Sociale hiërachie bij honden

Als onderdeel van de lange-termijn studie van Dr Beach naar de verschillen in endocrinologische gedrag tussen reuen en teven (uitgevoerd door de Universiteit van Californie, Berkley), onderzochten we de verschillen in sociale rang en agressiviteit * tussen de twee sexen. De resultaten waren zo goed dat voor bijna 10 jaar het onderzoek zich voornamelijk richtte op de sociale rangen.

Sociale rang werd in het begin voornamelijk gebaseerd op de resultaten van het observeren van twee honden met 1 bot (dyadic bone tests) en door het observeren van de gehele roedel. Welke honden hadden het eerste toegang tot waardevolle en/of beperkte zaken zoals slaapplaatsen, voedsel, water, speelgoed enz.
De standaard "bot"testen bestond uit twee onderdelen:
- het eerste deel was de gelijke-kans test, waarin een bot (een grote vlezige ossestaart) tussen twee honden ingegooid werd. Voor 90 seconden werd de dan volgende interactie tussen de twee honden geobserveerd (bezit, toenadering, vocalizatie, bedreigingen, enz. enz.)
- daarna volgde de bevestigende test, waarbij het bot gegeven werd aan de 'underdog' voor 30 seconden, waarna een hond die hoger in rang stond los gelaten werd en er weer voor 90 seconden geobserveerd werd.

Gevestigde Hiërarchie

Reu - Reu

Een onderzoek naar de onderlinge verhoudingen bij reuen toonde een absoluut lineaire hiërarchie, met uiterst zeldzame variatie tijdens de bijna 10 jaar durende testen. Onafhankelijk van de situatie, werd het eigendom van het bot (of welke waardevolle goederen dan ook) van te voren al bepaald door de rang van de betrokken honden.

Teef - Teef

De teven hadden een gelijkwaardige lineaire hiërarchie, maar in vergelijking met de reuen varieerden de rangen van dag tot dag. Het succes van een teef hing vaak van de situatie af. Bijvoorbeeld, als beide teven eveneel kans hadden om het bot te pakken, werd het eigendom voornamelijk bepaald door rang. Maar als een teef al in het bezit  was van het bot, was het niet ongebruikelijk dat ze dit bot succesvol verdedigde tegenover teven die hoger in rang (en soms reuen hoger in rang) stonden.

Reu - Teef

Aangezien reuen meestal sterker en groter zijn dan teven, was het niet verwonderlijk dat de reuen meestal hoger in rang stonden en in bijna 80% van de testen het wonnen van de teven. Toch waren er ook teven die hoog in rang stonden en in sommige groepen was de 'top dog' een teef.

De groepsstructuur

Reuen en teven hadden verschillende, duidelijke hiërarchieën binnen de groepshiërarchie, een bijna vaste lineaire bij de reuen, een een meer flexibelere bij de teven.
Binnen de groep als geheel variëerden de hiërarchiën  van dag tot dag. Bijvoorbeeld: de twee top honden waren meestal Ken en Eddie, met Cassius en Joan die beiden voor de 3e plaats gingen. Toch waren er ook dagen dat de eerste drie posities door teven die hoog in de rangorde stonden werden ingenomen. Het was alsof de teven op die dagen tegen de reuen zeiden dat ze het niet moesten proberen... en dat deden ze dan ook niet.

Gewoonlijk liepen de sociale contacten binnen de groep gemakkelijk en het grootste gedeelte van meningsverschillen tussen de honden werd opgelost afhankelijk van de rangorde.
Lawaaierige en voortgezette ruzies kwamen vrijwel niet voor en als ze al voorkwamen dan alleen tussen de honden die in de rangorde ergens in het midden stonden.
Sterker nog, grommen, snauwen, uitvallen en vechten waren duidelijke vormen van onzekerheid en het gebrek aan zelfvertrouwen die hoorden bij de 'middelste' honden en dan voornamelijk de reuen.
Het is logisch dat reuen die hoog in de rangorde staan weinig reden hebben om te dreigen of te vechten, en honden die laag in de rang staan zouden niet echt slim zijn als ze zoiets zouden doen.

