Frans Matton

In 1959 en 1960 reed mijn vader opnieuw bij de BLB ( de Belgische Liefhebbersbond ),  waar hij op 26 mei 1960 ( op Hemelvaartdag ) in de cross te Gistel ( bij Oostende ) is verongelukt.
Hij was vlak voor een bocht in een karrespoor blijven hangen en gevallen, zijn been zat onder zijn machine en terwijl hij half opgericht zijn machine wat wou lichten om zijn been er vanonder te krijgen is een zekere Octaaf Martens in volle snelheid in zijn rug gereden, met het gevolg dat zijn beide longen doorboord werden door zijn ribben. Dokters waren toendertijd nog niet aanwezig op het terrein.
Hij is afgevoerd met een brandweercamion naar een dokter in Gistel waar men de vaststelling deed van de doorboorde longen en vervolgens met een ambulance naar Gent overgebracht waar hij in de Instituut Moderne ongeveer 4 uur na het ongeval is overleden.

Het jaar voordien had hij in het voorjaar in de motocross in Gemert (Nederland) bij een uitschuiver tegen een boom zijn knieschijf

gebroken waardoor hij 8 weken uit wedstrijd was, wat hem dan had doen besluiten dat 1960 zijn laatste crossjaar zou worden hetgeen het uiteindelijk geworden is doch met een fatale afloop. 

René Baeten is 9 dagen na mijn vader verongelukt in de Cross van de Gelaagputten van Stekene.
 In de motocross is het een zeldzaamheid dat crossers verongelukken, er worden wel veel kwetsuren of breuken opgelopen, maar 2 dodelijke ongevallen kort na elkaar was een uitzondering.
Mijn vader heeft een sleutelbeenbreuk, een beenbreuk, een knieschijf gebroken, 2 ribben gebroken en nog diverse andere kleinere kwetsuren opgelopen tijdens zijn 13 jarige cross-loopbaan en is dan uiteindelijk verongelukt.












het overzicht van Robert Smessaert kwam tot stand dank zij de medewerking van zijn zoon Roland Smessaert

Ik meen me te herinneren dat de zelf gekochte crossmachine, de BSA Goldstar 500cc, van 1959 ongeveer 65.000 BF koste en er nog diverse aanpassingen door ons zelf moesten uitgevoerd worden om ze als volwaardige aangepaste crossmachine te kunnen gebruiken.
Wel 2 of 3 crossen nadien was de kader gebroken en is door mijn vader zelf gans de moto gedemonteerd en heeft hij een nieuwe in het rood geschilderde kader gemonteerd.


Ho ja nog iets, na de cross moesten de renners of toch deze die in de prijzen vielen, samenkomen in een afgesproken café en daar werden dan de prijzen kontant uitbetaald


De bedoeling was dat ik zou beginnen crossen als mijn vader zou stoppen, daarom oefende ik reeds met zijn machine en had ik zelf een omgebouwde baanmoto Novy 200 cc die meeging naar de cross en waar diverse crosserszonen enkele ronden reden onder de aanmoedigingen van hun vaders, dit gebeurde nadat het publiek van het crossparcours weg was.
In die tijd mocht men voor zijn 18de niet crossen omdat de verzekering voor de crosser en de verzekering van de organisator voor het publiek onbetaalbaar waren of niet kon.
De crossers hadden dan ook geen ongevallenverzekering in die tijd( te grote risico's en onbetaalbaar).
Door het ongeval van mijn vader is er van mijn crossdebuut niets geworden.




Robert Smessaert hier in aktie op de Tiegem berg in 1959 met de nieuw aangekochte Goldstar
deze foto is genomen juist voor een valpartij (zie volgende foto's)





Tiegem 1959, de valpartij, machines en piloten door elkaar, als je goed kijkt dan zie je Robert Smessaert als 2de van links liggen, zijn helm is hij in de val verloren, maar voor Robert was dat niet echt een probleem  (zie volgende foto)





Tiegem 1959, terug op de BSA, de witte valhelm werd blijkbaar niet direct teruggevonden en Smessaert zette de cross verder zonder valhelm !!!  





in 1959 werd er een 2de prijs gereden op de Catsberg in het Noorden van Frankrijk, op de foto zien we trouwe supporter Van Daele op de Goldstar 500 , links de vrouw van Van Daele en zijn oudste zoon, rechts Robert Smessaert, die zoals het in zijn natuur lag, de mensen vaak deed lachen.





