Opstel:  “Papa is weg”,

Mijne papa is tafgebolt en volgens mama met een jong mokske. Mijn mama schijt nu van em.

Ons uis moed nu verkogt worde. De helft is voor papa.

Tenminste, van tgeen dat er ooverschied nadat de leening aan de bank is trugbetaalt.

Mama staat aan den dop, ze zegt dat ze moet beiklusse. Vorige week is ze daarmee begonne.

Sindsdien komt ier elk uur van den dag nen andere vent tuis, Mama zegt dat die de slaapkamer helpt opkuise.

Da moet eel zwaar werk zijn, want er wort veel bij gekreunt en gekermt. De meeste van die manne roepe alteid: “Ik kom, ik kom”.

Maar ksnap da nie ze zijn tog al daar waarom moete ze dan nog komme?

Die grote van gisteren riep zelfs: “En nu langs agter”, maar ze zijn elemaal nie naar agter geweest want kep den trap naar agter nie hoore krake.

Mama zegt da ze nu veel gelt verdient op aare rug maar ik hep daar nog geen briefkes op zien hange. Mesgien plukt ze ze daar af voor ze naar beneeje komt?

Volgende week kreig ik e krosbrommerke me echte naft. Da ons mama nog maar veel opruimt. Dan hep ik snel ne schoonen auto.

Stev Broekmans, 7 jaar, 1e leerjaar.

Nieuw planetenstelsel ontdekt

Amerikaanse astronomen hebben een nieuw planetenstelsel ontdekt. Rond de ster Kepler-11 staan zeker zes planeten. De afstand tussen die planeten en deze ster is zo klein, dat er waarschijnlijk geen leven mogelijk is. Het gaat om het meest compacte planetenstelsel dat ooit is gevonden.

Dat heeft de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA woensdag bekendgemaakt. De ontdekking verschijnt donderdag in het wetenschappelijke tijdschrift Nature.

De ster en de zes planeten staan op ongeveer 2000 lichtjaar afstand van de aarde. Het stelsel werd ontdekt met de ruimtetelescoop Kepler. Die werd twee jaar geleden gelanceerd om te zoeken naar planeten als de aarde buiten ons zonnestelsel. In theorie is daar leven mogelijk, als zo'n planeet niet te dicht bij en niet te ver van zijn ster staat.

In zijn zoektocht kijkt de Kepler naar ongeveer een kwart procent van de sterrenhemel. In dat minieme gebied heeft de Kepler al meer dan 1200 planeten ontdekt. Ruim vijftig daarvan bevinden zich in de zogeheten 'bewoonbare zone'. "Het feit dat we zo veel planeten hebben gevonden in zo'n piepklein gedeelte van de hemel geeft aan dat er in het heelal mogelijk talloze planeten rond sterren als de zon draaien", stelt de NASA.

"Vijftig miljard planeten in Melkweg"

Er zijn mogelijk zowat 50 miljard planeten in het melkwegstelsel. Daarvan kunnen er 500 miljoen zich binnen de "levensvatbare zone" rond een ster bevinden. Dat schatten astronomen op basis van gegevens die de Keplersatelliet verzamelde.

De astronomen maakten een extrapolatie op basis van een klein stukje hemel dat Kepler al onderzocht. De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA zei eerder dat Kepler bij een analyse van meer 156.000 sterren 1.235 kandidaat-planeten vond, waarvan er 68 qua grootte op de aarde lijken.

Kepler is ontworpen om planeten in de Melkweg te zoeken die op de aarde lijken. Maar om mogelijk leven te herbergen moeten die planeten zich binnen de "levensvatbare zone" rond een ster bevinden, waar het niet te heet en niet te koud is.

Poperinge

Nieuwe doorbraak in behandeling van borstkanker

Wetenschappers ontdekten dat een chemische stof verantwoordelijk is voor de uitzaaiing van borsttumoren naar andere organen in het lichaam. Deze ontdekking zou heel wat levens kunnen redden.

Verspreiding
Wetenschappers ontdekten dat het enzym LOXL2 rechtstreeks betrokken is bij de verspreiding van de borsttumorcellen. Meer dan 90 procent van de sterfgevallen bij kanker zijn een gevolg van de uitzaaiing van deze ziekte naar andere organen als de longen, lever en beenderen, aldus onderzoekster Janine Erler. De onderzoekers willen nu ontdekken hoe ze succesvol de werking van het enzym kunnen blokkeren. Een andere belangrijke ontdekking is dat een hoog niveau van LOXL2 in verband staat met meer agressieve vormen van kanker. Dit betekent dat een test zou kunnen ontwikkeld worden om het niveau van dit enzym bij patiënten te meten en zo een vroege behandeling van deze meer agressieve kanker starten.

Het enzym promoot de verspreiding van borstkanker doordat het twee proteïnes controleert, namelijk TIMP1 en MMP9. Voorgaande studies toonden aan dat deze twee een rol spelen bij het stoppen van de verspreiding van tumoren.

Perendorp bindt strijd aan met bacterievuur

Kortenaken wil zijn statuut van derde grootste perengemeente van het land niet kwijt. Daarom bindt de gemeente de strijd aan tegen het bacterievuur.

De jongste jaren is het bacterievuur - perenvuur in de volksmond - weer aan een opmars bezig. De plantenziekte tastte vooral in het Hageland heel wat perenbomen aan. En ondanks wat de naam doet vermoeden, is het vuur niet makkelijk te 'blussen'. De gevolgen voor een geïnfecteerde boom zijn drastisch: meteen de brandstapel op.

De provincie Vlaams-Brabant zoekt al langer naar oplossingen voor het bacterievuur en wil de problemen kenbaar maken bij het grote publiek. Kortenaken doet nu dienst als pilootgemeente. Vorige maand kreeg de gemeente het bezoek van specialisten van het Federaal Voedselagentschap, het ministerie van Landbouw, de teeltverantwoordelijke van de Belgische Fruitveiling en de provincie. Samen dokterden ze een manier uit om de verspreiding van het bacterievuur tegen te gaan.

'Concreet zal er een infoavond georganiseerd worden voor alle inwoners en komt er ook info op de gemeentelijke website', zegt Luc Borgugnons, fruitteler en voorzitter van de Landbouwraad van Kortenaken. 'De bewoners krijgen de mogelijkheid zich in te schrijven voor een waarschuwingssysteem. Daarnaast gaan we de zieke planten in kaart brengen en gerichte acties ondernemen om de verspreiding tegen te gaan.'

Meidoornhaag

Grote boosdoener is de meidoornhaag. Dat is een van de acht planten die drager is van de bacterie. Iedereen kent de meidoornhagen als de mooie, witte bloementapijten met de rode bessen die je her en der langs de weg ziet staan. Alleen, geen mens weet dat de meidoornhaag, die ongesnoeid nota bene op haar mooist is, gesnoeid moet worden nog vòòr de haag in bloei staat. Meer zelfs: dat is verplicht, en wel voor 1maart. Hagen die niet goed onderhouden worden, zijn immers een ideale kweekvijver voor de bacterie en kunnen op die manier ook fruitbomen in de omgeving aantasten.

Wie een besmetting door het bacterievuur vaststelt, is verplicht dat te melden aan het Federaal Voedselagentschap op 016-39.01.11

Restauratie Celismolen en Visserhuis

HOEGAARDEN - In de vallei van de Grote Gete zijn enkele bakens uitgezet: de restauratie van de Kleine Molen (Celis) schiet op, de noodbrug is teruggeplaatst, de omgeving van de Grote Molen (Parkabdij) is gekapt en klaar voor heraanplaning, het gemeente-eigendom Vissershuis is in restauratie, wandelpad en Getebrug volgen.

In verband met het Europees gesteunde Interregproject aan de Grote Molen, de vijvers en de fietsroute publiceert Interactief Waterbeheer (InWa) onderstaande toelichting.

De Grote Gete die door Hoegaarden stroomt, treedt bij hevige regenval regelmatig buiten haar oevers. Ook de watermolen in Hoegaarden heeft regelmatig last van het hoge water. Daarom heeft de gemeente Hoegaarden het initiatief genomen om de locatie rond de watermolen grondig aan te
De Celismolen ziet er nu wit uit, met
een nieuwe betonnen constructie
voor het waterrad.

passen en er een nevengeul aan te leggen met een vistrap van maar liefst 240 meter lengte. Buiten het InWa-project om zal ook de watermolen worden verbouwd zodat de molen weer groene energie gaat leveren.

De rivier zorgt ter hoogte van de watermolen Ernest Ourystraat regelmatig voor wateroverlast. Het huidige sluizencomplex vormt een obstakel en het water kan er onvoldoende weg. De gemeente Hoegaarden heeft een plan gemaakt om de hele omgeving aan te pakken. Het plan voorziet niet alleen in het verder verminderen van de wateroverlast, maar ook in de ontsluiting van het centrum voor de zwakke weggebruiker: fiets- en wandelpad.

Een van de belangrijkste onderdelen van het hele project als het gaat om de waterloop, is de revisie van de sluizen. Daarnaast zal de nevengeul die in de loop van de tijd is ontstaan, worden uitgediept en worden voorzien van een oeverversteviging. Als onderdeel van een gewestelijk waterproject om de Vlaamse rivieren weer toegankelijk te maken voor vissen, krijgt de nevengeul een vistrap met een lengte van 240 meter.

Door de aanwezige sluizen te vernieuwen, wordt het mogelijk om de watermolen opnieuw in gebruik te nemen voor de productie van groene stroom. Eerdere pogingen tot stroomproductie waren mislukt, omdat het voormalige beheer van de sluizen zich niet liet combineren met het beheer van de watermolen.

De gemeente Hoegaarden wil, naast de waterbeheermaatregelen, tegelijk de locatie ook

Het Vissershuis is in restauratie,
in een vernieuwd landschap.

aantrekkelijker gemaakt voor toerisme en recreatie. Zo wordt het vissershuisje aan de naastgelegen visvijver gerenoveerd als clubgebouw voor de vissers. Het huisje zal tevens dienst doen als informatiepunt en overdekte rustplaats voor toeristen. Verder komt een nieuw wandel- en fietspad vanuit de dorpskern van Hoegaarden naar het sluizencomplex. (R. Billen)

Het Interreg IVa-project Interactief Waterbeheer is een Vlaams-Nederlands programma dat bestaat uit een twintigtal waterprojecten gericht op innovatieve oplossingen voor het voorkomen van overstroming, watertekort en watervervuiling. (De Celismolen is privé en valt hier buiten).

Umbrië in 7 trefwoorden

Nee, Italië hoeft niet duur en druk te zijn. Wie de charme van het platteland opzoekt, wil genieten van gelato en pasta zoals la mamma ze bedoeld heeft en toch de stijl van Rome of Milaan kan appreciëren, die trekt naar Umbrië. Wij vonden er een schitterend huis-op-een- heuvel als ideale uitvalsbasis.

Prinsheerlijk logeren
in een huurhuis op
een Italiaanse heuvelin 7 trefwoordenNee, Italië hoeft niet duur en druk te zijn. Wie de charme van het platteland opzoekt, wil genieten van gelato en pasta zoals la mamma ze bedoeld heeft en toch de stijl van Rome of Milaan kan appreciëren, die trekt naar Umbrië. Wij vonden er een schitterend huis-op-een- heuvel als ideale uitvalsbasis.MarienaDewulf

1 Rust
Wie niet op hotel wil, kan in Italië bijna niet om het alomtegenwoordige Agriturismo heen. Grote boerderijen of herenhuizen, soms echte palazzo's, die opgedeeld werden in appartementen. Wie het nog rustiger wil, kan –als hij vroeg genoeg boekt– ook een villa met of zonder zwembad huren. Umbrië is in dit opzicht iets goedkoper dan Toscane –en dat geldt niet alleen voor de huishuur maar evengoed voor spijs en drank. Wij zochten en vonden een pracht van een huisje via Novasol. Een huis-op-een-heuvel met twee slaapkamers, twee badkamers, uitgeruste keuken en living. Daarrond een heerlijke patio, een tuin met een voetbalveldje, een pracht van een zwembad en ligstoelen onder de grote boom. Dit alles voor 1.200 euro per week. Het zicht op het dal werd er gratis bijgeleverd.

2 IJsjes
Fragola, limone, mandoria of amarena. Gelato mantecato, perfetto, bomba of granita: ijsjes eten ze allemaal. Je moet de grens met Italië nog maar naderen, of de consumptie van ijs explodeert. Likken, happen, drinken, proeven of verslinden: er moeten honderd manieren zijn waarop een Italiaan ijs eet. Net zoals er honderd soorten en bereidingswijzen bestaan. Neem de proef op de som en ga op het bankje aan gelateria Pasqualetti in Orvieto zitten: geen mens die voorbijkomt zonder binnen te wippen voor een hoorntje of een potje. De zaak krijgt zelfs een vermelding in de Michelingids. Toeristen in Orvieto staan dan ook voor de moeilijke keuze: eerst de duomo of eerst een ijsje.

3 (Rol)trappen
Umbrië is heuvelachtig, met een woestheid die de afgeliktheid van Toscane alleen maar extra in de verf zet. Dorpen en stadjes liggen niet zelden op een heuveltop en dat betekent vaak een stevige klim voor je kunt gaan slenteren van duomo naar museo, van gelateria naar pizzeria. Parkeerterreinen liggen immers, behalve in Assisi, steevast in het dal. Een schone uitvinding daarom is de roltrap, in Umbrië steevast gebruikt om toerist en inwoner van parkeerterrein naar het centro te brengen. Perugia moet zowat de mooiste roltrap ter wereld hebben. Een dikke tien minuten duurt het voor je echt in de stad bent: je stapt op de roltrap en die brengt je via een paar tussenverdiepingen dwars door de ruïnes van het Rocca Paolina. Eigenlijk is het Rocca een ondergrondse stad. Toen de oude stad afgebroken moest worden op last van Paus Paulus III (16e eeuw), liet de architect zowat de helft van de wijken met rust, en verwerkte ze in de vestingmuren van de nieuwe stad. Ook de Porta Marzia, een Etruskische poort, werd zo gered. Halverwege de roltrappen naar het stadscentrum kun je 'afstappen' en de oude straten, huizen en pleinen bezoeken.

Ook in Gubbio parkeer je beneden, aan het Romeinse theater, en neem je de roltrappen. Heel leuk met kinderen: eventjes buiten het stadscentrum vind je een kabelbaan die je naar de Basilica di Sant'Ubaldo brengt, een kerkje van twee keer niks dat echter zo romantisch boven de stad torent, dat je ernaartoe gezogen wordt. Een tip: daal te voet af. De (uitgestippelde) wandeling brengt je door sparrenbossen terug naar beneden. Heerlijk koel in de zomer. Uiteraard heb je boven op de heuvel een ijsje gegeten en uiteraard heb je, als je eenmaal beneden bent, weer zin in zo'n verfrissende granita.