De 'middelste' honden verspillen een heleboel tijd met stoer doen, pronken en luidkeels hun bezit laten zien als ze een bot hebben.
Honden die hoog in de rangorde staan doen dit niet en beginnen gewoon met het belangrijkste, lekker kauwen op het bot.
Sterker nog, zelfverzekerde, hoog in de rang staande reuen deelden vaak hun bot met andere honden, hoewel het meestal de teven waren die daartoe bereid waren.
Maar als een reu besloot dat hij het lekkerste deel van het bot wilde, ging de teef vrijwillig aan de kant om aan het minder vlezige deel van het bot te knagen. Ook al wilden sommige teven graag het bot van een hoog in de rang staande reu delen, zelf waren ze niet zo happig om hun bot te delen met andere honden. Veel teven waren zelfs erg succesvol in het weghouden van hun bot, zelfs tegenover ranghogere reuen. Wanneer ze bijvoorbeeld benaderd werden door een 'midden' reu die met veel lawaai het bot op kwam eisen negeerden ze deze reu gewoon totdat hij door had dat zijn acties geen resultaat hadden en weg liep.

De tweezijdige verhoudingen vertegenwoordigen de bouwstenen voor groepsstructuur, maar observaties van de hele groep lieten vele variaties en complexiteiten zien, meestal in het voordeel van de honden die lager in rang staan.
Als het bot bijvoorbeeld in een groep van 20 honden werd gegooid lukte het de lagere honden vaak om een paar stukken vlees van het bot te bijten voordat een hogere hond het bot afpakte.
Ken, Joan en Doris hadden een interessante driehoeksverhouding. Doris was altijd de eerste bij het bot en nam een paar happen voordat Joan het bot afpakte om er op te gaan kauwen. Ken liep daarna naar Joan  en nam terloops bezit van het bot, waarop Joan de aftocht blies en Doris al kwispelend op haar goede vriend Ken afliep om samen het bot te delen.

Ook al geeft de sociale hiërarchie algemene richtlijnen betreffende de groepsinteractie, toch waren er veel unieke rangwisselingen, vooral tussen honden die goede vrienden waren.
Joe en Cassius waren een interessant stel, één week na elkaar geboren en altijd samen, ze aten samen, speelden samen, sliepen samen en... als er onenigheid in de roedel was, dan was het meestal Cassius die gromde en snauwde naar Joe. Joe reageerde bijna nooit op deze vertoningen en liep meestal weg zodat Cassius met zijn kleine pootjes in z'n eentje een kleine woedeaanval kon uiten. Ook al werd Cassius over het algemeen als hoger in rang beschouwd, het leek er verdacht veel op dat Joe gewoon te 'cool' was om zich iets aan te trekken van onzinnige dingen zoals bezit en als Cassius zich op ging winden over een onbelangrijk bot dan vond Joe het maar makkelijker om Cassius dan dat bot maar gewoon te geven. Trouwens, ik heb 2x gezien dat Joe Cassius in 1 klap stopte tijdens een uitbarsting door niets meer te doen dan een passerende blik te geven.

Een interessant punt in het onderzoek was toen de 'top dog' Ken stierf  van ouderdom. De rangorde paste zich toen zo aan dat de rang van de 5 top honden precies omgekeerd gelijk was aan hun gewicht.
De nummer 1 was de kleinste hond, de nummer twee was de op een na kleinste hond enz. enz. Whip, de grootste hond van de roedel was zelfs de 'underdog'. Onderzoeken naar gevestigde hiërarchieëen leveren soms verrassende resultaten op. Deze resultaten kunnen alleen maar succesvol geinterpreteerd worden als de ontwikkeling van de hiërarchie geanalyseerd wordt.

Het ontwikkelen van een hiërarchie

Wanneer een hongerige pasgeborene geconfronteerd wordt met een bezette tepel heeft hij een paar opties: de huidige voeder verdringen of op zoek gaan naar een tepel die nog niet bezet is.
Een analyse van het verdedigen van een tepel of het afpakken van een tepel laat zien dat er zo vroeg als twee weken al sprake is vaan rudimentaire hiërarchie. De rangen zijn dan voornamelijk gerelateerd aan het lichaamsgewicht, grotere pups waren in staat om andere pups van een tepel weg te duwen en kregen daardoor primaire toegang tot de melk, waardoor ze weer zwaarder werden. Verder was rangorde ook afhankelijk van sexe, reuen (vaak zwaarder) waren daarom hoger dan teven.

