Naar de inhoud

Tisallemaiet

Deze blog beoogt een duplicaat en/of een voortzetting van de blog Tisallemaiet (https://www.bloggen.be/tisallemaiet) - © J. Bauwens, Serskamp
akke.beakke.be
Deze blog beoogt een duplicaat en/of een voortzetting van de blog Tisallemaiet (https://www.bloggen.be/tisallemaiet ) - © J. Bauwens, Serskamp
Woensdag 23 september 2026

Het fantoom (vervolg 5)

Het fantoom (vervolg 5)

3368014-22a1720a976428db5e0abe0ea85e2bfe.jpg

Het Proto-Indo-Europees is een taal die nooit geschreven werd maar die verondersteld wordt aan de gemeenschappelijke oorsprong te liggen van de Indo-Europese talen zoals onder meer het Nederlands, het Latijn, het Grieks, het Russisch, het Iers, het Perzisch, het Sanskriet - in totaal een vierhonderdtal. In die veronderstelde oertaal zit de stam 'beh'1 waaruit honderden woorden voortgekomen zijn met betekenissen zoals 'licht', 'verschijning' en 'spraak'. In het Oudgrieks corresponderen daarmee onder meer de woorden φαίνειν/ 'phaínein' en φαντάζειν/'phantázein' die 'zichtbaar maken' of 'tonen' betekenen; φαντάζεσθαι/'phantázestai' of 'verschijnen' en φάντασμα/'phántasma' of 'verschijning'; in het Klassiek Latijn: 'phantasma' of 'geestverschijning', 'schijnbeeld'; in het Volkslatijn: 'fantauma' en 'phantagma' of 'spook', 'illusie'; in het Oudfrans: 'fantosme' en 'fantasma' wat wil zeggen: 'waanbeeld', 'illusie' of 'spook'; in het Middelnederlands: 'fantoem' met als betekenis 'waanidee' of 'zinsbegoocheling', vandaag geëvolueerd tot het woord 'fantoom'.

Een fantoom blijkt aldus iets dat voortkomt uit iets anders, iets dat zijn eigen bron niet is doch dat verwijst naar een of andere bron die echter niet aanwezig is - in tegenstelling tot het fantoom, het verschijnsel waarvan wij kennisnemen. Het fantoom is het schijnsel dat voortkomt uit de lichtbron, de spraak die voortkomt uit de spreker, het gevolg dat wordt voortgebracht door een of andere oorsprong, het kind als het ware dat uit een moeder is geboren zoals het licht geboren wordt uit de zon, de getuige die ons vertelt over iets dat we zelf niet zagen. Paradoxaal genoeg is het fantoom derhalve datgene wat ons bereikt terwijl de bron zelf afwezig blijft want men is wellicht geneigd om te denken dat het fantoom de afwezige is.

Het fantoom is wat ons bereikt terwijl de bron ervan altijd verborgen blijft en zo moeten we het stellen met de fantomen van de dingen, de fenomenen - het woord 'fenomeen', zoals ook het woord 'fase' - is geconnecteerd met het woord 'fantoom'.

Fenomenen staan niet stil, zij vloeien in andere fenomenen over en zo bijvoorbeeld vloeien woorden over in andere woorden, waarbij hun betekenissen overvloeien in andere, verwante betekenissen en soms waaieren die betekenissen zo ver uit, dat er woorden ontstaan met betekenissen die heel ver verwijderd lijken van de oorspronkelijke. Hiermee volgen zij het voorbeeld van het leven dat zich voortplant en vertakt, differentieert, divergeert, totdat het alles bestrijkt wat maar enigszins mogelijk is.

Maar geen fenomeen kan bestaan zonder zijn oorsprong; er is geen schijnsel zonder lichtbron, geen taal zonder spreker, geen gevolg zonder oorzaak. De vraag is alleen of er één ultieme oorsprong is, één bron waaruit het allemaal opwelt, ofwel of dit een illusie is. En in dat geval zijn alle fenomenen op hun beurt bronnen - van andere fenomenen - en zijn alle bronnen in wezen slechts fenomenen - van bronnen die op hun beurt fenomenen zijn, wellicht zoals alle kinderen voortkomen uit moeders die zelf kinderen van weer eerdere moeders zijn zonder dat een oermoeder hoeft te bestaan waaruit zij allemaal zouden ontspringen.

De verwantschappen onder de woordbetekenissen doorheen de tijd volgen het voorbeeld van het leven zelf en wij beelden ze af in de kunst en bij uitstek in de muziek waar een leidmotief een muziekstuk samenhoudt doorheen de tijd die het bestrijkt en er de rode draad van vormt. Die rode draad ligt aan de basis van de harmonie, zoals de onderschildering van een schilderij waarin reeds de vormen aanwezig zijn welke zich aan elk oog behalve aan het schildersoog onttrekken: de schilder ziet ze, niet omdat ze op het doek staan want hij kijkt via het doek naar een wereld die nog niet bestaat terwijl die wel in zijn bereik ligt omdat hij een 'ziener' is, waaronder we verstaan: iemand die ook zonder ogen ziet omdat het hier een zien betreft van dingen uit een andere wereld.

De schilder accentueert de vormen van de onderschildering zoals hij ze ziet, zoals zijn geest ze projecteert - zijn geest die niet behoort tot deze wereld maar die aan deze wereld aldus vorm geeft: de materie is er reeds, als Chaos, zoals de mens voor zijn bestaan er is als klei, maar de lichamen moeten uit het stof worden gehaald en bij de Hellenen gebeurt dat middels de kracht van Eros, die de schilder of de dichter is ofwel bezielt. De kunstenaar als instrument van Eros die de Chaos bevrucht en we schrijven die twee met kapitalen omdat zij goden zijn.2

De fenomenologie, omstreeks 1900 ontstaan bij Edmund Husserl, leerling van Franz Brentano, bestudeert de fenomenen en tracht op basis daarvan tot de essentie door te dringen en dit in tegenstelling tot andere filosofische stromingen die vertrekken vanuit veronderstelde essenties waaruit dan de fenomenen worden afgeleid. Men gelooft niet in een god om vervolgens zijn schepping te verklaren maar men onderzoekt de verschijnselen, de fenomenen of de fantomen. Die benadering van de realiteit staat haaks op het microreductionisme en het materialisme dat onze wereld beheerst en naar den duvel helpt: het is een filosofie van de geest, allerminst simplistisch en zeker niet tegemoet komend aan de eis van de verwende consument met zijn klein rugzakje waar hij alsnog alles in wil kunnen proppen. De fenomenologie laat zich niet vangen door het essentialisme, zij neemt vrede met de fantomen die zij onderzoekt; ook wil zij de dingen niet inpassen in eigen theoretische constructies maar ze laat ze voor zichzelf spreken, zoals de componist doet die getuigt dat de muziek zichzelf schrijft en zoals de schilder doet wiens schijnbaar witte doek een venster op de hogere wereld is. Het zien van de schilder is bij de fenomenoloog de 'Wesensschau', waardoor de werkelijkheid wordt 'verstaan' en niet herleid tot kennis waarvan men zich dan de bezitter kan wanen.

En zo situeren de waanbeelden zich niet binnen de geesteswetenschap van de fenomenologie of de studie der fantomen maar wel daarbuiten, namelijk in de materialistische benaderingen van de realiteit die, terwijl zij geloven dat zij nuchter zijn en bij de feiten blijven, alleen maar de waanzin voeden, de illusie dat zij het Zijn kunnen inpakken in de doos van de kennis - die kennis is een fantoom.

(J.B., 23 september 2026)

2Cf. Kris Vansteenbrugge, Uit het schuim van de zee. De Griekse mythologie in 136 verhalen, Kris Vansteenbrugge 2012 (2011), pp. 13-15.

 






Dinsdag 22 september 2026

Het fantoom (vervolg 4)

Het fantoom (vervolg 4)

Een angstaanjagende stroming in de hedendaagse kunst betreft de zogeheten gemutileerde poppen waarvan de zeggingskracht bijzonder groot blijkt, getuige de shock die zij veroorzaken bij vrijwel elke toeschouwer. Een beeldend kunstenaar getuigt: "(...) Ooit een 8-tal [portretten van specifiek gemutileerde poppen] op een expo gezet, en de reacties logen er niet om: bepaalde kinderen mochten niet kijken van de moeder; een andere jongen van ik schat zo'n 11 jaar stond stokstijf te kijken."1 De shock van deze kunstuiting is dermate heftig dat het gemutileerde beeld bij uitstek dat het (zelden vermelde en bijna onzichtbaar geworden) kruisbeeld is, een ganse (soms macabere) cultuurgeschiedenis om zich heen heeft weten te creëren.

De achterliggende bedoelingen kunnen variëren maar vaak beeldt de verminkte pop een menselijk trauma uit. Pioniers, uiteraard allen in het spoor van Jeroen Bosch (1450-1516), zijn onder meer Goya, Ensor, Munch, Redon, Kubin, Egon Schiele en de Dadaïsten.2

Verder is er de tot het magisch-realisme en het surrealisme gerekende Hans Bellmer (1902-1975) wiens potloodtekeningen en etsen, arabesken van wellustige, vaak geschonden vrouwenlichamen zijn, zoals op het titelblad van de uitgave van 1954 van l'Histoire d'O van Pauline Réage.

Bellmers poppen die misvormde lichamen voorstellen, zijn een protest tegen de nazi-cultus van het Arisch perfecte lijf. Eveneens getraumatiseerd door de oorlog en meer bepaald door zijn job bij het luchtafweergeschut, maakt Paul Wunderlich (1927-2010) de sculptuur Raubvogel, een kruising tussen een adelaar en een gevechtsvliegtuig.3 De Dada-kunstenaar George Grosz fotografeerde 'ontaarde' poppen in een antifascistisch verzet, toegejuicht door André Breton en de Franse surrealisten. De gebroeders Chapman creëerden met de 'Hellscapes' een inferno waarin nazi-soldaten massaal worden verminkt en afgeslacht door skeletten - een speelgoedvariant op de industriële massavernietiging van de Shoah.

Kunstverklaarders verwijzen onder meer naar Das Unheimliche waarin Sigmund Freud verklaart dat gemutileerde poppen ons shockeren omdat ze onze kwetsbaarheid blootleggen, het trauma en het misbruik die lichamen moeten ondergaan, zoals bij Jordan Wolfson en Cynthia Edison: wie zijn wij? De objecten bevinden zich in een angstaanjagende droomwereld waar zij protesteren tegen de oorlog, de schijn van mannelijkheid, het patriarchaat, het fatsoen of het misbruik van de vrouw. Zo monteren Grete Stern en Remedios Varo het hoofd van de huisvrouw op haar apparaten om aldus haar lot (van moderne slavin) aan te klagen.

