Berichten van 1 september 2026 tot 30 september 2026

01.09.2026
Er lijkt voor een keer geen vuiltje aan de lucht, maar in Essenbeek is men aan het (wegen)werken geslagen en dat gaat gepaard met eenrichtingsverkeer. Onze chauffeur wordt geïnterpelleerd door zijn tegenligger - die wel door de verboden richting gereden is, omdat er geen melding is geweest van een omleiding - en belooft bij aankomst van zijn rit den dispatch te verwittigen. Als we terugkeren zien we op het scherm in het station inderdaad dat 3 halten - in beide richtingen - niet bediend worden wegens onverwachte werken. Onverwacht? Ammehoela! Waar komt dan plots al dat materiaal vandaan? Het is het zoveelste voorbeeld van slechte coördinatie tussen De Lijn en het stadsbestuur. Wel een spijtige zaak voor de mensen die aan de halten Kerk, Kerkhof en De Floere staan te wachten, want de app is (voorlopig?) niet op de hoogte. Toch een positief punt: net voor hij aan de omleiding begint, vraagt de chauffeur of er iemand is voor de drie afgeschafte halten. En er is inderdaad één reiziger.

6.09.2026
Om de zoveel maanden slaat de klok van De Lijn tilt. Zo ook vandaag: de bus die om 10:07 hoort te vertrekken, staat voor 10:09 geboekt en de rest van de dag doet zich hetzelfde verschijnsel voor. Een echte catastrofe is het meestal niet, maar als het op 2 minuten aankomt, kan het wel vervelend worden. Overigens gaat het meestal maar om 1 minuut… En het duurt altijd weer een tijdje voor iemand merkt dat de computer verkeerde gegevens spuit.

Het probleem is ondertussen verklaard: men heeft de dienstregeling aangepast aan een omleiding. Het is de eerste keer dat ik dit weet te gebeuren. Overigens mijn dank voor de dame van de klantendienst die me niet met een kluitje in het riet gestuurd heeft, maar het allemaal heeft uitgezocht.

28.09.2026
Het is weer zover: vanaf vandaag tot 30 oktober moeten we een heel eind stappen voor we onze bus kunnen nemen, want er is nog maar eens een omleiding. De R55 moet altijd wel ergens rondrijden en voor ons betekent dat in dit geval minstens een extra kwartier stappen. Van de weeromstuit kunnen we nu zonder extra inspanning ook de R53 nemen…

29.09.2026
Gisteren leek het erop dat De Lijn zou experimenteren met haar pdf's van de dienstregelingen. Het zag ernaar uit dat je zou kunnen kiezen om gecombineerde dienstregelingen te downloaden, zodat je de gemeenschappelijke lijnvakken snel in hun geheel kon raadplegen. Alleen… Oeps, er ging iets mis. Vandaag is de mogelijkheid weer verdwenen en moeten de pdf's weer per lijn worden gedownload.

30.09.2026
Alleen onverbeterlijke optimisten rekenden nog op het beloofde extra budget voor De Lijn. Dat wordt nu in de besparingsdrift van de rechtse regering, waar we ook Vooruit moeten toe rekenen, met de helft verminderd.

De wandeling.
In 2020 verscheen een wandelkaart voor Viroinval en we stappen vandaag 2 wandelingen in Treignes: Matignolle (rode rechthoek) en Pré Aigret (rechthoek met groen-wit-groen). Ik leef zowat met de idee dat toeristische kaarten niet zo heel snel vernieuwd worden maar dat is buiten de waard gerekend. Regelmatig gebruiken we nog beschrijvingen van 50 jaar geleden, zonder veel problemen, maar deze kaart lijkt toch nooit echt bevredigend geweest te zijn, want in 2024 verscheen al een volgende editie bij het NGI.
Van de wandeling van Matignolle blijft misschien maar de helft van het oorspronkelijke parcours over, en eerlijk, ik denk dat de tocht er nu beter uitkomt: het begint met een stevige klim naar de noordelijke valleiflank van de Viroin en het gehucht Matignolle is mooi, zij het dat twee grote hoeven - de enige twee - in een dergelijke mate van verval geraakt zijn, dat alvast dit aangename beeld van het groepje huizen annex boerderijen, op verdwijnen staat. Ook de afdaling terug verloopt langs veel wandelvriendelijker wegen dan voordien. We quoteerden 18/20, de TWQ bedroeg 73%.
De tweede wandeling, aan de zuidkant van Treignes, is andere koek. De TWQ bedraagt 0% en de wandelaar wordt uitgenodigd voor vele kilometers asfalt, ook langs de zielloze N998, gelukkig met weinig autoverkeer, want zelfs het bekende moordstrookje ontbreekt. En waar je de N998 verlaat kun je proberen om het al drukkere autoverkeer te trotseren langs de N963. Je houdt het toch eigenlijk niet voor mogelijk dat je als wandelaar getrakteerd wordt op 5 kilometer langs hoofdwegen, zonder enige infrastructuur voor wandelaar of fietser. Voor je de N998 bereikt, moet je trouwens ook nog eens 2.5 kilometer langs een brede asfaltweg trotseren. We quoteerden 4/20, deliberatie onmogelijk. Het is dan ook te begrijpen dat de wandeling van de Pré Aigret niet meer bewegwijzerd is en ook niet meer terug te vinden is op de website van Viroinval. Maar wij moesten de kelk wel tot het bittere eind ledigen, omdat men er in 2020 nog geen graten in zag om een compleet oninteressante tocht op te nemen op de wandelkaart.
Beide wandelingen samen zijn 12.480 km lang; spijtig genoeg is de mooiste de kortste…

De Viroin, die zijn naam gaf aan de fusiegemeente Viroinval. We moesten twee keer uit de vallei stijgen - en hoe!, wat je ongetwijfeld ook ziet op de kaarten van NGI of routeyou.

Aardig gehucht Matignolle, al zijn de grote boerderijen hier in vervalmodus overgeschakeld.

Alle foto's.

