Vergeten groenten - De Andijvie
Een bittere sla
Andijvie is nog zo’n groente met een eeuwenlange voorgeschiedenis. De Egyptenaren, de Grieken en de Romeinen teelden haar al, en de lof van deze als slasoort verbouwde groente werd bezongen door Plinius, Aristophanes en Horatius. Ergens in de geschiedenis raken we het spoor echter bijster, want de eigenlijke oorsprong van de Cichorium endivia blijft onduidelijk.
Een groente met een verleden
Volgens sommige auteurs stamt de andijvie oorspronkelijk uit het noorden van China, maar andere experts beweren dat ze in het oosten van het Middellandse-Zeegebied is ontstaan, als een kruising tussen cichorei en de wilde eenjarige soort Cichorium pumilum. Wat er ook van zij, feit is dat onze vergeten groente ergens in het midden van de 16de eeuw opduikt in West-Europa. Aanvankelijk werden vooral haar bladeren gebruikt voor medicinale doeleinden, zoals bij veel nieuwe groentesoorten het geval was. In Frankrijk was het binnenste van de andijvie populair als remedie tegen maagpijn, terwijl de Grieken meenden dat andijvie weerstand bood tegen gifstoffen.
In het begin van de 19de eeuw zien we de eerste andijvie in Amerika. Sindsdien is de naamgeving van deze groentesoort een beetje verwarrend. Van de Franse benaming “chicorée frisée” maakten de Amerikanen “chicory”, maar dat is de naam van witloof in Engeland, waar andijvie “scarole” of “Batavian endive” heet. Wil je in een Engelstalig land andijvie vinden, dan praat je best over “endive”, de meest gangbare benaming voor deze groente. Maar pas op, want “Belgian endive” is dan weer synoniem voor witloof!
Soorten
Net zoals witloof stamt andijvie af van een plant die algemeen voorkomt in Europa, West-Azië en Noord-Amerika: de wilde cichorei of Cichorium intybus. Cichorei is de wilde vorm van de andijvie, die je soms nog in de natuur aantreft, en herkent aan haar blauwe bloemetjes. Bijzonder aan deze plant is dat de bloem zich na een halve dag sluit, om de volgende dag weer open te gaan. De cichoreiwortel wordt vandaag verwerkt in surrogaatkoffie.
Andijvie, witloof, groen- en roodloof zijn dus allemaal cultuurvormen – tamme zusjes zeg maar - van deze wilde cichorei en delen één hoofdkenmerk: hun bittere smaak.
Andijvie kent twee grote varianten: de gewone, gladbladige rassen en de krulandijvie. De eerste soort groeit rechtop en heeft, zoals de naam doet vermoeden, tamelijk gladde bladeren. Het is de meest gangbare andijviesoort in de keuken. De krulandijvie is rosetvormig, en je vindt haar af en toe wel in salades terug. Andijvie is rijk aan foliumzuur, vitamine C, vitamine B5 en bètacaroteen en bevat ook vitamine A, ijzer, zink en calcium. De buitenste, taaie bladeren bevatten de meeste voedingsstoffen, maar voor consumptie gaat onze voorkeur toch uit naar de binnenbladeren.
In de keuken
Voor de bereiding van andijvie geef je haar bladeren eerst een overvloedige koude douche. Als je haar rauw wil eten – en meestal hebben we het dan over krulandijvie - volstaat het om de andijvie te wassen, te drogen en te serveren in een salade naar keuze. De krachtige smaak van andijvie, die vooral sterk is wanneer ze in de nazomer en in de herfst geoogst wordt, vormt een ideale combinatie met geroosterde groenten, noten en bonen. Voor een verdere bereiding dien je de andijvie eerst te stoven met een beetje water. Je doet dat best niet langer dan enkele minuten, zodat de bladeren nog een zekere ”beet” hebben. De bladgroente kan vervolgens op verschillende manieren verwerkt worden, bijvoorbeeld in een groentetaart of door aardappelpuree gestampt.
Doorgaans zie je in de zomer meer krulandijvie en vanaf de herfst de gewone soort. Door de teelt in kassen en door de import uit mediterrane landen is de groente heel het jaar door verkrijgbaar - met de grootste invoer tijdens de periode april tot en met oktober. Je kan andijvie ook makkelijk planten in je eigen moestuin. Het is een zelfstandige bladgroente die weinig verzorging vraagt. Let wel op: vroeg gezaaide andijvie in de eigen groentetuin wil wel eens doorschieten, nog voor de krop gevormd is. Andijvie voelt zich het best in een gematigd klimaat met de wortels in een voedzame grond. Boven de 20°C kunnen de bladeren zeer bitter worden (niet bij krulandijvie). Bepaalde soorten verdragen lage temperaturen en er bestaan winterharde varianten die bij –10°C nog geen krimp geven. Bewaar andijvie hooguit drie dagen in de groentelade van de koelkast. Wil je wat voorraad in je diepvriezer, dan blancheer je voor het invriezen de gesneden andijvie best ongeveer drie minuten in kokend water. Andijvie behoort wel tot de nitraatrijke groentensoorten, dus niet opnieuw opwarmen