4 Franciscus
Er is véél meer Franciscus in Umbrië dan Assisi alleen. Waarmee we niet gezegd willen hebben, dat je het wondermooie stadje dan maar ineens moet overslaan. Want daar vind je in de Bovenkerk meteen het hele leven van de heilige in een notendop. 28 fresco's geven je een bondige samenvatting. Een tip voor wie kinderen meeneemt naar de kerk: lees eerst nog eens het levensverhaal van de man en ontpop jezelf dan tot alleswetende. Franciscus, zoon van een rijke lakenkoopman, werd in 1181 geboren in Assisi, werd soldaat, raakte een tijd in de gevangenis en kreeg daar een eerste depressie. Toen hij vrijkwam, zocht hij wanhopig naar de Zin van het Leven. Uiteindelijk wou hij ridder worden maar na een droom wist hij beter; hij zou zijn leven wijden aan goede doelen, en meer bepaald aan het restaureren van oude kerken en het helpen van bedelaars. Als een Damiaan-avant-la-lettre trok hij voornamelijk met melaatsen op. Om die te helpen, verkocht hij zelfs laken uit de winkel van zijn vader. Die liet hem terug opsluiten in de gevangenis, waar hij door zijn moeder bevrijd werd. Van toen af aan koos hij resoluut voor de armoede en trok hij rond om het woord Gods te prediken. Samen met enkele vrienden preekten ze voornamelijk op de pleinen van de kleine steden en dorpen in Umbrië. Ze noemden zich de 'broeders van de minderen', de minderbroeders. Toen Franciscus 11 broeders had, vroeg en kreeg hij van de paus erkenning van zijn orde. De minderbroeders werden rond die tijd ook benaderd door een vrouw, een zekere Clara, dochter uit een adellijke familie. Zij stichtte in de geest van Franciscus een eigen klooster, waaruit later de orde van de arme klaren zou ontstaan. In 1219 trok Franciscus naar het Midden-Oosten, waar hij de leider van de kruistochten probeerde te overtuigen van de zinloosheid van diens onderneming. Het mocht niet baten, maar ondertussen wil de legende dat Franciscus goede contacten legde met de sultan van de moslimlegers. In 1224 trok Franciscus zich terug op de berg La Verna. Hij kampte toen met een zware depressie. Op de berg kreeg hij een verschijning van een gekruisigde engel. Ook kreeg hij stigmata aan handen en voeten en in zijn zijde. Tegen het einde van zijn leven logeerde hij bij Clara in San Damiano. Daar dichtte hij zijn bekende Zonnelied. Hij stierf in oktober 1226.

Maar de meeste plaatsen waar het levensverhaal van Franciscus zich afspeelden, zijn in Umbrië terug te vinden. In Asissi werd hij uiteraard geboren, en ligt hij ook begraven. Je vindt er ook de kerk van de heilige Clara terug. In Gubbio temde hij een wolf, die hem vanaf dan overal volgde. Op de Monte Subasio, ten noorden van Assisi, trok hij zich terug in grotten om te bidden en te vasten. Hij stierf in het klooster van Santa Maria degli Angeli, in Bevagna preekte hij tot de vogels, en op Isola Maggiore, in het Lago Trasimeno, bracht hij een lange vastentijd door.

5 Het trecento
Dat de renaissance in Italië ontstond, dat hebben we allemaal geleerd. Dat Da Vinci, Michelangelo en Boticelli drie namen zijn die we daarbij voor De slimste mens moeten onthouden ook. Maar veel verrassender zijn de talloze schilderijen uit de hele vroege renaissance die je in Umbrische kerken en musea kunt vinden. Schilders uit het trecento (14e eeuw) en het quattrocento (15e eeuw) tonen bijzonder aanschouwelijk waarmee die renaissancistische schilderkunst plots uitpakte: de ontdekking van het perspectief en het feit dat mensen plots als levende wezens afgebeeld werden, met al hun fouten, sterke punten en (vernieuwend) emoties. Daarvóór waren de personages letterlijk en figuurlijk nogal 'plat'. Neem nu Giotto (di Bondone) voornamelijk bekend van zijn schilderijen van fragmenten uit het leven van Franciscus van Assisi: de preek tot de vogels bijvoorbeeld. Ook de fresco's in de Bovenkerk van Assisi zouden van zijn hand zijn, althans dat werd lang gedacht. Kunsthistorici trekken dat de laatste jaren weer in twijfel. In het prachtige museum van het Palazzo dei Priori in Perugia, de Galleria Nazionale dell' Umbria (trek er minstens een halve dag voor uit), ontdek je veel meesters uit dat trecento en quattrocento en zie je de evolutie zo voor je. Perugino is nog zo'n naam die je moet onthouden. Smullen van de renaissance, op school nooit voor mogelijk gehouden.

6 Kerken en duomo's
De duomo van Orvieto, die moet je gaan bezoeken. Punt uit. Maar een duomo hoéft geen kathedraal in een grote stad te zijn. Zelfs in de meest vergeten dorpjes in de bergen vind je prachtige kerken en kerkjes. In Montone, Città di Castello, Spello of het wondermooie Gubbio: overal vind je gebouwen waar de schoonheid in al zijn eenvoud van afdruipt. Niet zelden is er naast zo'n duomo meteen ook een Museo del Duomo, want zo'n kerk is natuurlijk nooit in één keer af. Vaak dateren de gebouwen uit de 11e of 12e eeuw, en dan moet er al eens herbouwd, uitgebreid, heropgebouwd of opgesmukt worden. Voor de hardliners dus.

7 Licht
Met de renaissance deden nogal wat vernieuwingen hun intrede in de schilderkunst, maar een van de meest opvallende elementen was ongetwijfeld het gebruik van de lichtbundels. Een brede, heldere streep licht die het hoofdonderwerp nog eens benadrukte. In latere periodes braken de schijnwerpers overal door. En voor wie dacht dat het een truc van Italiaanse en Zuid-Franse schilders was: het licht schijnt écht zo in Umbrië. Gezien vanuit het zwembad en nooit meer te vergeten: zonnestralen die door de wolken breken en brede bundels vol stof die de schoonheid van het landschap benadrukken. Poëtisch!
www.novasolvakantiewoningen.be, 03-322.04.04 nvt

Vliegtuig

Fantastisch. Ik was zo vrij als een vogel'

Hij mag nog lang niet met de wagen rijden, maar hij heeft er al wel zijn eerste solovlucht in een zweefvliegtuig op zitten. De 15-jarige Senne Vandenputte uit Tienen ging voor het eerst helemaal alleen van de grond in Goetsenhoven.

‘Is het niet ongelofelijk?', vraagt de 15-jarige Senne Vandenput uit Tienen zich af. ‘Ik moet nog drie jaar wachten voor ik met de wagen mag rijden, maar afgelopen zondag kon ik wel helemaal alleen met een zweefvliegtuigje rondvliegen.'

Voor alle duidelijkheid: het gaat hier niet om een miniatuurexemplaar, maar wel degelijk om een écht zweefvliegtuig. Tiener Senne - al anderhalf jaar lid van Koninklijke Vliegclub De Wouw in Goetsenhoven - kroop zondag voor het eerst helemaal alleen in de cockpit van het toestel. Perfect legaal, maar wel hoogst uitzonderlijk. ‘Wettelijk mag je alleen vliegen vanaf het jaar dat je zestien wordt', zegt Senne. ‘Sinds 1januari van dit jaar dus, want ik word in juli zestien.'

Zondag was het zo ver. Senne moest eerst nog een vlucht maken met een instructeur aan zijn zijde. Die wilde er zeker van zijn dat de jonge piloot wel degelijk alle kneepjes van het vak kende. Ja, zo bleek, want daarna was het aan Senne. ‘Ik besefte het pas op het moment dat de instructeur de cockpit sloot en ik achterom keek', zegt Senne. ‘Een lege zetel achter mij. Ik was echt helemaal alleen, klaar voor mijn allereerste solovlucht. Het was een fantastisch gevoel: helemaal alleen in de lucht, zo vrij als een vogel. Of ik niet bang was? Neen, eigenlijk niet. Ik was wel een beetje zenuwachtig natuurlijk, maar ik had er het volste vertrouwen in dat het goed ging gaan. Dat was ook zo. Want na een geslaagde landing ben ik meteen vertrokken voor mijn tweede solo. Ook die verliep vlekkeloos.'

Senne glundert twee dagen na zijn eerste solovlucht nog altijd na. ‘Het was een dag om nooit te vergeten', zegt hij. ‘Vraag maar aan enkele piloten. Wedden dat de meesten onder hen zich hun eerste solovlucht nog altijd herinneren? Het is trouwens mijn grote droom om zelf ooit professioneel piloot te worden. Echt, ik wil van vliegen mijn beroep maken. Of dat ook lukt, is een andere zaak. We zien wel wat de toekomst brengt.'

Onzekere toekomst

Ook in de vliegclub van Senne wachten ze bang af wat de toekomst brengt. Van de Koninklijke Vliegclub De Wouw is gevestigd op de terreinen van de luchtmachtbasis in Goetsenhoven. In het kader van de herstructurering binnen Defensie besliste federaal minister van Defensie Pieter De Crem (CD&V) dat de basis gesloten moet worden. Wat er na de sluiting met de terreinen zal gebeuren, is nog niet duidelijk. En dus wachten ze bij De Wouw bang af, net als bij wielerclub Olympia Tienen. Want hun renners gebruiken de start- en landingsbaan in Goetsenhoven als trainingsparcours.

‘We weten nog niet wat er zal gebeuren', zegt Senne. ‘Eind dit jaar zou de basis volledig leeg komen te staan. Wat er daarna met het vliegveld zal gebeuren, is een raadsel. Maar we hebben er een goed oog in en we wachten af.' (IB)

Jeugd en cultuur klaar om militaire basis in te nemen

De stad Landen wil de militaire terreinen aan de Hannuitsesteenweg aankopen. De kazerne sluit in oktober de deuren, in het kader van de hervorming binnen Defensie. De stad wil er een cultuurcentrum, een fuifzaal en een jeugdhuis onderbrengen.

In Diest is er nog grote onduidelijkheid over de toekomst van de leeggekomen Citadel, maar in Landen lijkt al in grote lijnen vast te liggen wat er met de militaire terreinen aan de Hannuitsesteenweg zal gebeuren na het vertrek van de militairen. Tenminste: als de plannen van het stadsbestuur doorgaan. Als alles volgens plan verloopt, keurt de stad vanavond een intentieverklaring goed voor de aankoop van de legersite EMI22 aan de Hannuitsesteenweg.

Bedoeling is op het 3,5hectare grote terrein onder meer een cultuurcentrum, een fuifzaal, een jeugdhuis en oefenruimte voor de stedelijke sportverenigingen onder te brengen.

Het stadsbestuur voert al volop gesprekken met het kabinet van Defensie. Ze hopen een overeenkomst te kunnen sluiten over het gebruik van de terreinen.

De stad wil in oktober - wanneer de laatste militairen vertrekken - de site al in gebruik nemen, in afwachting van de eigenlijke aankoop. Op die manier willen ze vermijden dat de gebouwen een tijdje leeg staan en kunnen verloederen.

In principe is er weinig dat de aankoop in de weg staat. De stad heeft het voorrecht om de site aan te kopen. Er is zelfs al een voorlopig budget voorzien in de stedelijke begroting, al moet dat nog wel aangepast worden aan de geschatte aankoopprijs.

Deel naar Leopoldsburg

In 2009 besliste Defensie om de twee militaire kazernes in Landen te sluiten. Het gaat om de site aan de Hannuitsesteenweg, maar ook die aan de Raatshovenstraat. Beide complexen worden momenteel nog gebruikt door de Medische Component Eenheid. De eenheid in Landen wordt ontbonden en de 157 militairen worden verdeeld over de entiteiten in Lombardsijde, Nijvel, Peutie, Leopoldsburg en March-en-Famenne. In oktober trekken de laatste militairen de deur van de kazerne definitief achter zich dicht. Vanaf dan komen beide sites leeg te staan.

Allicht ook legermuseum

De stad is nu dus kandidaat om de terreinen aan de Hannuitsesteenweg te kopen. 'En de kazerne aan de Raatshovenstraat zal wellicht dienst doen als legermuseum', zegt majoor Steven Thys, korpscommandant in Landen. Hij liet ons bij de bekendmaking van de sluiting al weten dat het afscheid hem en zijn troepen moeilijk zal vallen.

'Onze basis is vergroeid met Landen. Bij bevelsoverdrachten vindt er steevast een parade op de Markt plaats, bij overstromingen zijn wij de eersten om de handen uit de mouwen te steken en op onze jongste open dagen kregen we nog 1.200 Landenaren over de vloer. We hebben een hechte band met de stad en dat maakt de verhuizing nog eens zo pijnlijk.'

Burgemeester Colsoul zou reeds gesprekken gevoerd hebben met het kabinet van Defensie en wil de site zelfs in oktober al in gebruik nemen, in afwachting van de definitieve aankoop.

De site kreeg de bestemming 'openbaar nut voor gemeenschapsdoeleinden' en de stad zou het recht van voorkoop hebben om de site te verwerven.

Aan de hemelpoort!

Er komt een prostituee bij de hemelpoort.
Petrus vraagt wat ze vroeger geweest is.
De hoer bekent dat ze prostituee is geweest.
'Dan mag je hier niet naar binnen, ' zegt Petrus, 'ga daar maar even op het bankje zitten.'
De vrouw gaat op het bankje zitten huilen.
Komt er een oud baasje bij de hemelpoort met
een enorme zak op  zijn rug.
Hij loopt naar het huilende vrouwtje op het bankje,
en vraagt wat er aan scheelt.
Ze legt uit: 'Ik ben vroeger prostituee geweest,
en nu mag ik niet naar binnen.'
'Is dat het ?' , zegt de man,
' Ik ben kleermaker geweest. Weet je wat ?
Ik heb een zak met oude kleren op mijn rug.
We gooien de kleren eruit en jij gaat in die zak zitten.
Dan smokkel ik jou de hemel in ! '  
Zo gezegd, zo gedaan.
De kleermaker loopt naar de hemelpoort, en Petrus vraagt de man wat hij vroeger geweest is.
'Ik ben kleermaker geweest,' zegt de man.
'Dan mag je naar binnen,' zegt Petrus.
Als de man voorbij loopt, vraagt Petrus : 'Maar wat zit er in die zak?'
Zegt de kleermaker: 'O, een oud naaimachien.'

Comedy Night 2011: Kamagurka

BOUTERSEM - Waar Bart De Wever niet in is geslaagd, heeft de Jeugdraad wel voor mekaar gekregen: een vette vis vangen. Na o.a. Bert Kruismans, Philippe Geubels en Youssef El Mousaoui staat dit jaar niemand minder dan Kamagurka voor u op de planken op vrijdag 11 maart a.s. in de gemeentelijke feestzaal.

