Archief

51. Op 29.04.1989 fotografeerde ik deze voeg op lijn 44. Ik had geleerd om nooit waardevolle foto's op het einde van het filmrolletje te zetten en nam dan maar een kiekje van iets anders dat met de spoorweg verbonden was. Let op de slijtage van de dwarsliggers en de voeg, op het ontbreken van een schroefbout. Lijn 44 was zeker niet de belangrijkste van het net.

52. Opnieuw treinen dan: MR 539 is E 7184 Spa-Géronstère - Eupen. Omdat de IC's uit Oostende beurtelings naar Aachen en Eupen reden, reden deze L-treinen uit Spa om de 2 uur naar Eupen, zodat uit die stad toch een uurlijkse verbinding met Welkenraedt en de rest van het land ontstond.

53. Vandaar dat deze E 7160 als oorsprong Welkenraedt heeft en niet Eupen. We bevinden ons ondertussen op kp 9.7, in de buurt van de vroegere halte van Marteau.

54. Ongeveer op dezelfde plaats kiekte ik MR 517 met E 7185 Spa-Géronstère - Welkenraedt.

55. Lijn 44 volgt over langere afstand de loop van de Wayai. Dit mooie riviertje speelt een belangrijke figurantenrol op deze plaat, met MR 539 als E 7161 Eupen - Spa-Géronstère. We bevinden ons bij kp 8.4.

56. MR 077 keert als E 7186 terug uit Spa, eindpunt Welkenraedt. Lijn 44 kp 8.6.

57. Met op de achtergrond de ruïnes van Franchimont: MR 107 met E 7162 Welkenraedt - Spa-Géronstère. Dit is ongeveer ter hoogte van kp 5.9. Het sein is het waarschuwingssein van Theux.

58. Op naar een nieuwe fotosafari: lijn 43. Zoals wel vaker, kwam ik in die tijd net te laat om foto's te maken zonder bovenleiding, al staan hier alleen nog maar de palen. HLD 5521 sleept Z 7211 Liège-Guillemins - Jemelle. Van de 3 M2-rijtuigen rijden er nog 2 in groene livrei. Let ook op het omlijnde fantasietje op de buffers van de locomotief. Lijn 43 kp 41.9.

59. Dit is Z 4640 met HLD 5514, zonder fantasietje. Kp 41.8. Dit was een P-trein van Liège-Palais naar Jemelle. Tijdens de spits vulden deze P-treinen de hiaten op die bestonden door een strakke 2-uurdienst.

60. Nog een groene 55'er: 5519 met Z 7213 Liège-Guillemins - Jemelle. Ook bij deze trein is alleen het B-rijtuig al wijnrood geschilderd, het BD-rijtuig en het AB-rijtuig doen het voorlopig nog in het stemmige treingroen. Het kan best dat inderdaad eerst alle B-rijtuigen werden aangepakt. Kp 41.7. Dat is trouwens, zoals de vorige foto's, in de buurt van Barvaux.

41. 5936 en 6207 zusterlijk naast elkaar in Zelzate op 03.04.1989. Volgens mijn notities zou ook die 6207 een speciale trein slepen, maar ik heb daar mijn twijfels over. Mogelijk is dit gewoon een reguliere goederentrein.

42. Voor het station van Moerbeke parkeert bus 2701-34 op lijn 41 naar Sint-Niklaas. Gelukkig is er zone01 waar we kunnen lezen dat dit een Jonckheere Transit City is van de firma A. Weyn en Zonen.

43. Moerbeke-Waas, het station aan de voorzijde.

44. Het station aan de achterzijde. Wie dat wil kan surfen naar deze zeer interessante plek. Dan kun je meteen aan het vergelijken gaan. Voor een keer is het stationsgebouw, weliswaar na een mindere periode, op vooruitgegaan.

