Spoorwegbruggen
Spoorwegbrug in Culemborg (Nederland)
Zegel uit de Postzegelserie 1968.
|
Culemborg SB 1(vm) |
||
|
|
|
|
|
Plaats |
Culemborg |
|
|
Gemeente |
Culemborg |
|
|
Provincie |
Gelderland |
|
|
Materiaal |
IJzer/staal |
|
|
Hoofdconstructie Materiaal |
bessemerstaal |
|
|
Type brug |
Vast Combinatie |
|
|
Type vaste/beweegbare brug |
Vakwerkbrug |
|
|
Bouwjaar |
1868 |
|
|
Ligging GPS(N) |
|
|
|
Ligging GPS(E) |
|
|
|
(Spoor-, water-) weg |
Utrecht - Den Bosch. |
|
|
Kruisende (Spoor-, water-) weg |
Lek. |
|
|
Verkeersfunctie |
Treinverkeer |
|
|
Bruglengte (m) |
667 |
|
|
Brugbreedte (m) |
10 |
|
|
Hoofdoverspanning |
154 m |
|
|
Doorvaartwijdte (m) |
|
|
|
Monument |
Niet |
|
|
Monument nummer |
|
|
|
NBS-objecten archief |
09.04.01/ 09.04.02 |
|
|
NBS-bibliotheek nr. |
1.5.26 |
|
|
Gegevensbron |
P.H.A. Martini Buys, A.W.Th. Kock, 'KOTRE BESCHOUWING der groote vaste SPOORBRUGGEN in Nederland(Rotterdam 1885), p. 32-46 […..] J.Oosterhoff(red.) Bruggen in Nederland 1800-1940,(Utrecht 1997-1999)dl. 1. P.205-211 [1.5.26].Notities J. Oosterhoff. P. Joosting, 'De werken tot verbetering der spoorwegbruggen over de groote rivieren in de lijn Utrecht-'s Bosch[….] De Ingenieur(1914). BtiN 1,pp.13,94;Gesch.v/d techn. In Ned.,2,p.149,155;KIVI Verhandelingen(1871-1872),p.22,168-194;Bouwen met staal(1982)60,p.29-39;Asselbergh 1981,p.123-124;Histechnica Nieuws(1982)19;NBS(foto's) "Onderzoek naar de toelaatbaarheid van C2-belasting op de overbrugging van de Lek bij Culemborg", Ned. Spoorwegen. |
|
|
Bijzonderheden |
Meervoudige vakwerkbruggen met gebogen en rechte randen. Geklonken constructie. Overbrugging: 154 + 83,5 + 7x59,5 = 667. Onderbouw: Metselwerk met stenen bekleding.Foto: RWS. |
|
|
Memoria |
In het kader van de uitbreiding van het spoorwegnet kwam in 1868 de overbrugging van de Lek bij Culemborg tot stand, bestaande uit een grote overspanning van 154 m over de rivier, met daarachter een overspanning van 83,5 m en vervolgens zeven aanbruggen met een overspanning van 59,5 m. In tegenstelling tot andere spoorbruggen uit die tijd werden de bruggen bij aanleg als dubbelsporige bruggen uitgevoerd. Aanvankelijk werd de overbrugging enkelsporig bereden. Om in 1885 te kunnen overgaan op dubbelspoor bleek het nodig de dwarsdragers te versterken in verband met de inmiddels zwaarder geworden locomotieven. In verband met de onbetrouwbaarheid van het voor de rijvloer toegepaste materiaal Bessemerstaal, moest de rijvloer in 1913 worden vervangen en wegens de in zwaarte toegenomen locomotieven worden verzwaard. Lange tijd bleef de brug te Culemborg de spoorbrug met de grootste overspanning ter wereld. Bouwwijze: Samenstelling bruggen op houten bouwsteigers in de rivier en in de uiterwaarden. Tijdens de oorlog werd bij een luchtaanval een van de bovenranden van de grote overspanning door een bom geheel doorgeslagen en een onderrand beschadigd. De brug werd daarna opgevangen door een hulpjuk en tijdelijk bereden op een spoor. Tegen het einde van de oorlog heeft de brug nog tijdelijk dienst gedaan als brug voor gewoon verkeer nadat de brug voor gewoon verkeer te Vianen was vernield. In verband met het in zwaarte en frequentie toegenomen treinverkeer werd na een uitgebreid onderzoek besloten de gehele bovenbouw te vervangen door een nieuwe brug. Dit vond plaats in 1983. Zie ook Brug Code 21. Constructeurs: G. van Diesen, jhr. E.J. de Savonin Lohman, L.H. Roupe van der Voort. Aannemers : Bovenbouw:J.C.Harkort te Harkorten in Westfalen. Onderbouw: P.Quant te Amsterdam. Info: H.M.C.M.van Maarschalkerwaart. |
|
|
|
|
|
Zicht op de bouwwerf in 1868.