Kamagurka (Luc Zeebroek voor de ingewijden) is geen onbekende: cartoonist in Humo, tv-figuur, schilder en dus ook stand-up comedian.

Aanstaande vrijdag treedt hij op in de gemeentelijke feestzaal van Boutersem. De deuren gaan open om 20.00h, de voorstelling begint om 20.30h.

Kaarten zijn te verkrijgen in voorverkoop (8 euro) bij - de jeugddienst op het gemeentehuis, - in de bibliotheek, of - in de Record Bank, Leuvensesteenweg 269 in Boutersem.

Aan de kassa kosten de kaarten 10 euro.

Meer info bij de jeugddienst: telefonisch op het nummer 016 72.10.74 of via jeugddienst@boutersem.vera.be .

Wees er snel bij, de Comedy Night is elk jaar uitverkocht.

Keust nòò men oeër

Door Zander van de Mouspik

Sé, wat ich ni kan verstoën, da’ zén dee minse dee oep ’t leste van dais waik hun koffers gon inpakke ver intige ure löter îveranst ure lank in ’n lange file gon stoën, ver nen houp mezaire bé hun jeunge te make dee vanachter in hunnen otto ni annester douwna n rùze make, dee nàch vuil kans hèmme ver hun poeëte te braike àch bé ne verzwikten hînkel neraas te houme. Awél, nèmt van mich aan dat het dikke aizels zèn. Ich bleef taas. Want woe koent ‘ oech béëter ammezaire dan bé karneval.

Ich zèn mich dovair al seriuis an ’t oeploaje. ’t Es wel spétig dà ge allewèle gin maskroate  ne mi taige komt. In ménne joungen tééd lîepe ter nàg vuil rond, màà dà zie ge nemië. ’t Was pertang plezant, want dan kost ge den ieëne àch den andere déé ge ni kost verkroppen e ki gouwd gon       aatmake zonder dat dò iemand îet uiver zaide. Màà dà dèère de minse nemieë. Ge keskait ne ki gouwd oep eure smikkel te krège, want de minse zèn dann dag va vandaag nògal krikkel gewèdde. En sedus gon ich nàch mar alliën nemië no de stouwt lette naste zoëterdag.

As déa stouwt verbéé és, dan gon ich îedere kiê smààdbollen éëte. Do stot do altééd ne Gènteneër déé ter féén hait, màà déé minse va Tiene déé do altééd vanonder an de lie-vrààkérrek ston, déé hun marchandîes és al éëve gouwd. Dobéé hem ich n’ ékskùùs ver twieë kirre smààdbolle gon te kouwpe.

Russische Antonov crasht tijdens testvlucht: zes doden

 

Een gelijkaardig toestel crashte vandaag met zes personen aan boord.

Bij de crash van een Antonov An-148 nabij Belgorod in Centraal-Rusland zijn de zes bemanningsleden omgekomen. Het vliegtuig voerde een testvlucht uit. De Antonov zou bestemd zijn voor het Myanmarese (Birma) leger. Onder de slachtoffers zijn twee Myanmarese piloten, zo melden de Russische persagentschappen.
 
Het toestel crashte nabij het dorp Garboezovo. Volgens een bron binnen de Russische militaire luchtvaartindustrie is het vliegtuig bestemd voor Myanmar. Birma zou in 2008 een contract getekend hebben voor de aankoop van twee dergelijke toestellen.
 
De An-148 is een nieuw toestel van de Oekraïense vliegtuigbouwer Antonov dat in 2007 in serieproductie ging. Het gaat om een passagierstoestel voor de korte afstand.

Sneeuwchaos op autosnelweg nabij Madrid

 

Ook elders in Spanje sneeuwt het. Deze foto werd genomen in Leon.

Een sneeuwstorm heeft op de A6 autosnelweg ten noorden van de Spaanse hoofdstad Madrid voor verkeerschaos gezorgd. Duizenden automobilisten werden verrast en zaten afgelopen nacht urenlang vast, meldt de Spaanse politie. In beide richtingen stond er zo'n zestig kilometer file.

De sneeuwchaos trof het stuk van de autosnelweg tussen Las Rozas en Villalba. Na enkele uren kon de rijbaan vrijgemaakt worden. In eerste instantie waren ook de vijftien toegesnelde sneeuwruimers vast gereden. 
Automobilisten zaten tot vijf uur lang vast. Verschillende wagens en vrachtwagens gingen aan het slippen en blokkeerden de snelweg. Niemand raakte gewond. Het Rode Kruis en de burgerbescherming deelden warme soep en dekens uit.
 
Voor de regioregering van Madrid is het ministerie van Verkeer de grote schuldige omdat geen maatregelen getroffen zouden zijn voor de voorspelde sneeuwval.

Cartoon

Nieuwe site laat Indiërs daten in metro

In India biedt een datingsite vrijgezellen de mogelijkheid een potentiële partner te ontmoeten op de metro van hoofdstad New Delhi. Datingsite

Leden van metromates.in kunnen op hun profiel aangeven op welke route ze regelmatig rijden. Zo kunnen ze potentiële reisgenoten leren kennen, of die aantrekkelijke medepassagier online terugvinden. Dat kan zelfs tijdens het reizen. Via bluetooth kunnen leden namelijk met elkaar chatten.

Leden
Een maand na de oprichting heeft metromates.in ruim 2.600 leden, en er komen zo'n honderd leden per dag bij. Dat aantal zou nog fors kunnen groeien want in New Delhi maken circa een miljoen mensen dagelijks gebruik van de metro. Er zijn 2,6 miljoen internetgebruikers.

Groepsafspraakjes
Een ander voorbeeld is de datingsite Ignighter, waarmee leden groepsafspraakjes kunnen organiseren. De site werd in 2008 opgericht in de Verenigde Staten, maar blijkt sinds kort vooral populair in India. Hier is toestemming van de familie soms nog belangrijk, en deze wordt makkelijker gegeven voor een groepsuitje.

Schaatsen op hoogste piste ter wereld in wolkenkrabber

In Chicago kan je voortaan je mooiste pirouettes laten zien op een duizelingwekkende hoogte, namelijk op de 94ste etage van de John Hancock toren. Schaatsen op zo'n driehonderd meter boven de grond en tegelijktertijd het schitterende uitzicht in je opnemen: een unieke ervaring!

De schaatsbaan is niet van echt ijs gemaakt maar van een synthetishe substantie XTRAICE, waardoor de piste naar verluidt zachter aanvoelt.

De schaatsbaan zal voortaan elk jaar open zijn van 1 januari tot 31 maart van 9u. 's morgens tot 11u.'s avonds. Maximaal twintig schaatsers mogen tegelijkertijd op de piste van 80 vierkante meter. Een sessie van 25 minuten kost 5 dollar (3,70 euro). Heb je geen schaatsen mee, dan kan je ze huren voor 1 dollar.

Het project 'Skating in the Sky moet meer volk lokken naar het café en het panoramapunt, die zich nu al op de 94ste verdieping bevinden.

Cartoon

Een oud vrouwtje!

Een klein oud vrouwtje begeeft zich naar de buurtwinkel en legt 3 dozen kattenvoer in haar mandje,de 
duurste die ze maar kon vinden in de winkel .

Aan de kassa gekomen, zegt ze tegen de kassierster : "Niets is me te duur voor mijn katjes."

De kassierster antwoordt: "Het spijt me, maar ik mag u deze dozen kattenvoer niet verkopen ,
zonder dat u me een bewijs levert dat u wel degelijk een kat bezit.

Er zijn teveel ouderen van dagen die deze voeding in realiteit voor zichzelf kopen, 
daarom vraagt de directie altijd een bewijs bij aankoop."

Het dametje keert naar huis terug, neemt haar kat mee en toont ze aan de 
kassierster.

Deze is akkoord met de verkoop van het kattenvoer.

s' Anderendaags keert het vrouwtje terug om hondenvoer te kopen en nogmaals kiest ze er het duurste eten uit.

De kassierster herhaalt haar dezelfde toespraak,dat ze de koekjes niet mag verkopen zonder een bewijs dat de koper een hond heeft .

Gefrustreerd haalt het oude vrouwtje haar hond en toont hem aan de kassierster.

Deze heeft nu geen bezwaar meer en verkoopt de hondenkoekjes .

De volgende dag komt het dametje aandraven met een doos met een gat in het deksel.

Ze vraagt aan de kassierster om er haar vinger in te stoppen.

De kassierster weigert,"Nee, ik ben bang dat daar misschien wel een slang inzit!"

Het oude dametje stelt haar gerust en zegt dat er niets in de doos zit dat haar kan 
kwetsen.

Uiteindelijk stopt de kassierster haar vinger maar in de doos, haalt hem er weer uit en bemerkt een verdachte geur

Ze schreeuwt het uit :"Maar dat is stront wat u daar in die doos hebt ."

Waarop het oudje met haar mooiste glimlach antwoordt:

EN MAG IK NU 3  ROLLEN TOILETPAPIER ...!!!!!

Goed thuis in het buitenland

Bij het doorbladeren van de vakantiebrochures tref je wel eens de vermelding 'Belgische eigenaar' aan. Dit is het verhaal achter enkele van die logiesadressen.

Vlaamse gastvrijheid in Zuid-Frankrijk
Het moment dat Marc Vermeulen en Patricia de Schietere de Lophem elkaar, als jonge veertigers, het jawoord gaven, was meteen ook het moment dat hun leven een heel nieuwe wending nam. 'In de IT-sector, waar ik werkte, was het vet van de soep', zegt Vermeulen. 'En Patricia stoorde zich al langer aan de manier waarop veel hotels seminariegangers ontvingen.'
Het stel begon plannen te maken. 'We wilden een plek met vrij veel zon, maar we wilden ook niet te ver van onze roots zitten. Daarom was de keuze voor Zuid-Frankrijk vrij logisch. In 2002 zijn we op dit Domaine des Escaunes gestoten.'

Die historische herberg kreeg sinds de 16de eeuw tal van Franse vorsten en prominenten (zoals Catarina de Medici, Nostradamus en kardinaal Richelieu) over de vloer. Tot voor de komst van onze landgenoten was deze historische herberg, die sinds de 16de eeuw tal van Franse vorsten en prominenten over de vloer had gekregen, eigendom van een Franse industrieel. Sinds 2003 ontvangen ze hier individuele gasten en seminars (ook uit België), met als basisfilosofie: bezoekers moeten het gevoel hebben dat ze bij vrienden op bezoek zijn.
Het uitgestrekte domein (een tuin van vierduizend m² met zeven hectare wijngaarden en olijfbomen) ligt tussen de garrigues (heuvels) van de streek, vlak bij het typische dorpje Sernhac. Het beroemde aquaduct Pont du Gard en de autoweg Nîmes-Avignon liggen vlakbij. Rust, zon en gastvrijheid zijn de trefwoorden. Het domein heeft ook een zwembad, 23 kamers en suites, een restaurant en seminarielokalen.

Domaine des Escaunes (www.escaunes.com) is een van de nieuwe adressen uit het Caractere-aanbod: www.caractere.be

Nieuwe ViaVia in Chili
Lotje De Ridder (31) uit Gent en Pascal De Bondt (39) uit Londerzeel hebben België al enkele jaren geleden achter zich gelaten. Via projectwerk in Midden-Amerika zijn ze in Chili beland. 'Een stad met het statuut van werelderfgoed, zoals Valparaíso, leek ons wel wat om zelf een toeristisch initiatief te ontwikkelen.'

Toeristisch potentieel heeft 's lands belangrijkste havenstad in elk geval: tot de opening van het Panamakanaal, in 1914, was Valparaíso een zeer welvarende stad, getuige zijn rijke architecturale patrimonium. Vandaag zit de charme van de stad met zijn 45 heuvels vooral in het kunstzinnige en bohémienkarakter: artisanale winkeltjes, schitterende graffitikunst en het huis van Pablo Neruda zijn must-sees. Ook het art-decopand dat het stel heeft verbouwd tot een van de best draaiende horecazaken in de stad, is meer dan een bezoek waard. 'We hebben heel lang gezocht in de beneden-stad, maar dit pand oefende een sterke aantrekkingskracht op ons uit'. Met de steun van de reisorganisatie ViaVia en lokale subsidies is het gebouw omgebouwd tot een ecologisch gerund hotel (met vier kamers) annex restaurant.

'Bij de aardbeving die Chili begin 2010 getroffen heeft, waren de mensen uit de buurt verplicht om hogerop beschutting te zoeken. Zo hebben velen ons pand leren kennen. De mix van de Chileens-Belgische keuken, met Belgische frieten en bieren, onze service en kwaliteit en de vaststelling dat we volgens sommigen 'belachelijk goedkoop' zijn, zorgt ervoor dat we heel wat klanten aantrekken.' Maar Pascal, die nog als toerismeconsulent heeft gewerkt, denkt al een stap verder: 'Op toeristisch vlak is er in Chili nog veel te doen. We ontmoeten geregeld mensen met goede ideeën, maar door een gebrek aan middelen komen die plannen vaak niet van de grond. Het zou leuk zijn als wij met ViaVia zulke mensen een platform konden bieden en hun de mogelijkheid konden geven om een ruimer publiek te bereiken.'

De lovende recensies in de Chileense pers en op de reizigerssite TripAdvisor lijken erop te wijzen dat Lotje en Pascal goed op weg zijn. Dat Vlaams minister-president Kris Peeters in november de officiële opening van deze ViaVia heeft bijgewoond, is hier trouwens niet onopgemerkt gebleven. ViaVia Valparaíso (www.viaviacafe.cl) is als logiesadres opgenomen in een Jokergroepreis door Chili (www.joker.be)

Ecotoerisme in Senegal
Alain Goetghebuer en zijn echtgenote Simone zijn vrij toevallig in het toerisme gerold. Goetghebuer, een Franstalige Gentenaar, had zijn jeugd doorgebracht in Congo, maar was na zijn terugkeer in België verzekeringsagent geworden. Zijn echtgenote heeft Afrika pas later ontdekt, toen het stel een vakantiebestemming zocht en voor de Siné Saloumdelta, een vogelrijke delta in Zuid-Senegal, koos.

Het paar was zo enthousiast dat ze beslisten in het dorp Toubacouta, waar ook het vakantiedomein Les Palutiviers gevestigd is, een huis te bouwen. 'Maar toen overleed de eigenaar van het hotel waar wij verbleven. We kregen het aanbod om het pand over te nemen en hebben niet lang getwijfeld.'