Naast Berlinde De Bruyckere (met haar gefragmenteerde paarden en wassen mensentorso's verwijzend naar de chirurgie) en Johan Muyle (met zijn griezelig speelgoed) vervoegt ook Dirk D'Hulster de varianten op de Belgische traditie van het surrealisme (René Magritte, Paul Delvaux ) en de groteske (Dirk Biddeloo) met in het brandpunt de dood in het geweld (De geboorte van de oorlog) en in de ziekte (het kunstboek Metastasis - met audio).

Metastasis of uitzaaiing verwijst op een acute manier naar het lichaam dat op een verborgen manier van ons vervreemdt door ziekte, steeds massaler, in het zog van de milieuverloedering: de poppen worden medisch en anatomisch materiaal zoals in The Anatomical Study.4

Zoals ook Gary Hill en Hoda Siahtiri (stemvervorming), Yann Leguay (destructie van de geluidsbron) en Aminata Soumaré (gedeconstrueerde media-archieven) trauma's weergeven met gemanipuleerde geluiden, verrijkt ook D'Hulster zijn sculpturen niet alleen door ze te transformeren (middels variaties maar ook met video-effecten) maar vooral door ze te koppelen aan geluidskunst. Geluiden versterken het effect van de mutilatie: het trauma wordt hoorbaar in het gekraak en in het machinaal lawaai.

In de muziekvideo De geboorte van de oorlog worden de poppen 'puppets on a string' in het theater van geweld en dood. Commentaren wijzen erop dat daarin de artiest tevens een subtiele reminiscentie brengt aan de stillevens van de Vlaamse Primitieven en aan de pioniers van de fotografie.

De vrees bestaat dat de soms overstelpende uitleggingen van kunstcritici afbreuk doen aan het directe effect van het object dat, getuige de woorden van de artiest zelf, de toeschouwer sowieso en onmiddellijk paralyseert. De kunstkritiek beroept zich op de dieptepsychologie van Freud en expliceert hoe de verminkingen de wreedheid van de oorlog symboliseren waarbij de pop evolueert van speelgoed naar karkas. Maar De geboorte van de oorlog wordt door critici terecht "een universeel requiem voor de onschuld" genoemd en "een dystopische oorlogsfabriek waar menselijke lichamen louter grondstof zijn."

In der Beschränkung zeigt zich der Meister en daaraan ook ontleent het harde metier met zijn bedrieglijke eenvoud van pen, potlood en penseel, zijn succes. Het wordt door slechts weinigen beheerst en is de vrucht van levenslange toewijding en vaak ook, niet te onderschatten, een kluizenaarsbestaan. Ver van alle glitter en glamour en middels onverdroten dagelijkse noeste arbeid, ontplooit zich moeizaam het oeuvre van de artiest met als patroonheilige 'Sint Vincent'. Daar tegenover worden de nieuwe stromingen soms periodieke opflakkeringen van curiositeiten genoemd en dikwijls is een gebrek aan vakmanschap de reden voor een overstap naar indrukwekkender productiemiddelen - iedereen kent het voorbeeld van de verfilmde roman, die wellicht altijd in de schaduw van het boek en van het doek zal blijven staan. Maar in het werk van Dirk D'Hulster is dit zeker niet het geval.

Dikwijls ook genieten nieuwe kunstvormen geruchtmakende exposities en gesofisticeerd commentaar terwijl zij de tand des tijds niet kunnen doorstaan, onder meer daar de materialen van de installaties vaker vluchtig zijn maar ook complex doch ook op dit punt blijft dit werk waarschijnlijk overeind.

Wel is het in het licht van de jongste geopolitieke wendingen niet onmogelijk dat machthebbers er opnieuw beslag op leggen zoals ten tijde van de beeldenstorm en van de beruchte 'index' van de katholieke kerk. Geslaagde geëngageerde kunst is immers de nachtmerrie van de tiran, het fantoom der potentaten.

(J.B., 22 september 2026)

1Dirk D'Hulster over een van zijn exposities.

2Goya met Saturnus die zijn vrouw verslindt, Ensor met zijn maskers, Munch (De schreeuw), Redon (De cycloop), Kubin (Zwarte massa en nog andere nachtmerries), Egon Schiele en de Dada-beweging: de Dadaïstische poppen van Hannah Höch en John Heartfield zijn assemblages van onderdelen van poppen en van oorlogstuig verwijzend naar de verminkte frontsoldaten.

4 Dit werk werd geselecteerd voor Radiophrenia Glasgow 2020. D'Hulster won ook de prestigieuze Kunstprijs Pieter Braecke.

 

Maandag 21 september 2026

Het fantoom (vervolg 3)

Het fantoom (vervolg 3)

Omdat het uiteindelijk de kou van de ziel is die ons velt en niet die van het lijf, is het laatste een fantoom ofwel een leugen en niet het eerste, zoals ons in deze tijd wordt voorgezegd van op het preekgestoelte van de demonen. Wel vindt de ziel haar afbeeldingen in de wereld van de stof, de schaduwen van wat haar aangaat en dat zijn de stekeldoornen die men helemaal niet zien kan maar die alsnog verbeeld worden door kunstenaars die, zoals eerder gepoogd om te verwoorden, de poorten zijn naar de hogere oorden.1

Petroesjka, en in onze contreien Tony, de meest geslaagde onder vele andere, zijn poppen die levende mensen terechtwijzen die zich als ziellozen gedragen en zij doen dat zoals de zich heilig achtende geschriften, de gedichtsels, verhalen, drama's, liederen en nog andere literaire creaties dat doen. Edoch, de beeldende kunsten zijn directer en daarom ook heftiger en noodlottiger: ook als men na de door de nieuwsgierigheid gedreven blik onmiddellijk van het artefact wegkijkt, heeft men het al helemaal gezien; het heeft ons al veroordeeld zonder dat wij nog in staat zijn om het verdict ongedaan te maken of er voor op de vlucht te slaan.

Het beeld is daarom zoals de bliksem en de enig mogelijke bliksemafleider is de negatie van de kunst, hetzij door de artiesten te behandelen alsof zij honden waren, hetzij middels retoriek of leugenaarskunst, gesofisticeerd commentaar die al het schone kapot kan praten: de toehoorder wordt op die wijze de oren gestopt voor wat het werk te zeggen heeft en hij zal het kopen, wat gelijkstaat aan verslinden en verslinden is wat honden doen. Gedoemd om te mislukken weliswaar want kunstbezit vindt zijn enige zin in de expositie van de artistieke werken.

De 'poppen' die vandaag de aandacht trekken, zijn gemutileerd en wat zij ons te vertellen hebben is niet min.

(J.B., 21 september 2026)

1Cf.: J.B., Orpheus en Eurydicè, onder meer in deparagrafen 3, 6 en 8: https://blogimages.seniorennet.be/tisallemaiet/attach/182091.pdf

 

Maandag 21 september 2026

Het fantoom (vervolg)

Het fantoom (vervolg 2)

Bezit is een fantoom waar men er teveel van heeft, anders behoort het tot het lichaam dat immers eten moet, zich kleden en beschutten. De moeilijke grens tussen het nodige en het overbodige is 'genoeg' en die grens wordt bepaald door het geweten en meer specifiek door de vraag of men in vrede iets bezitten kan dat anderen moeten missen. Uiteraard, het hemd is nader dan de rok maar kou is makkelijker te verdragen door het lijf dan door de ziel en een ziel krijgt kou van zodra zij eraan verzaakt om het voorbeeld te volgen van Sint-Maarten die een stuk snijdt van zijn mantel om de bedelaar mee te verwarmen. Wie men in de kou laat staan, zal een scherpe doorn zijn in het zielenoog totdat men zich erbarmt: de eigen lichamelijke pijn is een fantoom vergeleken bij die van een ander omdat andermans leed die stekeldoorn meebrengt die nimmer wijkt totdat wij afzien van het goed dat we begeren. Immers, ons teveel is, zo helder als een waterdruppel, andermans goed en totdat wij er afstand van doen, blijft het ons bij als een fantoom. Fantoom in de zin van het Duitse Gespenst: het onophoudelijke spinnen waarvan de activiteit verwant is met de leugen of de vlucht die nooit een einde kunnen kennen: de leugen niet omdat de waarheid immer blijven zal en evenmin de vlucht.

Het gespin van fantomen is regelrecht in strijd met de groei van het leven. Het laatste gebeurt van binnen uit, spontaan, als een gift, een bron: het is een cornucopia, een hoorn des overvloeds.1 Voor het eerste daarentegen draaien wij zelf op ten koste van die groei, want fantomen leggen beslag op elk ogenblik van de tijd die ons is toegemeten en zij laten geen van onze krachten ongebruikt.

(J.B., 21 september 2026)

1De Cornucopia is de hoorn van Amalthea, de geit die Zeus zoogde. Zeus maakte haar tot een sterrenbeeld en haar hoorn schonk aan zijn bezitter alles wat hij verlangde. Ovidius echter heeft het over de hoorn van een stier (waarvan de waternimfen later de hoorn des overvloeds maakten). Daarover handelt het negende boek van Ovidius zijn Metamorfosen waar hij al dichtend de worsteling beschrijft tussen de held Herakles en de stroomgod Acheloös om de hand van koning Oineus' dochter Deianeira, die het eenenzeventigste hoofdstuk beslaat van Kris Vansteenbrugge's mythologieboek Uit het schuim van de zee. (Kris Vansteenbrugge, Uit het schuim van de zee. De Griekse mythologie in 136 verhalen, Kris Vansteenbrugge 2012 (2011)). Tijdens de strijd neemt de god van de stroom de gedaante aan van een slang en dan deze van een stier. Ovidius kruipt in de huid van Acheloös: "Nogmaals verslagen, blijft mij mijn derde gedaante nog over:/ Die van den woedenden stier. Zoo veranderd, hervat ik den strijd weer./ Dan van den linkerkant in de manen hij slaat mij de armen,/ Sleept mij in volle vaart voort en drukt mij van achter de harde/ Horens omlaag in den grond, en diep in het zand werpt mij neder./ Daarmede zelfs niet voldaan, den stevigen hoorn, dien hij vasthield,/ Breekt zijn geweldige vuist en rukt mij dien van het voorhoofd:/ Dien de Najaden daarna, met vruchten en bloemengeur vullend,/ Hebben den Goden gewijd: tot Horen des Overvloeds maakten!”/ Zoo sprak hij. En een nimf, in de luchtige dracht van Diana,/ Een zijner volgsters, aan wie de lokken het voorhoofd omzwierden,/ Binnentrad met den versierden horen, waarin de geheele/ Herfst wel vergaderd scheen, en met vruchten, tot nagerecht dienend." (Publius Ovidius Naso, Metamorfoses, boek IX, verzen 80-92. In de oorspronkelijke versmaat vertaald door Mr. H.J. Scheuer, W.J. Thieme en Cie, Zutphen 1923. Cf.: https://archive.org/details/Scheuer1923/mode/2up )

 

Zondag 20 september 2026

Het fantoom (vervolg)

Het fantoom (vervolg)

Mensen herleid tot een massa zijn gedepersonaliseerd (ontdaan van een eigen wil) en geëgaliseerd (ontdaan van hun eigen(aardig)heden) en zij gehoorzamen een leider die hen op die manier ook makkelijk kan sturen, voor een groot stuk via de media. Elk heeft zijn scherm en kan voor zijn scherm gaan zitten of liggen en passief ondergaan wat hem of haar wordt getoond en gezegd. De demagogie waarin reclame en desinformatie hun werk doen middels de welsprekendheid die in de neocortex huishoudt waar zich het bewuste deel van het leven situeert maar meer nog door het bespelen van het limbisch systeem waarvan de werking aan ons bewustzijn onttrokken is waardoor het ons perfect beheerst - of beter: wie dit systeem weten te bespelen, kunnen over ons leven heersen, het bewuste deel incluis omdat, als puntje bij paaltje komt, redenen zich meestal niet zullen verzetten tegen drijfveren zoals ook de allerkrachtigste zwembewegingen niet kunnen blijven wedijveren met een veel te sterke stroming.