Het weer.
Lekkere herfstdag, met 20°, zowat de ideale wandeltemperatuur, licht bewolkt met tijdelijk zelfs mooie altocomulus lenticularis, met 2 Bf wind uit het NO.

Altocumulus lenticularis (= lensvormig)


De stafkaarten.
58/5-6 Viroinval (2019) en 58/1-2 Doische (2019), de laatste voor nauwelijks meer dan 200m. Behoorlijk.

Hoe we er geraakten.
Treignes wordt bediend door buslijn 60/3 (Pesche) -Couvin - Mazée/Heer. De opdracht is dus vrij simpel: in Charleroi-Central geraken en daar de S-trein naar Couvin nemen. Charleroi-Sud kunnen we bereiken via La Louvière-Sud of via Brussel-Zuid. Die langs La Louvière lijkt de veiligste optie. Erg veel bruikbare bussen zijn er niet: we moeten het stellen met die van 11:15.

Voor de terugrit hebben we een bus om 16:32. Die komt aan om 17:00 in Couvin. De eerste aansluitende trein is die van… 18:06. Niet bepaald een prettig vooruitzicht, we hebben ook bij de heenrit al 52 minuten gewacht op de bus. Maar er is een alternatief dat we toch in het oog moeten houden: bus E86 vertrekt om 17:03 in Couvin en rijdt als expressbus naar Namur. De "omweg" via Namur levert ons 49 minuten tijdwinst op, als het lukt.


Een beetje geschiedenis.
De spoorlijn 132 werd al geopend in 1854, maar Treignes vond ik als station pas terug in het spoorboekje van 1908. Volgens de Inventaire des arrêts et dépendances des chemins de fer de Belgique, van R. Dumont de Chassart kwam er pas een station in 1904! (Als dat waar is, dan krioelt het op de "wiki's" van foute informatie.)Lijn 132 liep van Charleroi via Treignes naar het Franse Vireux-Molhain. De reizigersdienst zou verdwijnen op 29 september 1963, tussen Treignes en Vireux-Molhain trouwens al een klein jaar vroeger.
De vervangende busdienst vond ik voor het eerst terug in een spoorboekje van 1 oktober 1961: in tabel 931c vinden we een buslijn Chimay - Couvin - Olloy, waar een buslijn 60 doorrijdt naar Viereux-Molhain en een 61 naar Le Mesnil. Dat nummer zou jarenlang behouden blijven. Deze toestand zou eigenlijk probleemloos over de splitsing van de NMVB geheveld worden, maar vanaf 1995 wordt de ingewikkelde tabel opgesplitst in een 60/1 en een 60/2. Die 60/1 rijdt via Gonrieux tussen Chimay en Couvin; de 60/2 bedient zoals vroeger Le Mesnil of Mazée en Heer-Agimont. Nog later wordt de 60/2 opgesplitst in een 60/2 en 60/3. Die 60/2 kwijnt weg tot een school- en marktdienst naar Le Mesnil, de lijn naar Mazée en Heer-Agimont krijgt het nummer 60/3. Ik vermeld hier terloops de NMVB, omdat je van wat in wezen een vervangingslijn is, zou verwachten dat die in eerste instantie door de NMBS wordt georganiseerd.

Tegenwoordig blijft de opsplitsing bestaan, met een 60/1 Chimay - Gonrieux - Couvin, 60/2 Pesche - Couvin - Le Mesnil en 60/3 Pesche - Couvin - Mazée - Heer (en Doische).

De verbinding.

 * Couvin Gare SNCB Quai 2 - ** Treignes (Église) - *** Couvin Gare SNCB) - **** Couvin Gare SNCB Quai 8 - ***** Namur Place de la Station - Coupole

En wat we beleefden.
Er zijn van die ritten waar weinig over te zeggen valt: IC 3428 rijdt stipt; dat hij La Louvière-Sud binnensluipt en zo toch nog een minuut vertraging oploopt is, het vermelden nauwelijks waard. Ook IC 909 lijkt het goed te doen: hij vertrekt met 1 minuut vertraging in Mons. En dan verschijnt plots op het perronscherm dat hij 5 minuten vertraging heeft, even later zelfs 7 en 8, maar uiteindelijk zal hij nauwelijks 4 minuten laten optekenen. En de S-trein naar Couvin is een voorbeeld van stiptheid, tot het binnenrijden van Couvin. Tot Mariembourg delen we het kleine eersteklascoupé met twee heren die duidelijk tot de NMBS of tot Infrabel behoren, een Waal en een Vlaming. De Vlaming bedient zich van een Frans met hiaten in de vocabulaire, maar de Waal vertaalt de Vlaamse woorden probleemloos, al had hij veel moeite met warmtepomp.

Het busstation van Couvin is een mooi voorbeeld van hoe het eigenlijk overal zou moeten zijn. Er zijn veel grote handelszaken type Lidl, maar het autoverkeer en de ruime parking zijn volledig afgescheiden van het busstation. We hebben enkele medereizigers die vermoedelijk al om 9:00 zijn aangekomen en na hun inkopen nog een zee van tijd hebben. OV-gebruikers moeten zich aanpassen, iets wat automobilisten spijtig genoeg niet kunnen. De bus heeft een scherm met halte-aankondiging, maar twee halten ver stuikt het systeem al in elkaar: het blijft hangen bij Couvin Saint-Joseph en later zijn er alleen nog puntjes te zien. In Treignes worden de feesten van volgend weekend voorbereid, ter ere van Toine Culot, de plaatselijke fictieve volksheld, ontsproten aan het literaire brein van Arthur Masson.

Het is bang afwachten hoe de terugreis zal verlopen. De bus pikt ons een minuutje te vroeg op, maar onderweg komt en gaat de minuut voorsprong die we wel nodig zullen hebben om de expressbus te halen. Ook nu maken meer dan verwacht reizigers gebruik van deze bus maar gelukkig zit er wat reserve in de dienstregeling: we komen 3 minuten vroeger aan dan voorzien. Aan de halte van bus E86 (perron 8) staan nog wat reizigers en dus halen we de aansluiting gemakkelijk. Zowel de bus uit Treignes als die naar Namur heeft een verbeterd comfortniveau. In de eerste heeft men maximaal veel zitjes proberen te voorzien, misschien zelfs te veel voor een gewone lijnbus, de tweede is een ideale bus. We komen drie minuten vroeger dan voorzien in Namur aan, aan de halte Place de la Station Coupole.

