Eenvoudige urinetest spoort prostaatkanker op

 

Een eenvoudige urinetest die prostaatkanker opspoort, is volgens experts een baanbrekende ontdekking die het leven van tal van mannen kan redden. 

Proteïne
Wetenschappers ontdekten dat het niveau van een makkelijk detecteerbaar proteïne in urine, genaamd MSMB, altijd lager is bij mannen met een genetische variant die het risico op prostaatkanker verhoogt. Dit proteïne houdt de prostaat gezond door cellen die kankerverwekkend kunnen worden te doden. Degenen met een lager niveau hebben dus namelijk meer kans op prostaatkanker. De test zou gebruikt kunnen worden om dit hoger risico op deze ziekte op te sporen jaren voordat een tumor zich ontwikkelt.

Hoger risico

Experts zeggen dat dit een belangrijk middel kan worden in de strijd tegen prostaatkanker. Vier op de tien Europese mannen zijn drager van deze genetische variant waardoor ze 50 procent meer risico lopen op deze ziekte. Professor Hayley Whitaker: "Uit eerder onderzoek op prostaatkanker bleek al dat je het risico kunt beperken door je eetpatroon en levensstijl te veranderen." Degenen met deze genetische variant kunnen ook beter opgevolgd worden zodat de tumor in een vroeger stadium aangepakt kan worden. Viagra helpt ook in strijd tegen prostaatkanker Viagra kan meer dan doen enkel erectieproblemen van mannen oplossen. Wetenschappers ontdekten dat deze pil in combinatie met andere medicatie prostaatkanker kan genezen.

Hartschade

Uit onderzoek bij muizen blijkt dat een combinatie van Doxorubicine en Viagra de grootte van de prostaattumoren verkleint. Het eerste is een middel dat gebruikt wordt bij chemotherapie, artsen gebruiken het al jaren bij de behandeling van verschillende kankers. Maar het heeft één nadeel, dit medicijn bezorgt schade aan het hart die enkele jaren na de behandeling zichtbaar wordt. Onderzoekers zoeken daarom al vijftien jaar naar een medicijn dat dit voorkomt zonder dat de werking van het medicijn te niet wordt gedaan. Viagra zou nu het perfecte middel zijn.

"Viagra heeft het potentieel om de efficiëntie van Doxorubicine te verbeteren, terwijl dit het hart beschermt", aldus arts Rakesh C. Kukreja. Nu plant het wetenschappelijk team meer onderzoek naar de combinatie van deze medicatie

Kazernes ongeschikt voor asielzoekers

DIEST/GOETSENHOVEN/LANDEN - Enkele leegstaande militaire kazernes zullen deze winter mogelijk gebruikt worden om asielzoekers op te vangen. Ook de kazernes van Diest, Landen en Goetsenhoven worden genoemd. Maar de burgemeesters ontkennen dat 'hun' kazerne een asielcentrum wordt.

Nu de kazernes van Diest, Landen en Goetsenhoven (Tienen) gesloten worden, rijst de vraag wat er na het vertrek van de militairen met de gebouwen moet gebeuren. Als het van het Federaal Agentschap voor de Opvang van Asielzoekers afhangt, staat dat al vast. Zij zijn voor komende winter op zoek naar een onderkomen voor enkele duizenden asielzoekers en hebben daarvoor hun oog laten vallen op de leegstaande kazernes. Gisteren raakte een lijst bekend met daarop Limburgse en Antwerpse legerkazernes, maar ook in Vlaams-Brabant is er nood aan opvangplaats voor asielzoekers.

'Vijfhonderd asielzoekers moeten deze winter opgevangen worden in leegstaande kazernes in onze regio', zegt federaal parlementslid en lid van de commissie Binnenlandse Zaken Theo Francken (N-VA) uit Lubbeek. 'De kazernes van Diest, Landen en Goetsenhoven komen in aanmerking.'

Maar daar zitten ze niet echt te springen om een asielcentrum te verwelkomen. De respectieve burgemeesters haastten zich intussen al om te zeggen dat 'hun' kazerne niet in aanmerking komt. 'De kazerne in Goetsenhoven?', vraagt burgemeester van Tienen Marcel Logist (SP.A). 'Oh nee, die is niet geschikt om asielzoekers op te vangen. De gebouwen zijn volledig verloederd. Daar kan je die mensen niet opvangen hoor.'

Ongeveer hetzelfde verhaal in Landen. Daar is de kazerne volgens burgemeester Kris Colsoul (CD&V) veel te klein om asielzoekers op te vangen.