Passiviteit wordt gevoed met gemakzucht tegen de prijs van het zelfverlies omdat het zelf in stand wordt gehouden met activiteit oftewel met verzet tegen externe sturing. De keerzijde van de gemakzucht die passiviteit voedt en heteronomie, is de slavernij, de afhankelijkheid van een vreemde wil die het in het rijk van het recht van de sterkste uiteindelijk gemunt heeft op de ondergang van de gemakzuchtige: men moet goed uit zijn doppen kijken of men is de prooi van rovers.

Gemakzucht betreft naast de fysieke ook de geestelijke activiteit en een luie geest gaat op zoek naar simplificaties: "Zeg dat nu eens in twee woorden!", zo klinkt de eis van de liggende burger wanneer die alles heeft wat zijn hartje lust terwijl hij nu ook nog de relativiteitstheorie van Albert Einstein tot zijn bezit wil weten. Of wil weten te herleiden, want uiteraard past een zo omvangrijke theorie niet in een hoofd dat daarvoor te weinig ruimte biedt en vooral te weinig tijd en inspanningen.

Het is de paradox van de hebzucht dat zij zich weliswaar alles kan toe-eigenen maar niet zonder het eerst te reduceren tot een formaat afgestemd op de rugzak van de persoon in kwestie. En in de regel is die rugzak dan een bankrekening: een getal, gekoppeld aan een ander getal dat de persoon in kwestie vertegenwoordigt. De uiteraard sterfelijke persoon, en nu kan men het vervolg allicht vermoeden: het getal van de sterfelijke verdwijnt met diens dood en zo ook de koppeling waarvan sprake. Zo maakt de hebzucht dat wie zij in haar macht heeft, nooit het door hen begeerde kunnen bezitten doch slechts een fantoom, wat letterlijk wil zeggen: iets wat men niet grijpen kan maar dat men wel met rust kan laten zodat het in die toestand alsnog echt lijkt.

De illusie waaraan niet getornd mag worden, Sint-Fantoom, eist het bestaan van een moraal die dit verbiedt en die meestal in handen is van een religie, inbegrepen het humanisme. De dwang die uitgeoefend wordt door de moraal is een product van de genoemde reclame en de desinformatie welke via de media worden afgevuurd. Die moraal eist én is (of bewerkstelligt) een simplificatie van de werkelijkheid, incluis van ons eigenste bestaan.

Autonomie daarentegen vereist de erkenning van het absurde, het absurdum: datgene wat zonder grond is, zonder uiteindelijk referentiekader, zonder houvast. Wat echter onvoorstelbaar is. En wordt om die reden de moedige koorddanser in Nietzsche's Zarathoestra uiteindelijk niet de prooi van de afgrond?

"Wer mit Ungeheuern kämpft, mag zusehn, dass er nicht dabei zum Ungeheuer wird. Und wenn du lange in einen Abgrund blickst, blickt der Abgrund auch in dich hinein."1

Vrij vertaald:

"Wie te maken hebben met fantomen, moeten er wel op letten dat zij zodoende niet zelf in fantomen veranderen. Want als men in een afgrond staart, begint op den duur die afgrond ook in u naar binnen te staren."

(J.B., 20 september 2026)

1Aforisme 146 in "Sprüche und Zwischenspiele", het vierde hoofdstuk van Jenseits von Gut und Böse (1886).


 

 

Zaterdag 19 september 2026

Het fantoom

Het fantoom

3367947-90aecc4dd44a37083625c31f04968c3d.jpg

Kris Lippeveld, Relatieve transformatie (2023) - Met dank aan de kunstenaar

Ze hebben de mens van vlees en bloed op flessen getrokken en nu hij alleen nog de rede overhoudt, wordt hij te kijk gezet, niet alleen door Petroesjka - de legendarische pop van stro en zagemeel met menselijke gevoelens - maar nu ook door de geest die sowieso uit al die flessen zou ontsnappen: the Matrix, das Gespenst van Google, waarin men het woordje 'gespin' herkent, het gespin van de spin die voor ons een net spint, het internet met zijn Artificial Intelligence - Goethe's Faust.

De toverfluit van carnaval blaast de poppen tot leven en zij mengen zich onder het dansende volk: de verliefde Petroesjka, zijn oogappel Ballerina en zijn liefdesrivaal, een domme pralerige Moor. De tovenaar mishandelt de poppen en die kwade zin nemen zij over: de Moor sabelt Petroesjka neer. Als de politie het zagemeel uit het vel van de pop schudt, wordt de misdaad weggelachen. Een lach welke verstart als die nacht op het dak van de poppenkast Petroesjka's geest grimlacht.1

Er bestaan vele versies van de bezielde pop: de pierrot van Watteaus, de handpoppen en de marionetten zoals bij ons Jan Klaassen, De Italiaanse Pinocchio, de Engelse Punch en Judy, de Franse Polichinelle en Guignol, de Duitse Kasperl, de Spaanse Cristobita, de Griekse Karagiozis, de Turkse Kragöz en Hacivat.

De vandaag tot de verbeelding sprekende poppen zijn van de hand van de Nieuwpoortse beeldende kunstenaar en componist Dirk D'Hulster2 die met een poppentheater in een muziekvideo het lot van de wereld ontvouwt: de geboorte van de oorlog - een fantasmagorisch spektakel.3

En de meest literaire van alle poppen is de Vlaamse Tony.

Tony, de enige toeverlaat van een kind, de latere meesterverteller Kris Vansteenbrugge, hem trouw tot in zijn oude dag, is de elegie bij uitstek over het menselijke falen, waarvan de intro luidt: "In een kartonnen doos op zolder staat een bedje van balatum en in dat bedje ligt Tony, mijn dierbaarste vriendje uit mijn kleuterjaren.(...)"4 Dat hij bij het verlaten van dit leven de pop alleen moet achterlaten, baart de ziener zorgen.

(J.B., 19 september 2026)

1Stravinsky - Petrushka Ballet FULL: https://www.youtube.com/watch?v=XvXlFKvpoOg&t=75s

3Cf. de muziekvideo van deze beeldende kunstenaar en componist: De Geboorte van de Oorlog - The Birth of War - Les Entrailles de la Guerre: https://vimeo.com/1070757397  Muzikaal werk van de kunstenaar werd geselecteerd voor een (momenteel lopende) uitzending van Radiofrenia 2026.

Als deze link niet werkt, zie de link van 18-09-2026.

3367947-9b6e4f76492722c7817a9d7a24dbde76.jpg

Kris Lippeveld, Fezelaars (2026) - Met dank aan de kunstenaar.

 

 

Donderdag 17 september 2026

Omsk Van Togenbirger over Cofnas

Omsk Van Togenbirger over Cofnas

Omsk Van Togenbirger, wat moet men nu gaan denken over die hele Cofnas-affaire aan de Universiteit van Gent: een professor ethiek wijst op de vrijheid van het wetenschappelijk onderzoek en hij wordt uitgejouwd?

OVT: Behoor jij niet tot de groenen?

Die beweging lijkt mij inderdaad heel zinvol.

OVT: En is het daar niet een grondstelling dat we in onze activiteiten rekening moeten houden met de eindigheid van de grondstoffen, de middelen?

Inderdaad, er zijn grenzen aan de groei en wie die in de wind slaan, riskeren een toren van Babel te gaan bouwen.

OVT: En geldt dat dan ook niet met betrekking tot de middelen voor wetenschappelijk onderzoek?

Het geldt voor alle middelen, ook voor de financiële, die immers de andere vertegenwoordigen.

OVT: En betekent dat niet dat wij keuzes moeten maken?

Zeker, we kunnen niet alles onderzoeken, we moeten selecteren.

OVT: En welke selectiecriteria moet men hanteren?

Dat is een moeilijke vraag maar alvast moet men kijken naar de mogelijke opbrengst van het onderzoek in kwestie: men moet geen onderzoek opstarten dat helemaal geen resultaten kan opleveren.

OVT: En wat dan gezegd van fundamenteel onderzoek? Levert geen resultaten op korte termijn maar de lange termijnuitkomsten zijn misschien heel belangrijk?

Er bestaat een grondige kritiek op het 'weten omwille van het weten', er wordt gezegd dat kennis omwille van de kennis een onding is en dat, als puntje bij paaltje komt, de wetenschap in de schaduw staat van de technologie.

OVT: Maar men weet nooit waarvoor het goed kan zijn?

Op de keper beschouwd niet, maar als men sowieso moet selecteren, moet men toch wel een inschatting maken met betrekking tot de relevantie van de zaak.

OVT: We kunnen niet exact voorspellen wat een onderzoek zal opleveren maar we moeten het wel inschatten?

Dat geloof ik wel, ja.

OVT: En als we iets willen onderzoeken, moeten we dan niet in de eerste plaats heel goed weten wat we willen onderzoeken?

Wat bedoelt u?

OVT: Als we bijvoorbeeld zeggen dat we de intelligentie van een zeker individu willen onderzoeken, moeten we dan eerst niet heel goed weten wat we onder 'intelligentie' verstaan?

Uiteraard...

