Sluise Duchessekant : vervolg

Hilde,
uit het zonnige Turkije, is ook bezeten van kantklossen!!
Geloof het of niet...maar het is pas van verleden week geleden dat ik het patroontje doorgestuurd heb en zondag kreeg ik het resultaat al in mijn mailbox!!


https://blog.seniorennet.be/hildeinselimiye ,  

Detail van een zakdoek met prachtig borduurwerk.

Ondanks dit internationale succes werd het steeds moeilijker om de afgewerkte stukken verkocht te krijgen zodat de voorraad als maar groter werd. De financiële toestand was zorgwekkend en toen men in 1864 het tienjarig bestaan van de kantschool vierde was er weinig reden tot vreugde.

Het aantal leerlingen was gedaald tot 36 en in 1864 waren de uitgaven groter dan de ontvangsten die voornamelijk uit giften bestonden.

Teneinde de grote voorraad kant te verminderen werd er een loterij gehouden die een daverend succes was!!

Toch werden er nog nieuwe kantsoorten aangeleerd en daarvoor deed men beroep op ervaren, Belgische kantwerksters.

Kleine motiefjes Duchessekant.

Dit zijn de laatste foto’s van de Aarschotse kanttentoonstelling.

Vanaf morgen krijgen jullie het vervolg van de :

Sluise Duchessekant

Ik kan er niet genoeg van krijgen…

Zeg nu zelf…

Is de academie van Aarschot geen medaille waard ?

Details van de “bloemenmuur”.

Mijn hart is een bloemenzee.
Jij mag er alle dagen komen.
Jij mag er zelfs in wonen.
En ze plukken elke dag.

Knap mijn steeltjes niet af.
Verzorg ze met heel veel liefde.
Want dan zal ik voor je bloeien.
En geuren elke dag.
Streel me blijf die bloemenzee.

Neem me overal naar toe.
Want jij bent de bloemenzee.
Diep heel diep in mijn hart.
Van het eerste moment dat ik jou zag.

Als klap op de vuurpijl … deze koppen geklost met metaaldraad.

Proficiat aan de

 “KANTKLOSSER” !!!!

Inderdaad, deze kunstwerken zijn geklost door een heer !!!!  

                 

                          

Foto's aanklikken voor de vergroting!

Nog een “greep” uit de Aarschotse kanttentoonstelling.

                
Dit zou op een Parijse “catwalk” niet misstaan !!

Een gouden tip!!

Gisteren kreeg ik van een kantvriendin een “gouden tip” .

In Aarschot loopt er een kanttentoonstelling :

"Kant lijnen"

20 jaar hedendaagse kant in de
Hagelandse Academie voor beeldende kunst.

Dus … vandaag naar Aarschot want dat wilde ik ook wel eens zien! 

CC Het Gasthuis

 is een prachtige locatie die zich perfect leent voor dit soort van tentoonstellingen. Mooie open ruimten, licht en rustig.

De tentoongestelde werken zijn pareltjes van “Kantkunst”.

Ik laat jullie graag meegenieten !

 

Aan 't kantkussen

In schaduw van 't schuurtje,

Aan 't kalkwitte muurtje

staat daag'lijks haar stoel.

Daar stelt zij haar kussen

En legt er de lussen

gereed voor het doel.

*

Daar steekt zij haar spelden,

Die 't raadsel vermelden

van 't peut'rig patroon.

Daar vlechten haar handen

De sneeuwitte randen

zoo sierlijk en schoon.

*

Daar toov'ren haar vingers

Tot ranken en slingers

den simpelen draad . . .

En 't lied van de klosjes,

Zoo luchtig en losjes

vervaagt er pas laat.

*FROUWIEN KUYPER

In 1860 behaalde de kantschool een zilveren medaille op een “Nijverheids tentoonstelling” in Haarlem. Als beloning mochten de kinderen op reis naar Brugge.

Het Rijksmuseum te Amsterdam bezit “ De staalkaart van kanten” uit de Sluise school. Die geeft een overzicht van de verschillende kantsoorten  die er vervaardigd werden.

We herkennen Duchesse kant, Mechelse kant, Valenciennes kant, Point d’ Alençon, Guipure, Vlaanderse kant, Parijse kant, Tule kant…

Kort gezegd :

Er was praktisch geen kantsoort die hier niet werd geklost !

In 1860 nam de Sluise kantschool met succes deel aan de wereldtentoonstelling te Londen.

Volgens verslagen uit die tijd, konden de ingezonden werken wedijveren met de Belgische kanten en de kantschool van Sluis kreeg dan ook een eervolle vermelding !!