We halen gemakkelijk IC 2539 naar de Luchthaven. De rit verloopt vlekkeloos en we halen de S-trein naar Halle (en Geraardsbergen). Er zijn van die dagen dat alles lukt, zelfs aansluitingen die niet eens op papier bestaan… Overigens laat de NMBS-site en app tegenwoordig verstek gaan als je verbindingen opzoekt met TEC-bussen. De TEC kan je wel nog een volledige verbinding met bus en trein voorschotelen. Al zou die ons aanraden in Philippeville over te stappen op de 451 naar Charleroi. Maar het is zo al ingewikkeld genoeg…

De treinlectuur.
Stieg LARSSON, Mannen die vrouwen haten. In 2004 een ware hype en dus las ik het boek toen niet. Maar ik moet het enkele jaren geleden uit zo een geïmproviseerd boekenkastje meegenomen hebben en nu is het tijd om eraan te beginnen.

Nicky LANGLEY, Malou.

Dat Clouseau volgend jaar optreedt in het Koning Boudewijnstadion is nog lang niet zeker. Naar verluidt willen de gebroeders Wauters dat het stadion eerst een andere naam krijgt: Clouseaustadion. En anders laten ze het afbreken, al zal daarvoor de hulp van de fans nodig zijn.

Uitgedrukt.

'ne snebber:letterlijk mond, maar meestal negatief; bij uitbreiding iemand die snauwend, vinnig of bits spreekt. Met dank aan Lode Pletinckx, auteur van Woordenboek van het Asses. Dat verscheen in 2003 en toen mocht je nog insinueren dat het meestal toegepast werd op vrouwen.

Waar Abraham de mosterd haalde.

Voor het schrijven van deze bijdragen maak ik vaak gebruik van twee zeer waardevolle sites, één over de Belgische spoorlijnen en een over de bussen in Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Het grootste probleem is dat van de informatisering: in de voorbije 20 jaar is het vrijwel onmogelijk geworden om nog aan papieren dienstregelingen te geraken en op het internet verdwijnen de oude dienstregelingen naarmate er nieuwe ingevoerd worden. Voor de trams maak ik nog al eens dankbaar gebruik van de Rail Atlas Vicinal van Stefan JUSTENS en Dick van der SPEK en van The Vicinal Story - Light Railways in Belgium 1885 - 1991 van W.J.K. DAVIES.

De wandeling.
De topogids die ons vandaag aanzet tot enige gezonde lichaamsbeweging is die van GR 571 met de ronkende titel Tour des Vallées des Légendes Amblève - Salm - Lienne. Hier zit ook een stukje geschiedenis in: GR 571 ontstond uit de samenvoeging van GR 571 (Amblève), GR 572 (Salm) en GR 578 (Lienne), drie GR's die de valleien van de vermelde rivieren volgden. Met GR 571 is een eind gekomen aan die drie lineaire GR's, waaruit een lusvormige GRP (met de P van Pays) is ontstaan.
Wij stappen vandaag van Chevron naar Targnon, allebei deelgemeenten of gehuchten van Stoumont: langs de GR is dat 12.31 km, waarvan 51% onverhard. Dat laatste verbaast ons wel, want het leek meer. Dat de zwaarste stukken ook onverhard waren zal wel niet vreemd zijn aan onze indruk. Want bepaalde delen stijgen toch behoorlijk sterk, zoals van de grafieken van de kaarten van NGI (topomapviewer) of routeyou ongetwijfeld af te lezen valt. Toch staat dit deel van deze GR als een huis en we quoteerden dan ook 18/20. Ik denk dat de foto's kunnen getuigen hoe mooi en afwisselend deze GR-tocht wel was!

voorbij Chevron

Le Rouge Thier

Het weer.
Licht bewolkt, erg warm (27° - thuis is het zelfs even 30.3° geweest), licht tot half bewolkt en een matige maar toch aangename wind.


De stafkaarten.
49/7-8 Stoumont (2020) - behoorlijk correct.

Hoe we er geraakten.
We doen nu eenmaal niet gemakkelijk toegevingen als het om OV gaat - als je wil, vind je altijd wel een reden om niet met trein en bus te reizen, zoals de meerderheid van de bevolking - maar vandaag leidt dat toch tot een redelijk absurde situatie. Even absurd als de dienstregeling van lijn 265 Aywaille - Lierneux - Verleumont. Toen we het vorige schuifje GR 571 afsloten, konden we even na halfzeven de bus nemen uit Chevron Neufmoulin naar Aywaille, maar denk nu vooral niet dat je het vervolg kunt aanvatten bij deze halte. De eerste bus van lijn 265 vertrekt om 12:10 aan Aywaille Station en brengt je naar Chevron Monument, op een kleine 3 kilometer van Neufmoulin. (Dat zou de woensdagbus van 13:00 wel gedaan hebben, maar dan zouden we pas tegen 14:00 aan de wandeling kunnen beginnen.) Dus konden we kiezen tussen 1. het deel tussen Neufmoulin en Monument laten vallen en als we deze GR ooit beëindigen moeten toegeven dat we ze niet helemaal hebben afgestapt of 2. het deel Monument - Neufmoulin 2 keer afleggen. We kozen voor dat laatste, de macht van de absurditeit. Op de kaartjes werd die verre aanloop naar Neufmoulin niet mee opgenomen, maar wij stapten dus wel meer dan 15 kilometer…
Dan leek de treinreis naar Aywaille en 's avonds uit Trois-Ponts wel een stuk eenvoudiger, al heb ik de aansluiting in Liège-Guillemins naar de IC naar Luxemburg nooit echt vertrouwd. Maar laat nu precies IC 408 zijn die ons wat ademruimte zou kunnen geven die IC zijn die beperkt is tot Leuven.
Voor de terugreis uit Targnon kunnen we via Trois-Ponts of Aywaille reizen. De bus naar Aywaille konden we niet halen en dus reden we eerst even van huis weg in de richting van Trois-Ponts. Maar op papier zou de treinreis terug moeten lukken, met dezelfde bedenking dat de aansluiting in Liège verre van zeker is.