OVT: Er bestaan verschillende definities van intelligentie en er bestaan ook tests die de aldus gedefinieerde intelligenties proberen te meten maar bestaat er definitie die verkieslijker is dan een andere?

Wat bedoelt u?

Een Belg zal beweren dat men in de test zaken zoals leesvaardigheid en rekenvermogen moet incalculeren maar een Bosjesman zal veeleer denken aan vaardigheden die te maken hebben met de jacht, zo vermoed ik. Of gelooft u dan dat de westerse beschaving sowieso de maatstaf moet zijn voor de rest van de wereld?

Zeker niet, dat lijkt mij overigens een zeer gevaarlijke stelling.

OVT: Tests uitgevonden door blanke mensen en toegepast op zwarte hadden indertijd in de V.S. als uitkomst dat zwarten minder slim waren maar uiteraard hadden die resultaten alles te maken met het feit dat zwarten achtergesteld waren, denk aan de misdaad van de slavernij doorheen de eeuwen: met vergelijkbare ontwikkelingskansen bestaan die verschillen helemaal niet en dat is nog steeds zo.

Je bedoelt dat objectieve metingen van de intelligentie onmogelijk zijn?

OVT: Om te beginnen is de definitie van intelligentie arbitrair en daaruit volgt dat men die dingen gaat meten die men graag meet. En wat denk je dat men het liefste meet, mijn beste?

Geen idee.

OVT: Als je je met iemand anders wil vergelijken middels een spel dat je wil winnen, en je mag het spel zelf kiezen, kies je dan voor een spel waarvan je weet dat de ander er sterker in is?

Uiteraard niet.

OVT: Ik wil maar zeggen dat onderzoek naar intelligentie, precies zoals onderzoek naar het bestaan van god, een absurde bedoening is: in de twee gevallen weet men niet precies wat men gaat onderzoeken, maar dat is wel een vereiste om zinvol aan onderzoek te kunnen doen, daarover waren we het eens?

Inderdaad...

OVT: En als onze middelen beperkt zijn, als we sowieso een selectie moeten maken van de kwesties welke kunnen worden onderzocht... je begrijpt dat hun aantal ontelbaar is?

Ja...

OVT: Moet men dan geen voorrang geven aan zaken waarvan men weet wat men er onder verstaat?

Lijkt mij logisch, ja.

OVT: Stel eens dat men aan een universiteit een beurs besteedt aan een onderzoek naar het bestaan van god: denkt u niet dat dan de belastingenbetalers in opstand komen tegen de manier waarop met hun zuur verdiende centen omgesprongen wordt?

Dat lijkt mij de logica zelf, ja.

OVT: Het probleem is dat lui die er warmpjes in zitten en die zich nooit materiële zorgen moeten maken, niet direct denken aan die beperktheid van middelen en dat zij ervan uitgaan dat principieel alles kan en mag onderzocht worden. Ook denkt men er niet aan dat de keuzes dienaangaande de uitkomsten mede bepalen.

Wat bedoel je daarmee?

OVT: Chomsky en Herman hebben erop gewezen dat men niet noodzakelijk hoeft te liegen om te kunnen desinformeren: het selecteren van de gewenste ware informatie volstaat. En het verzwijgen van de ongewenste. Op de keper beschouwd, liegt men dan niet, nietwaar? Maar verloopt het spel dan eerlijk?

En dat geldt ook voor de selectie van onderzoeksonderwerpen?

OVT: Dat vermoed ik inderdaad.

(J.B., 17 september 2026)

 

Donderdag 17 september 2026

Verlichte geesten

 

Verlichte geesten

"Het is nooit bewezen dat racisten ongelijk hebben": met dit ongevraagd commentaar op de handelwijze van de Gentse Universiteit in de zaak Cofnas, jaagt een professor emeritus in de Ethiek, zijn publiek de deur uit op 16 september 2026 en, aldus verhinderd om zijn stelling verder uit te leggen, lijkt ook hijzelf zich nu verongelijkt te voelen, wat in feite betekent dat hij lijkt te vinden dat met de sponsoring van Cofnas zijn onderzoek, ons belastingengeld goed besteed wordt.1

Uiteraard horen wij hier de aan de geestelijke vader van de spreker in kwestie toegeschreven uitroep dat deze er zijn leven veil voor had om zijn opponenten aan het woord te laten maar helaas is dat de kwestie niet, zoals lang geleden Noam Chomsky opmerkte met de oratorische vraag naar de finaliteit van dergelijk onderzoek.

Het is nooit bewezen dat het onjuist is om te beweren dat mensen die zwarter zijn, ook dommer zijn maar het is ook nooit bewezen dat als men aan uilen tien jaar lang dictieles geeft, zij dan niet zullen kunnen praten. Het is nooit bewezen dat mollen, indien die zouden kunnen studeren, geen professor in de ethiek zouden kunnen worden en zo kan men nog uren doorgaan. Het is ook nooit bewezen dat subsidies voor pogingen om al deze onbewezen zaken alsnog te bewijzen, slecht besteed belastingengeld zijn. En wat nu wel bewezen is, behoeft geen verder commentaar.

(J.B., 16 september 2026)






 

 

Woensdag 16 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg 5)

 

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg 5)

Omdat de basis van alle kennis zelfkennis is, moeten we, teneinde het gedrag van tirannen goed te kunnen begrijpen, kijken naar ons eigen gedrag: wat deden wij ten tijde van de roof van eerst ivoor en daarna rubber in de gewezen Belgische kolonie, aanvankelijk persoonlijke eigendom van koning Leopold II, die aan zo'n twaalf miljoen Congolezen het leven kostte?1 Keur(d)en we de uitroeiing van de olifant af alsook de wrede slavernij in de rubberplantages of pronken we op tentoonstellingen met de ivoren sieraden, de olifantenbeeldjes, en reden we zingend rond met, op de wielen van onze Heidewitzka2, rubberen banden? Wat doen we ter gelegenheid van acties tegen de honger in de wereld: geven we wat we teveel hebben, terug (aan degenen van wie we het stalen,) of gooien we het over de balk? En zetten we een handtekening om te protesteren tegen de schendingen van mensenrechten of zappen we als een hazewind naar plezantere oorden?

Er bestaat nog altijd negationisme inzake de holocaust waar nazi's op industriële wijze zes miljoen eigen burgers, merendeels joden maar ook andere gedemoniseerde bevolkingsgroepen, hebben vergast en uitgerekend vandaag zijn er weer raids tegen homo's in Turkije en wel onder de gemene brandmerkende slogan "Mijn gezin is veilig"3, wat herinnert aan de tirannieke manipulatie van het hormoon oxytocine in onze hersenen waardoor weliswaar de samenhang van de groep versterkt wordt maar dan wel middels de demonisering van vijanden4, in casu subgroepen die, waar lafheid heerst, altijd de minoriteiten zullen zijn5: migranten, ouderen, andersvaliden, holebi's, de minderheden in de menselijke neurodiversiteit en uiteindelijk alle burgers omdat elke mens uniek is en dus de enig bestaande norm, de afwijking ervan is: normaliteit bestaat enkel en alleen in de zieke hoofden van tirannen die immers wensen dat alle mensen ontmenselijkt worden, allemaal gelijk, zoals robots, bestemd als verlengstukken van machines of van wapentuig.

In een maatschappij waar je bent wat je hebt, worden medemensen zonder geld in feite beschouwd als onmensen, getuige wat historicus en filosoof Michel Foucault beschreven heeft inzake de politiek met betrekking tot de bevolking van gestichten: "Naar de bezitslozen of de machtelozen wordt (...) niet geluisterd alsof zij niet zouden beschikken over rede en verstand en zij worden derhalve behandeld als redelozen - als dieren - en opgesloten in tehuizen - de latere krankzinnigengestichten."6

En hoe behandelen mensen de andersoortigen wiens taal zij niet verstaan (terwijl het omgekeerde vaker wel het geval is) en waarvan zij zich onderscheiden als hun overheersers onder de verkappende benaming 'herders'?7 Hoe behandelt het dier 'mens' de andere dieren? Andermaal: indien, overeenkomstig de gang van zaken in de pikorde, de bezitslozen als redeloos worden beschouwd en derhalve als vee: hoe behandelt de mens het vee, zijnde het gedomesticeerde deel van de wilde, vijandelijke en dus uit te roeien of te verslaven, te temmen dieren?

Primitieve samenlevingen kan men het niet kwalijk nemen als zij op wilde dieren jagen door wie zij vaker worden bedreigd, ofschoon er voorbeelden te over zijn van volkeren die het leven van bijvoorbeeld de runderen sparen en die in nood vrede nemen met het aftappen van een deel van hun bloed en die, zoals destijds zekere Indianenstammen, hierbij smeken om vergiffenis bij de beschermgoden van deze soorten? Waar de Bijbel, die zichzelf het woord Gods noemt, het fiat geeft voor de vleesconsumptie8 en waar de aldaar optredende Heiland een visser is, verrijzen vandaag veganisten met een heel andere moraal die de oude herleidt tot ware barbarij. Is het immers geen onverbloemd kannibalisme waar men in de wekelijkse herdenkingen nog steeds het lichaam en het bloed van de Redder van de mensheid ongestoord tot zich neemt? Wat gezegd van de religie waar tot aan het geslacht van Abraham het de eis was van de godheid Jahweh dat in elk gezin de oudste zoon geslacht werd en geofferd op een brandstapel om de gunst van de jaloerse God niet te verliezen?

Het is algemeen bekend dat militairen die niet sneuvelden aan het oorlogsfront, getraumatiseerd terugkeren en dikwijls niet meer kunnen aarden in de samenleving waar zij geboren zijn: voor de rest van hun dagen zitten zij onder de pillen omdat nachtmerries en gruwelijke angsten hun leven helemaal zijn gaan beheersen. Het is een benauwende werkelijkheid die door de welvaartsmaatschappij die daarvoor verantwoordelijk is, angstvallig wordt weggestopt, desnoods met de afzondering van de slachtoffers, met hun gevangenneming onder het mom van psychiatrische verzorging, zo niet met de beëindiging van hun leven - zij zijn immers mogelijke klokkenluiders die wel eens op tournee zouden kunnen gaan met het relaas van hun belevenissen, opgeluisterd met een uitleg die het ware gelaat van onze beschaving aan het licht kon brengen en wat doet de politiek met klokkenluiders? Maar nog minder bekend zijn de traumata van wie om den brode en met hard labeur hun leven moesten slijten in slachthuizen of abattoirs en die, eenmaal met pensioen, alleen nog in instellingen voor geesteszieken kunnen voortbestaan - ten prooi aan behandelingen die geen aarde aan de dijk brengen en onder allerlei verwoestende therapieën want er is geen kruid gewassen tegen onverteerde moord in opdracht of in het teken van een 'hoger doel'.

