‘Nieuwjaarke zoete’
Vandaag is het weer zover. Op 31 december, oudejaarsdag, trekken honderden kinderen al zingend door de straten van onze drie deelgemeenten. Een mooie traditie die hier nog in eer gehouden wordt!
Waar ligt de oorsprong van ‘Nieuwjaarke zoete’ ?
Het nieuwjaarszingen is één van de vele ‘bedelzangtradities’ die plaatsvinden tussen 24 december en 8 januari. De oorsprong ervan is niet volledig te achterhalen en is bovendien sterk geografisch gebonden.
Er is voor het eerst sprake van nieuwjaars- of bedelzingen in de dertiende eeuw. Zowel kinderen als volwassenen uit minder gegoede bevolkingsgroepen gingen toen in de eindejaarsperiode bedelen om een gift; mensen werden dan immers geacht vrijgeviger te zijn. In ruil voor een cent, zongen ze voor hen een lied. Als gevolg van de grotere welvaart gingen volwassenen vanaf de twintigste eeuw minder vaak mee. De oudste kinderen namen de jongste mee op sleeptouw. En waren het in het begin nog vooral arme kinderen die gingen zingen, dan trokken na verloop van tijd alle kinderen de straat op met hun engelengezang. In plaats van geld kregen ze ook vaker snoep, waardoor er van bedelzingen in de strikte zin van het woord helemaal geen sprake meer was.
Op heel wat plaatsen is het nieuwjaarszingen intussen, ook bij de kinderen, uitgestorven. In de Kempen is het echter een gekende traditie gebleven. Muts op, handschoenen en sjaal aan en de speciaal daarvoor bestemde knapzak - met een apart ingenaaid zakje voor het geld - rond de nek. Zo staan honderden kinderen de ochtend van 31 december vertrekkensklaar en blijkbaar komen ze zelfs van de grote stad naar hier om deel te nemen aan dit gebeuren…!
De meeste nieuwjaarsliedjes zijn nooit erg lang zijn. Hoe korter het liedje, hoe meer plaatsen de kinderen immers kunnen bezoeken en hoe meer snoep en geld ze kunnen ophalen.
Gekende korte liedjes zijn:
‘Nieuwjaarke zoete,
ons varken heeft vier voeten,
twee oren en ne steert.
Is dat dan geen centje weerd?’
Of:
‘Oud jaar, nieuw jaar,
ik wens u een zalig Nieuwjaar.
Echt waar, tot volgend jaar!’
Af en toe zit er ook een iets langer liedje tussen:
‘Hier woont nog wel een goede vrouw,
die nog wel wat geven zou.
Veel mag ze geven, lang mag ze leven.
Honderd jaar na dezen dag,
hoop ik dat ze leven mag.
Jaja, ’t is waar,
ik wens u een zalig en gelukkig Nieuwjaar.’
Blijft de deur toe , dan klinkt wel eens een “ wraaklied”. Het blijft echter kort omdat de kinderen zo weinig mogelijk tijd willen besteden aan mensen die niets willen geven . Ik liet me vertellen dat men dan soms zingt :
Hoog huis, laag huis,
hier zit een gierige pin in huis!
Dat nieuwjaarke zoet zingen is een gewoonte die we in West Vlaanderen niet kennen…
Hier staat het mandje met mandarijntjes al klaar voor als de zangertjes langskomen...










5 reacties op dit bericht
Een mooie traditie daar bij jullie lieve Natoken
Tot het laatst heb ik haar kunnen knuffelen en terwijl de dierenarts haar een spuitje gaf, is ze licht spinnend
van ons heengegaan. Ik heb er nu vrede mee...ook het oude jaar gaat van ons heen, en we begroeten
vanavond 2017 met dankbaarheid. Graag wens ik jullie allen een Gezond en sprankelend 2017 toe, met
lieve groeten van Rozemarijn xxx
Van 2016 naar 2017 Natoken.
Een fijne overgang van oud naar nieuw.
Leuke zaterdag, ondanks de vriezeman.
Liefs van Dion.
Nog even een bezoekje in 2016 maatje. Al zingend en fluitend kom ik binnen, "ons varken heeft vier voeten........" was hier ook gebruikelijk, maar is niets meer van te merken nu. Tijden veranderen Natoken. Ik geef je nog een dikke knuffel en amuseer jullie maar goed deze avond. Dat het nieuwe jaar, een jaar moge worden om van te dromen..... en natuurlijk onze gezondheid. Tot in 2017 Natoken.
neen , dat gebruik kennen wij niet hé !
dat het nieuwe jaar er een mag worden : VOL LIEFDE VOOR ELKAAR EN VREDE OVERAL !
fijne eindejaarsfeesten
wij tellen af ...
Samen met onze drie schatjes
komen wij een fijn weekend wensen.
Veel liefs van Freddy en Patty en
een dikke knuffel van onze drie lieve rakkers.