32 reacties op dit bericht
goede avond Fjaka
Bedankt voor je bezoekje lieve Fjaka
Lieve groetjes van je blogvriend
Ton/Franciscus.
Fijn weekend Fjaka....geniet ervan.
Hey Fjaka
Fijn weekend
lieve groetjes
ikke
ik eet dat elke week fjaka
waar zouden ze over spreken ? het heden of verleden ..liefs van bo
Avond groeten
Wens je een fijne avond liefs zwaantje
hallo
Avond groetjes

Knuffel van Catootjeg avond
Dag Fjaka,
heel intersant,Fjaka,
daf fjaka
hello Fkaka
andijvi een lekker groenten soort super met een bechamel sausje eronder hmmm
morgen nieuw ppsje op mijn blogje
Ik wens je een fijne donderdag
liefs en een dikke knuffel
Frieda
Ik lust heel graag andijvie
Mensen die van elkaar houden
zeggen duizend dingen
zonder te praten
Dikke knuffel
sommige bronnen spreken over de 14de eeuw dat andijvie al in Frankrijk zou zijn beschikbaar geweest Fjaka
Een aangename namiddag toegewenst vanwege Amor Fati !
Als men zich vriendelijkheid eenmaal eigen heeft gemaakt, is het bijna onmogelijk zich ervan te ontdoen
Als je troebel water met rust laat, wordt het vanzelf helder
Nog een fijne Donderdag Fjak@
Groenten zijn gezond en lekker

Om de beste resultaten te bekomen moet je tegen je groente praten
.
wij eten egelmatig andijvie gestoofd, Fjaka
heel interessant
lieve groetjes op donderdag, hugs Greetje
goedemiddag Fjak@
We zijn vandaag donderdag 28 april.Vandaag zullen we het eens zonder lenteweer moeten doen.We mogen niet klagen want de natuur snakt nu naar water.Ik heb voor Jullie lekkere aardbeien meegebracht,resultaat van een warme lente.Ik wens Jullie ALLEN een mooie en aangename donderdagnamiddag toe met vele lieve en hartelijke groetjes vanwege Jos.
Regenachtige groetjes vanuit Hamont
Vriendschap is een wonderlijk woord
misschien wel het mooiste op aarde.
wens jullie een fijne dag
bezoek ook eens mijn 2de blogje
Lieve groetjes Roosje
Hier pas ik voor! :oops:
Lieve Donderdag groetjes
Zeg nooit: dat kan ik niet.
maar zeg : ik zal het proberen.
Dan zul je versteld staan
hoeveel een mens kan leren.
Een hele fijne dag gewenst.
Een warme knuff van Gré
xxxxx
Hallo
Liefs, Nineke
Donderdaggroetjes..
Het was weer fijn, om hier te zijn
Wens u ondanks het regenweertje een fijne dag
Bedankt voor uw lieve bezoekje
Knufje en liefs, Indra-
Ieder bloempje met liefde gegeven,
vertelt een mooi verhaal..
Bedankt voor de info Fjak@a
Goedemorgen lieve Fjake...
Lieve groetjes van je blogvriend
Ton/Franciscus.
Goedemorgen deze morgen Fjak@
En ik wens je een fijne dolfijndonderdagske maatje,
ik heb me een tube pritt aangeschaft
wegens tijdsgebrek maar zie wel wat er hier staat ...vergeef het me dat ik een plakkertje ben
en doe hierbij een knuffel omdat
Een knuffel zo fijn is
Een knuffel zo goed voelt
Een knuffel omdat het mag
en niet omdat het moet
Dikke knuff.. Jeske
Liefs van Mia
Lieve groetjes...
LIEFS MIA
Beste Fjak@
GROETJES RACHEL
Tok tok Fjaka
Pluk de dag, tik een eitje
Begin de dag met een dansje
Begin de dag met een lach
Want wie vrolijk is in de morgen
Die lacht de hele dag
Warme groetjes, Marijke
hallo maatje fijne dag
Lieve groetjes dikke knuffel maatje
Groetjes op donderdag.
Beter een gat in je klomp,
dan een klomp in je gat.
Een zachte blik, een blij gelaat,
een vriendelijk woord, een goede daad.
Al lijkt het weinig wat je schenkt,
je geeft soms veel meer dan je denkt.
Lieve groetjes van Freddy en Patty
en een dikke knuffel van onze drie rakkertjes