23 april 2026 - Woumen, De Blankaart

De wandeling.
Natuurpunt bundelde in het verleden af en toe nog wat wandelingen in de eigen natuurreservaten. Zo verscheen in 2011 Natuur.gids, met niet minder dan 66 suggesties voor "verrassende natuurtochten in België". Wij stappen in De Blankaart, in Woumen, deelgemeente van Diksmuide. We lieten ons grotendeels inspireren door de suggestie in het vermelde boekje, maar pasten die toch enigszins aan; dat werd ons gemakkelijk gemaakt doordat de Blankaart ondertussen ook een wandelnetwerk rijk is: we volgden de nummers 2 - 3 - 4 - 7 - 8 - 9 - 43 - 42 - 40 - 41 - 14 - 13 - 12 - 11 - 77 - 10 - 9 - 8 - 7 om te eindigen bij 2. (Dat punt 1 ontbreekt is het gevolg van de keuze die gemaakt is om dat punt te plaatsen op de parking en uiteraard niet bij de bushalte… Autobestuurders zijn nu eenmaal belangrijk. )
Onze tocht wijkt even af van de oorspronkelijke, maar heeft als voordeel dat we minder dubbel moeten lopen. Hij laat je evenzeer genieten van de plassen en de kanaaltjes van De Blankaart en later ook van de weidse polderlandschappen. In totaal stap je zo 9.830 km, waarvan 56% over onverharde of anderszins autovrije wegen. En van plassen en kanaaltjes gesproken: ik denk dat we ons gelukkig mogen prijzen dat we de waarschuwing van enkele weken geleden niet in de wind hebben geslagen (en niet geslaan, zoals taalzieke Vlamingen nu lijken te lanceren). Alle wegen liggen er nu perfect begaanbaar bij en dat was tijdens de natte periode van een tijdje geleden ongetwijfeld niet het geval. Overigens zou de infrastructuur, voornamelijk de vlonderpaden, hier en daar wel hersteld mogen worden…
Je vindt alle foto's hier, maar begin hier al te genieten.

