gaan het oordeel tegemoet.' Gelukkig leert de Bijbel ons nog meer. De Heer Jezus heeft het probleem van de zonde opgelost, door te gaan naar het kruis. Wie in Hem gelooft, komt niet in het oordeel, maar is uit de dood overgegaan naar het leven. Een gelovige mag het antwoord weten op de vraag: 'Waar ga ik naartoe?' Hij weet dat hij op reis is naar het Vaderhuis.

De God van Jakob.

De psalm herinnert de Israëlieten aan hun uitzichtloze verleden, toen ze onder wrede heersers geknecht werden in Egypte. De Heer had letterlijk de hemel en de aarde bewogen om Abrahams nageslacht het beloofde land te geven. Dit was, en is nog altijd, het doel van 'de God van Jakob'. Let op dat hier niet staat dat God de God van Abraham is, de man van het geloof, maar dat Hij de God van Jakob is, de bedrieger. Alsof de dichter hier benadrukt dat de zegen die Jakobs huis tenslotte zal ontvangen, genade van God is.

Deze psalm herinnert ons eraan dat het huis van Jakob, dat in Egypte een slavenbestaan voerde, op wonderbaarlijke wijze werd bevrijd. Daarvoor had God één reden: de belofte aan Abraham. Hemel en aarde bewoog Hij om Israël zijn land en een heiligdom te geven. Alleen onder Salomo's regering leek Gods belofte bijna vervuld, maar sindsdien lijkt vervulling ervan steeds minder waarschijnlijk. Daarom roept deze psalm de aarde nog eens opnieuw op om voor het aangezicht van de Heer en het aangezicht van de God van Jakob te beven. Je zou kunnen zeggen dat de dichter hier God om een tweede kans vraagt. De profeet Haggaï geeft antwoord op deze hartenkreet: 'Zo zegt de HERE ... een ogenblik nog ... dan zal Ik de aarde, de zee en het droge doen beven ... Ik zal dit huis (dat is: het heiligdom) met heerlijkheid vervullen ... de toekomstige heerlijkheid ervan zal groter zijn dan de vorige, en op deze plaats zal Ik heil geven' (vergelijk ook Hebreeën 12:26,27).

Het is duidelijk: op de God van Jakob kun je zonder meer rekenen, ook wanneer alles schijnbaar tegen zit! Welzalig hij die de God van Jakob tot zijn hulp heeft!

Rijk ben ik in uw liefde en trouw;

O Heer Jezus, zie ik bouw

op niets dan uw genade.

En nooit in tijd

of eeuwigheid

wordt mij die schat tot schade.

Uw Woord is waarheid - Gij berooft

mij nooit van wat het heeft beloofd:

uw trouw in dood en leven.

O Heer, omdat

Gij zijt mijn schat,

moet ik mijn hart U geven.

Nu valt de nacht. O mijn kleinood,

verspreid uw glans nog in de dood,

parel van grote waarde.

Blijf, Jezus, Gij,

het licht voor mij,

nu 't donker wordt op aarde.

Sethus Calvisius, 1594, vertaling Ad den Besten

EEN HART DAT WIL GEVEN

Ik heb net ontbeten en pak mijn Bijbel om een stukje te lezen.

'Denk toch niet altijd aan eten en drinken,' lees ik in Lucas 12, 'Ik wil niet dat jullie je daarover ongerust maken, zoals de andere mensen. Je hemelse Vader weet heel goed wat je nodig hebt. Wees dus in de eerste plaats bezig met het koninkrijk van God, dan zorgt Hij wel dat je die andere dingen ook krijgt.'

Ik heb niets te klagen, mijn maag is vol, maar toch begint de twijfel te knagen.

Gold deze tekst alleen voor de discipelen van de Heer? Want, als dit waar is, waarom sterven er dan christenen van de honger? Het zijn toch niet alleen ongelovigen geweest die tijdens de hongerwinter omkwamen? Hoe moet het voor hen geweest zijn om deze tekst te lezen, terwijl ze wanhopig verlangden naar voedsel? Wereldwijd wordt er zoveel honger geleden. Daar zullen toch ook beslist christenen bij zijn?

Lusteloos blader ik wat terug in mijn Bijbel. Wat zou ik graag een antwoord krijgen op deze vraag. Mijn ogen vallen op een tekst in Matteüs 14. 'Geven jullie hen maar te eten,' zegt de Heer tegen zijn discipelen, als de schare geen voedsel heeft meegenomen. En vervolgens doet Hij een groot wonder met maar heel weinig middelen.