Een beetje geschiedenis.
In essentie komt de busverbinding hier neer op de bediening van de vallei van de Amblève, al waren de eerste pogingen blijkbaar eerder geïnspireerd door de bediening van een sanatorium (Bourgoumont) en een preventorium (Stoumont). Tbc was nog niet onder controle: lijn 246 verbond Verviers met Spa en twee keer op zondag ook met Stoumont via Bourgoumont.
Halfweg de jaren 1950 kwamen er dan bedieningen met een meer toeristisch karakter: zo was er op een bepaald moment een busdienst Verviers - Trois-Ponts (R2467) en later Liège - Vielsalm, met 2 ritten (op R7 3!) die het volledige traject aflegden. Het duurde tot juni 1958 voor lijn 42a met dat nummer in het spoorboekje verscheen: de bus, die nog steeds uit Liège vertrok, werd - getuige het lijnnummer - nu echt beschouwd als een vervangingslijn voor de inderdaad niet rijkelijk bediende stoptreindienst tussen Rivage en Gouvy. Al snel werd de bediening van Liège gereduceerd tot 1 rit per dag: de bussen vertrokken voortaan uit Esneux, Poulseur of Comblain-au-Pont.
Later werd de lijn opgesplitst in een 42a/1 en een 42a/2 met als eind- of beginpunt Trois-Ponts. Het deel dat ons vandaag aanbelangt was 42a/1 Comblain-au-Pont - Trois-Ponts.
Tot 2015 was de busdienst niet zo erg gestoffeerd: toen werd de lijn vernummerd naar 142 en kreeg ze ook de gecadanceerde dienstregeling die ze vandaag nog altijd heeft, althans wat het gedeelte Aywaille - Trois-Ponts betreft. Voorbij Trois-Ponts naar Vielsalm en Gouvy is er geen gecadanceerde uurdienst meer.
Mooi meegenomen is dat lijn 142 zowel in Aywaille als Trois-Ponts aanvaardbare aansluitingen heeft met de IC Liège - Luxemburg. Dat verguldt enigszins de pil van de afschaffing van de meeste halten langs lijn 42 bij de invoering van IC-IR: Martinrive, Nonceveux, Lorcé-Chevron, Stoumont, La Gleize en Coo moesten er allemaal aan geloven. Remouchamps kreeg nog enkele jaren respijt: het station lag echter iets te ver van de grotten om succes te hebben en werd na enkele jaren ingeruild voor Coo.

Ik weet niet of iemand er iets aan heeft, maar we kwamen wel eerder in Targnon terecht. Een overzichtje:

De verbinding.

 *Aywaille Gare SNCB - **Chevron Monument - ***Stoumont (Targnon) - ****Trois-Ponts Gare SNCB

En wat we beleefden.
Ook rond dit moment van de dag hebben we de keuze uit 3 directe treinen naar Brussel-Zuid, waar we de IC naar Eupen kunnen nemen. Het wordt de eerste: de IC naar Turnhout. En dan wordt het uitkijken naar hoe IC 508 het doet: tja, als je zelfs zonder vertraging door de NZV geraakt, lijkt de toekomst fleurig, maar net voor Ans gaat het plots een stuk trager, we staan zelfs zo goed als volledig stil. Toch blijft de vertraging beperkt tot 2 minuten. De IC uit Luxemburg is aangekomen met 2 desiro's, maar daar blijft er een van achter in Liège. En die zit zo goed als vol met een jeugdige groep, waar we behalve achtergrondrumoer weinig last van hebben. Alleen in Rivage willen 5 van hen ook wel eens eerste klas proberen, maar die worden teruggefloten door een groepslid van dezelfde leeftijd.
In Aywaille kennen we ondertussen het café op de hoek van de "Place" en we hebben ruimschoots de tijd voor een koffie. Dat is altijd meegenomen, we kunnen ook nog terug naar het station, alhoewel dat strikt genomen niet nodig is: de bus bedient ook de halte Aywaille Place. Enkele minuten voor vertrek komt de bus al aan de halte Gare SNCB en we zijn niet de enige reizigers. Ik verbaas me er altijd over dat bussen die volgens de meest onwaarschijnlijke dienstregeling rijden toch nog een weliswaar beperkt clientèle hebben. Zelfs bij de halte Chevron Monument hebben we nog één medereiziger. De eerstvolgende bus aan die halte vertrekt morgen, om 12:35. De bus die wij genomen hebben is inderdaad de enige bus die de halte bedient…