45. Twee van de rijtuigen van de speciale trein behoorden tot de reeks K3, waarvan de CW in Mechelen tussen 1956 en 1958 100 exemplaren op de sporen losliet. Het is duidelijk dat men zich nog altijd liet inspireren door de K-rijtuigen uit de jaren 1930. Technisch zal er wel een en ander veranderd zijn, maar qua opzet zie je nauwelijks verschillen, tenzij het similileer. Deze rijtuigen maakten in hun gloriejaren vooral de dienst uit op de verbinding Oostende - Welkenraedt.

46. Toont de speciale trein in Gent-Noord.

47. En even later volgde een fotostop op de brug over de Moervaart.

48. HLE 2711 staat met een lang stel M4-rijtuigen klaar om uit Eupen te vertrekken als E 542 Eupen - Oostende. (04.04.1989). Iets meer dan 2 jaar later zou de NMBS stunten met een wereldrecord: dat van langste reizigerstrein, toen deze 2711 70 rijtuigen sleepte tussen Gent-Sint-Pieters en Oostende.

49. AB5467 bevindt zich in zijn stelplaats Leerbeek op 15.04.1989. Het is een Van Hool A120. Een collega omschreef de reuzenstap die met deze reeks bussen gezet werd als: deze hebben al vering. Ik heb erg goede herinneringen aan deze bussen. De bus reed met een voor die tijd weinigzeggende film. Het ingeschoven plaatje Via Nachtegaal brengt nauwelijks extra info. Overigens zou de bediening van de wijk Nachtegaal met de invoering van de basisbereikbaarheid verdwijnen, omdat alle bussen via Gaasbeek zouden rijden. Het verzet groeit.

50. MR 517 rijdt door de 5 jaar eerder gesloten stopplaats van La Reid op lijn 44 Pepinster - Spa-Géronstère op 29.04.1989. Dit is de eerste foto van een reeks genomen in deze buurt.

31. HLE 2247 sleept E 4522 Brussel-Noord - Tournai op 10.02.1989 - lijn 96 kp 14.8. Je leest het goed: lijn 96 en toch een trein naar Tournai. Dit was inderdaad een P-trein die eerste naar Mons reed en dan verder naar Saint-Ghislain en Tournai. Onderweg bediende hij de schaarse overblijvende halten op lijn 78 die sinds IC-IR geen regelmatige bediening meer hadden: Hautrage - Ville-Pommerœul - Harchies - Basècles-Carrières. Callenelle en Maubray werden niet eens bediend door deze trein.

32. MR 699 zit aan de kop van E 2239 Schaarbeek - Binche, ik ben een honderdtal meters richting Halle opgeschoven. Daardoor krijg je een verkeerde indruk van de lengte van deze trein die ongetwijfeld uit een flink aantal stellen bestond.

33. MR 740 zit dan weer vooraan E 6615 Leuven - Tubize. Het ABD-deel brandde na een aanrijding met een wagen op 07.10.1996 in Berlaar. Dat IC-IR in de eerste plaats een besparingsplan (geworden) was, moge blijken uit het niet zo evidente eindpunt van deze L-trein: zelfs in volle spits werd de rit beperkt tot Tubize, al dient gezegd dat deze trein in Tubize afgelost werd door een P-trein naar Manage.

34. Een tussendoortje met HLD 6318 in Geel, met Z 1686 Neerpelt - Antwerpen-Centraal. (18.02.1989)

35. Op dezelfde dag fotografeerde ik locs 9201 en 9204. Je merkt nog net wat er achter de 9201 hangt en dus is men vermoedelijk aan het werk in de Antwerpse spoorwegkathedraal.

36. En als al die toeristen deze klok mogen fotograferen, mag een authentieke treinliefhebber dat ook.

37. De nog groene HLD 6333 sleept Z 1911 De Panne - Geraardsbergen op lijn 122 op 04.03.1989. We bevinden ons in Balegem, bij kp 49. Deze lange verbinding kwam tot stand bij de invoering van IC-IR in 1984: enkele overblijvende diesellijnen (73 - 122) werden aldus gekoppeld.

38. En dit is dan Balegem-Dorp.

39. Nog steeds Balegem-Dorp (je kunt er niet naast kijken) mét trein: HLE 6212 met Z 1912 De Panne - Geraardsbergen, uiteraard nog steeds op 04.03.1989.