In Diest daarentegen leent de infrastructuur van de Citadel zich wel voor opvang van asielzoekers. Het Kwartier Luitenant Freddy Limbosch is groot genoeg en wordt al maanden genoemd als mogelijke locatie voor een asielcentrum. Nog voor het bericht over de sluiting van de Citadel definitief was, draaide de geruchtenmolen al op volle toeren in Diest. Een van de steeds terugkerende hardnekkige geruchten was dat de kazerne dienst zou doen als asielcentrum. Nochtans zegt burgemeester Jan Laurys (DDS) dat hij garanties heeft dat dat nièt zo is.

Laurys heeft van zowel Defensie als van premier Leterme de bevestiging gekregen dat er op de Citadel geen asielzoekers opgevangen worden. 'Als de Citadel niet goed genoeg bevonden wordt voor onze para's is die ook niet goed genoeg voor asielzoekers. Of de kazerne deze winter wel wordt opengesteld voor daklozen? Daar weet ik niets van.' (IB)

Ann Van Elsen

"Taalkennis Franstalige officieren te zwak"

Het kabinet van minister van Defensie Pieter De Crem (CD&V) geeft toe dat er minder Franstaligen dan Vlamingen aan de top van het leger staan. "We stellen vast dat er een gebrek is aan Franstalige kandidaten die de beide landstalen perfect kennen."

Het was kolonel Luc Gennaert, de commandant van de luchtmachtbasis van Florennes, die gisteren de alarmbel luidde. Volgens hem worden de Franstaligen aan de top van het Belgische leger steeds vaker naar het buitenland of militaire scholen gestuurd en worden de beslissingen steeds vaker genomen door Vlamingen.

Van de 33 functies van generaal of admiraal, worden er 23 ingenomen door Nederlandstaligen en tien door Franstaligen - onder wie de Chef Defensie Charles-Henri Delcour. Gennaert beseft dat zijn uitspraken voor opschudding zullen zorgen, en heeft daarom vervroegd pensioen aangevraagd.

Benoemingsprocedure
Het kabinet van minister van Defensie De Crem ontkent niet dat de topfuncties vaker worden ingenomen door Nederlandstaligen. "Gennaerts kritiek gaat over de benoeming van topofficieren, dat zijn de generaals en de admiraals", zegt De Crems woordvoerder Kurt Verwilligen. "De benoemingsprocedure voor hen is in 1959 bij wet geregeld. De perfecte kennis van beide landstalen is vereist, de kandidaten moeten in staat zijn om zowel in het Nederlands als in Frans bevelen te geven."

"We passen objectieve criteria toe in de bevorderingscyclus, maar stellen echter vast dat er een ernstig gebrek is aan Franstalige kandidaten die aan die voorwaarde voldoen. De Generale Staf is zich daarvan bewust en onderneemt ook stappen om Franstaligen aan te moedigen om mee te doen aan de taalexamens."

Geen sluiting Florennes

Verwilligen ontkent ook dat er plannen bestaan om de luchtmachtbasis van Florennes te sluiten en de F-16's over te hevelen naar Vlaanderen. "Dit is een regering in lopende zaken. Het enige dat we afhandelen is het plan-De Crem dat werd goedgekeurd in het parlement. Daarin staat niets over een sluiting van Florennes.

Chef Defensie, generaal Charles-Henri Delcour, betreurt de communautaire uitspraken van Gennart. "Delcour betreurt ook dat de kolonel zich uitsprak over delicate kwesties die niet onder zijn bevoegdheid vallen, en zonder te beschikken over alle elementen van het probleem", zegt de militaire woordvoerder, commandant Olivier Séverin.

Bert Boon vertaalt Elsschot in gedateerde taal

TIENEN - Verscheidene dagen hanteerde Bert Boon het woordenboek Nederlands-Esperanto. De man uit het Hageland deed dat voor de vertaling van 'Het Dwaallicht' van Willem Elsschot.

Tegen half november rolt het boek Het Dwaallicht in Esperanto van de persen van de Vlaamse Esperantobond (VEB) in Antwerpen. Bert Boon (62) en zijn zoon Nico zijn de stichters van de Esperantoclub La Hirundo (De zwaluw) in Tienen. Na een cursus in die taal met succes te hebben gevolgd, begon in 1992 Bert zelf les te geven aan de scouts van Tienen. Het eerste jaar waren er zeventien cursisten. Ooit telde hij maar één leerling: oud-senator Guido Janzegers uit Boutersem. Nu zijn ze met zijn vieren. Boon vindt het jammer dat de cursus geen erkenning meer kreeg van de provincie. 'Wegens besparingen in het cursussenaanbod in het avondonderwijs De Nobel in het provinciaal instituut voor secundair onderwijs Piso', zegt hij.

Esperanto is niet de tweede taal geworden van iedereen in de wereld. Nochtans was dat het opzet van de uitvinder, de Pool Zamenhof, die het Esperanto in 1887 lanceerde. 'De taal heeft de duimen moeten leggen voor het Engels', stelt Boon. 'Zamenhof had de bedoeling de taal te verspreiden via de scholen, maar die vonden het nooit de moeite ze op het lessenrooster te schrijven. Wel is het Esperanto thans verspreid over de hele wereld.'
 
