Ben jij energiebewust?

Het weer begint eindelijk een lentekarakter te krijgen hoewel we zullen twee dagen terug op wat voorbij is moeten teren. Nochtans mag het stilaan zonnig zijn want de stookrekeningen zullen met die “ kwakkel lente” tot nog toe, weer een stukje hoger liggen dan vorig jaar.
Met de dure stookolie prijzen, ook die van gas en elektriciteit moeten niet onderdoen, is iedereen toch wat energiebewuster geworden.. De thermostaat gaat een graadje omlaag, er wordt al eens een jasje meer aangetrokken, ramen en venster blijven niet meer zolang openstaan.
We weten allemaal niet waar die crisis nu gaat eindigen en hoe lang dit nog zal duren. Het enige wat we kunnen doen is met alles wat omzichtiger omspringen. Ging het te lang goed? Zijn we allemaal niet een beetje verwend om niet te zeggen erg verwend en nonchalant geworden?

Mijn ouders en velen met hen, hebben de tweede wereldoorlog overleefd. Ze hadden zoals zovelen vier moeilijke jaren achter de rug en waren erg gelukkig dat de oorlog gedaan was en ze weer vrij uit konden praten en handelen. Ze bouwden hun huizen die geleden hadden onder de bombardementen weer op. Ze gingen terug  werken en er was vooruitgang en welvarendheid. Maar in hun achterhoofd bleven de moeilijke jaren hangen en ze sprongen zuinig om met hun bezittingen en wat ze aankochten moest stevig en degelijk zijn en lang meegaan.
Ik ben een kind van die generatie en we werden er op gewezen om ook zo te leven , want moeilijke tijden konden ongevraagd en onverwacht terug komen. Onze kinderen en onze kleinkinderen zijn opgevoed in een consumptie maatschappij, een wegwerp maatschappij... Zij kennen overvloed. Ik erger me er soms aan maar in feite doe ik er ook aan mee ,onbewust en ongewild.
Maar ik dwaal af ,want ik wilde vertellen over de jaren na de oorlog toen de mensen zuinig omsprongen met alles ook met energie.
Na elke zomervakantie gingen we terug naar school maar toen de dagen korter en kouder werden en het op den duur te koud was om stil te zitten in de klas, werden de kachels aangestoken. In elk klaslokaal stond er een potkachel.



Die kachel stond midden in de klas. 's Morgens had iemand  de kachel al opgevuld met grote brokken steenkool en aangestoken. Als we de klas binnenkwamen was het meestal al heerlijk warm in het grote lokaal met zijn hoge plafond. Als de winter zijn intrede deed en het buiten erg vroor, mochten we onze mantel, handschoenen, sjaal en muts meenemen in het klaslokaal in plaats van op de rijen kapstokken buiten het klaslokaal te hangen. Die hingen we dan aan de kapstokken in de klas en alles kon drogen tot we weer naar buiten gingen. Wanneer het regende en sneeuwde mochten we onze schoenen en botten rond de potkachel zetten .Onze kousen waren ook dikwijls nat want zo waterdicht waren onze schoenen niet en die legden we ook rond de kachel om te drogen. De geur moest je er maar bijnemen. Sommigen onder ons brachten  een paar dikke sokken mee om in de klas rond te lopen ,want dat werd dan wel toegestaan..
Als het te warm werd in de klas dan deed de zuster met een tang het deksel van de potkachel omhoog en zette die schuin. De oranje gloed van de brandende kolen was dan zichtbaar. Zo af en toe werden  nog wat kolen uit de kolenkit op de kachel gegoten  tot de kolenkit leeg was want er werd maar 1 kit per dag gebruikt!



Als de kachel lekker stond  te snorren dan maakte de warmte  ons wat soezerig. Het was er dan warm maar ook intiem. Zelfs de zuster leek  minder streng en het gebeurde al eens dat we allemaal op de grond rond de kachel zaten. Stoelen hadden we niet .We hadden een lessenaar met een bank er aan.

Meestal was het dan een leesuurtje waarbij ieder kind uit een boek een paragraaf moest voorlezen. Of de zuster vertelde een verhaal waar natuurlijk een moraal aan vast zat!

Toen het einde van de schooldag naderde, ging het deksel van de kachel helemaal open en zorgde de zuster ervoor dat de kachel bijna gedoofd was als we de klas verlieten..
De datum waarop de kachels op school werden aangestoken was vastgesteld van hogerhand en soms zaten we al meerdere dagen met onze jas aan in een koud klaslokaal voor het zover was. Ook was er een vaste datum waarop de kachels in het voorjaar werden gedoofd . Koud of niet koud dat telde niet mee. Ook dan zaten we soms met onze jassen aan in de klas.
Bewust bespaarden de mensen op energie omdat ze de moeilijke oorlogsjaren hadden meegemaakt en het soms moeilijk hadden om hout en kolen te vinden om hun huis te verwarmen.
Besparen wij nu ook op energie bij de hoge energieprijzen of in de wetenschap dat  bepaalde energiebronnen niet het eeuwig leven hebben?.
Of het veel zal helpen, weet ik niet maar ons ma zei altijd " alle kleine beetjes helpen"!!...