Getuigen van olieramp in Golf van Mexico: "Alles is dood" BP al drie weken lang de oceaan met gevaarlijk gif besproeit uit puur winstbejag
Het ecologische drama dat het dagelijks weglekken van miljoenen liters olie in de Golf van Mexico veroorzaakt is al niet in woorden te vatten, maar daar blijkt het niet mee op te houden. Obama heeft BP bevolen onmiddellijk te stoppen met z'n voornaamste wapen in de bestrijding van de olievlek: het besproeien met Corexit. Dat goedje blijkt niet eens goed te werken voor het verdunnen van de olie, en het is veel giftiger dan vermoed en tout court dodelijk voor al het leven in de oceaan. Het ergst van al: BP wist dat van dag één maar koos ervoor om het product te gebruiken uit winstbejag.
Ondertussen heeft de olie die in de Amerikaanse staat Louisiana sinds woensdag aan land spoelt al 38 kilometer moerasland verwoest. "Zeker 24 mijl in Plaquemines Parish is verwoest. Alles is dood. Er is geen leven meer in de moerassen. Dit is niet meer op te ruimen", melden de plaatselijke autoriteiten.
Obama "compleet ondersteboven" Obama's beslissing om te stoppen met Corexit komt er na "bijzonder storende" getuigenissen van BP-directieleden en gereputeerde toxicologen. De president van de VS was naar verluidt "compleet ondersteboven" van wat hij had vernomen over het spul waarvan BP al 2,5 miljoen liter gebruikte om de olievlek te bestrijden.
Kankerverwekkend, mutagenetisch en bijzonder toxisch Corexit, zo blijkt, is in veel landen zelfs verboden, wegens aangetoond dat het kankerverwekkend, mutagenetisch (het verandert de genen van een organisme, of, om het simpel te stellen leidt tot mutaties bij vissen en zeedieren inclusief koralen) en het is bijzonder toxisch. Er zijn op z'n minst 12 andere middelen die veel effectiever en veiliger zijn. Waarom koos BP dan voor Corexit?
Kwestie van public relations Er zijn twee redenen. Een eerste heeft te maken met public relations. BP, dat al 15 procent van z'n beurswaarde zag verdwijnen sinds de ramp, heeft er alle belang bij dat naar de buitenwereld toe zo weinig mogelijk te zien valt over de ware schade die de ramp aanricht. Corexit is op dat gebied handig. Het lost de olie niet op, maar "breekt" die. Lees: het vermindert de kans van storende plaatjes van een dikke oliepasta die de kusten en de daar levende dieren versmacht. Het maakt de olie geenszins minder vervuilend, het ziet er alleen beter uit.
 |
Kwestie van vriendjes onder elkaar Een tweede reden draait rond een man die Rodney Chase heet en die bijna veertig lang een top-executive bij BP was. Na zijn carrière bij BP kreeg Chase een postje in de raad van bestuur van Nalco, het bedrijf dat Corexit maakt. De Nalco Holding wordt gecontroleerd door de grote petroleumjongens, en blijkt een mooie en lucratieve fin-de-carrière voor nogal wat executives. Daniel Sanders, de voormalige topbaas van Exxon Mobil, zetelt er bijvoorbeeld ook in de raad van bestuur. Nalco verdient momenteel bakken geld aan Corexit: het heeft al 40 miljoen winst gemaakt alleen op wat er sinds 20 april in de Golf van Mexico is gespoten.
 |
Tamme excuses Rijst een volgende vraag: waarom liet het EPA, het Amerikaanse federale milieubestrijdingsagentschap, dit toe? Lisa Jackson, die aan het hoofd staat van EPA, had maar een tam excuus voor de senaatscommissie die de olievlek onderzoekt en voor Obama himself: "We wisten ook niet hoe schadelijk het is. U zou verbaasd zijn hoe weinig er wetenschappelijk bekend is over de gevolgen van Corexit. Bovendien verwachtte niemand dat het zo lang en in zulke hoeveelheden zou gebruikt worden."