Voor de terugreis hangt het er wat vanaf om hoe laat we de halte Targnon bereiken. Het wordt een busrit naar Trois-Ponts, waar we de IC naar Liège van 18:02 kunnen nemen, net buiten de spits dus, maar door de maximumprijs maakt dit niets uit. Twee desiro's rijden net niet leeg, maar toch komt een onverlaat van wie de telefoon blijkbaar vastgegroeid is aan zijn hand in eerste zitten. De tbg maant hem aan om toch maar te verhuizen en dat gebeurt bijzonder aarzelend, nadat de tbg nog even het verschil tussen een 2 en een 1 heeft onderwezen. De trein rijdt de hele weg met één minuut vertraging en als het daarbij blijft, zal de aansluiting naar Brussel wel meevallen. Ik merk zelfs dat de IC naar Oostende op perron 4 komt en in al mijn naïviteit denk ik even dat men eindelijk heeft ingezien dat men beide treinen - gezien de korte aansluitingstijd - maar beter op hetzelfde perron kan "ontvangen". Als de trein tussen Angleur en Liège volledig stilstaat en uiteindelijk met 4 minuten vertraging zijn eindstation bereikt, mag het een geluk heten dat ook IC 541 vlak voor Liège is stilgevallen. Maar er is meer aan de hand. Op perron 4 staat een leeg stel uit Aachen, dat pas na vele minuten het spoor vrij maakt voor de IC naar Oostende, die uiteindelijk met 9 minuten uit de Vurige Stede zal vertrekken. Zo lang heeft die trein stilgestaan voor Liège… En dus komt nu weer onze aansluiting in Brussel-Noord in het gedrang, maar dat probleem lost zichzelf op in Leuven: door een technisch defect dat door de treinbestuurder zal moeten worden opgelost, vertrekken we daar met 16 minuten vertraging. Overigens heeft IC 1941 zelf ook een kwartier vertraging, maar uiteindelijk nemen we IC 1741 naar Saint-Ghislain, die met "maar" 3 minuten in Halle aankomt, dus amper 14 minuten later dan ons oorspronkelijk voorziene aankomstuur. Het is echt al een tijdje geleden dat het nog zo chaotisch verliep. En achteraf bekeken liep het niet fout in Liège-Guillemins met de aansluiting naar en van Luxemburg. Want dat was vandaag echt wel onze voornaamste bekommernis.

De treinlectuur.
Heinrich BÖLL, Der Zug war pünktlich.
Nicky LANGLEY, Malou.

En maar zeuren over de begroting(en), terwijl de oplossing voor de hand ligt: herfederaliseer alles: zo kun je miljarden besparen op politici en op politiek personeel en alles zal nog beter draaien ook, zoals voor al de staatshervormingen.

Uitgedrukt.

ik kan alle toeln, b'alve betoeln. Spreekt wel voor zichzelf zeker: ik ken alle talen , behalve betalen.

Waar Abraham de mosterd haalde.

Voor het schrijven van deze bijdragen maak ik vaak gebruik van twee zeer waardevolle sites, één over de Belgische spoorlijnen en een over de bussen in Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Het grootste probleem is dat van de informatisering: in de voorbije 20 jaar is het vrijwel onmogelijk geworden om nog aan papieren dienstregelingen te geraken en op het internet verdwijnen de oude dienstregelingen naarmate er nieuwe ingevoerd worden. Voor de trams maak ik nog al eens dankbaar gebruik van de Rail Atlas Vicinal van Stefan JUSTENS en Dick van der SPEK en van The Vicinal Story - Light Railways in Belgium 1885 - 1991 van W.J.K. DAVIES.

De wandeling.
In 2001 verscheen Nieuw groot wandelboek Vlaanderen, een samenwerking tussen Vakantiegenoegens en Margit Sarbogardi, met 100 lusvormige tochten langs de mooiste wandelpaden van Vlaanderen. We zochten voor vandaag in ons programma 2026 een aardig tussendoortje en vonden een wandeling in Bekkerzeel, landelijke rust bij de grootstad. Het is een korte tocht van 7.130 km met een behoorlijk TWQ van 56%, de 2 keer 500 m van aanloop en einde inbegrepen. Zonder die km zou het TWQ op 65% liggen. Door een kleine aanpassing van het traject dat in het boekje stond, is die TWQ nog iets toegenomen. We volgen inderdaad heel veel veld- en voetwegen, in een heuvelachtige streek, die haar agrarisch karakter grotendeels heeft behouden. Topklasse, hoor ik iemand vragen? Ja, op voorwaarde dat je een stuk van de wandeling loopt met dopjes in de oren, want de E40 is soms akelig dichtbij: ik mat op een bepaald moment 75 dB. Je hoort het niet, maar je kunt het wel vermoeden als je de kaartjes (NGI of routeyou) bekijkt. Maar we quoteerden toch 14.5/20.

De foto's.

De Kerselaarweg. Gelukkig hoor je de E40 niet.

Heuvelachtig was het wel.

Het weer.
Licht bewolkt en geleidelijk warmer en warmer, tot 25° en meer.


De stafkaarten.
31/1-2 Dilbeek (2020) - voor het gevolgde traject erg bruikbaar.

Hoe we er geraakten.
Met lijn 216 kunnen we weinig aanvangen, want dat is de combinatie van een markt- en schooldienst. Dus wordt het zoeken hoe we vanaf de N9 het best kunnen aansluiten op het parcours uit de wandelgids. Dan lijkt de halte Asse Kruiskouterbaan best mee te vallen en daar passeert lijn R14 Brussel-Noord - Asse - Aalst met een frequentie van een bus om de 7 à 8 minuten. Uit Brussel-Noord vertrekt de bus om het kwartier, uit Simonis ook om het kwartier, maar zo dat voorbij Simonis een frequentie van een bus om de 7 of 8 minuten ontstaat. Wij geven er de voorkeur aan om uit Brussel-Noord te vertrekken (en aan te komen).
Er doet zich al enkele dagen iets heel eigenaardigs voor bij De Lijn: hun klok loopt fout en dat vermoedelijk in heel Vlaanderen: bussen die bijvoorbeeld om 9:07 gepland staan krijgen plots een theoretisch doortochtuur van 9:09. En nee, dat betekent niet dat de bus 2 minuten vertraging heeft, want het probleem doet zich de hele dag voor. Wel zie je dat een bus die toevallig echt om 9:07 komt, zogezegd 2 minuten te vroeg rijdt. Ik heb het probleem vandaag bij de klantendienst aangekaart, maar ik betwijfel sterk dat de operator begreep wat het probleem is. Het is trouwens niet de eerste keer dat dit gebeurt maar wel de eerste keer dat de decalage 2 minuten bedraagt.