Ze hebben zich de stap nog niet beklaagd, ondanks het vele pendelverkeer richting België en de niet altijd eenvoudige omgang met de lokale manier van leven. De nieuwe eigenaars van Keur Saloum hebben er wel voor gekozen om het roer resoluut om te gooien: 'Vroeger was dit een hotel waar vooral jagers naartoe kwamen. Maar wij kiezen voor de ecotoeristische aanpak, met aandacht voor de rijkdom aan vogels in de regio en de mogelijkheden voor vissers. Senegal heeft veel te bieden op het vlak van ecotoerisme, geloof me.'

Door die keuze is het publiek alvast veel gemengder dan vroeger: veel Fransen en Belgen, maar ook Engelsen (Gambia is vlakbij) en Italianen. Opvallend is dat nu meer gezinnen de weg naar Keur Saloum vinden. En die genieten van het zwembad en de lekkere keuken (inclusief Belgische bieren aan de bar), die door de vrouw des huizes wordt aangestuurd. Het domein telt 48 bungalows en zes suites, maar daarnaast is het stel nu ook een kampement bij de monding van de delta aan het bouwen.

Hotel Keur Saloum (www.keursaloum.com) wordt door verschillende Belgische touroperators aangeboden, onder andere Your Travel (www.yourtravel.be)

Een stukje paradijs in Costa Rica
Hilde Cloet is een West-Vlaamse die jarenlang in de wereld der doe-het-zelvers heeft gewerkt. Eind jaren negentig bezocht ze Costa Rica. met andere Belgische investeerders Costa Rica bezocht. Ze was meteen razend enthousiast over het hotel Tango Mar, dat te koop stond: ook haar man en kinderen zagen snel dat dit oord, pal aan de Stille Oceaan, meer dan zomaar een stukje paradijs op aarde was. Met ouderlijke steun en de hulp van een landgenoot die de hotelbusiness kende, zetten Hilde, haar man en hun kinderen uiteindelijk de stap naar Midden-Amerika. Na enkele jaren heeft Hilde zelf de touwtjes in handen genomen.

Intussen woont ze bijna zeven jaar in Costa Rica (maar ze pendelt geregeld naar Loppem, waar haar man een goeddraaiende zaak runt). 'Mijn man zegt vaak dat ik hier mijn droom gerealiseerd heb. Ik wilde vroeger immers verpleegster worden, én ik heb altijd graag gebouwd en verbouwd. Hier combineer ik beide. Sedert we Tango Mar hebben overgenomen, hebben we flink verbouwd (onlangs nog enkele kamers, de spa, de bar en de lobby). Volgens mijn man zijn de klanten mijn patiënten, die ik met de beste zorg wil omringen.'

Tal van landgenoten hebben al aan den lijve ondervonden hoezeer de gastvrouw 'met hart en ziel bezig is om van dit stukje paradijs nog iets mooiers te maken', zoals ze zelf zegt. 'Costa Ricanen behoren tot de gelukkigste mensen ter wereld. Pura vida is hun levensmotto, en dat voel ik: ik heb meer energie dan 20 jaar geleden'.

Het schiereiland Nicoya annex privé-reservaat, waarin het hoteldomein ligt (60 hectare groot, met een eigen golfbaan en paardenstallingen voor tochten in de buurt), geldt overigens als een van de regio's wereldwijd waar mensen het langst leven. Zeg nu zelf, zo'n oude dag wil toch iedereen?

Hotel Tango Mar (www.tangomar.com) is geen onbekende voor de Belgische touroperators. Je vindt ze onder meer in de brochures van Neckermann, Travelworld en Cosmic Travel

Vlaamse b&b nabij Kaapstad
Zuid-Afrika, en zeker de Kaapprovincie, is voor heel wat Vlamingen een nieuwe thuis geworden. Dat is ook het geval voor Patrick en Inge Weyn, twee Waaslanders die in 2004 in de buurt van Kaapstad zijn neergestreken.

'In België hadden we een hectisch leven: Patrick leidde een Colruyt-vestiging in Mechelen, Inge pendelde elke dag naar Brussel.' Een vakantie in Zuid-Afrika zette hen aan het denken. 'We hebben er uiteindelijk nog vier jaar over gedaan om de stap te zetten. Want als je eenmaal je ontslag gegeven hebt, dan kun je niet meer terug. Toen onze kinderen vijf en zeven waren, hebben we de knoop doorgehakt en zijn we verhuisd.'

Van een jachtig bestaan in België naar het uitbaten van een bed and breakfast in Zuid-Afrika: het klinkt verleidelijk. 'Maar je moet mekaar goed verstaan. Want je bent de hele tijd samen.' Spijt van hun beslissing hebben ze in geen geval. 'In het seizoen kan het best druk zijn, maar daartegenover staat dat we nu veel meer quality time hebben. De kinderen hebben zich uitstekend aangepast op school. Nu kunnen we geregeld met hen een dagje naar het strand of naar het restaurant.' Als we dat laatste in België doen, vallen we steevast achterover van de rekening'.

Patrick, die van opleiding chocolatier is, kwijt zich niet alleen van zijn taak als gastheer van de b&b, hij laat nu ook buitenlanders kennismaken met het beste van eigen makelij: Belgische chocolade. 'Zuid-Afrikaanse chocolade is heel zoet. In het begin speelde ik met het idee een eigen chocoladezaak op te richten, maar dat is niet evident. Ik lever nu aan Europese bedrijven, die weten wat kwaliteit is.'

Dat geldt ook voor de gasten: 'We krijgen vaak Italiaanse surfers over de vloer, maar ook Belgen. Dat we Nederlands spreken, is voor sommigen een extra troef.' Een terugkeer naar België is niet aan de orde: 'We zijn niet vertrokken uit onvrede met ons leven in België. Maar hier hebben we wel de zon, de mensen zijn vriendelijk, we zitten in een droomomgeving en het leven is hier nog steeds een pak goedkoper. Het mag dan wel bij momenten hard werken zijn, het is toch anders.'

't Weyntjes Guesthouse (www.tweyntjes.tk) is een halte in 'Echt te gast', een rondreis langs Vlaamse b&b's van Zuid-Afrika Reiscenter (www.zuidafrika.com)

De Himba’s over hun ervaringen met Groeten uit de Rimboe

In het SBS6 televisieprogramma Groeten uit de Rimboe logeert een Nederlandse familie bij de Himba’s in het noorden van Namibië. Cultureel antropoloog Marijn Kraak zocht de Himba’s die aan het programma hebben meegedaan op en sprak met hen over hun ervaringen. De Himba’s blijken lang niet zo naïef, geïsoleerd en primitief te zijn als het programma suggereert. Groeten uit de Rimboe geeft een onvolledig en gemanipuleerd beeld van het leven van de Himba’s. Uiteindelijk komt de kijker bedrogen uit. De Himba’s weten dat ze een beperkte versie van zichzelf opvoeren, maar de Nederlandse kijker niet. Hij zou zich dan ook de vraag moeten stellen: “Waar zit ik eigenlijk naar te kijken?”

SBS6 zond de eerste serie van Groeten uit de Rimboe in het najaar van 2005 uit. Het concept van het programma is eenvoudig: twee Nederlandse en een Belgisch gezin logeren drie weken bij zogezegd ‘een van de laatst overgebleven authentieke stammen op de wereld’. De gezinnen hebben vooraf geen idee waar hun avontuur hen heen zal leiden. Zo belandde de Haagse familie Massing bij de Himba’s in het noorden van Namibië. Zij verruilden hun luxe westerse leven voor een verblijf in zogenaamde ‘primitieve’ omstandigheden. Terwijl zij zich probeerden aan te passen, werden zij met de camera gevolgd.

Moeder Monique Massing is aangekomen bij de Himba’s in Namibië.

Tegenstellingen in beeld

De cultuurschok wordt in het programma zo groot mogelijk gemaakt. Tegenstellingen worden daarbij uitvergroot, wat leidt tot sensatie en vermaak. Zo zie je bijvoorbeeld hoe de Nederlanders helpen bij het slachten van een koe, water halen en een hut bouwen met koeienstront en hoe de Himba’s leren fietsen en schaatsen, een BH passen en parfum proberen.

De programmamakers hebben ervoor gekozen om geen tolk in te zetten. Dit creëert misverstanden, wat de situaties grappig zou maken. Een werkelijke dialoog tussen de familie en de Himba’s wordt zo echter belemmerd. Het programma laat vooral een opsomming van activiteiten zien, voortdurend gefilmd vanuit het perspectief van de westerse families. Zo krijgt de kijker nauwelijks de kans om de wereld te bekijken vanuit het perspectief van de andere cultuur. Ook op de historische en culturele achtergrond van het leven van de Himba’s wordt weinig ingegaan.

Een van de Himba’s leert steppen. Foto: www.sbs6.nl

Uitbuiting of vrije wil?

Naar aanleiding van het programma ontstond er binnen en buiten de antropologie een ethische discussie. Eén groep stelde dat de Himba’s misbruikt zouden zijn voor commerciële doeleinden. Zij zouden een trauma hebben opgelopen door hun bezoek aan Nederland en het programma zou een schending van de mensenrechten zijn. De andere groep stelde daarentegen dat de stammen er zelf voor zouden hebben gekozen om mee te doen en dat ze het juist leuk vonden.

Beide groepen hebben het echter óver de Himba’s, maar hoe kun je over mensen praten zonder ze eerst zelf te hebben gesproken? Dit was voor mij de reden om naar Namibië te vertrekken en de Himba’s naar hun ervaringen te vragen. Heel wat interviews later zijn er verschillende zaken die in het oog springen.

Kaart van Namibië. De Himba’s wonen in het noord-westen.

Het programma door de ogen van de Himba´s

Allereerst vonden de Himba’s het geweldig om het programma te zien. Ze hadden geen idee waar ze aan hadden meegewerkt en hadden nooit meer iets uit Nederland gehoord. Ze moesten vreselijk lachen om zichzelf en elkaar voor het eerst op televisie te zien.

Voor de Himba’s was geld de belangrijkste reden om aan het programma mee te doen. De opbrengst konden ze investeren in hun gemeenschap. Zo hebben ze wat vee kunnen kopen, een kist om geweren in te bewaren en ze kunnen nu iemand betalen die voor hen op het maïsveld werkt. Ook vonden ze het leuk om Europa te zien. Er komen voortdurend westerlingen voorbij en nu konden de Himba’s ook eindelijk hun wereld eens zien.

De Himba’s hebben het hele gebeuren leerzaam gevonden. Zo zullen ze in de toekomst vooraf betere afspraken maken over wat precies de bedoeling is en wat ze eraan gaan verdienen. Ze zijn namelijk ontevreden over het geldbedrag dat ze hebben ontvangen. Allereerst hebben ze eindeloos moeten onderhandelen om het bedrag wat omhoog te krijgen. Voor de periode in Namibië waren uiteindelijk duidelijke afspraken gemaakt en was er ook een contract opgesteld. Voor hun bezoek aan Holland wisten ze echter totdat ze hier aankwamen niet wat ze eraan zouden verdienen. Ondanks dat ze hierover meerdere keren wilden overleggen, werd er geen tijd vrij gemaakt voor onderhandelingen. Ook zijn ze teleurgesteld over beloftes die niet zijn waargemaakt. Zo hebben ze de kadootjes en foto’s die waren beloofd nooit ontvangen. Sterker nog, ze hebben nooit meer iets uit Holland vernomen. Ze wisten dan ook niet dat er een DVD van het programma was uitgebracht.

De Himba’s zien zichzelf voor de eerste keer terug op televisie in het programma Groeten uit de Rimboe waar zij meer dan een jaar geleden aan hebben meegewerkt. Foto: © M. Kraak, privé bezit

Omdat de vertaler alleen aanwezig was om uit te leggen wat de bedoeling was en daarna weer vertrok, konden de Himba’s buiten de opnames vrijwel niet met de Hollandse familie communiceren. Dit vonden de Himba’s erg jammer. Ook tijdens het bezoek aan Nederland ontbrak er tijd voor uitleg. Daardoor hebben de Himba’s achteraf nog veel vragen over de Nederlandse cultuur. Verder hadden ze last van heimwee, of zoals een van de Himba’s het treffend verwoordde: “Mijn geluk kwam terug toen ik weer in Namibië was.”

Enthousiasme én teleurstelling

Afgaande op de ervaringen van de geïnterviewde Himba’s, blijkt dat het te gemakkelijk is om over het programma te spreken in termen van uitbuiting óf vrije wil. De werkelijkheid ligt namelijk genuanceerder. De Himba’s hebben uit vrije wil aan het programma meegedaan. Ze hebben ook plezier gehad, veel geleerd en geld verdiend aan het tonen van hun cultuur. Tegelijkertijd zijn deze opbrengsten niet in balans met wat Eyeworks aan het programma heeft verdiend. Onduidelijke afspraken en het gebrek aan overleg over de activiteiten maakten dat de Himba’s nauwelijks inspraak hadden tijdens het productieproces. Daarnaast hebben ze niets van het programma teruggezien. Hierdoor hebben ze weinig invloed kunnen uitoefenen op de manier waarop ze naar de buitenwereld toe zijn gepresenteerd.

Himba’s bekijken zichzelf op de DVD waarvan zij niet wisten dat hij bestond. Foto: © M. Kraak, privé bezit

De illusie van authenticiteit

Door het productieproces na te lopen en de Himba’s naar hun ervaringen te vragen, verdwijnt de ‘mystiek’ van het programma. De vermeende authenticiteit, dat wil zeggen de veronderstelling dat het echte leven van de Himba’s wordt getoond, blijkt een illusie te zijn. Het programma wordt als reality soap gepresenteerd, maar uit het onderzoek blijkt dat alles vooraf in een script is gegoten. De vraag is dan ook hoe ‘echt’ deze reality is. Wordt er niet eerder een soort sprookje verteld, dat overeenkomt met het dominante westerse beeld van de bewoners van Afrika?

Het zogenaamde authentieke dorp bijvoorbeeld, inclusief alle bewoners, is geconstrueerd. Toen de filmploeg arriveerde was er namelijk bijna niemand aanwezig vanwege het droogteseizoen. Daarom zijn er allerlei mensen uit de omringende dorpjes opgetrommeld en bij elkaar gezet om zo een ‘authentieke’ situatie na te bootsen.

Ook wordt één van de Himba hoofdpersonen, Aitiraije, in het programma steevast ‘chief’ genoemd, terwijl de werkelijke chief van het gebied iemand anders is. Bovendien heeft Aitiraije voor het Zuid-Afrikaanse leger (de South African Defence Force) gewerkt, waardoor hij veel van Namibië en omstreken heeft gezien. Hij heeft meerdere keren in zijn leven gevlogen en is dikwijls in de Namibische hoofdstad Windhoek geweest. Hij is dus verre van onwetend, zoals hij in het programma wordt geportretteerd.