Mettet 1959, vlnr: Robert Smessaert, de vrouw van Dolf De smet, Dolf De Smet op de BSA, Van Daele en de zoon van Robert Smessaert, Roland, die ons 50 jaar later deze reeks prachtige foto's bezorgde met tekst en uitleg.





aan de startlijn tijdens een cross ergens in Frankrijk in 1959, Robert Smessaert staat naast zijn BSA met het nr 32






tijdens de cross in het Franse Ronquieres 1959, Van Daele op de motor en Robert rechts, wie zou de piloot in het midden zijn ??? 





eveneens in 1959 te Ronquieres, Robert rechts in een diepgaand gesprek met piloten en mekaniekers  





hier zien we Robert Smessaert met het 21 op de Goldstar 500 en dat wil zeggen dat we in het jaar1960 zijn beland, een noodlottig jaar voor de motorsport, want dat jaar verongelukt Robert tijdens een cross te Gistel (bij Oostende) ook ikzelf was als 10 jarige aanwezig tijdens deze cross maar kan me de details niet echt meer herinneren.
 



Foto's en info:  Roland Smessaert

wordt vervolgd

Roland Smessaert schrijft:

Als ik over indertijd spreek, bedoel ik de jaren 1950 tot 1960, waar ik het meeste van afweet, en waar ik van mijn 7 tot mijn 17 jaar het crossgebeuren heb meegemaakt.

Indertijd werd de crossmachine vervoerd op een aanhangwagen en werd er als er de zondag een wedstrijd was in de andere hoek van België of in het buitenland de zaterdag reeds vertrokken en campeerde men s'avonds in de tent met de harde kern van supporters of verzorger op het cross-terein, om s'anderdaags fris te zijn voor de cross.
Naar een verre cross rijden was steeds een avontuur, de slechte wegen en de meeste crossers reden toen met occasie-wagens (defecten) en de beperkte financiele middelen maakten er een echt avontuur van.

De crossers reden toen in gewone broek of soms met een lederen rijbroek, in hemd met de hemdsmouwen opgerold als het te warm was, zonder handschoenen, met lederen laarsen uit de amerikaanse stock en een helm uit kurk

Roland Smessaert schrijft:


van 1950 tot 1952 heeft mijn vader een beenhouwerij uitgebaat op de markt in Maldegem.

In 1952 is hij naar Gent verhuisd en is in occasieautos beginnen handelen, inkoop en verkoop langs de baan.

In 1953 is hij in contact gekomen met de huurders van het kasteel " Chateau les Muguets" in Mariakerke bij Gent,  wat nu het huidige gemeentehuis van Mariakerke is.

Indertijd had dit kasteel  een groot park met vijver,  een lange kasteeldreef, 3 grote hangaars waar de Duitser in de oorlog hun voertuigen stalden en herstelden en een zeer groot koetsenhuis waar het dak van ingestort was en waarin veel mooie koetsen die daar stonden te verkommeren.
Van een van de hangaars was het dak ook ingstort en de andere werd gebruikt om materiaal van de huurder in te stallen en voor occasiewagens en afbraakwagens te stallen en de crossmachines te onderhouden.

Het park was toen zo groot dat mijn vader er een crossparcour heeft aangelegd en er motocrossen en jeepcrossen ingericht heeft.

De zoon van de huurder van het kasteel was een sterke fan van mijn vader en is later verzorger van mijn vader geworden, In een later stadium is hij als junior zelf gaan crossen met een Matcheless 250 cc viertakt, in het begin dat de 250 cc machines hun intrede deden.