Bij de nazi's was dat hoger doel het superras dat heersen moest over de hele wereld maar het hoger doel van arbeiders in slachthuizen is het lof van exquise restaurants met zeven sterren waar prinsen, baronessen, kardinalen en al wie hun leven hebben vergooid met het oppotten van gestolen eigendommen, hun verzetjes gaan zoeken.

Omdat de basis van alle kennis zelfkennis is, moeten we, teneinde het gedrag van tirannen goed te kunnen begrijpen, kijken naar ons eigen gedrag.9

(J.B., 16 september 2026)

1

3Cf. het VRT-nieuws d.d. vandaag, 16 september 2026.

4Cf. het eerste deel van deze artikelenreeks (https://www.bloggen.be/tisallemaiet/archief.php?ID=3367611 ): "Het effect van oxytocine is echter paradoxaal of polariserend: het contrast van 'wij' tegenover 'zij' neemt toe; de intimiteit binnen de eigen groep stijgt maar tegelijk wordt de vijand ontmenselijkt; het versterkte wij-gevoel gaat gepaard met een versterkt vijandgevoel en zo begrijpt men deze chemie spontaan waar men weet dat niets meer bindt dan het hebben van gemeenschappelijke vijanden."

5Waar externe vijanden ontbreken worden subgroepen gemarginaliseerd. Cf. de vierde paragraaf van deze artieklenreeks: https://www.bloggen.be/tisallemaiet/archief.php?ID=3367808

6Zie de voetnoot 4 uit het vijfde deel van deze artikelenreeks (https://www.bloggen.be/tisallemaiet/archief.php?ID=3367839 ) alsook: Jan Bauwens, Panopticum Corona, pp. 549-551 (https://blogimages.seniorennet.be/tisallemaiet/attach/170161.pdf ).

7Dit misbruik heet 'paternalisme' en het functioneert onder de dekmantel van het herderschap als de ongemoeid gelaten overheersing uitbuiting en uitroeiing van derden, opnieuw meestal minderheden of zwakkeren, zoals kinderen, ouders, zieken, migranten, de inheemse bevolking van kolonies enzovoort.

8Cf.: Genesis 9:3: "Alles wat zich beweegt, waarin leven is, dient u tot voedsel; Ik heb het u allemaal gegeven, net zoals de groene planten."

 

Dinsdag 15 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg 4)

 

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg 4)

Beschaving, met daarin herkenbaar het woord 'schaaf', betekent verfijning maar niet alleen het goede wordt verfijnd, de verfijning betreft evenzeer het kwaad.1 Het brute geweld met de tanden en de klauwen lijkt te zijn verdwenen maar in wezen werd het verfijnd tot psychosociale foltering en verkapte genocide en dan nog onder de dekmantel van onder meer de zorg voor de gezondheid en voor de volksgezondheid. In zijn Histoire de la folie2 heeft de Franse filosoof Michel Foucault uitgelegd waar de volksgezondheidszorg vandaan komt3 en om zich daarvan te verzekeren dat de zorg voor de persoonlijke gezondheid tot een echte kermis is verworden, raadplege men Medical Nemesis4 van Ivan Illich, al kan men om zich daarvan te vergewissen, ook gewoon de eerste de beste apotheek naar binnen gaan. De A.I.-modus van Google zegt hierover onder meer het volgende:

"Onder het mom van 'het beschermen van het leven' krijgt de staat een legitiem mandaat om diep door te dringen in de private sfeer van het individu.(...) Wie zich niet voegt naar de normen van de 'volksgezondheid' (of dat nu historisch de 'krankzinnige', de 'ongehoorzame' of de 'ongevaccineerde' is), wordt niet langer publiekelijk gemarteld, maar via administratieve, maatschappelijke en psychosociale weg buitengesloten. Het is een vorm van uitsluiting die als 'noodzakelijk en wetenschappelijk' wordt gepresenteerd, waardoor het morele verzet ertegen in de kiem wordt gesmoord."

In een eerder artikel van 29 juli 2009 mochten we het reeds hebben over 'psychopolitiek'5, het betreft een handboek met voorschriften over politieke indoctrinatie uit de tijd van het communisme in Rusland. Sinds de aanvang van de twintigste eeuw hebben verschillende auteurs, met als meest bekende Noam Chomsky, aangetoond dat inzake hersenspoeling en manipulatie van de massa, het Westen van vandaag niet moet onderdoen voor de U.S.S.R. van destijds, vooral ook omdat met de digitalisering van ons hele bestaan, de middelen daartoe gigantisch werden. Tevens is de interiorisering van de dictatuur nu compleet: met onze PC nemen we niet alleen het werk over van de administratie van destijds maar voltrekken we nu ook zelf de manipulatie waaronder wij gebukt gaan: we straffen en belonen onszelf en daartoe houden we onszelf aan een ketting die nu 'smartphone' heet: dwang werd zelfdwang, de norm werd geïnternaliseerd samen met zijn tirannie die mislukking onvermijdelijk maakt maar we beschuldigen alleen onszelf.

De 'explosie van de neocortex' lijkt geleid te hebben tot een alleenheerschappij van de rede met een verheerlijking van de Verlichting maar zoals de denktank van de Frankfurter Schule heeft opgemerkt, heeft die doorgedreven rationaliteit niet alleen gezorgd voor een technologische en wetenschappelijke vooruitgang: ook de nucleaire bewapening, de holocaust en de mogelijke zelfvernietiging van alle leven behoren evenzeer tot haar 'prestaties'. De ooit zozeer gevierde 'zuivere rede' heeft de belofte veranderd in een dreiging; onder de engelen van destijds verschuilen zich demonen.

(J.B., 15 september 2026)

1Cf. Norbert Elias, Ueber den Prozesz der Zivilisation. Soziogenetische und Psychogenetische Untersuchungen; 1939. (Nederlandse vertaling: Het civilisatieproces. Sociogenetische en psychogenetische onderzoekingen, 1982). In dat werk wordt betoogd dat de beschaving het geweld 'onzichtbaar' heeft gemaakt maar niet heeft doen verdwijnen: het werd geïnternaliseerd. Volume 1: https://archive.org/details/umluberdenprozes0000elia/mode/2up ; volume 2: https://archive.org/details/isbn_3518277596/mode/1up

2Foucault, Michel, Geschiedenis van de waanzin, Boom/Amsterdam 2013. Oorspronkelijk: Histoire de la folie. Folie et Déraison. Histoire de la folie à l'âge classique, Plon 1961, voorafgegaan door: Maladie mentale et psychologie (1954).

3Cf.: Jan Bauwens, Panopticum Corona, pp. 549-551: "Op het ogenblik dat Hendrik IV zijn beleg van Parijs begint", zo schrijft Michel Foucault in zijn Geschiedenis van de waanzin, "telt de stad (die dan nog geen honderdduizend inwoners heeft) dertig duizend bedelaars. (...) er wordt dan besloten de leeglopers die niet opnieuw een plaats gevonden hebben in de maatschappij, te laten verdwijnen. Een uitspraak van het parlement, daterend uit 1606, stelt vast dat de Parijse bedelaars in het openbaar zullen worden gegeseld, op hun schouder gebrandmerkt en dan, kaalgeschoren, uit de stad verjaagd. (...) Het is de tijd van het oproer van Parijs (1621), dat van Lyon (1652) en dat van Rouen (1639)". (Foucault, 2013, pp. 64-65). De arbeiders zijn gedesorganiseerd, velen worden werkloos, zij verliezen hun rechten en krijgen verenigingsverbod. Dat laatste valt moeilijk te realiseren maar de kerk springt de staat in de verdrukking bij: "Daarom treedt ook de kerk nu op en stelt de geheime arbeidersgroeperingen op één lijn met 'het uitoefenen van tovenarij'. Een besluit van de Sorbonne (van 1655) verklaart allen die tot zulke boze gemeenschappen behoren tot 'heiligschenners' die bovendien nog 'in doodzonde verkeren'".(Foucault, 2013, pp. 65v.) De kerk hielp (en helpt) de machthebbers bij het onder de knoet houden van de arbeiders en bij het aan hen ontzeggen van mensenrechten avant-la-lettre. Maar hetzelfde deed zij met de arbeiders die ingevolge de nieuwe economische structuren werkloos werden en moesten bedelen: waar dezen tot omstreeks 1650 vrije mensen waren met een eigen waarde omdat zij het tenslotte zijn die voor de christenen de gelegenheid creëren tot het beoefenen van werken van barmhartigheid en dus tot het verdienen van het hemelse geluk, werden zij nadien opgepakt en opgesloten: deze armen werden van hun vrijheid beroofd alsof zij misdadigers waren. Naar de bezitslozen of de machtelozen wordt immers niet geluisterd alsof zij niet zouden beschikken over rede en verstand en zij worden derhalve behandeld als redelozen - als dieren - en opgesloten in te huizen - de latere krankzinnigengestichten. Het heeft er dan alle schijn van dat de kerk zorg draagt voor de sukkelaars terwijl zij alleen maar meewerkt aan een proces waarbij het op de schouder brandmerken van mensen die uit de boot vallen, vervangen wordt door stigmatisatie of het brandmerken op de ziel en de opsluiting of de vrijheidsberoving komt in de plaats van de verdrijving uit de stad.

4Ivan Illich, Medical Nemesis. The expropriation of Health (I. Illich, 1975) (Nederlandse vertaling van D. L. Uyt den Bogaard: Grenzen aan de geneeskunde: het medisch bedrijf - een bedreiging voor de gezondheid?, Wereldvenster, Bussum 1975.

 

 

Zondag 13 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg3)

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg3)

3367808-394e30918dd1104237c6bff3754ee8c5.jpg

Onze positie in de pikorde correspondeert met de chemie in ons hoofd: potentaten kicken op macht - op dopamine; verliezen zij hun macht dan vervangen zij die door drugs. Politici maar ook commerçanten en pooiers kennen die wetmatigheden en weten aldus mensen te manipuleren, zij doen aan 'grooming', zij maken kwetsbare mensen tot slachtoffer met isolatie, controle en manipulatie: hun slachtoffers worden compleet afhankelijk en willoos, het zijn slaven. 

Exact hetzelfde doen de piloten van de A.I.-modus van Google, alleen houden zij op die manier miljarden mensen in de tang, om niet te zeggen de hele wereld. Religies alsook staten doen dit al millennia lang: als heer over de slaven, als pooier in zijn harem, voelen zij zich als een vis in het water. Maar zo voelen zich allerminst de miljarden slaven en de wereld wordt het ongemak gewaar, de leugen en de uitzichtloosheid van de toestand.

