Kanker zal dit jaar 1,3 miljoen levens kosten in Europa

Hoewel kanker relatief minder dodelijk wordt, zullen er dit jaar in Europa toch bijna 1,3 miljoen mensen aan kanker sterven. Dat voorspelt een team van Italiaanse en Zwitserse onderzoekers in het tijdschrift "Annals of Oncology".

De wetenschappers stelden een mathematisch model op op basis van gegevens uit de periode 1970-2007. Volgens dat model zal kanker dit jaar 1.281.466 mensenlevens eisen in Europa, tegenover 1.256.001 in 2007. Omdat de bevolking toeneemt, daalt eigenlijk de dodelijkheidsgraad van kanker: van 153,8 overlijdens per 100.000 inwoners naar 142,8 bij de mannen, en van 90,7 naar 85,3 bij de vrouwen. Dat komt overeen met een daling van respectievelijk 7 en 6 procent sinds 2007.

De daling is voornamelijk te danken aan de vermindering van het aantal vrouwen dat sterft door borstkanker en het aantal mannen dat overlijdt door long- of darmkanker. De onderzoekers merken wel op dat het aantal overlijdens door longkanker bij vrouwen voortdurend toeneemt.

IJsmummie Ötzi krijgt een gezicht

IJsmummie Ötzi heeft een gezicht gekregen. Dat werd geconstrueerd door de Nederlandse tweelingbroers Adrie en Alfons Kennis, 20 jaar nadat de mummie werd gevonden in de Italiaanse Ötzaler Alpen.

Het blijft evenwel strikt geheim hoe Ötzi er daadwerkelijk uitzag. "Er mogen nog geen foto's van hem gepubliceerd worden, dat mag pas bij de opening van de tentoonstelling," geven de broers toe.

50, bruin haar en ziek
De ijsmummie was bij overlijden ongeveer 50 jaar oud, wat erg oud is voor mensen in die tijd. "Hij was ziek en had een hele dunne huid", aldus Adrie. Zijn uiterlijk was verder niet erg aantrekkelijk: "Hij heeft nogal een muizenkoppie en onderbeet. Zijn neus lijkt een beetje op die van een heks en zijn tanden zijn zo goed als afgesleten", aldus Adrie Kennis.

"Zijn haarkleur is niet bekend, maar omdat zijn ogen donkerbruin waren, vermoeden we dat het haar ook bruin was. Bruin met grijs, gezien zijn ouderdom."

Intact lijk
Ötzi werd in 1991 gevonden door bergbeklimmers. Het lijk bleek meer dan 5.300 jaar te zijn. De vondst zorgde wereldwijd voor veel opwinding. Het lijk was namelijk zo goed als intact gebleven, net zoals de kleding die Ötzi droeg en de spullen die hij bij zich had.

Museum
Een nagemaakte versie van de oudste menselijke mummie ooit gevonden in Europa, is vanaf 1 maart bijna een jaar lang te zien in het Zuid-Tiroler Archeologisch Museum in het Italiaanse Belzone.

Cartoon

Dieven doden goudvissen "om geen getuigen achter te laten"

Drie jonge boefjes, die inbraken in een appartement in een voorstad van Chicago, hebben op de plaats van de misdaad drie goudvissen gedood. Ze deden dat naar eigen zeggen "om geen getuigen achter te laten". Ze doodden de visjes door kruiden en pikante sauzen in hun bokaal te gooien. Dat meldt de Chicago Tribune

Geen berouw
De leider van de bende, een zestienjarige uit Arlington Heights, werd beschuldigd van inbraak en dierenmishandeling. Zijn twee kompanen - 15 en 16 jaar - wordt enkel inbraak aangewreven. Het 'brein' achter het misdrijf toonde bij zijn aanhouding geen enkele vorm van spijt of berouw.