Tijdens de opnames werd de Himba’s verteld om zich zo grappig mogelijk te gedragen, waardoor niet al het gedrag is wat het lijkt te zijn. Zo is er een scène in Nederland, waar Aitiraije vraagt waar het vee van de Nederlandse familie is. “Wellicht daar boven in je huis?” Toen ik hem sprak vertelde hij dat hij op dat moment gewoon grappig deed en dondersgoed wist dat het vee zich daar niet zou bevinden. Dus zei hij tegen mij: “Wie is hier nou gek? Ik? Of degene die dit gelooft?”

Traditie en moderniteit zijn niet van elkaar gescheiden maar gaan juist samen. Foto: © M. Kraak, privé bezit

Traditie en moderniteit gaan hand in hand

Het programma zet traditie/primitief en moderniteit/beschaving lijnrecht tegenover elkaar. Uit het onderzoek blijkt echter dat traditie en moderniteit elkaar niet uitsluiten maar juist samengaan. Tijdens de opnames van Groeten uit de Rimboe werden alle signalen van moderniteit eruit gefilterd. Alcohol, sigaretten, T-shirts, Coca-Cola, auto’s, geweren, mobieltjes en horloges: ze mochten niet in beeld komen. Ook moesten de Himba’s, ondanks dat sommigen wat woorden Engels spreken, alleen hun eigen taal, het OtjiHerero, gebruiken.

Al sinds het begin van de 20e eeuw onderhouden de Himba’s contacten met westerlingen. Ze zijn op de hoogte van de politiek, ze hebben uitgebreide handelsnetwerken en sommigen hebben bankrekeningen. Ze leven dus verre van geïsoleerd. Daarbij draait hun leven niet alleen om vee. Hun realiteit bevat ook AIDS, alcoholisme, armoede, droogte en politieke conflicten. In het programma komt daar echter niets van terug.

Het beeld dat het programma creëert is eenzijdig, terwijl problemen als alcoholisme, aids, droogte, armoede en politieke conflicten ook een rol kunnen spelen in het leven van de Himba’s. Foto: © M. Kraak, privé bezit

We kijken naar onszelf

Via dit programma zitten we dus meer naar onszelf te kijken dan naar de werkelijke leefwereld van de Himba’s. Het is ons beeld van ‘de primitieveling in Afrika’ dat naar Namibië wordt geëxporteerd, in scène wordt gezet en vervolgens terug in Nederland wordt gepresenteerd als: zo leven de Himba’s in Namibië. Dat dit beeld echter een zeer beperkte en gekleurde weergave van hun leven is, mag duidelijk zijn.

Door dit beeld van de vreemde ‘Ander’ met onszelf te vergelijken, kunnen we nadenken over wie wij eigenlijk zijn en waarom we doen zoals we doen. We gebruiken die ‘Ander’ dus om onze eigen identiteit te kunnen definiëren. Andersom is dit ook het geval: de Himba’s lachen op hun beurt om die rare westerlingen, die niet eens weten hoe je een koe moet melken of vuur moet maken.

De Himba’s weten exact welk beeld er door toeristen en de media van hun wordt verwacht. Namelijk dat van de ‘primitieveling’; iets wat ze dan ook vol overgave kunnen acteren. Dat de Himba’s zich bewust zijn van het feit dat zij via hun cultuur inkomsten kunnen genereren, laat zien dat ze marktgericht zijn. Zo zijn ze via de media dus onderdeel van het wereldsysteem en leven ze niet afgezonderd van de rest van de wereld.

Vanwege het daverde succes van de serie kwam er in het voorjaar van 2006 een vervolg op Groeten uit de rimboe: Groeten Terug. Hierin kwamen de ‘inheemse stammen’ op bezoek bij de Nederlandse families en probeerden op hun beurt een weg te vinden in de westerse leefwereld. Inmiddels is er een tweede serie van Groeten uit de Rimboe uitgezonden waarvan het vervolg Groeten Terug vanaf 17 maart 2007 te zien was. Binnenkort zal te zien zijn hoe bekende Nederlanders bij verschillende stammen verblijven. Foto: www.sbs6.nl

De verantwoordelijkheid van de kijker

Uiteindelijk komt de kijker bedrogen uit. Hij is dan ook degene die zichzelf de vraag moet stellen: “Waar zit ik eigenlijk naar te kijken?” De Himba’s weten dat ze een beperkte versie van zichzelf opvoeren, aangezien zij de bredere ‘horizon’ van hun bestaan kennen. Zij weten dat hun identiteit complexer is dan ze tijdens een tv-opname laten zien. Het probleem is echter dat wanneer het programma in Nederland wordt uitgezonden, deze bredere ‘horizon’ ontbreekt. Zo komt de kijker uiteindelijk niet verder dan een beperkte en gemanipuleerde weergave van het leven van de Himba’s: een weergave die het dominante beeld van de ‘primitieve Afrikaan’ bevestigt.

Het medialandschap maakt een groot deel uit van ons bestaan en televisie bezit veel macht als het gaat om beeldvorming. Het is daarom belangrijk om de ogen open te houden voor de verrassende en verborgen kanten van de realiteit. De realiteit blijkt in dit geval namelijk veel complexer en genuanceerder te zijn, dan in eerste instantie wordt getoond.

Meer over dit onderwerp:

Corbey, Raymond (1989) Wildheid en Beschaving: De Europese Verbeelding van Afrika.
Crandall, D.P. (2000) The Place of Stunted Ironwood Trees. A Year in the Lives of the Cattle-Herding Himba of Namibia.
Pieterse, Jan Nederveen (1991) Wit over zwart. Beelden van Afrika en zwarten in de westerse populaire cultuur.
Pieterse, Jan Nederveen (1994) Racisme en beeldvorming: Afrika door westerse ogen.
Wärnlöf, C. (2000) The ‘discovery’ of the Himba: The Politics of Ethnographic Film Making. Africa, 70 (2).
Visual Anthropology (themanummer over visuele representaties van pastoralisten in Afrika): vol 15, nr 3-4 (2002).

Marijn Kraak heeft culturele antropologie gestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam en schreef onder begeleiding van Dr. Mattijs van de Port een masterthesis over beeldvorming en de representatie van de Himba cultuur, gebaseerd op het hiervoor genoemde veldwerkonderzoek.

Cartoon

Paard

Water van twee miljard jaar oud ontdekt

In een goudmijn in Zuid-Afrika heeft een internationaal team van wetenschappers water van twee miljard jaar oud ontdekt. De vondst wordt beschreven in het vakblad Chemical Geology.

Het grondwater werd drie kilometer onder de grond gevonden. Het gaat om water dat veel neon bevat en volgens de geologen al minstens miljoenen jaren afgesloten is van de rest van de wereld.

Allereerste micro-organismen

De micro-organismen die in het water leven, moeten het zonder licht of organische voedingsstoffen stellen. Volgens de onderzoekers gaat het om levensvormen die overeenkomsten vertonen met de allereerste micro-organismen die onze aarde bevolkten.

Neon

De aanwezigheid van het neon wijst erop dat het water al erg lang stil staat. Het edelgas is opgeslagen in de rotsen en langzaam in het grondwater gesijpeld. Uit de concentraties van het gas blijkt dat het water al twee miljard jaar op dezelfde plaats staat.

Tarweprijs China bereikt record door aanhoudende droogte

De aanhoudende droogte die deze winter het noorden van China treft, heeft de prijs van tarwe naar een nieuwe recordhoogte gejaagd. De overheid heeft maatregelen aangekondigd om het probleem aan te pakken. Door de hoge prijzen bij de grootste tarweproducent ter wereld dreigen de voedselprijzen wereldwijd nog verder toe te nemen. Op de termijnmarkt voor landbouwproducten in Zhengzhou (centrum van China) heeft de prijs van een ton tarwe het recordniveau van 2.865 yuan (318,6 euro) bereikt, meldt de financiële website Hexun.
 

Inflatie
Het nieuws komt er op het slechtst mogelijke moment voor de Chinese overheid, die werk wil maken van het bestrijden van de inflatie, die hoofdzakelijk de prijs van de levensmiddelen beïnvloedt. De overheid heeft alvast aangekondigd minstens 6 miljard yuan (667 miljoen euro) te voorzien om water af te leiden naar de zwaarst getroffen regio's. Ook zullen er waterputten en irrigatiesystemen worden aangelegd, meldt het Chinees Bureau voor de strijd tegen de droogte.

De Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN (FAO) heeft al gewaarschuwd voor de gevolgen van de droogte op de volgende oogst van wintertarwe in China, dat wereldwijd de voornaamste producent is van deze graansoort. "De aanhoudende droogte vormt potentieel een zeer ernstig probleem", aldus de organisatie, die de oppervlakte van de getroffen zone op 5,16 miljoen hectare schat, goed voor zowat tweederde van de nationale tarweproductie.

De problemen in China zorgen wereldwijd voor stijgende tarweprijzen. In Chicago, een internationaal referentiepunt, bereikte de prijs van de tarwe zijn hoogste punt sinds augustus 2008.

Poperinge

44 miljoen mensen extra in extreme armoede

Door de stijging van de voedselprijzen zijn tussen juni en december 2010 44 miljoen mensen meer in extreme armoede terechtgekomen, zo heeft de Wereldbank bekendgemaakt op basis van statistieken over de inkomsten en uitgaven van huishoudens in landen met een laag tot middelmatig inkomen. Naar schatting van de Wereldbank leven 1,2 miljard mensen ter wereld in extreme armoede.

De voedselprijzen blijven maar stijgen, zegt de Wereldbank. Tussen oktober 2010 en januari 20011 was dat met 15 procent. Voordeel hebbend bij deze gang van zaken zijn de landbouwers en sommige exportlanden. Maar voor de wereldbevolking is het effect negatief: 24 miljoen mensen raakten uit extreme armoede terwijl daarentegen 68 miljoen erin tuimelden.

"Voedselprijzen dicht bij alarmpeil"

De opstoot van de voedselprijzen nadert zijn alarmpeil en bedreigt de politieke stabiliteit in veel landen. Die waarschuwing sprak Robert Zoellick, de voorzitter van de Wereldbank, vandaag uit in de marge van de G20-vergadering van de ministers van Financiën in Parijs.

"Ik heb hen verteld dat we het alarmpeil hebben bereikt", sprak Zoellick tijdens een telefonische persconferentie. Hij riep de leiders van de G20 op om "voedsel als een eerste prioriteit in 2011 te beschouwen".

De stijging van de voedselprijzen zal leiden tot een verhoging van het landbouwaanbod, maar tijdens de twee komende jaren "kunnen een groot aantal onlusten ontstaan. Regeringen zouden kunnen vallen en bedrijven over de kop doen gaan in de wanorde", verklaarde Zoellick. "We moeten erg gevoelig zijn voor wat er gebeurt op vlak van voedselprijzen en over de potentiële effecten hiervan op de politieke stabiliteit", aldus de voorzitter van de Wereldbank tijdens de persconferentie met een aantal journalisten.

Extreme armoede
De stijging van de voedselprijzen heeft tussen juni en december bijkomend 44 miljoen mensen in extreme armoede gebracht, berekende de Wereldbank deze week. Extreme armoede wordt gedefinieerd als 1,25 dollar beschikbaar per dag en per persoon. Volgens de jongste ramingen van de Wereldbank leven 1,2 miljard mensen onder die grens.

De mondiale voedselprijzen blijven stijgen. De voedselprijsindex van de Wereldbank is met 15 procent gestegen tussen oktober 2010 en januari 2011 en staat slechts 3 procent onder zijn topniveau van 2008. Volgens Zoellick toonden de G20-ministers zich "ontvankelijk" voor zijn boodschap en is deze groep van geïndustrialiseerde en groeilanden bereid om te handelen.

Vliegtuig

FN leverde voor 11,5 miljoen euro wapens aan Libië

CdH-voorzitster en minister van Werk Joëlle Milquet "stelt zich vragen" bij het gebruik van wapens die vanuit Wallonië jaren geleden verkocht zijn aan Libië. Dat heeft ze maandagochtend op BEL-RTL gezegd.

In Wallonië is ophef ontstaan over de wapenleveringen van FN Herstal, dat in 2009 voor 11,5 miljoen euro wapens en munitie leverde aan Libië.

Milquet vraagt dat de Waalse regering zich woensdag over de zaak buigt en dat ze "onderzoekt" of het mogelijk is dat de wapens zouden kunnen ingezet worden tegen burgers. "Normaal gezien kan dat niet, want het gaat om wapens voor het leger en voor de begeleiding van humanitairen konvooien, maar we zijn nooit zeker. Ik vind dat we waakzaam moeten blijven", klonk het.

CD&V-senator Rik Torfs van zijn kant liet op La Première forse kritiek horen op de wapenverkoop aan het regime van Khadafi. "Geld is belangrijker dan levens", betreurde hij. "Dat maakt deel uit van onze cynische wereld. We moeten dat bestrijden".

Ruim 100 grienden afgemaakt op strand Nieuw-Zeeland

Twee wandelaars in Nieuw-Zeeland hebben maandagmorgen (lokale tijd) meer dan honderd dode en stervende grienden aangetroffen op een afgelegen strand. De 48 nog levende dieren moesten uit hun lijden worden verlost. Dat meldde het ministerie van natuurbescherming.

Het duurde ettelijke uren voor de wandelaars in staat waren de overheid in te lichten over de gestrande grienden. Toen de rangers van het ministerie aankwamen, troffen ze de dieren voorbij de waterlijn aan, terwijl het eb net was ingezet.

"We waren ons er snel van bewust dat het zeker tien tot twaalf uur zou duren voordat we konden proberen hen terug naar zee te brengen,'' zei een woordvoerder van het ministerie. "In de tussentijd zouden, gezien de hete en droge weersomstandigheden, veel dieren doodgaan.'' Daarom werd besloten de dieren af te maken. Gezien de afgelegen ligging van het strand zullen de kadavers niet worden opgeruimd.

WK naakt rodelen bij -13 in Duitsland

In het Duitse Braunlage is het jaarlijkse WK naakt rodelen een groot succes geworden. Liefst 17.000 toeschouwers zakten af naar de ijskoude piste. De deelnemers sprongen bij -13 graden zo goed als naakt op hun slee en gleden de helling af. Dolle pret verzekerd.

Brandweer rukt uit voor heet koppeltje in solarium

Een bezoeker aan een solarium werd ongerust toen de deur van een cabine een half uur lang gesloten bleef. De brandweer werd verwittigd en de spuitgasten barstten in lachen uit toen de ze deur openden. Een oververhit koppeltje stapte doodleuk uit de cabine met een gelukzalige glimlach op de lippen en een steekhoudende verklaring. "We vonden nergens een plekje waar we 'het' konden doen en dus zijn we hier maar van bil gegaan", luidde het waarna de brandweermannen terug reden naar de kazerne in het Duitse Hof.

Cheryl Cole

Is dit het Engelse monster van Loch Ness?