In die periode is mijn vader aangesproken geweest om fabriekspiloot te worden voor de Oostenrijkse motobouwer van het merk Maico om met een 250 cc machine uit te komen, hij is daar echter niet op ingegaan uit vrees dat de 250 cc machines niet zouden meekunnen met de 500 cc. wat toen ook gebleken is. Veel later zijn met de komst van de nieuwe generatie 2-taktmotoren de zaken enigszins gewijzigd.

In 1955 heeft hij mee geexperimenteerd met de Sarolea 600 cc 2 cilinder, wat eveneens geen succes was gezien de problemen met de juiste afstelling van de 2 carburatoren. Deze machine was ook deels bedoeld om als sidecar-crossmachine te gebruiken.

Ook andere crossers hebben met de Sarolea 600 geexperimenteerd; want het merk was in de verdrukking gekomen door de Engelse en Zweedse merken van crossmachines zoals AJS,  Matcheles,  Norton enz...                          




een opname tijdens de cross te Eke in 1954 waar het stuur van de FN loskwam en de strijd gestaakt moest worden







terug een panne tijdens de cross van Oedelem  in 1954, het carter van de FN werd stukgeslagen , let ook op het beschermstuk tussen tank en cilinder, dit diende om het stof en zand weg te houden van het kleppenmechanisme die bij FN toen nog niet ingesloten zat
 





het kasteel "Les Muguets"  waar Robert Smessaert in het park van het kasteel Jeep en motorcrossen organiseerde (foto: Erik Roels)

op dit kasteel verbleef "Tomas Pips" regelmatig tijdens de Ronde Van Frankrijk, voor diegene die hem niet meer mochten kennen, hij was diegene die tijdens de Ronde Van Frankrijk een stipverhaaltje publiceerde met het verloop van de rit in de krant "Het Volk" en iedere dag zat er een muis verscholen in een van die tekeningetjes






opnamen tijdens een cross op het kasteel "Les Muguets" te Mariakerke bij Gent in 1955, hier zie je al de nieuwe Sarolea frames met zwevende achtervering die in 1954 waren geintroduceerd, Robert Smessaert (senioren) met de Sarolea nr 35 in de achtervolging






ook in 1955 op het parcours van "Les Muguets" te Mariakerke bij Gent, let op de toen al geplaatste afschermnetten, om, denk ik, niet betalende kijklustigen te ontmoedigen
beide piloten rijden hier op Sarolea, Smessaert op nr 35, wie is nr 22 ? 
(No: 22 is Albert Cox van AMS Stekene.
Vele groeten
Roland Cox
Zoon van Albert Cox)







en nog een foto van "Les Muguets", let op de man met zijn "kepi" op en witte jas, hij doet me denken aan die donkere man die helemaal in het wit was gekleed en die "nougat" verkocht op de crossen, maar het is hem niet 






een foto uit 1955 tijdens de cross op de Piottenberg






foto uit 1957 genomen tijdens de Paascross te Marche en Famenne







1957, tijdens de cross voor senioren te Beveren aan de Leie, in de achtervolging Smessaert 35 (met de nieuwe Matchless), Van Der Heyden nr ??? en Keteleer nr ???  op Van Obbergen (niet op de foto)




info en foto's: Roland Smessaert

wordt vervolgd

                


Roland Smessaert schrijft:

Mijn vader heeft met de volgende machines en nummerplaten gereden, de machines waren allemaal 4 takt motoren.
1950-1951-1952 met Sarolea 500 cc en de nummerplaten 22,  28 en 47
1953                  met AJS 500 cc  met nr 47
1954                  met FN  500 cc  met nr 28
1955                  met Sarolea 600 cc met nr 35
1957-1958          met Matchless 500 cc met nr 35
1959                  met BSA 500 cc met nr 32
1960                  met BSA 500 cc met nr 21
Tussendoor werd er ook soms kortstondig of voor een overgangsperiode met andere
merken gereden zoals Norton, Triumph enz..