'Wie Esperanto leert, doet dat uit nieuwsgierigheid, verliefdheid op talen, om internationaal contacten te leggen en boeken te lezen in die taal', zegt hij. 'Vandaar dat ik begon aan de vertaling van Het Dwaallicht. Ook de bijbel, de koran en werken van Shakespeare zijn vertaald in Esperanto. Een cursus duurt slechts veertig lesuren. Dat volstaat om de taal te beheersen. Voor elke andere taal zijn daarvoor minstens vier keer meer uren nodig. Maar Esperanto is gemakkelijk om aan te leren. Er zijn geen grammaticale uitzonderingen.' (BE)

'Het Dwaallicht in Esperanto' kost 10 euro. Te koop op 12 november in het stadhuis van Tienen of bestellen op het nummer 03-234.34.00 of horizon.taal@skynet.be.

Mechelen

Kastelen

 

 

Kasteel 'Heren van Goetsenhoven'

In het begin van de 13de eeuw kregen de Heren van Goetsenhoven de middeleeuwse donjon of woontoren in leen. In de 16de eeuw kwam het kasteel door huwelijk in handen van de familie de Merode, die een aantal wijzigingen aanbracht aan het oorspronkelijke gebouw. Deze familie bracht ook haar wapen met opschrift aan boven de inrijpoort.

Ook in de 18de en de 19de eeuw werden belangrijke verbouwingen uitgevoerd. In 1898 werden de verblijfsruimten uitgebreid door de toenmalige eigenaars, de familie Vandenschilde. Deze familie schonk in het begin van de 20ste eeuw het domein aan de Grauwzusters uit Tienen, die het inrichtten als verzorgingstehuis voor bejaarden. Later werd het rustoord aanzienlijk vergroot en kreeg het de naam 'Huize Nazareth'.

Kasteel van Ast

Het kasteel, dat werd gebouwd in opdracht van Gustaaf Van Den Schilde, een wijnhandelaar uit Tienen, dateert uit de 19de eeuw. Het middendeel werd gebouwd in 1865, de zijvleugels en de Chinese kamer in 1870. In het park zijn enkele interessante bomen terug te vinden, o.a. een Torreya Californica (één der oudste van België) en een Mammoetboom (hoogte 30 m, omtrek 6,5 m).

Kasteel van Oorbeek

Verscholen tussen het groen ligt het Kasteel van Oorbeek, niet toegankelijk voor het publiek. Dankzij verschillende restauraties is dit kasteel goed bewaard gebleven. In 1831 heeft koning Leopold I, vergezeld van de Prins van Orleans, hier enkele dagen verbleven.

Waaiberghof

In de 13de eeuw werd reeds melding gemaakt van een 'curtis de Wayenberghe', een hoeve of hof, waarop de abdij van Heylissem cijnsrechten liet gelden. Hoever dit hof zich uitstrekte blijft voorlopig onzeker. Over de eeuwen heen heeft het 'Huis van Wayenberch' diverse eigenaars gekend. In de 15de eeuw, maar misschien ook reeds vroeger, behoorde het huis reeds toe aan de familie van Houthem. Zij waren één der voornaamste adellijke geslachten uit de streek, waarvan verschillende leden opklommen tot de belangrijkste bestuurlijke functies in het hertogdom Brabant. Tot in het tweede kwart van de 17de eeuw bewoonden zij het huis. Een andere belangrijke eigenaar was baron Theodoor Willem Maria van Eynatten-Schoonhoven. Deze edelman werd eigenaar in 1759 en was voor het grootste deel verantwoordelijk voor het huidige uitzicht van de woning.

In grote lijnen bestaat het 'kasteel' uit drie onderdelen. Vlak naast de kapel, met de voorgevel uitgevend op het binnenplein, staat een woning uit de 17de of 18de eeuw. Dit is het eerste belangrijke gebouw van het Waaiberghof.

Links van de inrijpoort bevindt zich het tweede belangrijke gebouw, namelijk de kapel die toegewijd was aan de H. Maria Magdalena. Er bestaan twijfels over of dit de oude burchtkapel is zoals die vermeld wordt in oude bronnen. De oorsprong van deze kapel gaat terug naar de 13de eeuw. In de kapel staan aan beide zijden spitsboogvensters.Vervolgens is de binnenruimte afgedekt met een bakstenen gewelf op driehoekige zandstenen ribben.

Aan de buitenkant kan men nog enkele wapenschilden herkennen. Eens per jaar, op de feestdag van M. Magdalena (22 juli) hadden Tienenaars toegang tot de kapel en mochten ze de kasteeltuin bezoeken.