Mysterie op Lake Windermere, met zijn lengte van bijna 17 kilometer en diepte van 67 meter Engelands grootste natuurlijke meer. Twee kajakkers hebben er een vreemd beest op camera vastgelegd dat over het kanaal al gretig vergeleken wordt met het legendarische Schotse monster van Loch Ness.

Volgens Tom Pickles en Sarah Harrington zwom het beest, dat 15 meter lang zou zijn, aan een snelheid van 10 miles per hour (16 kilometer per uur) en liet het een grote golf achter. De twee keken het schouwspel zo'n twintig seconden lang vol ongeloof aan, tot het beest verdween in de mist. Waarna de kajakkers snel terug naar de kade roeiden. In Lake District is het al de achtste keer in vijf jaar dat er melding gemaakt wordt van een mysterieus beest in de wateren.

Zeewolf "
Als het ding echt zo groot is als ze beschrijven, kunnen we echt van een Loch Ness monster gewagen", zegt een waterecoloog in het Britse 'The Sun'. "Het zou een Oost-Europese zeewolf kunnen zijn, maar die zijn normaal gezien niet zo groot. Ik heb echt geen idee wat dit is."

Bulten met veel rimpels
Pickles (24) nam de foto met zijn gsm, terwijl hij samen met zijn it-collega Harrington (23) op teambuilding was. "Eerst dat ik dat het een hond was", aldus Pickles. "Tot ik zag het dat het veel langer was en zich snel voortbewoog. Elke bult op de rug vertoonde veel rimpels. Omwille van de grote schaduw errond, moet het beest nog een pak groter zijn dan we te zien kregen. De huid was zwart of bruin, een beetje zoals een zeehond. Maar die vorm, die had ik nog nooit gezien. Het moet wel de lengte van drie auto's gehad hebben. Weerzinwekkend."

'Bownessie'
Voor Sarah was het een enorme slang. "We waren doodsbang. Het enige wat ik kon denken, was hoe zo snel mogelijk uit dit meer te geraken." Sinds 1950 zou het beest zich af en toe vertonen en de inwoners van het dorp Bowness hebben het al tot 'Bownessie' gedoopt. In 2006 zag ook ene Steve Burnip 'Bownessie'. "Het had drie bulten op zijn rug. De gelijkenis met de foto die ik nu zie is griezelig." Toch blijven er ook sceptici. "We hebben al miljoenen passagiers op dit meer vervoerd en nog nooit heeft iemand Bownessie gezien", zegt Nigel Wilkinson van Windermere Lake Cruises.

Geschiedenis van Zoutleeuw

Zoutleeuw (Frans: Léau) is een stad in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De stad ligt in het Hageland, in het oosten van de provincie, en telt ruim 8000 inwoners. De inwoners worden Leeuwenaars genoemd. Sint-Leonardus is de patroonheilige.

Geschiedenis

Tot in de 16e eeuw heette de stad eenvoudigweg Leeuw. De oudst overgeleverde vorm uit 980 luidt leuua. Hij komt uit het Germaans hlaiwa, een accusatief meervoud. Hlaiwa of Leeuw betekent "bij de grafheuvels". De tot heden oudst gevonden vorm met "zout" dateert van 1533. In dit jaar werd Guilelmus van Ottenborch van Soutleu ingeschreven aan de universiteit te Leuven. De betekenis van zout is nooit afdoende verklaard. Lange tijd was Zoutleeuw de verst landinwaarts gelegen havenstad, waar zout werd ingevoerd. Zoutleeuw ligt aan de rivier de Kleine Gete.

De stad lag langs de belangrijke handelsweg die in het midden van de 12e eeuw werd voltooid en die Keulen met Brugge verbond. Een eerste verdedigingsmuur werd rond 1130 gebouwd. In 1312 werd Zoutleeuw een van de zeven vrije steden van het hertogdom Brabant en was bekend om zijn lakenindustrie. Het Leeuwse laken werd in het Maas- en Rijnland en in Engeland en Frankrijk verhandeld. De stad ontving belangrijke privileges van de hertogen van Brabant maar moest in ruil het grondgebied verdedigen tegen invallen van het nabijgelegen prinsbisdom Luik. Om die reden werd volgens geschiedschrijver Gramaye rond 1330 een tweede ringmuur gebouwd.

Venetiaanse en Genuese handelaars, op weg naar Brugge, openden er een bank.

Concurrentie van laken uit Engeland zorgde in de 15e eeuw voor de neergang van het Leeuwse laken. Die neergang werd versterkt door de opkomst van Tienen als handelscentrum toen de Gete in 1525 tot in die stad bevaarbaar werd.

De stad ontsnapte zowel aan de beeldenstorm in de 16e eeuw als aan de godsdiensthaat van de Franse Revolutie. Een overstroming (1573) bracht niet alleen de pest in de stad maar berokkende ook veel materiële schade. De inwoners hadden te lijden van een groot Spaans garnizoen dat in 1578 in de stad was gelegerd.

De aan de zuidzijde van de stad gebouwde citadel kon de stad niet vrijwaren van krijgsgeweld. Men ging gebieden onder water zetten om ze te beschermen maar het verlies van weilanden en pachthoven bracht alleen maar armoede en ziekte. In de 17e eeuw kreeg men te maken met drie brandrampen waarbij die van 1676 meer dan honderd huizen in de as legde.

Het stadje werd in 1678 en 1701 door de troepen van Lodewijk XIV geplunderd en bezet. Na herovering door middel van zware beschietingen door de geallieerden in 1705 vond Zoutleeuw rust en vrede onder het Oostenrijks bewind alhoewel Jozef II de talrijke kloosterorden die er zich gevestigd hadden niet spaarde.

Zoutleeuw verloor zijn betekenis als voorpost tegen de bedreiging van het prinsbisdom Luik toen de Fransen Brabant en Luik annexeerden. De tijd onder het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden bracht opnieuw welvaart. Zoutleeuw verloor dan wel zijn stadstitel bij de onafhankelijkheid van België en kreeg die pas in 1985 terug.

Zoutleeuw is een kleine stad in oppervlakte maar haar bouwkundig erfgoed verraadt haar verleden als belangrijk centrum. Haar ligging op de grens tussen Haspengouw en het Hageland maakt haar nu tot een druk bezochte plaats voor toeristen.

Bezienswaardigheden

• de Sint-Leonarduskerk op de Grote Markt, zowat de enige kerk in België met een intact gebleven laat-gotisch interieur. Deze kerk met haar torens behoort sinds 1999 tot het Werelderfgoed van de UNESCO.
• het Stadhuis, gebouwd door Rombout II Keldermans vanaf 1529. Het werd ingewijd in 1538 .
• het Vleeshuis van Zoutleeuw, ten onrechte de Lakenhalle genoemd. Het Vleeshuis bestond al in de 13de eeuw. In het Vleeshuis bevonden zich vleesbanken, die erfelijk waren. Ze werden net als onroerend goed beschreven met reengenoten. Over de bouwgeschiedenis is nog weinig geweten. Waarschijnlijk werd het Vleeshuis herbouwd in de tijd dat het schitterende stadhuis tot stand kwam. De 3 gilden en de Tafel van de H. Geest maakten van het Vleeshuis gebruik.
• het Lakenhuis, in het archief zelden Lakenhalle genoemd, grensde aan de Spiegel en lag dus in de Bogaardenstraat. De naam Lakenhuis verdwijnt uit het archief in de 17de eeuw. Het woord Lakenhalle duikt opnieuw op rond 1890 en duidt dan verkeerdelijk het Vleeshuis aan naast het stadhuis. Op de plaats van het voormalige Lakenhuis staat heden een grote boerderij.
• restanten in het landschap achter het voetbalveld van de Spaanse citadel, een complex dat in de 18de eeuw 20 hectare in beslag nam.
• de Bethaniënschuur, enig overblijfsel van het klooster van Bethaniën of Sint-Maria-Magdalena. Dit klooster van de reguliere kanunnikessen van Sint-Augustinus werd gesticht in 1478. In 1796 werd de priorij opgeheven. Op 26 september 1798 gingen de goederen van Bethania over naar Arnoldus Leonardus Coenen. Enkel de ingevallen schuur blijft van het klooster over.
• De Rode Leeuw, voormalige herberg naast het Stadhuis. De naam komt voor in 1528. Dit huis had een lubbe, dit is een vooruitstekende verdieping, waarvoor aan de hertog belasting moest worden betaald. In 1879 verdween de bouwvallige hoekwoning, dat zijn naam toen al lang had verloren.
• De Spiegel, op de Grote Markt 23, ten onrechte Spiegelhuis genoemd. De bouwdatum is onbekend. Oude prentkaarten geven 1471. Recente publicaties houden het op 1571, maar met voorbehoud. De oudst bekende eigenares van het hoekhuis was Hildegund van Linter. In april 1358 droeg zij het vruchtgebruik op het huis naast het Lakenhuis over aan haar kinderen. In 1600 komt de eerste keer de naam Spiegel voor. De woning in bak- en zandsteenbouw met renaissance-elementen werd in 1962 gerestaureerd. Boven een klein venster in het midden van de gevel bestaat de versiering uit lelietjes van dalen. Om dit bloemmotief met de Leeuwse Rederijkers te associëren, bestaat eigenlijk geen bewijsgrond.

Fout is zeker om de Spiegel te verbinden met de familie Helspieghel die een lid van de rederijkerskamer "De Leliekens uit den Dael" was. Uit het archief blijkt dat deze familie nooit in de Spiegel heeft gewoond. De Spiegel is trouwens een huisnaam die in heel de Nederlanden en ver daarbuiten bekend was. De spiegel werd algemeen als een afweringsmiddel beschouwd: boze geesten die in een spiegel keken, doodden zichzelf. Huizen met de naam Spiegel waren meestal herbergen. Zo ook in Zoutleeuw.

• Huisnamen. Zoals elke stad had Zoutleeuw kleurrijke huisnamen. Veel huizen in de Truderstraat werden afgebroken voor de bouw van de Citadel. Maar in het centrum bestaan nog heel wat huizen die vroeger een eigen naam hadden. Op de Grote Markt stonden: Prins van Luik (1), Drie Koningen (4), Huis van Santerein of Walsbergehuis (Grote Markt 5-6-7 en Ridderstraat 2-4), Wildeman (8-9), Drie Haringen (10), Wijnhuis of Stadswijnhuis (12), Klein Antwerpen (13-14), Spiegel (23), Valk (26-27), Drie Kronen (28), Keizer of Ooievaar (29).
• Het Wijnhuis is het hoekhuis op de Grote Markt 12. In de week van Sinksen in 1526 vierden de burgemeester en de schepenen feest int wynhuys om de bouw van het stadhuis te vieren. Het Wijnhuis was eigendom van de stad en heette daarom in 1507 ook der stad wynhuys (Stadswijnhuis). Dit hoekhuis is heden het KBC-hoofdkantoor. Het werd voorheen verkeerdelijk vereenzelvigd met de Rode Leeuw. Bij de restauratie in 1974-1976 werden vier houten kuipen ontdekt, met een doormeter van twee meter. Al in de 16de eeuw ging het Wijnhuis in particuliere handen over. In 1787 was de eigenaar Jan Stiers, die het "vermangeld" had met Jacobus Pluymers. Wellicht had deze, met een woordspeling, het vroegere Wijnhuis bedacht met de naam Witte Pluim.
• De kapel Onze-Lieve Vrouw van de Osseweg van 1538, een eeuwenoud bedevaartsoord aan de Ossenwegstraat. In 1538 werd Gilis vander Hoeven, alferis of vaandeldrager uit Antwerpen, van zijn krukken verlost. Onze-Lieve-Vrouw van de Osseweg werd vooral vereerd om van breuken te genezen. Er is een lange legende over het ontstaan van de kerk, maar dit is een korte samenvatting: op een dag is een boer in zijn weide aan 't ploegen. Opeens graaft hij een oud Maria-beeld op en zet hem aan de voet van een grote boom, ergens ver daarvandaan. Maar de boer vindt het Maria-beeld later terug op zijn wei. Een tweede maal zet het hij het aan de voet van die zelfde grote boom, en weer vindt hij het terug op zijn weiland. Daarom besluit de boer om het beeld daar te laten staan en zo is de kerk op de Osseweg ontstaan. 1538 is dan ook de datum van de stichting.
• provinciedomein Het Vinne, een uitgestrekt natuurgebied en enig natuurlijke meer in Vlaanderen. Het Vinne ontstond door het uitsteken van turf door de monniken van de Parkabdij. De eigenaar Henri de Pitteurs kreeg in 1841 de toestemming om het meer droog te leggen. Sedert 1844 was het Vinne veranderd in weiland. De Provincie Vlaams-Brabant besliste in 1999 om het Vinne gecontroleerd voor de helft opnieuw te laten vollopen. In 2006 is een goed deel van deze opdracht uitgevoerd. Als in de wijde omgeving de lichten uitgaan, staan sterrenkijkers in het Vinne klaar.
• acht bewegwijzerde wandelwegen en vier fietsroutes waarvan de Bietenroute over de oude spoorweglijn Zoutleeuw-Tienen loopt.
• het Heksenkot, een vervallen gebouw achter het nieuwe stadhuis, wordt weldra gerestaureerd. Het is een restant van de tweede toren boven de oude Sint-Truidensepoort, te zien op het plan van Jacob van Deventer uit circa 1550. Hij werd rond 1330 gebouwd. In 1889 verhoogde notaris Gustave Fineau de restanten met een bouwsel, louter bedoeld als amusementsruimte. Als men rond het gebouw loopt, ziet men inderdaad de initialen G en F, en de getallen 1, 8, 8 en 9, die samen het jaartal 1889 vormen.

• Literatuur: Dr. P. Kempeneers, Zoutleeuw. Een toponymisch-geschiedkundige studie. Leuven, Instituut voor Naamkunde, Nomina geographica flandrica, Monografie XIX, 2003, 308 blz.

Archeologen aan het werk in de stad

Bij de kanalisering van de rivier in 1994 werd interessant archeologisch materiaal aangetroffen. In de vroegere binnenhaven werden restanten van zeevissen zoals schelvis, pladijs en haring gevonden en schelpen van oester, kokkel en mossel. Archeologen vonden grote hoeveelheden schoenzolen, ceramiek en aardewerk uit vroegere tijden. Men kwam meer te weten over de constructie en het traject van de twee verdedigingsmuren en over de ingeplante verdedigingstorens. Men stootte op resten van een waterpoort die op dezelfde plaats werd gereconstrueerd. Meer details hierover vindt men via de externe link beneden op deze pagina.