Een beetje geschiedenis.
Bekkerzeel heeft eigenlijk nooit echt OV gekend: het was altijd aangewezen op de tram- of buslijnen die de N9 Brussel - Asse - Aalst volgden. (Enige uitzondering was een marktbus 216.)
We kunnen er ons over verbazen dat het tot het eind van de jaren 1930 duurde voor een geëlektrificeerde tramlijn Brussel met Asse (en Aalst) verbond. Die kreeg meteen een halfuurdienst, ook op zondag. De tramlijn werd opgedoekt in 1970. Bus A^L nam de rol over.
Met de basismobiliteit werden "nieuwe" lijnen ingevoerd: 212 snelbus Brussel - Aalst, 213 Brussel - Ternat - Teralfene - Aalst en 214 Brussel - Asse - Aalter.
Het is die laatste lijn die met de komst van de basisbereikbaarheid ging behoren tot het basisnet. Ze is hernoemd tot R14, de bussen vertrekken om de beurt in Simonis of Brussel-Noord, wat tot een voor De Lijn ongekende frequentie leidt. Vertrammen, zou ik zeggen…

Een weetje: de lijn heeft wat met het getal 14: als ik tot de jaren 1950 terugga, vind ik de lijn terug onder tabel 514, later verschijnt het nummer 214 en nu is het R14. Hetzelfde geldt trouwens voor een aantal lijnen in het Brusselse.

De verbinding.

 * Asse Kruiskouterbaan

En wat we beleefden.
In Aarschot wordt aan zowat alles gewerkt wat met treinen te maken heeft en IC 1708 rijdt uitzonderlijk tot Leuven. Voorts is het een probleemloze rit, al rijden we een tijd op het tegenspoor van lijn 96.We arriveren in Brussel-Noord met 5 minuten vertraging. Dat is eigenlijk nog vroeger dan gepland, want we hadden onze zinnen gezet op IC 1908. We hoopten al een vroegere bus te kunnen nemen, maar De Lijn laat eens te meer verstek gaan: de bus is afgeschaft en dus hebben we geen minuut gewonnen.

Een gelede Citea pikt ons op aan de instaphalte en naarmate de rit vordert komt de bezetting hoger en hoger te liggen. We beginnen meteen met een omleiding, maar het is niet die omleiding die voor 6 minuten vertraging zorgt. Als de verkeerslichten hier toevallig in een NVA-vrije samenleving zouden afgestemd worden op het OV, zou de bus vermoedelijk gewoon op tijd kunnen rijden. Overigens zijn er wel vroegere ministers van mobiliteit geweest die de koe evenmin bij de horens gevat hebben.

De terugrit gebeurt ook met een gelede Citea en naarmate we Brussel naderen, loopt die aardig vol, met instappende en/of uitstappende reizigers aan zo goed als elke halte. Toch komen we op tijd in Brussel-Noord aan.

We laten de S-trein rijden en nemen IC 1935, twee Deense neuzen. In Brussel-Zuid stappen nogal wat NMBS-lui op die net hun ochtendshift beëindigd hebben.

De treinlectuur.
Gezien de korte ritten gingen er geen boeken mee.

PISA valt weer danig tegen. Maar stilaan wordt de test zelf in vraag gesteld in pers en politiek. Zo leiden ze handig de aandacht af van de teleurstellende resultaten. Gekende truc…

Uitgedrukt.
de platt(e)(n) uithangen: proberen met vleierij zijn doel te bereiken, zich onderdanig voordoen

Waar Abraham de mosterd haalde.

Voor het schrijven van deze bijdragen maak ik vaak gebruik van twee zeer waardevolle sites, één over de Belgische spoorlijnen en een over de bussen in Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Het grootste probleem is dat van de informatisering: in de voorbije 20 jaar is het vrijwel onmogelijk geworden om nog aan papieren dienstregelingen te geraken en op het internet verdwijnen de oude dienstregelingen naarmate er nieuwe ingevoerd worden. Voor de trams maak ik nog al eens dankbaar gebruik van de Rail Atlas Vicinal van Stefan JUSTENS en Dick van der SPEK en van The Vicinal Story - Light Railways in Belgium 1885 - 1991 van W.J.K. DAVIES.

De wandeling.
De Gaume heeft als wandelgebied eigenlijk maar één nadeel: je bent toch zo lang onderweg voor je de eerste stappen kunt zetten. Maar in de loop van de jaren is men wel veel aandacht gaan besteden aan het wandeltoerisme. Dat heeft o.a. geresulteerd in het uitbouwen van een net met 6 lange lussen. Wij sluiten vandaag lus 4 La terre du milieu et ses légendes af, met een korte tocht van 12.6 km tussen Èthe en Virton. Oorspronkelijk stond Buzenol - Virton op het programma maar dat lange traject hebben we wijselijk opgesplitst in Buzenol - Èthe en Èthe - Virton. Het deel uit Buzenol, dat ondertussen trouwens niet meer bereikbaar is met het OV, heb ik beschreven in een bijdrage van 6 juni 2024. Het nadeel van de opdeling was wel dat we in Èthe ongeveer 1.5 km naar het centrum (en de bus) moe(s)ten stappen; voeg daar vandaag nog de afdaling naar het station van Virton aan toe, en je zit algauw aan een kleine 3 km buiten het bewegwijzerde parcours. Als je de tocht als geheel beschouwt, kom je aan een TWQ van 49%, als je de eigenlijke wandeling bekijkt kom je toch aan 62%. Eigenlijk kun je dit parcours een echt bostraject noemen, dat alleen bij het naderen van Virton plaats ruimt voor eerst weiden en vergezichten en dan de bebouwing en het verkeer in Virton. We quoteerden 16.5/20.

Als naar gewoonte kun je kiezen tussen een kaartje van het NGI en een van routeyou.

We konden genieten van soms erg mooie boswegen.

De Ruisseau de Rabais is hier een vijver geworden. De toeristen van de naburige vakantiehuisjes kunnen er maar wel bij varen - zwemmen is verboden.

Alle foto's vind je hier.

Het weer.
Zalig: een temperatuur net boven 20°, bewolking die nooit opdringerig werd en ruimte liet voor de zon en een zwakke wind.