Het laatste gedeelte is het L-vormige woonhuis. Dit twee verdiepingen tellende huis in Lodewijk XIV-stijl heeft een kwartrond paviljoen. Men denkt dat dit huis dateert uit de 16de-17de eeuw. De grote rechthoekige vensters, waarvan er één verbouwd werd tot een deur, hebben een typische randstenen omlijsting met uitstekende sluitsteen. De vernieuwde bakstenen gevel was eertijds gepleisterd. Het toegangspaviljoen is rijkelijk uitgewerkt met een zandstenen gevel waarin pilasters de rechthoekige deur flankeren. Onder het fronton aan de voorgevel kan men het jaartal 1770 opmerken. Momenteel zijn de gebouwen eigendom van het scholencomplex VIA.

Vijf deelnemers maken kunst uit suiker

TIENEN - Op donderdag 18 november organiseert de Erfgoedsite Tienen en de Tiense Suikerraffinaderij de vierde editie van de ‘Sugar Art-wedstrijd’.

Vijf leerlingen van vijf hotelscholen nemen het dan tegen elkaar op in de strijd om het mooiste suikerkunstwerk. De winnaar mag een cheque van 800 euro in ontvangst nemen. Tijdens de Sugar Art-wedstrijd maken de creatievelingen in de seminarieruimte tussen het MuseumCafé en de Streekshop een suikerkunstwerk binnen het thema 'De wondere wereld der insecten’.

De deelnemers zijn Damien Duquesne van het Institut Emile Gryson (Anderlecht), Jana Bossuyt van Ter Groene Poorte (Brugge), Nejer Yessin van KTAII de ledebaan (Aalst), Isolde Serdons van Elishout (Anderlecht) en Mahmoud Akrah van de Hotel- en Bakkerijschool in Gent.

De kunstwerken worden beoordeeld door een professionele jury bestaande uit de voorzitter van de Richmond Club België Benny Swinnen uit Hoegaarden, wereldkampioen suikerbewerken Dominique Vandermeulen van ijssalon Sweet-Art in Tienen, chef bij patisserie De Baere in St.-Lambrechts-Woluwe en wereldkampioen patisserie Thierry Wynant, bakker en voorzitter van de Tiense bakkersbond Dirk Leemput uit Opvelp, banketbakker en lid van de Tiense Bakkersclub Marcel Vandervelpen uit Tielt-Winge.

Het publiek kan de wedstrijd live van 11 tot 17 uur volgen via een groot scherm in het MuseumCafé. Om 18.00 uur is de prijsuitreiking. Alle suikersierstukken worden tijdens het daaropvolgend weekend tentoongesteld binnen de Erfgoedsite Tienen, Grote Markt 6 in Tienen. (R. Billen)
 

 

Mathias Maho wil in Idool (met uw hulp)

TIENEN - Mathias Maho (20) wil de selectie van Idool halen. U kunt helpen.

Mathias Maho, geboren en getogen in Tienen: 'Als uitlaatklep voor men studies hou ik me in men vrije tijd vooral bezig met muziek, zowel zang als componeren. Daar ik te laat was om via de normale weg deel te nemen aan Idool 2011, waag ik men kans via de Wildcard (http://wildcard.vtm.be/videos/video-330-1288884070)wedstrijd.'

'Dit houdt in dat heel Vlaanderen op de opgenomen video-filmpjes kan stemmen en zo beslissen wie de Wildcard krijgt en dus met de laatste 25 direct mag meedingen naar de titel Idool 2011. Ik kan hierbij alle steun gebruiken. Elke hulp is welkom.'

Trotse Belgen organiseren avond in Brussel

 

De regeringsvorming loopt iets minder vlot dan gehoopt, B-H-V raakt maar niet gesplitst en de Rode Duivels zijn nog niet bepaald zeker van de EK-eindronde. Het gaat kortom niet bijzonder goed met ons land - en 'Soirée belge' wil daar verandering in brengen.

Soirée belge heeft als ondertitel 'Trots op België', wat in deze tijden van afgekeurde nota's, communautair gehakketak en steeds scherper wordende Vlaams-Waalse tegenstellingen toch een opvallend standpunt mag heten.

Ideaal België

'In het kader van het Belgisch voorzitterschap' wil de organisatie achterhalen hoe het België van onze dromen eruit ziet, en of we wel zeker weten dat we echte Belgen zijn. Het mag allemaal ludiek, maar vergis je niet: de avond gààt wel degelijk over iets. Bekend volk als Béattrice Delvaux (Le Soir), Minister van Staat Marc Eyskens of journalist Dirk Barrez zullen hun ideale vaderland alvast toelichten. Marc Reynebeau is 'master of ceremonies' van dienst, overtuigde Belg Daan is speciale gast.