Evenementen

• Stak-het-Oep, een folkloristisch Driekoningenfeest op 6 januari. 'Stak-het-Oep’ is Leeuws dialect voor 'Steek-het-Op'. Kinderen gaan dan door de donkere straten (voor dit feest worden de lichten in en rond het centrum van Zoutleeuw voor bepaalde tijd gedoofd en vervangen door kaarsen) al zingend van deur tot deur, verkleed als de "Drie Koningen" (beter bekend als de Drie Wijzen). Op het oude stadhuis op de markt worden dan verkiezingen georganiseerd voor o.a.: De mooiste groep, de mooiste biet en voor de groep die "van verre kwamen".
• De Sint-Leonardusprocessie, een sacramentsprocessie op Pinkstermaandag. Deze traditie gaat terug tot 1274.
• Processie Lieve-Vrouw van de Osseweg (zondag na 8 september)

 

Schutter aanslag Frankfurt bekent

De 21-jarige man die woensdag op de luchthaven van Frankfurt twee Amerikaanse soldaten doodschoot, heeft zijn daad bekend. Dat verklaarde de minister van Binnenlandse Zaken van de deelstaat Hessen, Boris Rhein, donderdag.

De dader van Kosovaarse afkomst die op de luchthaven werkt, wordt later donderdag voorgeleid. Volgens Rhein geeft het onderzoek aan dat hij alleen heeft gehandeld en geen deel uitmaakte van een terroristisch netwerk of een terroristische cel. Hij zou de afgelopen weken zijn geradicaliseerd. Het Duitse federale parket vermoedt dat de aanslag is ingegeven door 'islamitische motieven'.

Bij de aanslag op een bus met Amerikaanse luchtmachtmilitairen bij de luchthaven van Frankfurt, kwamen twee Amerikanen om het leven. Twee anderen raakten gewond.

Van een van de neergeschoten Amerikanen is de toestand nog kritiek, zei een politiewoordvoerder. De Amerikanen waren juist uit Lakenheath in Engeland aangekomen op weg naar de vliegbasis Ramstein bij Frankfurt, die vaak als logistiek steunpunt voor de operaties in Afghanistan en Irak wordt gebruikt.

Onderzoek

Volgens de politie had de dader buiten de bus een woordenwisseling met Amerikaanse militairen. Hij trok een pistool, begon te schieten, ging even de bus in en sloeg op de vlucht. Na een korte achtervolging wisten politieagenten hem te overmeesteren.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel veroordeelde het 'verschrikkelijke incident'. 'We zullen alles doen wat in onze macht ligt om uit te zoeken wat er precies is gebeurd', beloofde ze. De Amerikaanse president Barack Obama zei 'bedroefd en woedend' te zijn over de schietpartij. Volgens Obama zullen de Verenigde Staten kosten noch moeite sparen om tot op de bodem uit te zoeken wat er precies is gebeurd.

Batmobiel staat te koop

De originele Batmobiel uit 'Batman Forever' staat te koop. Op 5 maart gaat het voertuig waarmee Val Kilmer in 1995 door de straten van Gotham scheurde onder de hamer. Het veilinghuis verwacht dat de wagen tot 275.000 dollar (198.000 euro) zal opbrengen.

De batmobiel verkeert naar verluidt in perfecte staat. Volgens het Amerikaanse tijdschrift Forbes bedroeg de productieprijs van het opvallende koetswerk uit glasvezel destijds maar liefst 2,5 miljoen dollar.

Fans van de originele Batmanreeks die tussen 1966 en 1968 werd uitgezonden kunnen ook beginnen dromen. De Amerikaanse firma Fiberglass Freaks gaat volledig werkende replica's van de eerste Batmobiel produceren. Voor 150.000 dollar (108.000 euro) kan je de eigenaar worden van een zwarte bolide, compleet met een werkende vlammenwerper, sirene en radarscherm.

Andalusië tijd

Vissen in het spoor van de Feniciërs, drogen en zouten zoals de Romeinen, hammen blootstellen aan de wind en de jaren, wijnen een halve eeuw laten rijpen in oude fusten… ‘Beter met de jaren’ is geen holle slogan in Andalusië. Welkom in het land van de zon waar de tijd alle tijd heeft.

Streektraditie
Andalusië oogt verdacht groen vandaag. De Guadalquivir in Sevilla lijkt de Schelde wel, zo grijs. De toren van de kathedraal spiegelt zich in een diepe plas. Nat, natter én… Ik duik een kroeg binnen om op te warmen. Hammen, gedroogde pimenten en bussels look boven de toog? Ik ben dus wel degelijk in Spanje. Bar Agua y Vida - ‘water en leven’? Al heb ik de indruk dat het water het leven in de straat verjaagt. ’s Avonds proef ik passie tijdens een rondje flamenco. Omringd door Japanners, zie ik de jurken zwaaien en de hombres als door de wol geverfde torero’s met de voeten stampen. Spaanse furie aan banden.

De volgende ochtend rijd ik naar Jabugo, tegen de grens van Extremadura. Onderweg strekt zich de eindeloze dehesa uit waar het cerdo ibérico (Iberisch varken) vrij rondloopt en zich voedt met de eikels die uit de bomen ploffen. “Het bijzondere aan dit vlees is dat het dooraderd is met vet,” vertelt Francis van het Consorcio del Jabugo. “Zie je die witte stipjes vet? Dat is een bewijs van kwaliteit.” Francis is de maestro jamonero. Hij keurt elke ham voor de verkoop op geur, gevoel en uitzicht. Werk genoeg. Er hangen er wel tweehonderdduizend. De jamón is een traditie uit de streek. Het Consorcio controleert het hele productieproces, vanaf het slachten, tot het uitbenen en het verpakken van het vlees. Elk stuk wordt gewogen en is perfect te traceren.

“Eerst wrijven wij de versneden ham in met een weinig zout, daarna rust het vlees tot twee weken lang onder een laag zout. Na de reiniging verhuist de ham naar de droogkamer waar hij ruim een maand verblijft in een geventileerde ruimte. De kleur van de schimmel verraadt hoe droog de ham is. In de laatste fase van het rijpingsproces gaat de ham voor twee tot drie jaar de bodega (rijpingskelder) in. Tijdens de zomer smelt het vet en dat geeft extra smaak.” Nu weet ik waarom ik voortdurend uitglijd over het vet op de vloer. In de proefzaal wordt de ham voorgesneden volgens de regels van de kunst, flinterdun. Het vlees smelt op de tong en geeft een zoete toets in de mond. Meer moet dat niet zijn.

Praten met de olijven
El Viso del Alcor bij Sevilla is mijn volgende halte. Juan Antonio Morillo is de stuwende kracht achter Basilippo, uitgeroepen tot tweede beste olijfolie ter wereld door het International Olive Council (IOC). “Onze mensen praten met de olijven,” vertelt Juan Antonio. “Wij kennen elke boom en weten precies welke verzorging hij nodig heeft, elke dag van het jaar.” Ik neem aan dat er verschil op zit. Vorig jaar was het rond deze tijd kurkdroog en nu weten ze hier met het water geen blijf. De olijfboer vergast mij aan de openhaard op toast met olijfolie, bestrooid met grof zout en bedekt onder een vleugje honing. Ik proef olijfolie waar zelfgeteelde sinaasappelen in hebben gelegen. Fruit in de olie. “Proeven is een kwestie van geur,” doceert Juan Antonio.

Voor de extra-vierge olijfolie van Basilippo heb je tot tien kilo vruchten nodig, tweemaal zoveel als voor de standaardkwaliteit. “Wij plukken de olijven wanneer ze nog niet volledig rijp zijn en bijgevolg minder olie bevatten,” weet Juan Antonio. “We ruiken en proeven elke dag. Zo weten we wanneer het tijd is voor de pluk.” We proeven een arbequina met de geur van gras, de smaak van groene appel en banaan. Daarna volgt een assemblage van arbequina en manzanilla, rijper, kruidiger, met citrustoets en pikanter. De pure Manzanilla Sevillana smaakt naar wilde kruiden en is verbazend pittig, alsof je op een olijfblad kauwt. “Vertel de chefs dat ze verschillende soorten olijfolie nodig hebben,” lacht Antonio bij het afscheid. “Kies de olijfolie volgens het recept. Dat is onze boodschap!”

Zeeham
Sinds de Feniciërs worden er elk voorjaar netten gespannen en verankerd voor de kust van Barbate volgens de traditie van de almadraba. De zeshonderd ankers liggen mooi in lijn op het droge. Straks vormen de netten een ingenieuze doolhof voor de tonijn die de Middellandse Zee inzwemt vanuit de Atlantische Oceaan. “Wij vissen op de blauwvintonijn die naar de Middellandse Zee trekt om zich voort te planten,” vertelt Javier Rodriguez Gómez van het verwerkingsbedrijf Herpac. “De dieren zitten barstensvol energie. Ze wegen honderdvijftig tot ruim driehonderd kilo per stuk. Wij vangen ze volgens opgelegde quota, tot duizend ton per jaar.“ De Europese Commissie ziet nauwlettend toe op de vangst van blauwvintonijn, vermits het hier om een bedreigde diersoort gaat. Maar de tonijnvangst die Herpac bedrijft, is volledig artisanaal van karakter en wordt zelfs gesteund door de Commissie. De vis wordt volledig verwerkt, daarom spreken ze in Andalusië van ‘de hammen van de zee’. ”

Het kroonstuk is de mojama, de kern van de tonijnsteak, tot dertig dagen gedroogd en gezouten volgens een traditie die teruggaat tot de Romeinen. Ik proef een puur product van zee en zout dat toch niet zout smaakt. “De smaak wordt vooral bepaald door het natuurlijk vetgehalte van de vis,” doceert Javier Rodriguez. Herpac verkoopt nat en droog gezouten artisanale tonijnproducten met vermelding van de vangstzone. Tonijn versnijden is een kunst. De benaming ronqueo verwijst naar het ‘ronken’ van het mes dat langsheen de cortex glijdt. Het vlees rond de ruggengraat is het meest gegeerd. Ook de droog gezouten viskuit is een topper. Een deel van het achterlijf wordt ingeblikt. Herpac verhuist naar een gloednieuwe fabriek.

Op het dak plant men een natuurlijke drogerij waar de tonijn zal uitdrogen in de wind en de zon. Variaties op het thema tonijn, zo kun je de lunch in El Campero omschrijven. Ik proef ondermeer een sushi van rauwe blauwvintonijn en tonijntartaar op toast. “Nooit te lang bakken zodat het vet niet uitdroogt,” adviseert Javier Rodriguez. In El Puerto de Santa María bij Cadíz word ik opgewacht door Juan Carlos Gutiérrez Colosía (van het gelijknamige bedrijf) en zijn vrouw Carmen. Juan Carlos is een almacenista. Hij laat zijn Jerez-wijnen rijpen in de naves de crianza (rijpingskathedralen). Juan Carlos werd geboren tussen de wijn en de flessen. Hij kent het geheim voor het maken van topwijn als geen ander. Eerst en vooral gedijen de palomino-druiven hier op een kalkrijke ondergrond, aangevuld met klei en zand.

De wijngaarden liggen dicht bij de zee waar de hitte wordt getemperd door de wind. Onder invloed van de vochtige zeewind is deze fino een stuk frisser dan deze die in de kelders van Jerez de la Frontera rijpt. De trots van het huis is de Palo Cortado. “De vaten lagen al te rijpen toen ik als kind in de bodega speelde in de jaren veertig,” lacht Juan Carlos. Ik nip van een buitengewoon complexe wijn van ruim vijftig jaar oud, sierlijk vanop een hoogte in het glas gegoten, zoals het betaamt. Alles ademt hier geschiedenis. Ik reis mee met de karvelen van de ontdekkingsreizigers en de gevreesde Spaanse oorlogsvloot die hier hun odyssee begonnen. “Wist je dat piraat Francis Drake hier alle wijn stal?,” vraagt Juan Carlos. Dat verklaart meteen waarom de Engelsen zo gek zijn op sherry.

Grot van Ali Baba
Toro Albalá bevindt zich in de omgeving van Córdoba. De wijnmaker staat bekend om zijn uitzonderlijke zoete wijnen. De streek Montilla-Moriles werd bekend door de unieke pedro ximenezdruivensoort (PX). Pieter Symens, een soldaat in dienst van Keizer Karel, zou de druif ge ntroduceerd hebben in Spanje. De pedro ximenez heeft een zeer dunne schil en is oxidatiegevoelig. Anders dan bij sherry worden de wijnen van Montilla-Moriles niet versterkt met eau-de-vie. Bij volledige rijpheid bereiken de druiven 14° tot 16° suikergehalte. De tijd doet haar werk. Het domein werd ondergebracht in een vroegere elektriciteitscentrale. Geen toeval dat ze het in het dorp hebben over ‘onder stroom staan’ wanneer ze ‘dronken’ bedoelen.

Toro Albalá bevat een schat aan oude zoete wijnen. Maar de verzamelwoede van eigenaar Antonio Sánchez reikt een stuk verder. Denk aan zijn ruim tweeduizendvijfhonderd boeken over wijn, aan de verzameling instrumenten om wijn te maken, maar ook aan de Romeinse munten, amforen, togaspelden en olielampen in het privémuseum, aan de bijlen uit de steentijd en aan het geraamte van een Romeinse gevangene dat in de wijngaard opdook. De bodega valt op door de zoete Don PX-wijn, gelagerd in roestvrijstalen tanks. Verbazend puur en geconcentreerd. De druiven worden hiervoor laat geplukt en dan te drogen gelegd op matjes in de zon (pasera), een traditioneel proces dat vaardige vrouwenhanden vereist.

De passie beperkt zich niet tot de inhoud van de fles. Antonio kleeft handgeschreven, houten etiketten op de meest waardevolle flessen. “Wij verkopen cultuur, geen wijn!,” benadrukt hij. In de vlucht geeft hij me nog mee dat je zijn wijnen kunt drinken tijdens de hele maaltijd, niet uitsluitend bij het aperitief (droog zoals de fino) of dessert (zoet). Nabij Málaga wacht mij weer een ander wijnscenario. Vijftien jaar geleden verhuisden de Nederlanders André Both en Clara Verhey voorgoed naar het idyllische bergdorpje Sayalonga. Hij is van opleiding bouwkundige, zij antropologe. “Wij zijn gepassioneerd door lekker eten en wijn,” lacht Clara. Hun Bodegas Bentomiz staat voor de elegante Ariyamas-wijnen waaronder de natuurlijk zoete moscatel. “Wij hebben de oude wijngaard op de helling heraangelegd,” zegt André.