40. En dit is de eerste van een reeks foto's genomen tijdens een uitstap in het Gentse, met HLD 5936 in Langerbrugge, op 03.04.1989. De trein bestaat uit een "gemoderniseerd" K1-rijtuig AD en 2 K3-rijtuigen.

21. De blauwe 5515 met Z 296 Basel - Maastricht op lijn 42 kp 49.1. De trein is net over de mooie spoorwegviaduct over de Amblève gereden. Ik heb de tunnel van Lavenne in mijn rug. We schrijven 09.02.1989.

22. De eveneens blauwe 5529 sleept Z 114 Luxemburg - Liège-Guillemins, op dezelfde dag, op lijn 42 ter hoogte van kp 47.0. Ik bevind me nu in de buurt van de vroegere halte van La Gleize; deze keer heb ik trouwens de tunnel van La Gleize in de rug.

23. Deze CFL-loc 1819 komt trouwens uit die tunnel van La Gleize met Z 2288 Liège-Guillemins - Gouvy, ter hoogte van kp 46.8.

24. Blijkbaar was ik toch niet zo tevreden met mijn standpunt en dus schoof ik opnieuw op richting Gouvy. Ter hoogte van kp 47.7 fotografeerde ik HLD 5540 met Z 297 Maastricht - Roma. Een deel van de trein is overbelicht, zodat het moeilijk is om een beeld te krijgen van de samenstelling.

25. Gelukkig had ik de reflex om ook een foto tegen de rijrichting in te nemen: het voorlaatste rijtuig is voor ons Belgen ongetwijfeld het interessantste: een NMBS-rijtuig van het type I5 Bc (couchetterijtuig).

26. Foto 26 zou zonder coronacrisis misschien al definitief tot het verleden hebben kunnen behoren, maar in Halle zijn de werken aan de nieuwe Zuidbrug opgeschort en vermits ik geen onnuttige verplaatsingen maak, weet ik niet eens of deze oude spoorwegbrug van lijn 94 ondertussen afgebroken is. De meeste Hallenaars weten trouwens niet dat dit ooit een spoorwegbrug is geweest. Toen in 1930 het kanaal Brussel - Charleroi verbreed werd, met zwaaikom in Halle, werd lijn 94 verlegd, zodat deze brug kon worden ingepalmd voor het wegverkeer. De bruggen die deze brug vervingen, werden bij de vernieuwing van de stationsomgeving trouwens ook al vervangen.

27. Het oude station pronkt nog, er liggen nog schepen op het kanaal. Halle, 10.02.1989.

28. Op dezelfde 10.02.1989 rijdt MR 234 als E 6614 Leuven - Manage op het ondertussen verdwenen deel van lijn 96, met op de achtergrond de oude kanaalbrug(gen) die verdwenen bij de aanleg van de lijn 96N.

29. Helemaal op de brug sleept HLE 2241 E4520 Brussel-Noord - Quévy, een P-trein, met M4-rijtuigen die toen nog niet werden weggezet als oncomfortabel en lawaaierig, zoals ik vandaag in Op de Baan lees.

30. En een mooie om te eindigen (voorlopig): HLE 1806 met E 248 Köln-Hbf - Paris-Nord. Ondertussen sta ik bij kp 14.9. Let ook op de charmante keet…

11. Op 04.02.1989 stapten we in Ekeren (en Sint-Mariaburg). Station en stationsplein van Ekeren.

12. Maar de wandeling sloten we af in Sint-Mariaburg: dit is de Y.Sint-Mariaburg met bijhorend seinhuis.

13. In Sint-Mariaburg passeerde deze Amsterdammer E162.

14. Amper drie dagen later (07.02.1989) zaten we alweer in een andere hoek van het land. Dit is de oude spoorwegbrug van lijn 109 over de Samber, net voor Lobbes bereikt werd.

15. En zo zag deze brug er aan de bovenzijde uit.

16. Op 09.02.1989 trok ik op fotosafari richting lijnen 43 en 42. HLD 5517 sleept Z 7233 Jemelle - Liège-Guillemins in Poulseur. Helemaal rechts bemerk je nog net het stationnetje van Poulseur.