Pup - Pup relaties in het nest

'Dyadic bone tests' en groepstesten lieten zien dat binnen elk nest de 'top dog' en de 'underdog' zonder twijfel met 8 weken was vastgesteld. De honden die ver boven of onder in de rang staan hebben unieke social posities, omdat beide generaliserend kunnen zijn in hun sociale relaties. De 'top dog' neemt aan dat hij hoger in rank staat dan alle andere honden en de laagste hond leert dat alle honden hoger zijn dan hem. De pups die daar tussenin zitten hebben het daarentegen een stuk moeilijker, omdat sommige pups hoger dan ze zijn en sommige lager. De rangorde tussen deze pups werd pas duidelijk toen ze een maand of drie waren. Een stabiele lineaire hiërachie, waarbij de reutjes en/of grotere pups een hoge rang hadden.

Pup - Pup relaties buiten het nest

Elk nest groeide samen op met hun moeder in hun eigen ruimte, zowel binnen als buiten. Toen 3 van de nesten 10, 12 en 16 weken oud waren werden ze samen in een grote leefruimte gezet samen met 12 volwassen honden (waaronder de ouders).
De relaties tussen de nestgenoten bleven stabiel en in het begin had de onderlinge rangorde ook invloed op de rangorde tussen alledrie de nesten. De pups die in hun eigen nest hoog stonden, waren dit ook bij alle drie de nesten en hetzelfde gold voor de honden die laag stonden.
Voorbeeld hiervoor was dat de 'top dogs' van elk nest samen de drie hoogste pups van de nieuwe groep werden en de laagste pups van elk nest vormden samen ook de drie laagste pups van de gehele groep.
Toen de pups elkaar wat beter leerden kennen veranderde dit na ongeveer een week. De oudste pups die laag stonden kregen door dat ze in staat waren om boven de jongere 'top dogs' te staan, omdat ze groter en ouder waren.
Nadat de pups dus met andere pups van verschillende leeftijden gesocialiseerd werden waren de meest belangrijke eigenschappen van een 'top dog' leeftijd en geslacht, reutjes en dan vooral de oudere reutjes waren over het algemeen de hoogste in rang. Op deze leeftijd maakte zelfs een klein verschil in leeftijd een groot verschil in het voordeel van de oudste pup.

Pup - Volwassene relaties

Op een dag na het doen van tests zagen we dat de pups aan het  vechten waren  voor een bot.
De hoogste pup, James, won het bot, waarop alle andere honden om hem heen gingen staan en naar hem  keken terwijl hij op het bot kauwde.
Het was duidelijk dat geen van de andere pups de intentie had om het bot weg te pakken en het leek er ook op dat de volwassen honden ook die moeite niet wilden nemen.
Na een tijdje kroop Doris, een teefje, laag geklasseerd  op de ranglijst, maar zeer oppurtunistisch, dichter naar James toe en trok ze zachtjes aan het bot. James gromde, liet z'n tanden zien, viel uit en gaf uiteindelijk het bot af. 
Vanaf dat moment ging het bot snel van poot tot poot, van Doris naar Joan naar Cassius en uiteindelijk naar Eddie, de hoogste hond. Dit incident had als resultaat dat we twee jaar lang testen hebben gedaan tussen volwassenen en pups (van deze en andere nesten).

In de gelijke-kans testen waren het altijd de volwassen honden die het bot pakten en die nooit een pup dichtbij lieten komen.
Bij de bevestigende test daarentegen, waarin de twee maand oude puppies het bot kregen, namen volwassen teven nooit het bot af en volwassen reuen deden dit maar in 40% van de gevallen.
Toen de puppen eenmaal 6 maanden oud waren, pakten de teven in 60% van de gevallen wel het bot af en de reuen deden dit in alle gevallen.
Het was duidelijk dat volwassen honden, en dan voornamelijk teven, erg makkelijk waren tegenover jonge pups in sociale situaties.
Het einde van deze 'pup-toegeeflijkheid' wordt bepaald door het stijgen van het testosteron niveau in mannelijke pups als ze ongeveer 4 a 5 maanden oud zijn. Het testosteronniveau is het hoogst  op 10 maanden (4-5 ng/ml), waarna het weer daalt tot ze het volwassen niveau bereikt hebben (1-2 ng/ml).
Als de pups de  adolescentie (fase tussen kindertijd en volwassenheid) bereiken worden ze continu lastig gevallen door de volwassen honden.
De jonge reuen werden vooral lastig gevallen door de volwassen reuen.
Deze stressvolle fase van de  sociale ontwikkeling duurt maar kort, omdat de pups snel leren dat ze actief en overdreven onderdanige signalen moeten laten zien om het lastiggevallen worden af te wenden. 
Met andere woorden: de pups leren hun sociale plaats in het  leven voordat ze oud genoeg zijn om serieuze competitie te zijn voor de volwassenen.