Voor wie het niet begrepen heeft op de hele dag zitten en zwijgen, is er ook een interactief luik: speel het snelbelgspel of tracht door de 'Belgische' grensposten te raken. Tot slot zijn er - kwestie van onze bourgondische volksaard even in de kijker te zetten - hapjes om binnen te spelen. Als we van Koning Albert waren, we gingen toch eventjes gedag zeggen. (tw) Soirée belge, woensdag 10 november vanaf 20.15u in Flagey/Studio 1, Heilig-Kruisplein, 1050 Brussel. Gratis. Reservaties:info@deburen.eu of 02 212 19 30.
Info: www.stempelmagazine.be en www.deburen.eu

Cheryl Cole

Tiens bioloog op Natuurtop in Japan

Willem Laermans (24), bioloog, is in Japan als Belgische jongerenvertegenwoordiger op de internationale VN-natuurtop over biodiversiteit.

Willem Laermans stuurde naar zijn moeder Bernadette Stassens, gemeenteraadslid Groen!, onderstaand verslag door.

'Jij, ik, je kinderen en de diversiteit van het leven, zijn allen bedreigd door het verlies aan dier- en plantensoorten. Soorten sterven dezer dagen 1000 maal, ik herhaal, 1000 maal, en nog eens, 1000 maal sneller uit dan normaal. Het gevolg is bekend. Mooie natuur vind je bijna enkel nog in natuurreservaten en goed werkende ecosystemen bestaan niet meer. Dit is alleszins niet de wereld waar ik in wil leven, ik hoop jullie ook niet. Nog niet iedereen weet dat het zo slecht gesteld is met de natuur dus moeten we daar samen aan werken!'

'Hier zal een belangrijk overeenkomst moeten gesloten worden tussen alle landen. Deze overeenkomst zal vastleggen op welke manier we de verscheidenheid van het leven tegen 2020 en 2050 dienen te beschermen. Als Belgische jongerenvertegenwoordiger volg ik de onderhandelingsgesprekken van nabij op en daarnaast help ik ook mee om een internationale jongerenwerking rond biodiversiteit op te starten. Deze natuurtop (10th Conference of the Parties of the Convention on Biological Diversity) is zojuist gestart en duurt tot de 29e oktober.' (R. Billen)

Je het ook volgen van op de blog: www.jnm.be/biodiversiteitsblog

Langste spoortunnel ter wereld is een feit

Langste spoortunnel ter wereld is een feit. Vrijdagmiddag heeft een gigantische boormachine het laatste stukje rots doorboord.

De nieuwe hogesnelheids-spoortunnel onder de St-Gotthard moet het autoverkeer terugdringen. De nieuwe spoortunnel door de voet van de St-Gotthard is 57 kilometer lang en zal de reistijd tussen Zürich en Milaan met een uur verkorten. Na voltooiing van de tunnel zal de reis tussen de twee steden nog tweeënhalf uur duren.

De tunnel moet een belangrijke schakel worden in een keten van hogesnelheidslijnen die alle uithoeken van Europa met elkaar zal verbinden. Italië en Duitsland werken aan een aantal hogesnelheidsverbindingen met de titel.

In Duitsland moet onder meer het centraal station van Stuttgart ondergronds worden verplaatst. Tegen die plannen bestaat echter breed verzet.

De nieuwe Gotthard-tunnel is voor de Zwitsers een prestigeproject bij uitstek. Het versterkt de reputatie van de Zwitserse ingenieurs, maar ook het groene imago van het Alpenland wordt erdoor in de verf gezet.

Verwacht wordt dat de eerste treinen in 2017 door de tunnel kunnen rijden. Vanaf dan zullen zo'n 20 miljoen mensen per jaar van de tunnel gebruikmaken.

Bij de bouw van de tunnel, die veertien jaar geduurd heeft, zijn acht bouwvakkers om het leven gekomen. 

Robbie McEwen

Kloosters

 

Begijnhof

Een begijnhof was een wereld op zich. Dit kwam doordat deze hoven aan de stadsrand gelegen waren en ook ommuurd waren. Begijnen waren godvruchtige vrouwen, wonend in aparte woningen maar verenigd in een gemeenschap. Ze waren aan een mystieke regel onderworpen, maar vormden geen kloosterorde. Wel droegen ze specifieke kleding, kwamen weinig buiten hun muren en betaalden belastingen, omdat ze niet onderworpen waren aan de gelofte van armoede. Verder onderwierpen ze zich aan het gezag van hun oversten, de zogenaamde regentessen of grootjuffrouwen. Wat ze bezaten, behielden ze zolang ze leefden.