17. En dit geeft al een duidelijker beeld van het station van Poulseur.

18. De loc van de CFL 1804 sleept een goederentrein op lijn 42 kp 48.3. Dat is in de buurt van Stoumont. De trein lijkt me wat verrast te hebben, want gekadreerd kun je dit moeilijk noemen. Het achterliggende landschap verzacht de pijn.

19. Dezelfde trein, na doorrit.

20. Opnieuw een CFL-loc (1816) met Z 117 Liège-Guillemins - Luxemburg ter hoogte van kp 48.3 op lijn 42.

01. Op 02.11.1988 fotografeerde ik lijn 123 tussen Braine-le-Comte en Edingen. Het lijkt erop dat ik een spoorloper was, maar de lijn was sinds 29.05.1988 buitendienstgesteld tussen Edingen en Braine-le-Comte. Ooit was dit een roemrucht onderdeel van een verbinding tussen Vlaanderen en de Waalse steenkoolbekkens, maar het deel tussen Braine-le-Comte en Edingen overleefde IC-IR in 1984 niet.

02. Wisten we veel toen we hier op 31.10.1988 de trein namen dat Labuissière enkele jaren later in het nieuws zou komen n.a.v. de Dutrouxstory…

03. Op 02.11.1988 kon ik MR 158 fotograferen: dit is E1562 Antwerpen-Centraal - Tournai op lijn 94 (kp 40.1 - buurt Silly). De trein rijdt hier over het nieuw in dienst gekomen deel van lijn 94.

04. Op dezelfde plek kwam ook MR757 voorbij, als E1588, Tournai - Antwerpen-Centraal.

05. Armseinen in Herentals op 16.11.1988.

06. En een slokje avondsfeer in hetzelfde Herentals.

07. Een weinig sprekende foto van het station in Gedinne. Misschien interessant voor liefhebbers avn oude Ford Escorts…

08. MW 4509 zal ons oppikken in Gedinne op 10.12.1988. Dit is TT 7635 Bertrix - Dinant.

09. En blijkbaar heeft Dinant wat minder last van de mist dan Gedinne.

10. Op 31.10.1988 nam ik deze foto van lijn 108 in Peissant. Het overblijvende stukje 108 (Y. Mariemont - Binche) heeft vandaag zelfs een IC-verbinding met Brussel en Turnhout. Peissant (eigenlijk het hele deel Binche - Erquelinnes) behoort hier al definitief tot de spoorweggeschiedenis.

In bijlage vind je een bestand dat het mogelijk moet maken om foto's in de gepubliceerde ttb-mappen op eenvoudige wijze terug te vinden.

01. Op 30.08.1988 trok ik op fotosafari naar lijn 40. Een geschikt fotopunt vinden was niet zo eenvoudig. Ik kwam eerst in de buurt van kp 8.9, maar een reeks lelijke garageboxen dreigden de plaatjes te verknoeien. De eerst gefotografeerde trein was MR 389 die als E 689 reed tussen Maastricht en Knokke. Lezers weten ondertussen al dat deze trein in Landen gekoppeld werd aan een treindeel uit Genk, dat naar Blankenberge reed.

02. MR 434 reed als E 661 van Knokke naar Maastricht.

03. Uiteraard rijden op deze lijn ook heel wat goederentreinen en even uiteraard kan ik hierover alleen maar een schrijnende onwetendheid etaleren. Maar HLD 5533 komt hier toch nog goed tot haar recht.

04. Het is altijd prettig als je ook iets redelijk onverwachts kunt fotograferen. Nee, dit is geen poging om goeie ouwe 4612 elektrisch te laten rijden: na zijn carrière op de Henegouwse secundaire lijnen en diensten werd het autorailke door de dienst ES verbouwd tot een voertuig waarmee men tot in de hemel kon reiken, bijna toch… We bevinden ons ondertussen ter hoogte van kp 9.9.