Dat is op z'n minst gezegd bizar. Want er blijkt geen gebrek te zijn aan studies die de giftigheid van het goedje hebben onderzocht in een oceaanomgeving. Het komt er simpelweg op neer dat waar Corexit wordt gebruikt, tussen 50 en 100 procent van het marineleven verdwijnt. Bij jong leven is de sterftegraad bijna altijd 100 procent.
"Verkeerd begrepen" Daarmee geconfronteerd, vermeldde Lisa Jackson dat ze verkeerd begrepen was: wat ze had gezegd was dat er geen data bestond over zo'n grootschalig en langdurig gebruik. EPA lag al onder vuur. Het werd verweten te veel onder één hoedje te spelen met onder meer BP en bewust te proberen de omvang van de ramp te minimaliseren. EPA zou ook weigeren wetenschappers inzage te geven in de testresultaten van het vervuilde zeewater.
Richard Camelli, een oceanograaf van het befaamde Woods Hole Institute, zegt dat het gebruik van de chemicaliën zowel de gelekte olie als het toxische product om die lek te bestrijden aan een sneller tempo doet meedrijven in de Loop Current, de stroming die na een cirkeltje te hebben gedraaid in de Golf van Mexico via de Florida keys naar de Atlantsche Oceaan gaat.
Zie je wel dat het werkt! Nalco interpreteert het verbod om Corexit nog verder te gebruiken in de Golf op z'n website op een wel erg eigenzinnige manier: volgens het bedrijf toont het aan dat het product werkt en bijzonder effectief is. Bovendien claimt het bedrijf dat het een miljoen opzijgezet heeft om organisaties te steunen die bezig zijn met de redding van het milieu.
Verwoesting Ondertussen heeft de olie die in de Amerikaanse staat Louisiana sinds woensdag aan land spoelt al 38 kilometer moerasland verwoest. "Zeker 24 mijl in Plaquemines Parish is verwoest. Alles is dood. Er is geen leven meer in de moerassen. Dit is niet meer op te ruimen", melden de plaatselijke autoriteiten. De in de natte gebieden aangespoelde olie vormt een logistieke nachtmerrie voor de lokale bestuurders. In de moerassen is voor reddingswerkers niets om op te staan, zwaar materiaal om de olie te ruimen kan het gebied niet in en de dieren kunnen zich makkelijk verstoppen en zijn dus moeilijk te redden.
De fik erin of laten liggen? Experts debatteren inmiddels over de beste manier om de vervuiling te lijf te gaan. Het kan zijn dat de moerassen in brand gestoken moeten worden om de olie uit het systeem te krijgen. Ook de optie om de olie gewoon te laten liggen wordt onderzocht. Dan kan het nog generaties duren voor het fragiele ecosysteem zich heeft hersteld.
De wetlands in Louisiana zijn de kraamkamers van de Golf van Mexico. Garnalen, oesters, krabben, vissen en vogels leven in het gebied. Ook de bewoners van de kuststeden hebben baat bij een schoon natuurgebied. Vissers verdienen jaarlijks 2,4 miljard dollar voor de kust van Louisiana.
Keys en Cuba De olievlek bedreigt ondertussen ook de Florida Keys, een keten van eilanden ten zuiden van de Amerikaanse staat. Daar zijn de afgelopen dagen al teerklonten gevonden. Na Florida gaat de stroming op in de Golfstroom, die via de oostkust van de VS over de Atlantische Oceaan naar Europa stroomt. Ook Cuba ligt in het spoor en maakt zich klaar voor de olie.
De noodoplossing van BP, het plaatsen van een aftapping op het lek, blijkt minimale impact te hebben en slechts een fractie van de ontsnappende olie op te vangen. Volgens BP zou de opvanginstallatie 60 procent van de ontsnappende olie opvangen. Dat is dan 60 procent van de 800.000 liter die volgens het concern dagelijks lekt. BP baseert zich daarvoor op luchtfoto's en satellietbeelden. In realiteit lekt er 10 à 14 keer meer volgens meer wetenschappelijke metingen. Een definitieve oplossing zou er pas over twee à drie maanden zijn. (mvl)
Wegverlichting