Aan de hand van een brief uit november 1202 van Geldolf van Ryckel, abt van de Sint-Geertruiabdij te Leuven, zou men kunnen zeggen dat dit begijnhof al voor 1202 bestond. Vermoedelijk werd het begijnhof eerder rond 1240 gesticht is. Zeker is dat al in 1245 de bouwwerken aan hun kerk startten. In 1250 zegende een hulpbisschop deze in aanbouw zijnde kerk in. Door verscheidene schenkingen vergrootten de begijnen gaandeweg hun domein. Enkele oude bronnen zeggen dat de gemeenschap al snel groeide naar 300 begijnen. In 1754 bestond het Begijnhof uit 57 huizen, naast het gemeenschappelijk Convent, de Infirmerie en het “Contoir”. Opvallend was dat vele van de begijnen van goede afkomst waren. Het aantal begijnen slonk echter zienderogen.

Tijdens de Franse revolutie werd het begijnhof afgeschaft en kwamen de goederen in handen van de Commissie der Burgerlijke Godshuizen. In 1823 waren er nog slechts 27 begijntjes overgebleven. Sommigen gaven onderwijs aan arme meisjes. Het laatste begijntje, Anne Catherine Kestens, stierf op de gezegende leeftijd van 79 jaar, op 19 maart 1866. Bij bombardementen in 1944 werden de meeste huisjes van het begijnhof vernield.

Bogaardenklooster

De bogaarden of beggaarden waren de mannelijke tegenhangers van de begijnen. Qua organisatie hadden zij veel overeenkomsten met de begijnen. Het was een groep vrome mannen, die men oorspronkelijk "beguini" en vanaf circa 1250 "beghardi" ging noemen. Zij leefden net als hun vrouwelijke tegenhangers in afzonderlijke woningen, die gegroepeerd waren rond een centraal kerkgebouw. Hoewel zij hetzelfde habijt droegen en mekaar onderling steunden door het organiseren van een aantal centrale voorzieningen, zoals ziekenverpleging en dodenbegraving, waren ze oorspronkelijk aan geen enkele orderegel verbonden. De bogaarden waren economisch vooral actief in de textielindustrie, die in deze periode in alle Brabantse steden een hoge bloei kende. Ze mochten een groot gedeelte van hun winsten voor eigen rekening bewaren, waardoor zij een vrij onafhankelijk bestaan kenden. In de 13de en de 14de eeuw vielen ze, net als hun vrouwelijke tegenhangers, ten prooi aan een reeks vervolgingen op beschuldiging van ketterij. Daarna evolueerde de lekengemeenschap steeds meer naar een echte kloostergemeenschap met geestelijken en broeders.

Om hun samenlevingsvorm enigszins te regulariseren namen de meeste bogaardenhuizen in de eerste helft van de 14de eeuw de regel van de reguliere derde orde Sint-Franciscus aan. Omdat de lakenindustrie toen ook over haar hoogtepunt heen was, onderwierpen de Tiense bogaarden zich aan het kapittel van Zepperen, waar zich het moederklooster bevond.

Tijdens de verwoesting van Tienen in 1635 gingen de oorspronkelijke gebouwen volledig in vlammen op, waarbij ook het kloosterarchief verloren ging. Men ging snel met de wederopbouw van start en er werd ook aan bezitsuitbreiding gedaan, zodat de goederen van het klooster zich in de loop van de 17de eeuw uitstrekten tot aan de achterzijde van de woningen van het huidige Torsinplein. Ten tijde van de Franse revolutie werd het klooster opgeheven en herbestemd tot een gendarmeriekazerne. In de loop van de 19de eeuw werd het vroegere klooster in kleine loten verkocht en omgevormd tot particuliere woningen.

Het huidige gebouw dateert uit de 18de eeuw. Het kwam op de plaats van andere oudere kloosterdependances. De voorgevel, bestaande uit vijf vensters en een deur, wordt bekroond met een driehoekig fronton met laadvenster. Op de zolderverdieping bevond zich een graanschuur. Het gelijkvloers bestond uit een ontvangstruimte en de gemeenschappelijke vertrekken van de kloosterlingen. Op de verdieping lagen de slaapvertrekken van de prior en andere hogere geestelijken. De gevels werden opgetrokken in bruinrode baksteen en zijn voorzien van hoekkettingen en raamomlijstingen uit witte Gobertangesteen. Ook de sokkel van de voorgevel en de dakrand met steigergaten zijn vervaardigd in kalkzandsteen.

Cellebroederskapel en -klooster

In de huidige Kapucijnenstraat bevond zich het kleine klooster van de Lollarden. Dit klooster werd rond 1300 door twee Brusselse broeders opgericht. Deze Lollarden hielden zich toen vooral bezig met ziekenverzorging en het begraven van doden. ("lollen" betekent in het Middelnederlands "prevelen"). Vanaf 1441 werden ze Cellebroeders genoemd. Deze naam is afkomstig van het Latijnse “cella” wat kamertje betekent, waarin de broeders zelf woonden of waar ze de zieken en krankzinnigen verzorgden. Op het einde van de 16de eeuw had de stad veel te lijden onder oorlogsgeweld en besmettelijke ziekten. De Tiense bevolking werd op het einde van deze eeuw met een derde verminderd. Tot overmaat van ramp vielen vijandelijke troepen in 1589 de stad binnen waarbij het klooster vernield werd.