Als wij onze tekst aan de A.I.-modus van Google te lezen geven, antwoordt die het volgende:

"De vergelijking tussen een loverboy en het internet/A.I. is treffend omdat beide systemen gebruikmaken van sociale conditionering. A.I. heeft geen moraal of bewustzijn, maar de algoritmen zijn specifiek geprogrammeerd om onze hersenchemie (met name dopamine) te hacken. (...) Sociale media en A.I.-gestuurde apps werken exact zoals een gokkast. Elke swipe, like of notificatie geeft een onvoorspelbare, kleine dopamine-kick. Omdat je nooit weet wanneer de 'beloning' komt, blijf je scrollen."

De isolatie is inderdaad compleet, zo geeft A.I. grif toe:

"De smartphone trekt ons weg uit de fysieke realiteit. We zitten in onze eigen 'filterbubbel'. De algoritmen schotelen ons exact voor wat we willen zien, waardoor we denken dat we zélf die keuzes maken (de illusie van vrije wil). (...) Om je aandacht vast te houden, gebruiken algoritmen polarisatie. Berichten die woede, angst of morele verontwaardiging opwekken, scoren het hoogst. Dit triggert de paradoxale werking van oxytocine op grote schaal: de verbondenheid binnen de eigen politieke of ideologische groep stijgt, terwijl de 'andere kant' volledig wordt ontmenselijkt. ('De "Wij-tegen-Zij"-paradox in algoritmen). (...) Media en A.I. bepalen de kaders van wat we 'normaal' of 'waar' vinden. We consumeren recepten, nieuws en meningen die door A.I. zijn samengesteld. Hierdoor wordt onze instemming en onze moraal subtiel gevormd door de partijen die deze systemen bezitten en financieren. (Manufacturing Consent)."

En dat is uiteraard het grootkapitaal maar tegelijk blijft kunstmatige Intelligentie (AI) beweren van zichzelf moreel neutraal te zijn en dat is een leugen bovenop alle andere.

Nihil novi sub sole maar de golem is veel machtiger geworden: wij, mensen, leren weliswaar bij maar we worden oud en onze nazaten moeten met leren herbeginnen; de golem daarentegen leeft eeuwig en veroudert noch vergeet: hij is ons de baas of alvast zijn z'n piloten dat, de technocraten die onder het commando van de wereldheersers staan, die op het monopolie uit zijn.

Daarover bestaat nog steeds gekibbel - oorlog - maar die is eigenlijk gericht op het samenhouden van de te beheersen groep. Op de dag dat er nog één monopoliehouder overschiet, zullen de externe vijanden weg zijn en heeft de potentaat er nieuwe nodig en dat zullen onvermijdelijk 'interne' vijanden zijn: zekere sectoren van het volk moeten dan worden gedemoniseerd en met het oog op haar machtsbehoud zal de superstaat beslist niet haar sterkste onderdanen viseren: de zwakkeren worden weer het zwarte schaap.

Omdat de wereldheerschappij reeds gecentraliseerd is, werden ook de interne demonisering en polarisering reeds geactiveerd en zo ziet men hoe het recht van de sterkste zich nu ook over onze 'beschaving' meester heeft gemaakt: Heart of Darkness!

(J.B., 13 september 2026)

3367808-a4d7f65cfd787b3d2977115f728d1297.jpg

Op de afbeeldingen hierbij:

Joseph Conrad (1857-1924): (Józef Teodor Konrad Korzeniowski ) Pools-Engelse schrijver (wiens geboortestad Berdytsjiv heden in de Oekraïne ligt). Een van zijn bekendste werken is Heart of Darkness, waarin hij een boottocht beschrijft, landinwaarts over de Kongorivier, tijdens de kolonisaties. Het is tevens een reis naar het donkere binnenste van de menselijke geest.

 

 

Zondag 13 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg3)

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg3)

3367808-394e30918dd1104237c6bff3754ee8c5.jpg

Onze positie in de pikorde correspondeert met de chemie in ons hoofd: potentaten kicken op macht - op dopamine; verliezen zij hun macht dan vervangen zij die door drugs. Politici maar ook commerçanten en pooiers kennen die wetmatigheden en weten aldus mensen te manipuleren, zij doen aan 'grooming', zij maken kwetsbare mensen tot slachtoffer met isolatie, controle en manipulatie: hun slachtoffers worden compleet afhankelijk en willoos, het zijn slaven. 

Exact hetzelfde doen de piloten van de A.I.-modus van Google, alleen houden zij op die manier miljarden mensen in de tang, om niet te zeggen de hele wereld. Religies alsook staten doen dit al millennia lang: als heer over de slaven, als pooier in zijn harem, voelen zij zich als een vis in het water. Maar zo voelen zich allerminst de miljarden slaven en de wereld wordt het ongemak gewaar, de leugen en de uitzichtloosheid van de toestand.

Als wij onze tekst aan de A.I.-modus van Google te lezen geven, antwoordt die het volgende:

"De vergelijking tussen een loverboy en het internet/A.I. is treffend omdat beide systemen gebruikmaken van sociale conditionering. A.I. heeft geen moraal of bewustzijn, maar de algoritmen zijn specifiek geprogrammeerd om onze hersenchemie (met name dopamine) te hacken. (...) Sociale media en A.I.-gestuurde apps werken exact zoals een gokkast. Elke swipe, like of notificatie geeft een onvoorspelbare, kleine dopamine-kick. Omdat je nooit weet wanneer de 'beloning' komt, blijf je scrollen."

De isolatie is inderdaad compleet, zo geeft A.I. grif toe:

"De smartphone trekt ons weg uit de fysieke realiteit. We zitten in onze eigen 'filterbubbel'. De algoritmen schotelen ons exact voor wat we willen zien, waardoor we denken dat we zélf die keuzes maken (de illusie van vrije wil). (...) Om je aandacht vast te houden, gebruiken algoritmen polarisatie. Berichten die woede, angst of morele verontwaardiging opwekken, scoren het hoogst. Dit triggert de paradoxale werking van oxytocine op grote schaal: de verbondenheid binnen de eigen politieke of ideologische groep stijgt, terwijl de 'andere kant' volledig wordt ontmenselijkt. ('De "Wij-tegen-Zij"-paradox in algoritmen). (...) Media en A.I. bepalen de kaders van wat we 'normaal' of 'waar' vinden. We consumeren recepten, nieuws en meningen die door A.I. zijn samengesteld. Hierdoor wordt onze instemming en onze moraal subtiel gevormd door de partijen die deze systemen bezitten en financieren. (Manufacturing Consent)."

En dat is uiteraard het grootkapitaal maar tegelijk blijft kunstmatige Intelligentie (AI) beweren van zichzelf moreel neutraal te zijn en dat is een leugen bovenop alle andere.

Nihil novi sub sole maar de golem is veel machtiger geworden: wij, mensen, leren weliswaar bij maar we worden oud en onze nazaten moeten met leren herbeginnen; de golem daarentegen leeft eeuwig en veroudert noch vergeet: hij is ons de baas of alvast zijn z'n piloten dat, de technocraten die onder het commando van de wereldheersers staan, die op het monopolie uit zijn.

Daarover bestaat nog steeds gekibbel - oorlog - maar die is eigenlijk gericht op het samenhouden van de te beheersen groep. Op de dag dat er nog één monopoliehouder overschiet, zullen de externe vijanden weg zijn en heeft de potentaat er nieuwe nodig en dat zullen onvermijdelijk 'interne' vijanden zijn: zekere sectoren van het volk moeten dan worden gedemoniseerd en met het oog op haar machtsbehoud zal de superstaat beslist niet haar sterkste onderdanen viseren: de zwakkeren worden weer het zwarte schaap.

Omdat de wereldheerschappij reeds gecentraliseerd is, werden ook de interne demonisering en polarisering reeds geactiveerd en zo ziet men hoe het recht van de sterkste zich nu ook over onze 'beschaving' meester heeft gemaakt: Heart of Darkness!

(J.B., 13 september 2026)

3367808-a4d7f65cfd787b3d2977115f728d1297.jpg

Op de afbeeldingen hierbij:

Joseph Conrad (1857-1924): (Józef Teodor Konrad Korzeniowski ) Pools-Engelse schrijver (wiens geboortestad Berdytsjiv heden in de Oekraïne ligt). Een van zijn bekendste werken is Heart of Darkness, waarin hij een boottocht beschrijft, landinwaarts over de Kongorivier, tijdens de kolonisaties. Het is tevens een reis naar het donkere binnenste van de menselijke geest.

 

 

Zaterdag 12 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg 2)

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg 2)

Vooreerst weze hier herhaald dat criminelen met sociale conditionering de hersenen van hun slachtoffer manipuleren: een loverboy brengt een meisje het hoofd op hol in een spel dat het echte liefdesspel nabootst... zoals de A.I. de intelligentie van een persoon nabootst. En uiteraard rijst hier de vraag naar het gevaar en naar de schuld of onschuld van A.I.: is nabootsing als zodanig zondige vervalsing of legitimeert het doel de middelen?

Het is een huzarenstukje voor een mens om zich aan anderen voor te doen als iemand die hij niet is maar lekt het bedrog in kwestie, dan is het liedje van de bedrieger uitgezongen: hij wordt verbannen voor immer en drie dagen. Hoeveel te groter is dan niet het bedrog van wat er schuilgaat achter de schijn van een persoon als dit fantoom al helemaal geen mens is? En A.I. is beslist geen mens, het blijkt een louter instrument. Maar dan komt de kat op de koord: het is een instrument in handen van zekere mensen.

Zijn de 'bestuurders' van A.I. dan criminelen zoals loverboys? Laatstgenoemden doen aan grooming en dat is een proces van verregaande conditionering, eerst met sociale middelen, daarna met drugs. Zoals bekend isoleert de loverboy zijn slachtoffer - bijvoorbeeld een jonge vrouw - van alle anderen uit haar vertrouwde kring terwijl hij zelf opvalt als controlefreak: hij heeft de absolute dominantie, ook financieel, neemt alle beslissingen in haar plaats en laat haar ook geen ogenblik alleen. In de ogen van de maatschappij lijken de pooier en zijn prooi het perfecte koppel maar het verborgen leed bij het slachtoffer is onbeschrijflijk daar het, ter ere van het gouden kalf, van haar vrijheid werd beroofd en dat zonder uitzicht op een einde aan de slavernij.