De goudvissen moeten een gruwelijke dood zijn gestorven. Ze zijn wellicht vergiftigd door de pikante saus, ketchup, mosterd en kruiden die in hun waterbak werden gekieperd.

Omvangrijke buit
De drie kozen deze welbepaalde flat uit omdat ze van een vriend hadden gehoord dat er verscheidene appartementen in het gebouw leegstonden na een brand op de gelijkvloerse verdieping. Hun buit was niet gering: een Nintendo-spelcomputer, een cd-speler, games, dvd's, juwelen, een wapen en een kluis. Ver raakten ze niet want een burgerwacht van de bewsoners vatte hen bij de lurven.

Vogelliefhebbers staan te drummen voor 'rare duif'

Zo'n vijfhonderd vogelliefhebbers hebben zich deze week verdrongen voor het huis van Steve Akers (56) in Oxfordshire. In diens tuin was namelijk een zeldzame Oosterse tortel - Streptopelia orientalis voor de vrienden - neergestreken. Dat meldt Sky News.

Deze duif houdt zich in normale omstandigheden enkel op in Zuid-Oost Azië, Rusland, Japan en India. Hij werd nog maar twee keer eerder gespot in het Verenigd Koninkrijk.

Vijf minuten
De belangstellenden werden in groepjes van tien binnengelaten in het huis van meneer Akers. Ze kregen vijf minuten de tijd om de Oosterse tortel te bekijken en/of te fotograferen. "Deze kans krijg je maar één keer in je leven", klonk het unaniem.

Goed doel
Redenen genoeg voor de vogelaars om vijf Britse ponden neer te tellen om de vogel van dichtbij te bekijken. De opbrengst werd verdeeld over de Britse en Maltese vogelbescherming.

Muziek moet schapen in toom houden tijdens rally

Achtergrondmuziek moet schapen in het Nederlandse Kamperveen kalmeren tijdens een autorally in maart. Vorig jaar werden veertig lammeren dood geboren, nadat tijdens het evenement schapen in paniek op de vlucht waren geslagen.

De boer heeft een schadevergoeding van de organisatie gekregen, maar hij vreest een herhaling. De schapen schrikken vooral van plotselinge knallen in de uitlaten van de rallyauto's. "Ik ga deze keer zo veel mogelijk lawaai in de stal maken om ze af te leiden", aldus Engbert Morren.

Met kop tegen hekken
Volgens de schapenboer komt de Tank S Rally zeer ongelegen. In maart en april lammeren zijn honderden schapen. "De schapen vlogen met hun koppen tegen de hekken uit angst voor het geluid." De vereniging Streekbelangen Kamperveen maakte daarom bezwaar tegen de wedstrijd, mede namens de boer. De gemeente Kampen was van plan de vergunning te weigeren. "We zien daar echter juridisch geen mogelijkheden voor", aldus burgemeester Bort Koelewijn.

De organiserende Stichting Autosport Noordoostpolder is blij met de vergunning. "We hebben het parcours enigszins gewijzigd en verwachten dat de overlast voor de schapenboer dit jaar minimaal zal zijn", aldus een woordvoerder.

Ooievaar

Eskimo's hebben nu al gezondheidsproblemen door opwarming aarde

De opwarming van de aarde zorgt voor veel veranderingen bij de Inuït in Canada. Door het smelten van de ijsvlakten kunnen ze minder jagen en moeten ze voedsel inkopen in de winkel. Hierdoor hebben de Eskimo's steeds vaker last van overgewicht en slechte tanden, aldus onderzoeker Barry Smit van de Canadese Universiteit van Guelph.

Doordat de aarde steeds warmer wordt - wereldwijd is de temperatuur sinds de industrialisatie met 1,2 graden Celsius gestegen, maar op de Noordpool wel met 2 tot 3 graden - trekken veel dieren weg uit het leefgebied van de Inuït.