In de 17de eeuw schonk de stad de kloosterorde een nieuwe woonplaats in de Veldbornstraat op voorwaarde dat de broeders hun diensten aan de gemeenschap zouden voortzetten. Nieuwe gebouwen werden opgericht en in de 18de eeuw uitgebreid. Zo verrees in 1773 de kapel in Lodewijk XVI-stijl. Ook dit klooster werd niet gespaard tijdens de Franse overheersing. De broeders moesten vluchten en konden pas vijf jaar later terugkeren naar hun geplunderd klooster.

De Cellebroeders kochten de huizen van Ponsaert, Ark van Noë en de Renesse aan. Toch was al het leed nog niet geleden. Op 30 juli 1930 ontstond er een brand in de gebouwen langs de kant de Renesse, waardoor men in 1931 een nieuw gebouw diende op te trekken.

Klooster van de Annuntiaten

Het oorspronkelijk vierkant grondplan werd tamelijk goed bewaard. De twee vleugels werden grondig gerestaureerd. Het klooster is volledig in traditionele bak- en zandsteenstijl opgetrokken. De twee gerestaureerde gevels langs de oostkant rusten op een onderbouw in kwartsiet met afschuining in kalkzandsteen. De vensteromlijstingen van de verlaagde kruisvensters werden grotendeels vernieuwd en de kruiskozijnen werden verwijderd. Centraal in het gebouw is een eenvoudige vernieuwde rondboogdeur ingewerkt. Speklagen accentueren de horizontale geledingen van het klooster. De steigergaten zijn in de zandstenen kroonlijst ingewerkt. Tegenwoordig is hier het OCMW van de stad Tienen gevestigd.

Kabbeekklooster

Het poortgebouw, gelegen aan de Gilainstraat, was de hoofdtoegang tot het Kabbeekklooster. De twee vleugels op het L-vormig grondplan zijn de enige 17de-eeuwse restanten in traditionele stijl van het oorspronkelijke Augustinessenklooster van Kabbeek. Een vleugel, op een dakkapel gedateerd 1657, en haaks op de kapel geplaatst, bestaat uit twee bouwlagen en dertien traveeën. De kruisvensters met uitspringende tussendorpels hebben een wigvormig ontlastingssysteem. In het dak zijn drie, als klokgevels uitgewerkte dakkapellen aangebracht.

De bakstenen kapel van zes traveeën afgesloten door een vijfzijdige absis, heeft aan de buitenkant schaars aangewende speklagen. De gewelven op steekboogribben steunen op consoles van renaissancistische inspiratie. Onder de rondboogvensters, die verzonken liggen in het metselwerk, loopt een uitspringende druiplijst. Langs de zuidzijde geeft een barokke deur toegang tot de kapel. De kapel is gedateerd op een gevelsteen in de absis en op de barokke poort.

Het geheel werd later eigendom van de Grauwzusters. In de jaren twintig werden de gebouwen gerestaureerd. Nu maken zij deel uit van het aanpalende ziekenhuis Campus Mariëndal.

Abdijhoeve 'Maagdendaal', Oplinter

De vierkantshoeve uit de 17de- 18de eeuw fungeerde als kloosterboerderij en maakte deel uit van de cisterciënzerinnenabdij van Maagdendaal, gesticht rond 1215. De bewaarde elementen dateren uit de 17de en 18de eeuw. Van de abdij bleef eveneens de barokke toegangspoort met onleesbaar opschrift en datering (1661) bewaard.

Billinghouthoeve, Breisem

De vierkanthoeve uit de 18de eeuw heeft een indrukwekkende schuur. De hoeve behoorde tot aan de Franse Revolutie toe aan de Abdij van Kornelismunster bij Aken en was gekend onder de naam Hof ter Bonbroeck.

1 op de 8 Brabanders stamt af van Noormannen

Wie in de provincie Antwerpen of Brabant woont, heeft een kans op de acht dat hij of zij een Viking als voorouder heeft. Bijna een op de drie is met elkaar verwant. Dat blijkt uit een grootschalig genetisch onderzoek.

Voor een grootschalig project van Familiekunde Vlaanderen en het Centrum voor Menselijke Erfelijkheid (KU Leuven) werden vorig jaar DNA-stalen afgenomen van 477 mannen uit Antwerpen, Vlaams-Brabant, Waals-Brabant en het Nederlandse Noord-Brabant. Het doel was de oorsprong van de bevolking van het historische hertogdom Brabant na te gaan.