De stafkaarten.
71/1-2 Virton (2017). Kan ermee door…

Hoe we er geraakten.
Om Èthe te bereiken hadden we niet zo heel veel keuze: bus 19 Arlon - Virton bedient elk uur het dorp Èthe en dus hadden we een lange treinreis naar Arlon voor de boeg (langer dan naar Londen en Parijs!). Voor de terugreis konden we gelukkig beroep doen op een P-trein naar Libramont, want de L Arlon - Virton - Libramont geeft geen aansluiting meer in Libramont op de IC naar Brussel. Op elk ander uur van de dag waren we voor de terugreis opnieuw op Arlon aangewezen geweest.

Een beetje geschiedenis.
Virton (oorspronkelijk Virton-Saint-Mard maar na de gemeentefusies gewoon Virton, wel nog altijd met telegrafische afkorting MSM) was een knooppuntje tussen de lijnen 155 Marbehan - Montmédy en 165 Libramont - Arlon. Lijn 155 werd voor reizigers geopend in 1873 tussen Marbehan en Virton-Saint-Mard en verder naar Lamorteau en Montmédy in 1881. Voor lijn 165 was het wachten tot 1879. Veel langer dan het begin van de jaren 1950 zou de eerste het niet trekken. Vlak voor de afschaffing reden er nog 6 reizigerstreinen tussen Marbehan en Virton, alle gesleept en met de 3 klassen. Voorbij Virton reden er ook 6 treinen, waarvan 2 tot Montmédy en 4 tot Lamorteau, met indrukwekkend stations- en douanegebouw.
Dan was de bediening van lijn 165 Libramont - Arlon beter gestoffeerd, met afhankelijk van de richting 8 of 11 treinen. De meeste hiervan werden uitgevoerd met autorails - we schrijven nog altijd 1950 - en waren beperkt tot Bertrix; 3 treinen reden door naar Libramont.

In 1960 was het gebruik van autorails (TA, maar vooral TT) zo goed als veralgemeend. Een trein uit Virton bereikte zelfs Bastogne-Sud, maar de echte uitschieter was een zondagstrein Virton - Schaarbeek. In de andere richting hadden alle treinen Arlon als eindbestemming. Ook voor Virton had de invoering van IC-IR in 1984 verregaande gevolgen: de reizigersdienst naar Arlon werd opgeheven, in de andere richting werd een 2-uurdienst Virton - Bertrix - Libramont - Bastogne-Sud ingericht. Lang zou dat niet duren: in 1993 werd Libramont - Bastogne "tijdelijk" een busdienst door de erbarmelijke staat van het spoor op lijn 163. De trein zou er nooit meer terugkeren. De twee-uurdienst Virton - Libramont werd gelukkig behouden.

Meer, vanaf december 2006 werd de verbinding doorgetrokken naar Arlon en een jaar later kregen ook Messancy, Aubange en Halanzy een voor de regio kenmerkende 2-uurdienst.

En nog meer, vanaf december 2017 kreeg de verbinding een uurbediening. Voor een keer loopt het verhaal niet dood, al betwijfel ik of je hier van een springlevende toestand kunt spreken.

Nog even een "specialleke:" in 1984 werd een nieuwe treinreeks ingevoerd: de T-treinen, toeristische treinen die in het toeristisch seizoen reden. Ongetwijfeld de meest opvallende is de T 9915, die in 1984 ingevoerd werd tussen Brussel en Virton! In 1989 vertrok de trein zelfs uit Braine-le-Comte, wat ons toeliet in Halle de rechtstreekse trein te nemen tot Virton. In het begin reed de trein met (veel te) lange samenstellingen M2 (van Schaarbeek of Brussel-Zuid), later kwam een kort stel (4 M2 van FMS) de dienst uitmaken. Dit was de dienstregeling:
Braine-le-Comte 7:09 - Tubize 7:17 - Halle 7:21/7:22 - Brussel-Zuid 7:31/7:35 - Brussel-Centraal 7:38/7:39 - Brussel-Noord 7:42/7:47 - Brussel-Schuman 7:55 - Brussel-Leopoldswijk 7:58 - La Hulpe 8:09 - Genval 8:12 - Rixensart 8:15 - Ottignies 9:19/9:21 - Gembloux 8:31/8:32 - Namur 8:44/8:56. Tot hier sleepte een elektrische loc (veelal van de reeks 23) de trein, in Namur nam een diesel van de reeks 52 haar taak over. Dat verklaart de lange stilstand. Verderop werd het Jambes 9:00 - Lustin 9:10 - Godinne 9:14 - Yvoir 9:21 - Dinant 9:28/9:30 - Anseremme 9:38 - Gendron-Celles 9:45 - Houyet 9:52 - Beauraing 10:02 - Pondrôme 10:10 - Vonêche 10:19 - Gedinne 10:29 - Graide 10:36 - Carlsbourg 10:41 - Paliseul 10:45 - Bertrix 10:56/10:57 - Florenville 11:14 - Pin 11:19 - Virton 11:37. Een aantal van de vermelde halten sneuvelde nog bij latere bezuinigingscampagnes…

In het zomerseizoen van 1990 reed deze trein voor het laatst. Dat was het moment waarop T-treinen Dinant - Houyet werden ingelegd ten behoeve van de kajakkers, die alsmaar talrijker werden.

De verbinding.

 * Arlon Gare Quai 2 - ** Èthe (Église)

En wat we beleefden.
Rond 8 uur kunnen we met een drietal treinen naar Brussel-Zuid sporen en we zijn vroeg genoeg voor de eerste daarvan (P 7802), die bestaat uit 3 Deense neuzen. Zeker vooraan de trein is er plaats zat. IC 2108 raakt vlot tot Brussel-Luxemburg, maar vanaf la Hulpe gaat het plots minder snel, met 5 minuten vertraging bij aankomst in Ottignies tot gevolg. Maar vanaf Ciney rijden we al opnieuw stipt. Alleen het binnenrijden van Arlon veroorzaakt een minuutje vertraging.