Junkfood
Zeehonden, walrussen, walvissen en ijsberen maken daardoor steeds minder vaak deel uit van het traditionele en gezonde menu van de Inuït, dat bijna exclusief bestaat uit rauw vlees. "Vanwege de nieuwe problemen met de jacht, passen de mensen hun dieet aan op wat er in de winkel ligt", aldus Smit, die al vijf jaar onderzoek naar de Inuït leidt. De Inuït moeten vaak ver reizen naar een winkel en komen daarom meestal met lang houdbare spullen thuis. "Vooral jongeren eten steeds vaker ernstig bewerkt junkfood."

De klimaatverandering zorgt niet alleen voor problemen met voedsel. Ook kunnen de Inuït niet meer vertrouwen op hun kennis van het ijs. "De traditionele wegen zijn niet zo veilig meer als ze voorheen waren", stelt Smit. Ook ouderen die veelal gewaardeerd werden om hun kennis over de koude weersomstandigheden, verliezen respect nu hun ervaring door de veranderende omstandigheden niets meer waard is.

IJsvrij
Wereldwijd leven naar schatting 4 miljoen mensen in Arctische gebied, onder meer in Canada, Alaska, Groenland, Noorwegen en Rusland. Volgens onderzoekers zal de Arctische Oceaan vanaf 2040 ongeveer ijsvrij zijn in de zomer. Daardoor zullen de noordelijke volken een "gigantische transformatie" ondergaan, aldus Smit.

In de toekomst zal mogelijk werkgelegenheid komen in het gebied, doordat schepen in de zomer over de Noordpool kunnen varen. Ook kan naar olie geboord gaan worden als het ijs smelt en kan de pool zich ontwikkelen als toeristische trekpleister. Smit: "Als we naar de komende decennia kijken zal de verandering enorm zijn. Er zijn dan geen Arctische omstandigheden meer en mensen zullen hun manier van leven compleet moeten aanpassen."

Cartoon

Gletsjers Groenland smelten in recordtempo, zeeniveau stijgt

De gletsjers op Groenland hebben afgelopen jaar ernstig te lijden gehad onder de hoge temperaturen. Onderzoekers hebben in 2010 een smeltrecord vastgesteld, zo meldden zij in het wetenschappelijke tijdschrift Environmental Research Letters.

"Het afgelopen smeltseizoen was uitzonderlijk. In sommige delen van Groenland smolt het ijs vijftig dagen langer dan gemiddeld'', aldus onderzoeker Marco Tedesco van het City College in de Amerikaanse stad New York. "Het smelten begon bijzonder vroeg, al aan het einde van april, en hield best lang aan, tot medio september."

Hogere temperaturen, weinig sneeuw Groenland kampte onder meer met hogere temperaturen dan normaal, in de zomer tot wel 3 graden Celsius. Daarnaast viel er weinig sneeuw. Voor de hoofdstad van Groenland, Nuuk, betekende dat de warmste lente en zomer sinds de waarnemingen begonnen in 1973.

2010 was wereldwijd gezien een zeer warm jaar, meldde de Wereld Meteorologische Organisatie donderdag al. De eerste tien jaar van deze eeuw vormen het warmste decennium sinds de metingen in de 19e eeuw begonnen. Dat bevestigt volgens de weerkenners de theorie dat mensen de opwarming van de aarde veroorzaken door veel broeikasgassen uit te stoten.

Zeespiegel stijgt

Ook volgens de WMO lijden de ijskappen zwaar onder de hoge temperaturen. Niet eerder lag er zo weinig ijs op de Noordpool als afgelopen december. Door het smelten van het ijs op de noordkant van de aarde stijgt de zeespiegel. Het Wereld Natuur Fonds verwacht dat het zeeniveau in het jaar 2100 met een meter gestegen is door het smelten van de ijskappen. Dat zou voor veel landen, waaronder Nederland, tot problemen kunnen leiden.