De Stenensluisvaart

De Houtensluisvaart

Woumen, de Sint-Andreaskerk.
Het weer.
Schitterend wandelweer, met nauwelijks waarneembare cirrus, aangename temperatuur (17°) en niet al te veel wind uit het NO.
De stafkaarten.
20/1-2 Diksmuide (2016) - 20/5-6 Lo-Reninge (2016). Best bruikbaar, want het wandelwegennet is erg uitgebreid, zoals je ook zult merken op de kaarten van het NGI of van routeyou.
Hoe we er geraakten.
Buslijn 92 verbindt Diksmuide met Ieper en Poperinge, maar de reisduur via Diksmuide is duidelijk korter. En dus wordt het een verbinding met 3 treinen en een korte busrit, zowel heen als terug. (Ik heb ook even lijn 30 naar Roeselare bekeken, maar die slaat bij Woumen Station af naar Roeselare en dat zou meer dan 2 km langs de drukke weg betekend hebben, zonder tijdswinst.)
Een beetje geschiedenis.
Woumen heeft als huidige deelgemeente van Diksmuide eigenlijk nooit echt te klagen gehad over het OV. In 1906 kwam er een tramlijn die zich precies in Woumen splitste in een deel dat via Houthulst naar Roeselare liep en een tweede deel dat het meer zuidwaarts zocht en in Merkem nog eens splitste in een lijn naar Ieper en een andere naar Poperinge via Oostvleteren. (Voor de lol: Merkem werd in het standaardwerk van W.J.K. Davies een cluster of farms genoemd). In het spoorboekje van juni 1925 vond ik 3 tabellen terug die allemaal ritten bevatten die Woumen bedienden. (Voor alle duidelijkheid: de lijn naar Roeselare kwam niet langs de halte Kasteel die ons vandaag interesseert). Ik telde in totaal 10 ritten, al moest de verbinding met Ieper het stellen met 1 (één) tram heen en terug. In het boekje van mei 1952 werd Woumen vermeld in de tabellen 544 (al verbust voorbij Oostvleteren, maar toch nog met 5 trams tussen Diksmuide en Oostvleteren), 767a (naar Ieper, 3 ritten in elke richting) en 781 (naar Roeselare, met 7 ritten in elke richting).
De verbussing gebeurde vrij getrouw volgens het patroon van de vervangen tramlijnen. In het spoorboekje van juni 1957 komt dat neer op 3 tabellen (746 Ieper - Diksmuide; 751 Roeselare - Diksmuide; 755 Diksmuide - Poperinge). Dat zou lange tijd zo blijven. In juni 1975 vinden we nog altijd dezelfde tabelnummers terug, nu ook met lijnnummers: 751 is lijn 13, 755 is lijn 9. Later zullen die lijnnummers in West-Vlaanderen trouwens nog verdwijnen: buslijnen werden er aangeduid met de tabelnummers uit het busboekje.
De basisbereikbaarheid leidde tot het ontstaan van lijnen die nog altijd vrij trouw het vroegere patroon volgden: lijn 20 (Diksmuide - Ieper, met 4 ritten), lijn 24 (Diksmuide - Poperinge, alleen schoolritten), lijn 30 (Diksmuide - Roeselare, met uurcadans) en belbus Houthulst - Poelkapelle, met per dag 15 te reserveren ritten en de mogelijkheid om in Ieper op de trein over te stappen. Wat was dat laatste overzichtelijk in vergelijking met de huidige flextoestanden!
De basisbereikbaarheid heeft een en ander nog vereenvoudigd: lijn 30 verbindt Diksmuide met Roeselare, via Houthulst, lijn 92 gaat naar Ieper en Poperinge. Beide lijnen hebben een uurcadans, behalve op zondag: dan rijden deze bussen om de 2 uur. Verder is er nog een schooldienst 513 Diksmuide - Oostvleteren - Poperinge en een flexbus (regio Westhoek).
De verbinding.
| Halle - Brussel-Zuid | 1707 (IC FDT) | 08:26 08:37 | +1 | 76058 (FHS) - 73170 (FHS) | M7 | controle: N |
| Brussel-Zuid - Gent-Sint-Pieters | 2830 (IC FKK) | 08:51 09:19 | +5 | 76101 (NK) - 73136 (NK) | M7 | controle: N |
| Gent-Sint-Pieters - Diksmuide | 3008 (IC FDK) | 09:53 10:17 | stipt | 543 (FHS) | mr96 | controle: J |
| Diksmuide* - Woumen** | [92] (Poperinge) | 11:37 11:48 | +1 | ab052-021 | MAN Lion's City | Gruson |
| - | ||||||
| Woumen ** - Diksmuide* | [92] (Diksmuide) | 15:12 15:24 | +5 | ab5505-28 | Iveco Crossway LE | Demuynck&Vansteelandt |
| Diksmuide - Gent-Sint-Pieters | 3038 | 16:13 17:06 | stipt | 383 (FSD) | mr80 | controle: N |
| Gent-Sint-Pieters - Brussel-Zuid | 0516 | 17:24 17:52 | stipt | 1826 (FSD) - 73017 (FSD) | M7 | controle: J |
| Brussel-Zuid - Halle | 1939 | 18:14 18:25 | +5 | 1834 (FSD) - 61006 (FSR) | M6 | controle: N |
* Diksmuide Station perron 7 - ** Woumen Kasteel
En wat we beleefden.
Veel valt er echt niet te vertellen over de 3 treinen van de heenreis. We nemen trouwens vroegere treinen dan gepland; je leert wel om te nemen wat eerst komt. Alleen de IC naar Knokke heeft vertraging, maar in Gent is die al gekrompen tot 5 minuten. Ondanks de doolhof van het onherkenbare Gent-Sint-Pieters hebben we toch tijd voor een koffie bij Baziel. En ook in Diksmuide hebben we een wel erg ruime overstap. In de Botaniek slurpen we weldra van onze tweede koffie van de dag; men is er immers niet in geslaagd om de dienstregelingen van NMBS en De Lijn op elkaar af te stemmen, niet in Diksmuide, maar evenmin in Ieper of Poperinge. Van de rit in IC 2830 onthouden we een ongetwijfeld in de luchthaven ingestapt Spaans kwartet, drie mannen en één vrouw. Zij voert het hoge woord, een van haar compagnons verdiept zich dan maar in zijn smartphone, de twee andere doen schuchtere pogingen om de spraakwaterval te stoppen, maar dan schakelt ze meteen een paar decibel hoger.
Ook de terugreis verloopt vlot: de beide eerste IC's rijden stipt, IC 1939 vergroot zijn vertraging van 2 tot 5 minuten bij aankomst in Halle: hij staat een tijdje stil voor Halle. Maar we kunnen terugblikken op een kommerloze dag, met een wandeling door een zeer specifiek natuurreservaat; we hebben ons trouwens afgevraagd hoe het mogelijk is dat we hier nog nooit eerder terechtgekomen zijn. Want we hebben dan wel niks van de wereld gezien, maar alles van België en of we daar tevreden over zijn!
De treinlectuur.
Paul LYNCH, Prophet Song. Ierland wordt overgenomen door een rechtse nationalistische partij - de NAP, National Alliance Party, héhé. Voor hoofdpersonage Eilish begint het allemaal met de arrestatie van haar man, vakbondsman: ze zal hem nooit meer terugzien. Er ontstaat een bloedige oorlog tussen het regime en de rebellen. Eilish verliest haar man, haar 16-jarige zoon Mark, die zich aangesloten had bij de rebellen en de 13-jarige Bailey, die doodgefolterd is. Het boek is van 2023 en met alles wat er omgaat in de wereld is het huiveringwekkend actueel.
![]()
Iemand onder de bus duwen is volgens Van Dale een leenvertaling van de Engelse uitdrukking to throw/push someone under the bus. We zouden dat kunnen doen met A. de Roofridder, maar er stelt zich een duidelijk probleem. Waar vind je nog een bus?
Uitgedrukt.
een ravotterink: niet te controleren bewegingen, zoals bij een toeloop of wat er gebeurt als een vos in het kippenhok geraakt, syn. massakker (van massacre)
Waar Abraham de mosterd haalde.
Voor het schrijven van deze bijdragen maak ik vaak gebruik van twee zeer waardevolle sites, één over de Belgische spoorlijnen en een over de bussen in Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Het grootste probleem is dat van de informatisering: in de voorbije 20 jaar is het vrijwel onmogelijk geworden om nog aan papieren dienstregelingen te geraken en op het internet verdwijnen de oude dienstregelingen naarmate er nieuwe ingevoerd worden. Voor de trams maak ik nog al eens dankbaar gebruik van de Rail Atlas Vicinal van Stefan JUSTENS en Dick van der SPEK en van The Vicinal Story - Light Railways in Belgium 1885 - 1991 van W.J.K. DAVIES.


