Daarom stuurde de directrice een verzoek aan het “Bestuur van het departement Sluis”, meer bepaald aan de “Vereniging tot Nut van het Algemeen”, waarin zij melding maakte van het bestaan van de school. Tevens dringt zij er aan op ondersteuning en instandhouding van de kantschool.

Het is evenwel niet geweten of er aan dit verzoek gevolg werd gegeven.

Toch heeft de secretaris van deze vereniging, de heer J.F. Van Dale, in 1857 de vergadering geadviseerd het gedane verzoek ter kennisgeving op te nemen en ook de jaarverslagen van de kantschool in de bibliotheek te bewaren.

Volgens de secretaris moest de bewaarschool toegankelijk zijn voor alle  kinderen.

In 1859 heeft de vereniging zelf de kantschool en de bewaarschool overgenomen en werd er na deze vermelding in de notulen van het “Nutsdepartement” ,niet meer over de kantschool gesproken.

Uit het archief blijkt dat er in 1857 vier leraressen aan de kantschool verbonden waren.

 
FOTO's :
2 Kantwerken van José van Pamelen-Hagenaars, uit haar boek "Duchesse kant".

In de Verenigde Arabische Emiraten heeft men zelfs een postzegel uitgegeven met een afbeelding van het kussen voor passementwerk.

Niet alle heil komt van boven…in dit geval komt de hulp uit Beveren!!!

In het bericht van 8 februari vroeg ik mij af wat nu eigenlijk de bedoeling is van dat kussen met bobijntjes uit het museum van Oman.

Vandaag kreeg ik een brief van een “kantkennis” uit Beveren die een tipje van de sluier heeft opgelicht!

Het kussen dient om passementen te maken.

Ik ben dus weer op internet gaan “grasduinen” met dit resultaat :

Een passement is een boordsel, garneersel, koord, sierband…ook tressen en badges op uniforms.

Inderdaad, de schoonmoeder van mijn zoon zegt dat er een fijn  lint aan het kussen hing. Dit lintje wordt verwerkt in de badges waarmee de Omaanse uniformen versierd zijn.

Hier enkele voorbeelden.

Opmerkelijk is de afbeelding van een palmblad dat dikwijls voorkomt.
    

Daardoor wordt dit passementwerk “Palm lace” genoemd!

De school werd opgericht met de volgende doelstelling :

De kantnijverheid tot ontwikkeling brengen
De armoede lenigen
De bedelarij weren
 

                       De kantschool werd een succes!!!

 Ongeveer 100 meisjes kregen gratis les van een Belgische kantklosster uit het naburige Westkapelle.

Zoals in alle kantscholen kregen de meisjes ook hier onderricht in naaien, breien en algemene ontwikkeling.

Spijtig genoeg waren er ook veel arme kinderen die de kantschool onmogelijk konden bezoeken omdat ze op broertjes of zusjes moesten passen terwijl hun ouders op het land werkten.

Dit probleem werd opgelost door de oprichting van een heuse “bewaarschool”!!

De aankoop van het lokaal, de inrichting en het loon van de dame die voor de opvang zorgde, vergde veel geld. Daarom werden de kanten die in de kantschool gemaakt werden, te koop aangeboden.

Uit de archieven blijkt echter dat de verkoop onvoldoende geld opleverde om het gestelde doel te bereiken.

In 1854 richtte het echtpaar Renier-Van Willes samen met enkele andere notabele dames, nog een kantschool op in Sluis.

Mevrouw Renier nam de leiding van de kantschool op zich.

Het schoolbestuur zond, op hun kosten, een meisje uit Sluis naar Brugge om zich te bekwamen in het kantklossen met als enig doel die kennis door te geven in de Sluise kantwerkschool.

Z. M. Koning Willem III subsidieerde de school en H. M. Koningin Sofie der Nederlanden was de beschermvrouw.

Het motto van de kantwerkschool was :

“Doe wel en zie niet om !!”

De mogelijkheid bestaat dat de school van Kaatje van Siszen ook nog bestond en dat er dus sprake was van enige rivaliteit maar dit is enkel een veronderstelling.

De leerlingen kregen niet alleen les in kant maar er werd ook aandacht besteed aan de algemene ontwikkeling.

Op de Rooms-Katholieke school heerste er een strenge tuchtregel zoals blijkt uit het lessenrooster :

Het eerste uur mocht er gepraat worden.

Het tweede uur moest men zwijgen.

Het derde uur werd er gezongen.

Het volgende liedje werd waarschijnlijk op deze school gezongen :

Tien frank d’elle,

Kreeg Izabelle

Maar ’t is zo’n felle

Ze kijkt niet naar omhoog

De vingers rollen

De stokken knollen

Ze zit te draaien op haar stoel.

Dit is vrijwel het enige wat er van de kantschool van Kaatje van Siszen geweten is.