Wetenschappers stellen dat de aarde niet meer dan 2 graden Celsius mag opwarmen ten opzichte van de temperaturen voor het industriële tijdperk. De onderzoekers vrezen dat door de opwarming van de aarde grote problemen zullen ontstaan, onder meer door het stijgen van de zeespiegel, het gebrek aan regen in droge gebieden en de hogere temperaturen.

Het onderzoek van het City College werd mede betaald door natuurbeschermingsorganisatie WNF en ruimtevaartorganisatie NASA.

Poolexpeditie onderzoekt impact global warming op biodiversiteit

Een internationaal team, waarvan twee Belgische wetenschappers deel uitmaken, onderzoekt tijdens een poolexpeditie van 8 februari tot 20 april de kreeftachtigen in de Zuidelijke Oceaan. Dat deelt het Museum voor Natuurwetenschappen mee. De onderzoekers willen zicht krijgen op de gevolgen van de klimaatverandering en de verdwijning van ijs voor de biodiversiteit.

Op tien jaar tijd ging de Larsen-ijsplaat, die meer dan twaalfduizend jaar lang twee baaien in Antarctica bedekte, verloren als gevolg van de opwarming van de aarde. De fauna die in het drieduizend vierkante kilometer grote gebied onder het ijs leefde, overleeft de veranderingen mogelijk niet, en de vrijgekomen leefplek nodigt uit tot herkolonisatie door nieuwe soorten.

Een internationaal team van onderzoekers wil inzicht krijgen in de gevolgen voor het zeeleven. Met de financiële steun van het Federaal Wetenschapsbeleid nemen Henri Robert en Charlotte Havermans van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen deel aan de expeditie aan boord van de Duitse ijsbreker Polarstern. Zij zijn gespecialiseerd in het onderzoek van amfipoden of vlokreeftjes. In de Zuidelijke IJszee komen meer dan 850 beschreven soorten van deze kleine kreeftachtigen voor. Ze drukken er dan ook een belangrijke stempel op de voedselketen.

Atlantische Oceaan warmt Noordpool op

De Atlantische Oceaan warmt de Noordpool op. Het water in de Framstraat tussen Groenland en Spitsbergen is de voorbije 2.000 jaar nooit zo warm geweest. Dat berichten wetenschappers rondom Robert Spielhagen van het Leibniz Instituut voor Mariene Wetenschappen in Kiel in het vakblad Science.

De vorsers namen voor onderzoek naar klimaatsverandering op twee manieren hun toevlucht tot de fossielen van foraminiferen, eencellige dieren die op een diepte van 50 tot 200 meter leven. De wetenschappers kwamen tot de bevinding dat de temperatuur van het door de Farmstraat vloeiende water van de Atlantische Oceaan de voorbije honderd jaar met zowat twee graden Celsius is gestegen.

Het water is er de laatste 2.000 jaar nog nooit zo warm geweest. Een dergelijke opwarming van het Atlantisch water in de Farmstraat tekent zich wezenlijk af van de klimaatswijzigingen van de voorbije 2.000 jaar, rapporteerde Spielhagen. De deskundigen vermoeden dat de versnelde inkrimping van het ijs en de in de laatste decennia gemeten opwarming van de oceaan en de atmosfeer aan de Noordpool een gevolg zijn van het versterkte warmtetransport vanuit de Atlantische Oceaan.

De wetenschappers vrezen dat een verdere opwarming dramatische gevolgen kan hebben voor het ontstaan van ijs in en de ijsbedekking van de Noordelijke Poolzee. Zonder ijs daar kunnen de klimaatsveranderingen op de Noordpool zich versterken, omdat de zonnestralen niet door het blinkend ijs worden gereflecteerd.

Fundamenteel verschil.

Op een dag gaat de bloemist naar de kapper om zijn haar te laten knippen.

Na de sessie vraagt hij hoeveel hij moet betalen. De kapper antwoord: " het   is gratis, ik doe aan vrijwillig dienstbetoon deze week! "   En tevreden gaat de bloemist naar huis.   