Die blijkt nu zeer divers te zijn. Bijna 61 procent stamt af van de prehistorische cro-magnonmens en ruim 12 procent van Noormannen en Vikingen, soms met een omweg via Centraal-Europa. Ongeveer 4 procent is verwant met Romeinen, Grieken en Feniciërs.

Bijkomend resultaat voor stamboomzoekers: ongeveer 30 procent van de deelnemers blijkt min of meer met elkaar verwant. Dat betekent niet dat die mensen dezelfde achternaam delen, wel dat hun Y-chromosomen wijzen op een gemeenschappelijke voorvader.

Na het onderzoek in het oud-hertogdom Brabant - dat deze week met de uitgave van een boek is afgesloten - wordt het werkveld uitgebreid naar heel België, Frans-Vlaanderen en Luxemburg.

Cruises voor naturisten op komst

 

Nudisten kunnen binnenkort terecht op een eigen cruise. De onderneming eWaterways, die gespecialiseerd is in rivier- en zeecruises, start in augustus 2011 met zo'n tocht.

Het naturistenschip, dat over een bar, een zonnedek en een restaurant beschikt, vaart langs de Kroatische kustlijn, zo schrijft de Daily Telegraph op zijn website. Enkele hoogtepunten van de tocht zijn een bezoek aan Rab, dat door reisagenten vaak omschreven wordt als "het eiland van liefde", en een trip naar Zadar. eWaterways maakt zich sterk dat het de eerste maatschappij is die nudistencruises aanbiedt in de Adriatische zee.

Dineren met kleren aan

"Naturistenvakanties zijn populair en Kroatië beschikt over heel wat nudistenstranden, dus het is een perfecte combinatie", verklaarde een woordvoerster van de maatschappij. Zwemmen en zonnebaden gebeurt naakt, maar voor het avondeten dienen de gasten wel in hun kleren te schieten, luidt het nog.

De maatschappij hoopt heel wat reizigers van verschillende nationaliteiten aan te trekken, maar verwacht vooral Duitsers, want "zij zijn erg bezig met naturisme".

Mysterieus mini-Pompeii blootgelegd in Noorwegen

In Noorwegen is een vestiging ontdekt die zo'n 5.500 jaar bedolven lag onder een dikke laag aarde. Wetenschappers maakten na de vondst vergelijkingen met het Italiaanse Pompeii, al verdween de Noorse nederzetting destijds door geheel andere oorzaken.

Het verhaal van Pompeii, een Romeinse stad nabij Napels, is bekend: de stad werd kort na het begin van onze jaartelling, in 79 na Christus, bedolven onder de lava nadat de nabijgelegen vulkaan Vesuvius uitbarstte. Pas ruim 1.500 jaren later, in 1599, werd de grotendeels intact gebleven stad opnieuw ontdekt.

In Noorwegen zit men nu met een gelijkaardige geschiedenis. Archeologen ontdekten in het zuiden van het land een nederzetting die eeuwenlang verborgen is gebleven. Wellicht lagen overstromingen en zand destijds aan de basis van het verdwijnen van de plaats. De Noorse plek zou overigens nog een pak ouder zijn dan Pompeii, en ruim 5.500 jaren onder een zandlaag van bijna een meter dik hebben gelegen.

Pompeii bleef grotendeels intact nadat het ruim 1.500 jaar onder lava lag.

 Opgravingen
Tot nu toe werd al een schat aan geschiedkundig materiaal opgedolven. Onderzekers brachten onder meer pijlpunten, stenen structuren en vaartuigjes aan de oppervlakte. Het onderzoek wijst erop dat de nederzetting bedolven raakte tijdens een catastrofe, en dat ze niet geleidelijk in de loop der jaren werd verlaten.

Hoe de zandlaag bovenop de vestiging tot stand kwam, blijft momenteel een mysterie. Mogelijk werd de site plots overspoeld en met zand bedolven toen een rivier uit de regio buiten haar oevers trad. "Met de gegevens die we nu tot onze beschikking hebben, ziet het ernaar uit dat het relatief snel is gegaan", zegt een archeoloog die meewerkt aan het onderzoek. "De nederzetting ligt bovenop een kleilaag, waarin onder meer hout goed bewaard blijft. De kans is groot dat we hier nog belangrijke ontdekkingen doen."

Ruslands geheim: opblaasbaar wapentuig

 

Het Russische leger heeft een inventieve manier gevonden om de vijand én Google Earth te misleiden en tegelijk fortuinen te besparen: opblaasbaar wapentuig. De tanks, gevechtsvliegtuigen en raketinstallaties zien er vanuit de lucht net echt uit en zijn uit materiaal vervaardigd dat ook radars misleidt.

De opblaasinstallaties zijn bovendien honderd keer goedkoper dan het echte materiaal, zodat Moskou fortuinen spaart door zijn eigen wapens... op te blazen