FN was ook een belgisch merk en een zeer goede machine maar ze was veel te zwaar. o.a. Leon Keteleer en August Mingels hebben ook met FN gereden.
Een probleem voor veel crosser was dat ze zelf geen technieker waren en dat het moeilijk was om mecaniekers te vinden die de machines echt goed konden afstellen.
Er werd dan ook veel met de "oren" gestolen van de concurentie en veel geexperimenteerd en fout gedaan.
Mijn vader, toen hij met FN reed, bracht de machine de maandag na de cross naar een technieker in Luik en ging er de vrijdag terug om.
Dat was toen 2 dagen van de week die nodig waren om de machine te brengen en terug te halen en dan moest men wat geluk hebben dat de machine werkte zoals gewenst want zelf had hij te weinig kennis ervan.
Ook het feit dat de machines in sneltempo evolueerden en er nieuwe merken uitkwamen gaf problemen om de kennis bij te houden en de juiste techniekers te vinden die er konden aan werken en afstellen.  


                 

een groepsfoto en zoon Roland mag mee op de foto, zittend op de tank van de crossmachine, de man met de pijp is Frans de Lange







in volle aktie met de AJS aan de gekende Lac van Loppem in 1953, deze keer geen podiumplaats door het uitvallen met pech







deze foto van Robert Smessaert lijkt me te dateren uit een vroegere periode, aan de helm, de nummerplaat en motor te zien, ik ben het niet zeker, maar ik denk dat de machine een Triumph is 







Robert Smessaert nr 22 en zijn goede vriend (Pin) Gilbert Bleyaert nr 6 aan de start, ook dit is een foto uit een eerdere periode 







1954, cross op de Rode Berg bij Ieper met FN 







nog een opname tijdens de cross van Ieper in 1954 








een gekend beeld van vroeger, een boerderij en veel schoon volk in de wei op zondagnamiddag , hier een mooie opname uit 1954 te Beveren Leie







met de FN in 1954







in 1954 met de FN op de Kemmelberg waar hij een 5de plaats haalde



info en foto's: Roland Smessaert

wordt vervolgd

Roland Smessaert schrijft:

Van 1947 of 1948 tot 1960 is mijn vader motocrosser geweest. In de beginjaren reed hij samen met Gilbert Bleyaert bij de BLB.

Sponsoring was er bijna niet of toch zeer zeer beperkt, praktisch alles werd uit eigen zak betaald, en het onderhoud van de machine koste zeer veel geld.
Iedere week werd de motor opengelegd en om de 2 weken nieuwe segmenten gestoken en de kleppen gerodeerd, om de 4 tot 6 weken werd een nieuwe chemise ( cilindervoering gestoken en een cilinderboring uitgevoerd ), dan spreken we nog niet over het aantal kettingen en kettingwielen die vervangen werden  door breuk of slijtage en de kleppen die verbranden door een slechte klepspeling, boeken kan men er over schrijven.
Men moest telkens bij de eersten eindigen in een wedstrijd om met het prijzengeld de kosten aan de machine wat te kunnen bekostigen.
De machine werd dikwijls door de crosser zelf gekocht en betaald.

Nr 43 Albert Derycke  en als het Nr 45 is het Maurice Hoste : info Albert Leeten)








nog een beeld van de cross in Heusden in 1953 met de mooie AJS 500









tijdens de cross van Leke 1953 (west vlaanderen) in het spoor van Marcel Streckx (nr10)( info: Albert Leeten)

(zelf dacht ik dat het Jan Rombouts was maar deze reed in 1953 bij de inters, info: Albert leeten)









aan de start in 1953, naast Robert Smessaert met de AJS een piloot die het nog met de plunjer afgeveerde Sarolea moet doen, de Engelse AJS en Matchless machines hadden reeds een zwevende achtervering wat toch een groot voordeel was
 








cross te Geraardsbergen in 1953 waar Robert Smessaert de concurrentie achter zich liet en de beker en bloemen mee naar huis nam
wie kent er de andere piloten ??