Enkele mannelijke adolescenten, en dan vooral die hoog in rang staan, begonnen laag in rang staande teven uit te dagen.    Alle uitdagingen tegen volwassen reuen waren niet succesvol, ook al bleken de jonge reuen wanneer ze uitgegroeid waren, meestal groter te zijn dan de volwassen reuen.

De kans op wisseling van rangorde is groter bij gedomesticeerde honden, door het enorme grootte verschil tussen de rassen. Ook menselijke interventies  kunnen problemen geven, toch is het niet ongewoon dat een veel kleinere volwassen hond een hogere rang heeft dan een veel grotere jonge hond van een ander ras.

De relatieve grootte en kracht is het belangrijkste bepalende punt van de  rangorde in elk  fase van de ontwikkeling. Maar als de pups (van hetzelfde ras) eenmaal opgegroeid zijn en hun posities bepaald zijn binnen een gevestigde volwassen hiërarchie is er geen relatie meer tussen rangorde en volwassen gewicht.
Sociale hiërarchiën moeten altijd gezien worden  in een ontwikkelende context. De hiërarchie van de hierboven genoemde roedel werd niet bepaald door het volwassen gewicht, maar door de  leeftijd.
Cassius was als volwassen reu groter dan Eddie, maar in de eerste 6 maanden van zijn leven stelde hij niks voor in vergelijking met de drie jaar oude en zeer macho Eddie.


Dit artikel is gebaseerd op Dr. Dunbar's gedrags column in de uitgave van de American Kennel Gazette van Juli 89, vertaald met toestemming van de auteur.

Ian Dunbar PhD, BVetMed, MRCVS
copyright 1989 Ian Dunbar

(Honden-gedrag/Nederland)

Rustige kamer
Je bent druk bezig met  het inpakken van je spullen, hetgeen voor hem  een heel erg onrustige situatie oplevert.  Zet hem daarom tijdens de verhuizing in een ruimte, waar het rustig blijft zoals de  badkamer. Geef hem daar te eten, te drinken en zet een kattenbak neer. Pas als alles weg is uit je oude huis en de rust een beetje is weergekeerd,  doe je je kat in een kattenmandje en breng je hem naar  je nieuwe huis. Doe daar weer hetzelfde. Zet hem in een rustige kamer tot alles in je huis is gezet en het weer een beetje rustig is geworden.

Schuilgelegenheid
Geef hem vervolgens in één van de slaapkamers een schuilgelegenheid. Dat kan een dichte doos zijn, waarin aan de zijkant een gat geknipt is, zodat je kat er door kan. Of zet een bench neer. Dat is zijn veilige onderkomen voor de eerste weken. Sluit alle deuren en ramen, voordat je kat het huis mag verkennen. In de regel zal  hij ongeveer een week nodig hebben om aan het huis gewend te raken. Echter, een kat die erg aan zijn territorium (zijn oude huis) gehecht was, zal wel een maand nodig hebben om te wennen en tot rust te komen.

Boter
Smeer de eerste dagen een klein beetje boter onder zijn poten, voordat hij het huis mag verkennen.
Hij zal de boter er aflikken en zo speeksel onder zijn poten smeren. Als hij vervolgens door het huis gaat lopen, zal hij overal een klein beetje speeksel en dus zijn eigen geur verspreiden. Pas als de kat echt gewend is, mag hij naar buiten gaan. Blijf daar de eerste keren bij en roep of breng hem na ongeveer tien minuten weer naar binnen. Zo leert hij dat binnen zijn nieuwe, veilige terrein is. 
(AVRO : Dier en natuur)





Dit zijn inderdaad heel goede tips..
Maar ik wil er nog dit aan toevoegen...verhuis zoveel mogelijk de geuren waar de katten aan gewend zijn....met andere woorden, maak bvb de bankstel waar ze steeds op liggen te slapen niet schoon, al hangen er katteharen op, was geen meubels af met een sopje...dat  doe je best pas na een paar weken ....de kattebak...niet leegmaken en uitgewassen verhuizen, maar neem hem mee zoals ie is...en voorzie in je nieuwe huis op verschillende plaatsen een kattebak waar je ook wat van de oude bak indoet...kwestie ook hier weer dezelfde geur te behouden en een vertrouwde geur te verspreiden....

als wij jaren geleden zijn verhuisd van Duitsland ( BSD ) naar Belgie, hebben we het precies zo gedaan...tijdens de verhuis zelf zaten de 3  katten apart in een bench in de wagen...eens in het nieuwe huis heb ik meteen een kamer voor hun gemaakt met de vertrouwde geurtjes...een deken die ik weken ervoor op de zetel had gelegd, ging hier over het nieuwe bed ( in duitsland hadden we slaapkamers van de leger, dus die moesten we achterlaten) en we hebben de katten in die kamer gelaten en de deur dicht gehouden tot alles binnen in huis stond.