05. MR 434 komt vrij snel terug uit Maastricht, waar een tweede break is aangekoppeld: E 690 naar Knokke.

06. Een wat slordige foto van MR 383 als E662 naar Maastricht.

07. Even later passeert HLD 5507 richting Visé. Ik weet dat er spoorwegliefhebbers zijn die een absolute hekel hebben aan rode eindseinen (op foto's…) maar toen moest de graffitiplaag nog komen…

08. Lang liet de terugkeer van de 5507 niet op zich wachten, deze keer wel met een trein achter zich aan.

09. HLE 2760 sleept E 297 Maastricht - Milaan. Lang zal haar opdracht niet duren, want in Liège-Guillemins zal een HLD 55 de trein, die in de loop van de jaren altijd korter en korter is geworden, overnemen.

10. Op 10.09.1988 organiseerde GTF nog eens een rondrit, deze keer voornamelijk over de lijnen 42 en 163. De trein is samengesteld met de autorails 4407 en 4510, die hier pas tegen het einde van hun carrière arriveerden, grotendeels ter vervanging van de tot op de draad versleten motorwagens van de reeks 43. De dag begint erg mistig, zoals we hier zien in Morhet. We vertrokken in Libramont en eindigden in Arlon.

11. We konden rustig van ex-stationnetje naar ex-stationnetje rijden: Bourcy. Moeilijk was dat niet: het gedeelte Gouvy - Bastogne-Sud was sinds 1984 zonder reizigerstreinen gevallen.

12. Nog eens Bourcy.

13. De zon is er ondertussen doorgekomen: een ronduit historische foto in Gouvy, bij de splitsing van de lijnen 163 links (Gouvy - Libramont) en 42 rechts (de lijn naar Luxemburg).

14. Toen ging het over de grens, tot Troisvierges. Het was mijn eerste uitstap met een telelens en dat zul je merken in de volgende foto's.

15. Uiteraard nog in Troisvierges: het lijkt wel op een miniatuurbaan, met de tunnel, de seinen, de eenzame wagon.

16. Loc 1604 van de CFL is net aangekomen met een stoptrein (?) uit Luxemburg. Het zichtbare rijtuig (en waarschijnlijk ook de volgende) is een Wegmann van de CFL, die ooit ook instonden voor sommige treinen van de verbinding Liège-Guillemins - Luxemburg. Echt comfortabel heb ik ze nooit gevonden: de zitjes vielen dan nog enigszins mee, het interieur was spartaans ingericht en het rijgedrag was ondermaats.

17. Trosivierges.

18. Onze 5529 sleept trein Z 296 Milaan - Amsterdam, met Italiaanse rijtuigen. De 5529 is uitgerust met een elektrische installatie voor de voeding van rijtuigen. Dat alle treinen daarop konden terugvallen was een vereiste van de UIC en dat noopte de NMBS tot de aanpassing van een reeks 55'ers: het treingroen verdween en werd vervangen door blauw om dit duidelijk te maken.

19. Nog even experimenteren met de telelens. De 1604 en de 4510 zusterlijk in een typische spoorwegloods.

20. De Luxemburgse 1803 (bemerk de overeenkomst met onze 55) sleept een trein Liège-Guillemins - Luxemburg. Deze trein is samengesteld uit M2-rijtuigen, alle in de nieuwe bordeauxrode schildering. Bij de invoering van de IC-IR-dienst in 1984 bestonden deze treinen uit I1-rijtuigen, wat niet bepaald een aantrekkelijke aangelegenheid was. De vervanging door M2-rijtuigen werd destijds als een echte vooruitgang gezien…

21. Hetzelfde anders.

22. De uitstap loopt ten einde: in Luxemburg staat MR 100 klaar als stoptrein naar Kleinbettingen.

23. Op 18.10.1988 fotografeerde ik het station van Rixensart, het gebouw staat vandaag nog overeind, maar de halte is een honderdtal meters opgeschoven, richting Brussel, in het kader van de GEN-werken. In die tijd kloeg men nog niet over lage perrons.

24. MR 315 keert uit Arlon terug naar Brussel-Zuid, als E 991. Rixensart is de plaats van het gebeuren. De achtergrond is niet bepaald aantrekkelijk.