'Is dat uw antwoord, Heer? Verlangt U onze inzet in dit wereldprobleem? Als wij U geven wat we hebben, ook al is dat nog zo weinig, dan wilt U wonderen doen?'

Ik ga weer terug naar Lucas. Ik lees iets over de betrouwbare en verstandige rentmeester die van zijn heer de opdracht krijgt goed voor andere arbeiders te zorgen. En even verder lees ik dat er veel van je zal worden gevraagd, als je veel hebt ontvangen. Hoe meer je is toevertrouwd, des te groter is je verantwoording. Ik begin me te schamen. 'Ik twijfelde aan uw voorzienigheid, Heer, maar U kaatst de bal terug. U rekent er op dat wij onze medemens zo lief hebben dat we hen geen honger kunnen laten lijden.' En ik bid: 'Heer, geef mij alstublieft een hart dat bereid is om te geven, zodat U wonderen kunt verrichten.'

Wie is als de HERE, onze God?

Waarom zeggen wij dat de Heer de ware God is? Op die vraag zijn veel antwoorden gegeven. En een van de mooiste komt in deze psalm aan de orde. De Heer is werkelijk God, omdat Hij Zich het lot van de zwakken aantrekt. Dat is voor ons misschien niet zo heel bijzonder, want we zijn aan deze woorden gewend. Alleen in het dagelijkse leven ondervinden we vaak iets heel anders. Mensen die hoge posities bezetten, hebben meestal geen aandacht voor de zwakken en voor de onderkant van de samenleving. We gaan immers het liefst om met gelijken. Gelukkig is de Heer heel anders.

Natuurlijk bestaat er geen enkele twijfel over dat Hij de grootste is. Hij woont 'zeer hoog', zegt de dichter. Dat heeft niets te maken met de gedachte dat de hemel ergens hoog boven de aarde is. Het heeft te maken met het feit dat de Here God de Koning van de koningen en de Heer van de heren is. Hij is de ware machthebber op aarde en heel de geschiedenis staat in zijn dienst. En deze grote Heerser denkt er niet aan Zich alleen maar met de groten bezig te houden. Juist niet, zegt de dichter. Hij heft de geringe op uit het stof. Hij heeft medelijden met de verachte en herstelt mensen in hun waarde. Daaruit blijkt juist zijn grootheid. Want alleen ware grootheid heeft het niet nodig zichzelf steeds weer te bewijzen. Alleen ware grootheid bewijst zichzelf juist door anderen in het leven te betrekken en anderen tot zichzelf op te trekken. Dát heeft de Heer Jezus gedaan. Door zijn leven voor ons te geven. Door ons te maken tot kinderen van de Vader. Door ons een plek in zijn eigen huis te geven. Daar zullen wij zijn 'tot lof van de heerlijkheid van zijn genade'.

HET GROOTSTE GEVAAR

Hoewel ik nog geen vijftig ben, betrap ik mij er regelmatig op dat ik begin te denken in termen van 'de jeugd van tegenwoordig'. Maar ik wil zo niet denken - omdat het niet eerlijk is. Ergens heb ik gelezen: Het grootste gevaar dat de jongeren bedreigt, is het voorbeeld van de oudere generatie.

In de afgelopen decennia hebben we onszelf en onze jongeren overladen met luxe. Niemand van ons zal op zijn sterfbed zeggen: had ik mijn kinderen maar vaker een nieuwe laptop geven. Het beste dat we elkaar, en onze kinderen, kunnen geven, is tijd.

Iedereen weet dat het leven niet zou moeten draaien om geld en luxe - maar onze prioriteiten zijn er meestal niet mee in overeenstemming. Veel te vaak hoor ik mijzelf zeggen: 'Geen tijd, morgen misschien.' Wij maken onszelf wijs dat we morgen, of volgende week, wel meer tijd zullen nemen voor elkaar. Maar we zijn te druk met geld verdienen om alles te kunnen blijven betalen. En in onze vrije uren hebben we andere bezigheden. Maar jongeren houd je niet voor de gek, die weten dat je de meeste tijd besteedt aan de dingen waar je van houdt.

Nee, ik zeg niet dat we niet van onze kinderen houden. Natuurlijk houden we van ze - en dat vertellen we ze ook. Toch? Maar we communiceren niet wat we zeggen, maar wie we zijn en wat we doen. Als onze dierbaren eens een maand lang de aandacht zouden krijgen die de televisie nu in ons leven heeft... Tip: doe de televisie en uw mobieltje uit, maak tijd voor uw vriend, vriendin, vrouw, man, kinderen. Laat zien dat u van hen houdt - en vergeet God niet!

Ik moet stoppen, mijn vrouw roept me: ik zit alweer veel te lang achter Mn computer.