“Eerst maakten we wijn voor eigen gebruik. We persten toen de druiven met onze voeten zoals vroeger.” Nu zijn ze geëvolueerd van intu tie naar een professionele aanpak met alle vereiste controles. Kwaliteit is belangrijker dan volume. De productie ligt nu op dertigduizend flessen per jaar. “We profiteren van een uitzonderlijke terroir,” weet Clara. “De wijngaard ligt in een droge streek op vijfhonderd meter hoogte. De wind heeft een matigend effect. De ondergrond van leisteen geeft onze wijnen veel mineraliteit.” De wijnstokken zijn aangelegd ‘in kuipjes’ en de ranken worden niet geleid. Hoewel de druiven tot tegen de grond hangen, is er weinig risico op schimmel. Goede natuurlijk zoete wijnen maken is een kwestie van ervaring, zo blijkt. “We moeten veel overhevelen en koelen om de gistwerking te stoppen,” onderstreept André.

Hij zet mij een moscatel van de alejandría-druif voor, ideaal voor bij het aperitief (Ariyanas Naturalmente Dulce). Het tweede glas is van dezelfde druif, weliswaar met acht maanden rijping (Ariyana Terruño Pizarroso). “Wij versterken onze wijnen niet, je proeft natuurlijk zoet!,” onderstreept Clara. De Nederlanders onderscheiden zich door innovaties. Zo assembleerden zij de vergeten druivensoort romé met cabernet sauvignon en tempranillo in hun frisse, elegante Ariyanas Tinto. Of hoe ik toch een streepje zon proef.

Cartoon

Conserven zijn ten dode opgeschreven

Bonduelle kondigde gisteren aan dat ze haar vestiging in het Antwerpse Westmeerbeek sluit. Het is de laatste conservenfabriek van het merk in ons land. Ooit telde België meer dan zestig conservenfabrieken. Binnenkort blijven er maar twee meer over.

In Westmeerbeek werken 130 mensen. Zij stoppen groenten in blik, bokalen en karton. De fabriek ondergaat hetzelfde lot als een aantal voorgangers. Het Franse Bonduelle koopt ze, en sluit ze even later. In België houdt Bonduelle nog enkel een logistiek bedrijf met 40 werknemer over in Kortemark.

'De Europese consumenten schakelen meer en meer over op verse en diepvriesgroenten', zegt Arne Van Dongen, algemeen directeur voor de Benelux van Bonduelle. 'Tegelijk zijn de prijzen met tien tot vijftien procent gedaald, terwijl wij de kosten sterk zien toenemen in de toekomst.'

Wereldwijd wordt metaal met de dag duurder, wat natuurlijk ook de blikproducenten parten speelt. Bovendien is de wereldprijs van groenten fors gestegen. De fabriek in Westmeerbeek was ook verouderd, zegt Van Dongen: een miljoeneninvestering was nodig om ze op punt te stellen. Bonduelle vond dat het daar niet de geschikte tijd voor was.

Diepvriesgroenten I

n heel België blijven nu nog twee conservenfabrieken over: die van Scana Noliko in het Limbrugse Bree en Rijkevorsel in de Antwerpse Kempen. Samen stellen ze 565 mensen tewerk. Als merk is Scana Noliko totaal onbekend: de groep maakt blikken en bokalen die de grootwarenhuizen onder eigen merknaam verkopen.

Honderd jaar geleden waren er nog een zestigtal conservenfabrieken in ons land. De bekendste is natuurlijk het Leuvense Marie Thumas, maar andere klinkende namen waren Talpe in Kortemark, en Rena in Heist-op-den-Berg, zegt Sofie De Schampheleire van het Gentse Museum voor Industriële Archeologie. In 1965 gaf de sector nog werk aan 3500 arbeiders.

Maar vanaf de jaren zeventig begon vanuit het West-Vlaamse Ardooie de opmars van de diepvriesgroenten. De ene conservenfabriek na de andere sloot de deuren. Belgiës bekendste merk, Marie Thumas, sloot in de jaren zeventig haar fabrieken in Leuven en Mechelen, en werd in 1980 door Bonduelle overgenomen. De Fransen hielden enkel het merk over, maar verkochten de laatste fabriek aan het Waals Gewest, dat er niet in slaagde het in leven te houden. Acht jaar geleden schrapte Bonduelle de merknaam Marie Thumas op de blikjes.

Ook in Nederland

Eind 2008 versterkte Bonduelle zich nog eens in België, en kocht de bijna laatste Belgische conservenglorie over: La Corbeille, een groep met vestigingen in Westmeerbeek, Rijkevorsel en Stabroek. Stabroek moest al na zes maanden dicht. Bonduelle verkocht Rijkevorsel aan concurrent Scana Noliko en sluit nu uiteindelijk ook Westmeerbeek. 'Toen we La Corbeille kochten, hadden we niet ingeschat dat de markt zo slecht zou evolueren', zegt Van Dongen.

In Westmeerbeek werden groenten in blik én in bokalen gemaakt, maar evengoed in tetraverpakking. 'We hebben dat geprobeerd, maar het slaat totaal niet aan bij de consument', zegt Van Dongen. 'Daarom heeft de Bonduellegroep beslist daar mee te stoppen.' Groenten in blik hebben het niet alleen in België moeilijk: in Nederland verkoopt ook Hak geen blikken meer.

Groenteblikken komen almaar meer uit het buitenland, zelfs uit China, zegt Romain Cools van Vegebe, de beroepsorganisatie van de groenteverwerkers. Aparte cijfers ervan heeft hij niet, maar volgens hem eten Belgen nauwelijks minder in blik of bokalen bewaarde groenten dan tien jaar geleden: 5,8 kilogram, tegen 3,8 kilogram diepvries. 'De mensen eten gewoon veel te weinig groenten, ondanks alle gezondheidscampagnes.' Blik heeft bovendien nog één nadeel: de consument wil zien wat hij koopt, en dat is moeilijk in een metalen doos.

Vlaams toptalent neemt Frans restaurant Piet Huysentruyt over

De jonge chef Thijs Clinckemaillie(24) mag van Piet Huysentruyt vanaf april zes maanden lang diens restaurant in de Ardèche uitbaten. 'Een fantastische kans die ik niet mag laten liggen', zegt de West-Vlaming. Piet Huysentruyt heeft er alvast vertrouwen in: 'Thijs heeft al bewezen wat hij in zijn mars heeft.'

Huysentruyt stond in december 2006 voor het laatst zelf achter het fornuis van Le Lutin Gourmand, zijn restaurant in Frankrijk. Sindsdien werd het gerund door een kok uit Lyon. Maar volgende zomer krijgt Thijs Clinckemaillie uit Heule dus de eer het restaurant te huren. De jonge chef is aan zijn laatste twee weken bezig in de koude keuken van driesterrenzaak Hof van Cleve in Kruishoutem. Sterrenchef Peter Goossens laat zijn jonge kok zonder tegenzin vertrekken. 'Hij gunt me mijn nieuwe avontuur', zegt Thijs, 'en in de horeca bestaat een ongeschreven wet: na twee jaar mag je vertrekken. Ik heb van mijn huidige chef trouwens veel geleerd. Eerst in de patisserie, daarna aan het fornuis en nu in de koude keuken.'

Sterrenparcours

Voor hij twee jaar geleden arriveerde in Hof van Cleve had Thijs al een stevig sterrenparcours achter de rug. Hij werkte enkele seizoenen mee met Huysentruyt in Le Lutin Gourmand, ging daarna aan de slag bij l'Ecallier du Palais Royal (toen 1 Michelinster) en Sea Grill (2 sterren) in Brussel, en bij Maison Pic (3 sterren) in Valence. 'De tijd is rijp voor een nieuwe uitdaging. Ik wil voelen hoe het is om zelf een restaurant te runnen.'

Piet Huysentruyt is bevriend met de ouders van Thijs Clinckemaille. 'Ik ben al sinds 2006 op zoek naar een overnemer voor mijn restaurant', zegt SOS Piet. Maar haast had hij niet. 'Want in Frankrijk kan je je zaak per seizoen verhuren', legt hij uit. 'De mensen nemen dus nauwelijks een risico: ze beschikken over een restaurant waar alles aanwezig is.'

Geen schoonmoeder

Huysentruyt verhuurde zijn restaurant de voorbije zomers aan een chef uit Lyon, maar is blij dat er nu weer een Vlaming in de potten zal roeren. 'Ik zou mijn restaurant niet aan iedereen toevertrouwen. Maar toen Thijs als pas afgestudeerde kok bij mij kwam werken, wist ik al dat hij over een pak talent beschikte.'

Huysentruyt is niet van plan als een vervelende schoonmoeder over Thijs' schouders mee te kijken. 'Ik zal 's zomers ongetwijfeld vaak eten bij Thijs. Maar ik ga me niet bemoeien met de kaart en met de bereidingen. Vanaf 1 april is het voor minstens zes maanden zijn restaurant.'

Thijs stopt over twee weken in de keuken van Peter Goossens. 'Dan vertrek ik samen met mijn vriendin Aurelie naar Les Vans om ons voor te bereiden op de opening, begin april. We gaan het proberen zonder personeel, Aurelie in de zaal en ik in de keuken.' In het kleine restaurant met 24 couverts moet dat lukken. 'Vlaamse toeristen hoeven geen stijlbreuk te vrezen', zegt Thijs nog. 'Ik heb destijds veel van Piet geleerd, en ik hou van zijn stijl die ook de mijne is geworden.'

Veel verder dan september denkt de jonge chef voorlopig niet. 'Het contract eindigt na zes maanden. Het is niet de bedoeling daarna nog in Les Vans blijven. Maar zeg natuurlijk nooit nooit.'

Baas Amnesty International kreeg vertrekpremie van 600.000 euro

Bij haar vertrek als secretaris-generaal van de mensenrechtenorganisatie Amnesty International streek Irene Khan een premie van een dikke 600.000 euro op. Haar plaatsvervangster kreeg 360.000 euro. De betaling van de hoge bedragen maakte deel uit van een geheime deal die nu pas uitlekte. Veel donateurs reageren geschokt, want Khan maakte net van de armoedebestrijding een strijdpunt.

Irene Khan (54) trad in 2001 aan als de zevende secretaris-generaal van Amnesty International. Zij was niet alleen de eerste vrouw maar, afkomstig uit Bangladesh, ook de eerste moslim die aan het hoofd kwam van de internationale mensenrechtenorganisatie.

Zij kwam aan het roer op het moment dat Amnesty International net een reeks beleidswijzigingen doorvoerde en de discussie hoog oplaaide of de organisatie, bovenop het verdedigen van politieke en burgerrechten, zich ook moest inzetten voor de armoedebestrijding. Khan benadrukte de relatie tussen armoede en mensenrechten, al was niet iedereen binnen Amnesty International overtuigd van de keuze om meer de klemtoon op economische dan op politieke rechten te leggen. Haar plaatsvervangster Kate Gilmore joeg dan weer het Vaticaan en heel wat katholieke aanhangers van Amnesty International tegen zich in het harnas door abortus een mensenrecht te noemen voor vrouwen die waren verkracht.

Geheime overeenkomst

In december 2009 namen Khan en Gilmore afscheid van Amnesty International en werd de Indiër Salil Shetty aangesteld als de nieuwe secretaris-generaal.

Nu pas, bij het afsluiten van de boekhouding voor 2010, kwam aan het licht dat Khan en Gilmore niet met lege handen vertrokken. Amnesty International betaalde Khan een vertrekpremie van omgerekend 600.000 euro uit. Goed voor vier keer haar jaarsalaris. Gilmore streek circa 360.000 euro op.

Volgens Peter Pack, voorzitter van het uitvoerend comité van Amnesty International, maakten de betalingen deel uit van een geheime overeenkomst tussen de mensenrechtenorganisatie en de twee dames. 'Momenteel werken we met de nieuwe secretaris-generaal aan een hervorming, zodat dergelijke geheime overeenkomsten zich in de toekomst niet meer kunnen herhalen.'

Verbolgen donateurs

Meteen na het uitlekken van het nieuws barstte een storm van protest uit. Dat een deel van de donaties uitgerekend in de portemonnee belandden van de vrouw die van de strijd tegen armoede een prioriteit maakte en daar wereldwijd lezingen over gaf, zit velen hoog.

Bij Amnesty International Vlaanderen, dat onder meer aan fondsenwerving doet via mailing, de verkoop van kaarsen en wenskaarten maar ook heel wat spontane giften krijgt, zegt men in elk geval het vertrouwen in de internationale leiding te bewaren.

'Over wat er met het geld van de Vlaamse donateurs gebeurt, bestaat de grootste transparantie en is terug te vinden op onze website. Zelfs mijn loon staat er vermeld', zegt directeur Karen Moeskops. 

Cartoon

Drie nieuwe bestemmingen voor Brussels Airlines

Brussels Airlines vliegt vanaf april naar Marrakesh, Agadir en Lamezia Terme. Met de koningsstad Marrakesh en de strandbestemming Agadir voegt de luchtvaartmaatschappij Marokko toe aan zijn Afrikaanse netwerk.

Jetairfly vliegt al vanuit Brussel naar deze beide bestemmingen en ook Royal Air Maroc biedt rechtstreekse vluchten aan naar Marrakesh. Lamezia Terme, de zuidelijke provincie Calabrië, is de elfde Italiaanse bestemming van Brussels Airlines.

De vluchten naar Marrakesh en Lamezia Terme worden uitgevoerd op zaterdag, die naar Agadir op zondag.

Tickets vanaf 129 euro.

Westerse vliegtuigen waren nog nooit zo veilig

Hoewel velen bang zijn om in een vliegtuig te stappen, is dit vervoersmiddel het veiligste dat er bestaat. Nog nooit gebeurden zo weinig vliegtuigongelukken per aantal uitgevoerde vluchten als afgelopen jaar. Dat meldt de The International Air Transport Association (IATA).

Volgens de organisatie gebeurde in 2010 één ongeluk per elke 1,6 miljoen vluchten. “Veiligheid blijft onze belangrijkste werkpunt”, concludeert directeur Giovanni Bisignani. “Dit is het laagste ongevallencijfer ooit maar we blijven ernaar streven om het in de toekomst nog lager te krijgen.”

Vorig jaar waren er wereldwijd 94 vliegtuigongevallen, 17 daarvan gebeurden met Westerse toestellen. Dat zijn er twee minder dan in 2009. IATA noteerde wel meer ongelukken in Afrika, Caribische landen en Latijns-Amerika. Daardoor is het aantal dodelijke slachtoffers gestegen: in 2010 kostte een vliegtuigramp het leven aan 786 mensen, ruim honderd meer dan het jaar ervoor.

In totaal zijn 230 maatschappijen aangesloten bij IATA. Ze vertegenwoordigen maar liefst 93 procent van het internationale luchtverkeer.

Cartoon

Brutte pech!

Een zeer mooie vrouw belt aan bij haar buurman en zegt : 

"Ik heb enorm veel zin om mij te amuseren, mij een stuk in mijn kraag te drinken en heel de nacht te vrijen ... heb jij iets te doen deze avond ?"

"Neen !" antwoordt de buurman, zeer blij verrast.   
  
"Wel, wil jij dan op mijn hond passen ???"