( Nr 27 Firmin Eeckhout,   Nr 18 Leon Liekens,  Nr 12 Antoine Roes, Nr 36 Frans Vantrier, Nr 29 August Meirsman, info: Albert Leeten)  








aktie in Geraardsbergen 1953, (1ste prijs)







nog een aktiebeeld van Geraardsbergen 1953, hier krijg je een mooi beeld van een piloot en zijn machine uit de jaren 50  



foto's en info: Roland Smessaert

wordt vervolgd 

we schrijven het jaar 1950, Robert Smessaert pakt de ene overwinning na de andere met als resultaat dat hij dat jaar Kampioen van België wordt.

 
Roland Smessaert schrijft daarover:

In 1950 werd mijn vader kampioen van België, naar men mij vertelde heeft hij toen 28 crossen van de ongeveer 35 gewonnen dat jaar.

Dit was zeer goede publiciteit voor de motorenfabriek Sarolea, het was kort na de oorlog en de meeste mensen konden zich nog geen auto aanschaffen.
Er werden dan ook veel Sarolea motos verkocht.

De geldprijzen waren toen nog zeer laag, het was nog echt voor de sport.
Wel kregen ze bij winst een aantal liter olie van Castrol, Valvoline of van Electrion als prijs.
Dikwijls werd toen nog na iedere reeks de olie ververst van de moto.

De winnaar van een cross werd dan gehuldigd bovenop een radiowagen van Radiobell en zo werd reclame gemaakt voor Sarolea.

Gezien er toen nog weinig zelf gefotografeerd werd werden de meeste fotos genomen door sportfotografen die de cross volgden en de volgende cross de fotos verkochten aan de renners op het rennerspark.





in 1950 werd deze foto genomen na een overwinning, aan supporters zeker geen gebrek, de 2de persoon van links is de vader van Lea Vermarke, links van Robert Smessaert met zijn helm nog op, staat De Clerck en rechts van hem Albert Gieregat








een tweede foto werd genomen om toch maar iedereen een kans te geven op de gevoelige plaat te staan







we schreven het al, in 1950 volgde de ene overwinnig op de andere, helemaal rechts zien we Frans de Lange, daarnaast Remy uit Bassevelde en daaronder de broer van Lea Vermarke, Robert op de Sarolea met beker







piloten aan de start in 1950, plaats niet gekend, met het nummer 22 Robert Smessaert (Sarolea) en met het nr 13 Ghislain Calle eveneens op Sarolea, wie kent er de andere piloten ??
zoals we kunnen merken was Sarolea zeer goed vertegenwoordigd in het crossgebeuren, echter een paar jaar later zou daar verandering in komen 






Robert Smessaert werd in 1950 Kampioen van België te Eke, als je goed kijkt zie je dat het gezelschap hier samen met de "speaker" boven op het dak van de omroepbus staat








met de kampioenstrui even poseren voor de fotograaf, dat waren toen nog van die netjes gebreide truien






en nog eens op de foto met de kampioenstrui, let op de infrastructuur van de officials, een platbodem wagen en een tafel erop en men begon eraan






en nog een laatste kampioensfoto uit 1950, wat hier vooral opvalt is de achtervering van Sarolea, je zou denken dat deze motor reeds over een zwevende achtervering beschikte, echter dit is niet zo, het betreft hier nog altijd de plunjervering die weinig comfort bood   







in 1951 reed Smessaert met het nr 28 maar wel terug op Sarolea, de kleur van de helm is nu wit waar hij vroeger bruin was 



foto's en info: Roland Smessaert

wordt vervolgd

Mijn vader is beginnen crossen in het jaar 47 of 48 met een motor van het leger. Waarschijnlijk door zijn goede prestaties is hij in 1950 voor het Belgische motormerk Sarolea gaan rijden. Deze crossmachienes werden toen door meerdere piloten gebruikt zoals U kunt merken op de oude fotos.
Ook Gilbert Bleyaert,zijn vriend, reed toen met dezelfde crossmoto. Mijn vader kreeg door de Sarolea-fabriek een mecanieker toegewezen die elke zondag op de cross aanwezig was, waarschijnlijk niet alleen voor mijn vader gezien er meerdere Sarolea-rijders waren.
Deze zeer goede mecanieker noemde Molly Debruyne en had indertijd een garage in Zulte. 