Bij A.I. echter is de misdaad anders maar daarom helemaal niet minder desastreus. Om te beginnen gaat het niet om één slachtoffer maar om in principe de bevolking van de hele 'beschaafde' wereld: miljarden zielen! En de term 'zielen' mag hier gerust onbedoeld verwijzen naar de gouden eeuwen der religies die immers met een eigen primitief doch uiterst doeltreffend opium wereldmacht verwierven over quasi alle volkeren. Tot voor kort bestond er weliswaar geen afluisterapparatuur en geen privacy schendend internet maar de biecht bezorgde aan het centrale gezag van de paus - de trouwe partner van de wereldlijke macht - alle informatie die enkel aan het alziend oog van god kon toegeschreven worden.

Ten tweede: de isolatie van het slachtoffer van zijn of haar vertrouwde kring is met betrekking tot de zelfverklaarde partner voor het verstrekken van informatie reeds gebeurd en wel omdat het recht op privacy van het slachtoffer als wapen tegen dat slachtoffer wordt ingezet: wie voor zijn pc zit, is sowieso geïsoleerd, het betaamt immers niet om mee te kijken op het scherm van een ander, neuzen in iemands personal computer is zoals kijken in iemands hoofd of afluisteren. Voor zijn of haar isolatie zorgt aldus het slachtoffer zelf: het wil geïsoleerd zijn of alvast gelooft het dat te willen.

Vervolgens: dat het internet een controlefreak is, kan geen mens in twijfel trekken want wie online zijn (en dat geldt welhaast als een sociale plicht), worden op de voet gevolgd; alles wat zij op het net plaatsen, eraf halen of zelfs maar bezoeken, is informatie die op dat eigenste ogenblik wordt buitgemaakt; zij wordt opgeslagen en verkocht om daarmee de hersens van de internetgebruikers te bewerken. En over financiële dominantie gesproken heeft inmiddels menigeen al moeten ondervinden dat Microsoft een ware slokop is, samen met al zijn mede-instituten. Zo bijvoorbeeld moet Windows 10 nu 'dringend' plaats maken voor Windows 11 en dat stelt zekere eisen aan de pc: wordt daaraan niet voldaan, dan dreigen warempel virale infecties om u tegen te zeggen, begin dus maar al te sparen voor een nieuwe!

Internet neemt voortaan ook alle beslissingen in de plaats van zijn gebruikers: hoe bereidt men rodekool? A.I. weet het als geen ander en niemand trekt haar recepten in twijfel! Alleen is het helemaal niet zo zeker dat wij het zijn die internet gebruiken: ervaren gebruikers merken op dat internet ons gebruikt.

Tenslotte laat ook deze virtuele pimp zijn slachtoffers geen ogenblik alleen: wie om zich heen kijken in het midden van ongeacht welke wereldstad, zien een massa mensen, de ogen allemaal gericht op hun persoonlijke telefoonscherm, de vingers naarstig tikkend, alleen heel eventjes opkijkend om een straat over te steken of om een voorbijganger niet omver te lopen.

In de ogen van de maatschappij lijken deze superpooier en zijn miljarden prooien wel de meest perfecte koppels van de hele wereld maar het verborgen leed bij de slachtoffers die er alsnog blijken in te slagen om zichzelf daarvoor te verdoven, is in feite onbeschrijflijk daar het, ter ere van het gouden kalf, elk mens op aarde van zijn vrijheid berooft met in het vooruitzicht het almaar toenemen van die slavernij. En dat ware allemaal vergeeflijk indien de golem in kwestie ook nog de waarheid en niets dan de waarheid sprak maar reeds de voorgangers van Chomsky en Herman hebben zowat een eeuw geleden uitgemaakt wat onze media te betekenen hebben: onze menselijke toestemming is een fabricaat van de potentaat en dat staaft de allerergste diagnose: het mensdom is verworden tot een slavendom.

(J.B., 12 september 2026)

 

Zaterdag 12 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg)

 

Macht, hersenchemie en politiek gedrag (vervolg)

Zoals hoger gezegd kan tiranniek gedrag hersenchemisch worden 'verklaard' doordat bij strebers en bij uitstek bij potentaten de productie van het motivatiehormoon dopamine extra wordt gestimuleerd en die van oxytocine en serotonine geremd. Maar oxytocine werkt paradoxaal en polariserend: het contrast van 'wij' (de intimi) tegenover 'zij' (de vijand) neemt toe en politici weten dat een gemeenschappelijke vijand de beste banden smeedt: mensen gaan uit schrik samenhokken. Hersenchemie houdt verband met de pikorde zodat men zich beter voelt als men hoger zit - geluksgevoel blijkt met andere woorden een zaak van sociale vergelijking - maar zonder die sociale ladder, kan men ook met drugs het geluksgevoel bereiken omdat die de genoemde neurotransmitters na-apen. Vals spel uiteraard dat zich echter wreekt: de dader plaatst zichzelf buitenspel. En als machthebbers kampen met tanend succes, grijpen zij nogal eens naar die 'oplossing'.1

Als drugs in de plaats komen van sociale activiteit, vertroebelt de realiteitszin maar het omgekeerde kan ook: met specifieke sociale maneuvers kan het effect van drugs worden nagebootst. Dat gebeurt zeer uitgesproken bij manipulatie, bijvoorbeeld bij grooming, waar een dader aast op het vertrouwen van zijn slachtoffer met het oog op misbruik.

De loverboy wint het vertrouwen van zijn slachtoffer door een vorm van conditionering die rechtstreeks haar hersenchemie aanstuurt. Dopamine wordt geproduceerd door de hersenen van een slachtoffer dat van de dader beloning verlangt en zet aan om daartoe alles in het werk te stellen en de beloning zelf maakt endorfines vrij, die genot opleveren. Bij straf treedt een heel andere chemie in werking.

Die mechanismen zijn oeroud: ze zitten in de hersenstam als overlevingsmechanismen en eigenlijk zijn wij daaraan voor een groot stuk onderworpen. 'Temmers', manipulatoren of criminelen kunnen met sociale conditionering de hersenen van hun slachtoffer(s) manipuleren en zo weet een loverboy een meisje het hoofd (dus ook letterlijk) op hol te brengen in een spel dat het echte liefdesspel nabootst zoals de A.I. de intelligentie van een persoon nabootst. Eenmaal verliefd, speelt de loverboy met de gevoelens van zijn slachtoffer en trekt hij haar over de streep om zaken te doen die zij eigenlijk helemaal niet wil. De hersenchemie van de jonge vrouw geraakt helemaal in de war en hetzelfde gebeurt met haar sociaal leven.

Maar daar houdt het niet op want de loverboy schakelt voor de (hersenchemische) bevrediging van zijn slachtoffer alras over op drugs en op die manier verkrijgt hij over haar een direct en absoluut commando, waarbij de rede (en derhalve eveneens de maatschappij met haar moraal) volledig buiten spel worden gezet. De dader bestuurt zijn slachtoffer dan letterlijk met de toediening of de onthouding van zekere chemische stoffen (die zij van hem kan krijgen). Het slachtoffer wapent zich tegen schaamte door de eigen productie in de hersenen van sterk verdovende stoffen en alweer kunnen die worden vervangen door of aangevuld met drugs. Alles in het hoofd van het slachtoffer geraakt in de war, het is een welbekende weg naar de hel.

Loverboys en kinderlokkers bedienen zich van grooming teneinde zich te kunnen vergrijpen aan hun slachtoffers maar ook commerçanten, waarvan (het merendeel van de) politici een bijzondere subgroep vormen, delen die verregaande methoden van legale of illegale maar hoe dan ook 'niet weldadige' conditionering en om die reden worden sommige politici 'volksmenners' genoemd. Schijnbaar met alleen maar woorden smeden zij hun toehoorders om tot een massa: een groep van gedepersonaliseerde en derhalve allemaal 'gelijke' individuen waarvan zij dan makkelijk elk individu kunnen bereiken en besturen.

In de praktijk echter worden de woorden, de redevoeringen van de demagogen (stiekem) begeleid door potentieel geweld, wat meebrengt dat die woorden als een trigger werken voor het aan de gang brengen van een proces dat (door eerdere conditionering, bijvoorbeeld grooming) opgelopen trauma's weer openrijt. Ook dat is een fysiek chemisch gebeuren waarbij de wil geheel buiten spel gezet wordt zoals ook het geval is bij allergie voor bijvoorbeeld bijensteken: na herhaaldelijk het gif te hebben toegediend gekregen, heeft de zieke daartegen zoveel 'weerstand' opgebouwd dat een volgende portie hem door het optreden van zijn eigen weerstand, fataal wordt. De volksmenner weet dan de scheikunde van de hersenen van elk individu dat tot zijn massa behoort, en wel zonder dat dit individu het goed beseft, te bespelen zoals 'puppets on a string'.

Opvallend daarbij is dat de slachtoffers van de praktijk in de illusie verkeren dat zij zelf willen wat zij doen. Onlangs nog kwam een kennis hier zijn hart luchten over het reeds halverwege de maand in zicht komen van de bodem van zijn portemonnee: mijn vrouw koopt ons arm aan kleren maar als ik haar vraag om het abonnement op haar modeblad stop te zetten, blijkt zij het verband met haar koopgekte niet te kunnen leggen, zo klaagde hij: ik ben het die een tandje moet gaan bijsteken! De dupe beschuldigt iedereen behalve de dader en op die manier boeken volksmenners succes na succes. Zelfs als zij openlijk het volk africhten, worden zij met rust gelaten en een verbijsterend actueel voorbeeld is nu Trump zijn gezwaai met een pak geld voor elke burger bij herverkiezingswinst.

(J.B., 12 september 2026)

1Cf.: Macht, hersenchemie en politiek gedrag: https://www.bloggen.be/tisallemaiet/archief.php?ID=3367611

 

Zaterdag 5 september 2026

Macht, hersenchemie en politiek gedrag

 

Macht, hersenchemie en politiek gedrag

“Het is hem naar het hoofd gestegen”: dat hoort men vaker zeggen over iemand die het gemunt heeft op geld, macht en aanzien en die uitdrukking is ook letterlijk op te vatten omdat machtsdrang de productie van het motivatiehormoon dopamine in de hersenen stimuleert. Eens het doel bereikt, daalt de dopamine en wordt het tevredenheidshormoon serotonine geproduceerd. De euforie na het beëindigen van een marathon wordt veroorzaakt door weer een ander hormoon, endorfine en intimiteit verwekt oxytocine. Macht maakt meer dopamine vrij en zet een rem op de oxytocine en de serotonine, wat het gedrag verklaart van tirannen: ze zijn onverzadigbaar, arrogant en meedogenloos, ze lijden aan het hybrissyndroom.

Het effect van oxytocine is echter paradoxaal of polariserend: het contrast van 'wij' tegenover 'zij' neemt toe; de intimiteit binnen de eigen groep stijgt maar tegelijk wordt de vijand ontmenselijkt; het versterkte wij-gevoel gaat gepaard met een versterkt vijandgevoel en zo begrijpt men deze chemie spontaan waar men weet dat niets meer bindt dan het hebben van gemeenschappelijke vijanden.