's Anderendaags, als de kapper zijn winkel opent, ligt er een bedankingskaartje voor de deur met een dozijn rozen. 

Een beetje later passeert de bakker en laat zijn haar knippen.   Als hij wilt betalen zegt de kapper: " ik kan geen geld aanvaarden deze week, ik doe aan vrijwillig dienstbetoon"   

De bakker gaat huiswaarts en 's anderendaags, legt hij vroeg voor de deur  van de kapper een zak vol met lekkere boterkoeken, samen met een bedankingswoordje. 

En dan komt bij de kapper de volksvertegenwoordiger van de streek aan, en als hij wilt betalen zegt de kapper:  "nee, nee, deze week is 't  gratis, ik doe mijn vrijwillig dienstbetoon"  

Zeer tevreden tengevolge van dit buitenkansje, verlaat de volksvertegenwoordiger de kapperswinkel. 

's Anderendaags, wanneer de kapper zijn winkel opent, staan er een dozijn parlementsleden te wachten voor de deur, mooi in de rij, om zich gratis de haren te laten knippen.....

Ziedaar beste vrienden,het fundamenteel verschil tussen de burgers van dit land, en de politiekers die ons regeren   ...

Cartoon

Tegen palmzondag straatnamen in dialect

Op zondag 20 februari komt de straatnamencommissie samen in het woonzorgcentrum Villa Hugardis in Hoegaarden, vanaf 14 uur.

Christian Hennuy: 'We gaan dan aan verschillende oude, autochtone Hoegaardiers vragen hoe ze juist de straatnamen uitspreken. De bedoeling is dat er tegen palmzondag straatnaambordjes in het dialect hangen in de dorpskern van Hoegaarden. De oude naam (Koffiestraat, enz) zal dan naast de huidige staan, maar dan wel gespeld in het dialect (Kaffaistroët?).'

Reactie van taalkundige dr. Paul Kempeneers: 'Zou men niet ophouden met dat aftands gekakel en de oude volkse benamingen gewoon opschrijven zoals ze in het archief staan? Neem een voorbeeld aan Aarschot waar het stadsbestuur recentelijk 20 namen op mooie bordjes heeft opgehangen, die iedereen kan lezen. Niet in een dialect, maar in het Nederlands. Het eerste decreet, door de Tiense oud-burgemeester Rik Boel voorgesteld en door de Vlaamse executieve aangenomen, bepaalt trouwens zeer duidelijk: "De taal die wij spreken, heet Nederlands". Het is de officiële taal in Vlaanderen.' (R. Billen)

Straks tentoonstelling in Cruysblockhoeve (400 jaar)

Rik Cipers en de heemkundige kring stellen de Cruysbockhove open. Ze bestaat vierhonderd jaar. Ze vragen de medewerking voor een tentoonstelling.

In het teken van ‘Ken je Dorp’ en het 400-jarig bestaan van de afspanningstal in de Cruysblockhoeve, doet de Heemkundige Kring Hoegaarden in samenwerking met Rik Cipers, een warme oproep aan de bevolking van Groot Hoegaarden om oude voorwerpen, gereedschappen en oude foto’s ter beschikking te stellen voor een tentoonstelling tijdens de twee laatste weekends van augustus 2011.

Dit evenement zal een overzicht bieden van vier eeuwen afspannings- en cabaretgeschiedenis, van 400 jaar landbouw- en biernijverheid rond ’t Cruysblock, kruispunt van de twee voornaamste wegen in het centrum van Hoegaarden. De expositie wordt aangevuld met een catalogus en twee voordrachten op de zondagnamiddagen.

Voor uitgeleende stukken wordt een bewijs van uitlening meegegeven of kan indien gewenst ook een verzekering worden afgesloten voor de duur van uitlening. Alle inlichtingen zijn te verkrijgen bij Rik Cipers, Tommestraat 1, Cruysblockhoeve, T: 016/76.63.27 of 0477/29.75.60. Het is ook daar dat de voorwerpen welkom zijn.