01. Op 14.05.1988 reed een speciale trein, getrokken door de 204.004 en 204.003 (5404 en 5403, al betwijfel ik dat het zo eenvoudig was), voor de gelegenheid in hun historische livrei. De stop in Heer-Agimont leverde dit mooie plaatje op, met de 204.004 in koppositie. Amper 14 dagen later zou het doek hier definitief over het reguliere reizigersverkeer vallen, want op die datum werd het deel van lijn 154 tussen Dinant (Y. Neffe) en Givet voor reizigers gesloten. Enkele jaren later ondernam de CF3V een poging om hier met toeristische treinen te rijden, maar dat initiatief bloedde al snel dood. Met de regelmaat van een klok verschijnen in de (vooral locale) pers berichten over een heropening, maar veel verder dan intentieverklaringen komt men voorlopig niet.

02. Op de volgende foto is de 204.004 losgekoppeld, zodat de 204.003 nu de show kan stelen.

03. De verlichtingspaal staat lelijk in de weg…

04. In Bertrix is er plaats genoeg om beide locs zusterlijk naast elkaar te laten poseren.

05. Deze K3-rijtuigen maakten jarenlang de dienst uit op de verbinding Oostende - Liège - Welkenraedt, maar de komst van de M4-rijtuigen betekende een heuse degradatie naar minder belangrijke verbindingen. Het was een reeks van 100 rijtuigen die tussen 1956 en 1958 door de CW Mechelen geproduceerd werden. De reeks telde alleen tweedeklasrijtuigen, omdat men voldoende eersteklasrijtuigen en rijtuigen met bagageafdeling van de (veel) oudere K1-rijtuigen kon moderniseren om min of meer homogene rijtuigstellen te vormen.

06. Lijn 154 was nu eenmaal een internationale spoorlijn en dus werd gereden met rijtuigen voor internationaal verkeer: de I1-rijtuigen werden vrij snel na de oprichting van de NMBS gebouwd, in de jaren 1930, samen met uitgebreide andere reeksen metalen rijtuigen (K1, L, M1) voor het binnenverkeer. Ook voor deze I1-rijtuigen zou het verhaal aflopen: in de loop van 1988 werden de laatste rijtuigen geschrapt.

07. Nochtans hadden deze rijtuigen vanaf 1974 nog nieuwe bogies van het type Schlieren 27 gekregen…

08. Ook in Bertrix ontmoeten we mw 4504 met trein 7686 Bastogne - Virton. Op de achtergrond zien we een deel van een pakwagen van de reeks 17101 - 17108, gebouwd in 1938. De NMBS beschikte over pakwagens van 18, 15 en 14 m. Deze pakwagen behoorde tot de 15 m lange reeks. Deze pakwagen reed mee om de deelnemers tijdens de uitstap te ravitailleren.

09. Vonêche had net als Pondrôme de invoering van IC-IR in 1984 overleefd, maar tien jaar later werden beide halten toch definitief gesloten. De schrapping van beide halten maakte een hele regio OV-arm, want ook de TEC liet zich niet onbetuigd als het om "reorganisaties" in deze streek aankwam.

%%FOTO10%%%

10. In Beauraing ontmoetten we de 4505 met trein 7616 Dinant - Libramont. Deze treinen reden om de 2 uur; in combinatie met die andere dienst om de twee uur Virton - Bastogne, kon men elk uur rijden tussen Bertrix en Libramont.

11. Een dag later, op 15.05.1988, fotografeerde ik deze 1206 met E 778 Tournai - Schaarbeek. Het stuurstandrijtuig zit onmiddellijk achter de loc. In deze periode werden de locs van reeks 12 vaak ingezet op de verbindingen Antwerpen - Kortrijk en Tournai - Schaarbeek. Ik vind in mijn notities combinaties met M4 en M5.

12. Op diezelfde 15.05.1988 trokken we blijkbaar op uitstap, want dit is ms 838 als trein 637 Oostende - Roosendaal in Kijkuit. Erg goed voorbereid ziet deze foto er niet uit…