Rond de jaren 60 is hij verhuisd naar Gent waar hij dicht bij de Vrijdagmarkt een grote autogarage had. Deze bestaat momenteel niet meer . 
( Graag had ik nog wel eens info over deze man

van Eric Roels kreeg ik een aantal foto's die hij zelf genomen heeft in Gelaagputten van Stekene en waarvan hij niet meer weet wie het is, wie kan helpen ?

bij de foto's vermeld Eric het volgende:

datum van mijn foto's weet ik niet meer, zou mij niet verwonderen dat anderen ze herkennen, die dag won Heikki Mikkola (met baardje) bij de inters als ik niet mis ben, ook zie ik nog 2 gele suzuki's al de eerste ronde vooruit stormen op de rest..., de eerste die ik in de cross zag!

de foto's moeten begin de jaren 70 genomen zijn, gezien een van de eerste optredens van Suzuki

info Rudi Put:
Dag Etienne 
De foto’s van de Suzuki is van Roger Decoster en ik denk van 1975 met dit type van Suzuki werd er in 1975  gereden want met de vorige types van Suzuki liep de knalpijp in een soort omgekeerde  gebogen Z van onder het kader naar boven en met het model van 75 liep de knalpijp van boven tussen en langs het kader ik stuur je enkele foto’s door om het verschil te laten zien .

Ps ik kan verkeerd zijn maar ik denk het niet er zullen nog wel reacties komen !!!!!






foto's: Eric Roels 

IN MEMORIAM JAN ROMBOUTS.

    Oud motorcrosser Jan Rombouts overleed na een slepende ziekte op maandag 4 mei 2009 in het ZNA Jan Palfijn Middelheimziekenhuis te Antwerpen. Rombouts werd 83. Volgens de wens van de overledene, zal de uitvaartplechtigheid en het uitstrooien van de as in alle intimiteit plaatsvinden op vrijdag 8 mei 2009.

     Rombouts werd geboren te Mortsel op 22 maart 1926. Hij droomde van een voetbalcarrière bij Berchem Sport. De dag dat hij een motorcross bezocht werkte dat fascinerend op hem. Beïnvloed door het geronk der machines begon Jan te sparen tot hij een aftandse legermotor kon kopen. Rombouts werd door de heer Alfred van Brussel ingelijfd bij AMV-Mortsel.

     In 1949 demonstreerde de Antwerpenaar voor het eerst zijn kunde binnen de omheining van de ‘ Zoete Waters ‘ te Oud-Heverlee. De crossfans leerden hem kennen als een begaafd en gedreven piloot. Jan was tot daverende rushes in staat en gaf zich nooit gewonnen. Rombouts’aanwezigheid betekende strijd!

     Hij maakte in elke categorie snel furore. In 1953 werd de eerste vergunning als elite gesigneerd. Jan was geroepen om een wereldvedette te worden. Maar … ‘ Dame Fortuna’ spaarde hem niet : pech en verschillende breuken remden zijn opgang. Toch bleef hij van 1953 tot en met 1960 één van de beste Belgische piloten.

     De man van de snelle starts had een uitgesproken voorkeur voor harde terreinen. Te Marche, Mettet, Stekene, Eke, Wannegem-Lede en Tiegem bracht de motorduivel met schitterende zeges de toeschouwers in vervoering. De BMB selecteerde hem in 1956, 1957, 1958 en 1959 voor de ‘ Motorcross der Naties ’.

     Rombouts ,een graag geziene figuur in de motorcrosswereld, kon raak en leuk uit de hoek komen. Het rijnummer 10 was als sportman groot van kwaliteit en als mens een goede en betrouwbare vriend. In 1962 hing hij zijn valhelm aan de haak.

Leopold Nouwen









foto's en tekst: Lucy & Leopold Nouwen