Poperinge

Tweede Europese cargo succesvol gelanceerd

De ontwikkeling van de Europese ruimtecargo ATV gebeurde in een ESA-programma voor de uitbouw van het Internationaal Ruimtestation ISS ter waarde van 3.677,2 miljoen euro. Daarbij bedraagt de Belgische bijdrage 3 procent, aldus het federale wetenschapsbeleid.

De ontwikkeling, bouw en lancering van de ATV Jules Verne, de eerste die in 2008 gelanceerd werd, kostte 1,3 miljard euro. De productie en lancering van elke bijkomende ('recurrente') ATV bedraagt 300 miljoen euro. In de nacht van woensdag op donderdag werd de tweede ATV, de Johannes Kepler, gelanceerd. Die "recurrente" ATV's vallen onder het luik "exploitatie van het ISS", met een totaal budget van 1.593,3 miljoen euro. Ook hier bedraagt de Belgische participatie 3 procent.

De Belgische industriële bijdrage is ruim met onder meer warmtepijpen van Euro Heat Pipes uit Nijvel. Spacebel leverde simulatoren en ontwikkelde mee software voor de nadering en de koppeling. Rhea Systems in Louvain-La-Neuve leverde via zijn MOIS-systeem software aan ATV-bouwer EADS Astrium, en aan de operator, het Franse ruimtevaartbureau CNES.

Thales Alenia Space in Hoboken droeg bij de tot de test- en simulatieomgeving, en communicatieapparatuur. De vestiging van dezelfde groep in Charleroi (Etca) leverde een bijdrage tot de stroomvoorziening en ook de videometer voor de koppeling. Het Zaventemse SAS werkte mee aan de systeemspecificaties van alle fases van de missie en speelde een leidende rol bij de bepaling en het ontwerp van de educatieve programmatuur met inbegrip van de opleiding van astronauten. LMS in Leuven droeg bij tot akoestische en vibratietests.

Sterrenstelsels hoeven minder donkere materie dan gedacht

De Europese Herschel-ruimtelescoop heeft in het infrarood een verre populatie van stofrijke sterrenstelsels ontdekt die relatief veel sterren en relatief weinig donkere materie bevatten. De vondst wijst erop dat sterrenstelsels minder donkere materie nodig hebben om grote aantallen sterren te vormen dan tot nu toe gedacht. Dat hebben het Europese en het Amerikaanse ruimtevaartbureau, ESA en NASA, bekendgemaakt.

De door de infrarode kijker gevonden sterrenstelsels, die zich op 10 à 12 miljard lichtjaar bevinden, bevatten elk ongeveer 300 miljard Zonmassa's aan materie. Volgens de gangbare theorie zouden de stelsels meer dan tien keer zo groot moeten zijn - 5.000 Zonmassa's - om de waargenomen sterproductie te kunnen verklaren.

Samenklontering
Het overgrote deel van deze massa bestaat uit donkere materie - de onzichtbare maar hypothetisch aanwezige substantie die sterrenstelsels voldoende zwaartekracht moet geven om te voorkomen dat ze uit elkaar vallen. Volgens de huidige modellen begint de geboorte van een sterrenstelsel met een samenklontering van deze donkere materie. Die trekt gewone atomen uit de omgeving aan. Indien voldoende accumuleren klinkt het startschot voor stervorming. Dit gebeurt 100 tot 1.000 keer sneller dan tegenwoordig in onze Melkweg.

Herziening
Maar uit de Herschel-waarnemingen volgt dat het voor stervorming blijkbaar niet gunstig is als sterrenstelsels veel meer of veel minder dan 300 miljard Zonmassa's zwaar zijn. De modellen voor de vorming van sterrenstelsels zijn dus aan herziening toe.