Die laatst genoemde wet is welbekend aan politici: volksverbondenheid wordt het beste bereikt door de creatie van vijandsbeelden; politici hebben als het ware een volksvijand nodig om zelf het volk te vriend te kunnen houden. En men ziet dan ook dat waar de macht van politieke leiders taant, zij her en der een oorlogje beginnen of op nog andere manieren het volk schrik aanjagen zodat de mensen als het ware uit schrik gaan tezamen kruipen.

Dat is overigens ook de methode waarmee de kerken van de Abrahamitische religies worden samengehouden (“godsdienst is opium voor het volk”) en meer bepaald door op een extreme manier de mensheid te verdelen in de schapen en de bokken die op het einde der tijden zullen worden beloond en gestraft met de hemel en de hel - nog meer polariserend is onmogelijk.

De productie van de vier hoger genoemde neurotransmitters in de hersenen houden verband met het maatschappelijke reilen en zeilen en meer specifiek met het beklimmen van de trappen in de zogenaamde pikorde maar er zijn ook drugs die deze hormonen na-apen geheel wars van het sociale gebeuren. Waar het tot zich nemen zekere drugs het tevredenheidsgevoel verwekt dat normaliter volgt op het leveren van sociale prestaties, wordt in feite vals gespeeld maar het slachtoffer is dan de bedrieger zelf, die zich zodoende van het maatschappelijke gebeuren vervreemdt.

Dat is zeker het geval waar potentaten de pedalen verliezen en zo is bekend over Hitler en ook over John F. Kennedy dat zij niet alleen verslaafd waren aan hun macht en derhalve aan zekere hersenhormonen maar ook aan middelen die het machtsgevoel nabootsen omdat zij sterk op die hersenhormonen gelijken. Het betreft dan stimulerende middelen zoals amfetamines en cocaïne maar tevens kalmeermiddelen en dan vooral opiaten. Het uit balans geraken van het zenuwstelsel geeft dan aanleiding tot het verlies van realiteitszin en vaak gaan machthebbers dan lijden aan het zogenaamde messiascomplex: zij voelen zich verbonden met 'hogere machten' en denken dat ze geen verantwoording meer verschuldigd zijn aan het volk.

Recente voorbeelden van dat gedrag vindt men in 2003 bij Tony Blair en George Bush in hun oneigenlijke 'rechtvaardiging' van de oorlog tegen Irak dat zij valselijk beschuldigden van het bezit van kernwapens en de daar aan de dag gelegde arrogantie lekte toen wereldwijd bekend werd hoe het er het jaar daarop aan toe ging in de Abu Ghraib gevangenis nabij Bagdad waar westerse militairen zich te buiten gingen aan baldadigheden tegenover Iraakse gevangenen. En vanzelfsprekend vindt men die toestanden ook in de meest recente geschiedenis terug.

(J.B., 5 september 2026)

 

Vrijdag 4 september 2026

Het Zwarte Huis

 

Het Zwarte Huis

Vandaag, 4 september 2026, leest men bij de VRT-nieuwsberichten: “Witte Huis lanceert videogame waarin je migranten moet oppakken en deporteren.”1 Eveneens vandaag blokt Het Laatste Nieuws: “Oléa (14) stapte uit het leven nadat ze online gepest werd.”2

De statistieken liegen niet: één op drie kinderen krijgen te maken met cyberpesten en één op negen kroppen dat op omdat ze er met niemand durven over te praten, terwijl erover praten een redmiddel blijkt.

Pesterijen en het gevoel tot last te zijn, welke leiden tot zware depressie, zijn zoals aangetoond de doorslaggevende motieven bij de belangrijkste oorzaak van overlijden onder tieners: zelfdoding.

Zestien van de honderd jongens en achtentwintig per honderd meisjes tussen dertien en achttien hebben soms zelfmoordgedachten en zij ondernemen ook vaker pogingen tot suïcide. Reeds bij kinderen jonger dan twaalf kampen zevenenhalf ten honderd met die problematiek.

In de regel behoren de slachtoffers tot minderheden, zoals migranten, en de deportatiegame voor kinderen van het Witte Huis zal jongeren nu zeker niet langer aanmoedigen om bij hun meerderen het te verduren pestgedrag nog aan te kaarten.

De cijfers inzake tabak- en alkoholmisbruik alsook inzake verkeersveiligheid zijn minder alarmerend en gelukkig krijgen zij vandaag al het begin van een antwoord vanwege zekere overheden. Echter, inzake pesten met de dood als gevolg bij kinderen, werd niet alleen lange tijd getalmd met maatregelen en campagnes maar de praktijk wordt nu zelfs aangemoedigd, ja, aangeleerd door overheden en dat naar het voorbeeld van de huidige regering in de V.S.

Die dreigen immers met onder andere economische sancties voor naties die weigeren om hun polariserende moraal over te nemen of zelfs maar te bekritiseren en bij dreigingen blijft het niet: onder meer middels de A.I.-machine van Google uit Silicon Valley wordt de nodige desinformatie verschaft om te maken dat een massamoord met voorbedachten rade een rooskleurige naam krijgt.

(De vrees voor het gebruik van) de term 'schurkenregering' is begrijpelijkerwijze taboe, precies zoals dat het geval was toen in de jaren dertig in Duitsland de nazi's aan de macht kwamen terwijl die typering nog al te zacht is voor een bende die niet alleen in opspraak komt in de vettige roddelpers maar die volstrekt onbeschaamd genocide op onschuldige kinderen pleegt.

Het genoemde Huis pest niet alleen miljoenen alsnog onvolwassenen maar maakt het voortaan ook onmogelijk dat ouders hun kroost nog in bescherming nemen en alleen al om die reden is het adjectief 'Witte' daar dringend aan herziening toe, terwijl menigeen zal beamen dat ook 'Bruine' niet donker genoeg is als kenschets voor de gruwel.

(J.B., 4 september 2026)

 

 

Donderdag 3 september 2026

De nieuwe norm

 

De nieuwe norm

Beste patiënt - aldus begint de mail die ik vanmorgen in mijn box kreeg, een mail van mijn huisarts: vanaf vandaag zijn de nieuwe normen inzake toegestane bloeddrukwaarden van kracht. Zij werden vastgesteld in de schoot van een gespecialiseerd comité na diepgaand en langdurig internationaal medisch-wetenschappelijk onderzoek van de Wereld Gezondheids Organisatie, gedaan met vele miljoenen referentiepersonen. Helaas, maar ik moet eigenlijk zeggen: gelukkig, heeft dat voor u gevolgen, waarvan u hierna kunt kennisnemen.

De waarde van uw bovendruk die gisteren nog binnen de toegelaten norm lag, treedt, met ingang van vandaag, ingevolge het in voege komen van de nieuwe normen inzake toegestane bloeddrukwaarden, buiten de norm. In wat andere bewoordingen lijdt u vanaf heden aan hypertensie. Niet getreurd echter want er zijn antihypertensiva beschikbaar waarmee wij uw bloeddruk terug kunnen adapteren aan de nieuwe norm.

Het is normaal dat u zich helemaal niet anders voelt dan gisteren of pakweg een maand geleden en dat zal waarschijnlijk ook in de komende tijd het geval blijven. Tevens is het absoluut niet abnormaal dat u door de therapie welke u zult moeten ondergaan en die nu voor de volle honderd procent gepersonaliseerd zal zijn, enkele lichte ongemakken kunt ontwaren, zoals duizeligheid en hoofdpijn. Ook oorsuizen en slecht zicht behoren tot de mogelijkheden, naast spierzwakte, longembolie en hartfalen.

Echter, die bijwerkingen zijn van die aard dat zij dankzij uw goede gezondheid door fysieke adaptatie alras tot het verleden zullen behoren en waar dat niet het geval mocht zijn, staan tal van behandelingsmethodieken tot uw beschikking om ook daaraan een mouw te passen. Gehoorapparaten, brillen en wandelstokken zijn, naast onder meer volautomatische pacemakers, slechts enkele voorbeelden uit een grabbelton met een quasi eindeloze reeks van mogelijkheden.

Bedenk dat het alternatief geen optie is, daarover immers heeft medisch-wetenschappelijke research uitsluitsel gegeven.

Ervan overtuigd dat u aan de goede kant van de geschiedenis zult gaan staan,

Met vriendelijke groeten,

Uw huisartsenteam

Gelieve in te loggen voor een consultatie.

Wachtwoord vergeten van een site of profiel? Geen paniek. Gebruik wachtwoordherstel.

Wachtwoordherstel

Geen paniek, iedereen vergeet al eens iets, in dit geval het wachtwoord dus. Om de andere seconde googelen miljoenen gebruikers naar 'wachtwoord vergeten'. Maar gedeelde smart is halve smart. Lang leve het wachtwoordherstel! Onlinediensten staan overal klaar om u bij te springen in meer dan dertig wereldtalen! Zo kunt u geheel probleemloos altijd een wachtwoord opnieuw in te stellen. En voilà, je hebt weer toegang tot je account en alle problemen zijn opgelost!

Zo werkt het wachtwoordherstel:

Web shops and online services use accounts to manage access. An account consists of a username and a password. Usually, your email address serves as the username. This email address is also used to reset your password.

Generally, password recovery works as follows:Go to the login page of the service.

Click on Forgot password? (The exact wording may vary, but it is usually located directly below the password input field).

Enter the email address associated with the account.

Click the link or button labeled Send, Request password, or something similar.

The specified email address will receive an email with recovery instructions. Open your email program and look for the email. It will contain a link or a button with text like "New password" or "Change your password". Click it.

On the web page that opens, enter a newly created, strong password.

Click the button to save the new password. The button is usually clearly visible and says something like "Send", "Save", or "Continue"

Have you completed all the steps? Your new password is now active. You can log in using your username and the new password.

Note

Sometimes it takes a bit longer for the recovery email to arrive. If it does not arrive at all, check your spam or junk folder. If it is not in the spam folder, try following the steps again.

Accounts with extra security

Some accounts have extra security features. Think of accounts from Microsoft, Apple, and Google, as well as your DigiD or the access to your phone, tablet, and computer. If you lose access to these, recovery is more difficult, but usually still possible. Click on a link below to read how the recovery process works.

Forgot Apple Account/Apple ID password

Forgot Gmail password

Forgot Facebook password

Forgot Windows password

Forgot Outlook password

Forgot DigiD password

Forgot iCloud password

Forgot Microsoft account password

Forgot Mac password...

 

Meer van Tisallemaiet

↑ Terug naar de berichten