De apps willen ons doen overstappen op de bus van lijn 19 aan de halte Arlon Espace Semois, maar apps kunnen misschien wel goed rekenen, maar het ontbreekt hen aan gezond verstand. Het aangewezen overstappunt is uiteraard Arlon Gare. Maar de bus rijdt eerst een rondje langs de bovenstad en de Espace Semois ligt inderdaad gewoon aan de andere zijde van lijn 162 en dat kan bij een vertraging van de trein van een kwartier of iets meer nuttig zijn, maar vandaag is er geen probleem. Meer, als we aan de halte Espace Semois zouden zijn ingestapt, zou dat in een ondertussen bomvolle bus zijn geweest: het is woensdagmiddag en zoals overal zijn veel scholieren al op pad voor het middaguur. Die drukte is vermoedelijk de oorzaak van de vertraging van 4 minuten in Èthe. Daar eten we onze bokes op op de trappen die naar de kerk leiden en we kunnen ons alleen maar verbazen over hoeveel bussen hier op deze woensdagmiddag voorbijkomen.

Voor de terugreis kunnen we handig gebruik maken van de P-trein naar Libramont. Die geeft daar een ruime aansluiting met de IC naar Brussel, anders dan de L-treinen die daar aankomen op het moment dat de IC vertrekt. Ongelooflijk toch dat de NMBS het vertikt om de dienstregeling van die L-trein aan te passen aan de gewijzigde dienstregeling van de IC. De bezetting van de P-trein is uiterst laag, hopelijk is dat op andere dan de woensdagavond niet het geval.

De IC naar Brussel rijdt de hele tijd prima op tijd: in alle stations wordt precies op het voorziene uur - op enkele seconden na - aangezet. Tussen Ottignies en Brussel-Luxemburg gaat het zelfs 5 minuten sneller dan voorzien. In Libramont zijn twee vrijbuiters ingestapt, van wie al snel bij de controle blijkt dat ze geen biljetten hebben. De administratie zal voor de rest zorgen; de tbg is zo vriendelijk hen erop te wijzen dat ze in eerste zitten en dat de regularisatie hen dan nog meer zal kosten. De vrolijke krapuultjes verhuizen toch maar; ze zullen zoals zovelen wel in Namur aankomen en vermoedelijk nooit de boete betalen.

De L-trein naar Edingen bestaat uit twee duikbrillen, nu de zomer weer voorbij is. We zullen met een kleine vertraging in Halle aankomen. We hebben er 434 treinkilometers opzitten, zonder problemen, net zoals onze wandeling, trouwens.

De treinlectuur.
Ilja Leonard PFEIJFFER, Alkibiades. Die is echt te zwaar om hem mee te nemen. Het is een roman die waarschijnlijk beter gedocumenteerd is dan veel doctoraatsthesissen geschiedenis die vandaag worden ingediend.
Nicky LANGLEY, Malou.

Maak maar wat babies, zegt de burgemeester van Antwerpen. Kunnen we die later als kanonnenvlees inzetten tegen de vijand, nadat we eerst hun kindergeld hebben afgeschaft en het schoolgeld hebben verhoogd…

Uitgedrukt.

Es da' wel vandoen? (Wij zeggen vandoeng). Het is een eenvoudige deze keer: is dat wel nodig?

Waar Abraham de mosterd haalde.

Voor het schrijven van deze bijdragen maak ik vaak gebruik van twee zeer waardevolle sites, één over de Belgische spoorlijnen en een over de bussen in Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Het grootste probleem is dat van de informatisering: in de voorbije 20 jaar is het vrijwel onmogelijk geworden om nog aan papieren dienstregelingen te geraken en op het internet verdwijnen de oude dienstregelingen naarmate er nieuwe ingevoerd worden. Voor de trams maak ik nog al eens dankbaar gebruik van de Rail Atlas Vicinal van Stefan JUSTENS en Dick van der SPEK en van The Vicinal Story - Light Railways in Belgium 1885 - 1991 van W.J.K. DAVIES.

04.08.2026
We hadden het zelf nog niet meegemaakt, maar vandaag hadden we prijs. Via de app had ik geprobeerd om een flexbus te bestellen die ons van Watervliet Dorp naar Eeklo Station moest brengen, maar de app wist te melden dat er geen bus beschikbaar was, tenzij ongeveer 2 uur voor het gevraagde tijdslot. Dat was voor ons onmogelijk: we moesten nu al om 6:46 vertrekken om de 20km tussen Breskens en Watervliet te stappen en nog vroeger kon echt niet. Dan maar geprobeerd om een uur later te reizen, maar opnieuw zonder resultaat. In een laatste poging om alsnog een rit te versieren, probeerde ik dan maar eens telefonisch, maar de bediende kwam niet verder dan wij. Dat flexvervoer wordt altijd voorgesteld als dé oplossing als er geen vaste lijn rijdt, maar blijkbaar is dat de zoveelste luchtbel waarmee de busreizigers zoet gehouden worden. We stappen dus niet van Breskens naar Watervliet. (Overigens moesten we sowieso overstappen in Kaprijke op een vaste lijn, dat zijn nu eenmaal de modaliteiten.)

17.08.2026
Vroeger lachten we ermee, de maandagziekte. Ik heb geen cijfers maar wel de indruk dat bussen op maandagmorgen meer uitvallen dan op andere momenten van de dag/week. Ik weet evenmin of het de bussen of de chauffeurs zijn die dan wat makkelijker ziekjes zijn.

22.08.2026
Ik vraag me af waarom chauffeurs toch de achterste deur openen als er klaarblijkelijk geen uitstappende reizigers zijn. Je ziet reizigers met slechte of oneerlijke bedoelingen in dat geval - soms met velen - instappen langs de achterdeur en het aantal dat ontwaardt is verwaarloosbaar.

30.08.2026
Voor de zoveelste maal wordt Halle ontoegankelijk en al helemaal voor de bussen die in een ruime boog rond de stad moeten rijden. Het aantal wielerwedstrijden, loopwedstrijden, stoeten, kermissen… ligt stilaan zo hoog als het aantal leegstaande panden in de binnenstad.