Door die vertrouwde geurtjes was het wel eventjes aanpassen, maar binnen een dag waren ze al over hun stress heen. Ze gingen wel op voorzichtige kattevoetjes door het huis, maar ik kon goed zien dat ze de oudere  geurtjes herkenden en de nieuwere geurtjes waren precies niet zo schrikaanjagend.


groetjes van ienie
mijn 2 blogjes...
https://blog.seniorennet.be/ieniemieniemie/
en
https://blog.seniorennet.be/bobbieke/

Ze mogen/kunnen nl niet dribbelen ....

dolfijnen hebben het wiel uitgevonden

Vuil is gezond

Een te hygiënisch leven zou kanker een kans kunnen geven.

Het is bekend dat een onhygiënisch leven mensen vatbaar maakt voor allerhande ziektes. Maar het tegenovergestelde is evenzeer waar: een overhygiënisch leven maakt kwetsbaar, omdat een lichaam niet de kans krijgt zijn afweer scherp te stellen.

Kinderen die van hun ouders niet in de modder mogen springen en geen huisdieren mogen aaien met de handjes die ze vervolgens in hun mond steken, hebben meer kans om later met allerhande allergieën te maken te krijgen dan andere kindjes. De afweer, die gewend is om systematisch bestookt te worden, krijgt te weinig werk en valt het eigen lichaam aan.

Het vakblad New Scientist meldt dat er nu ook aanwijzingen zijn dat kinderen die als peuter in een crèche zaten minder kans zouden hebben om leukemie (een vorm van bloedkanker) te ontwikkelen dan andere kinderen.

Melkveehouders zouden vijf keer minder kans hebben op longkanker dan andere mensen - een mogelijk gevolg van het regelmatig inademen van piepkleine mestdeeltjes. De recente toename van bepaalde vormen van kanker zou dus misschien ook met onze overdreven zorg om hygiëne te maken kunnen hebben.

De European Journal of Cancer beschrijft de eerste resultaten van experimenten waarbij de overlevingskansen voor bepaalde vormen van longkanker beduidend verhoogd werden door patiënten in te spuiten met een afgezwakte vorm van een bacterie die verwant is aan degene die tuberculose veroorzaakt. De bacteriën stimuleren het afweersysteem, dat vervolgens ook de kankercellen aanvalt. Een spoor dat uiteraard nader onderzocht wordt.

Dirk Draulans
(Knack-Wetenschap)

De verzorging van klauwen en hoeven

De wereld van de hoefdieren wordt verdeeld in even- en onevenhoevigen. De evenhoevigen hebben aan iedere poot twee tenen die ieder een sterk uitgegroeide nagel hebben, die ook wel de klauw wordt genoemd. Tot deze groep behoren de koeien, schapen, geiten en vele wilde herkauwers zoals herten, impala's en hartebeesten. De onevenhoevigen daarentegen hebben door de eeuwen heen aan iedere poot slechts één teen overgehouden waaraan de nagel, de hoef genoemd, sterk ontwikkeld is. Tot deze groep behoren de paarden, ezels en zebra's. De hoeven en de klauwen van de dieren die door de mensen worden gehouden (paarden, koeien, geiten, ezels en schapen) en van de dieren die in de dierentuin worden gehouden, moeten regelmatig gecontroleerd worden. Er kunnen in die klauw of hoef namelijk allerlei afwijkingen ontstaan doordat het hoorn niet goed groeit of niet voldoende slijt. Bij de drie genoemde groepen dieren gaat het daarbij steeds om andere facetten van de verzorging van klauwen of hoeven.

Paarden en ezels

De verzorging van de hoef door de eigenaar moet gericht zijn op het zo schoon mogelijk houden van de zogenaamde straal van de hoef. Deze kan namelijk bij een slechte verzorging gaan ontsteken. Daarnaast dient door de hoefsmid regelmatig het overtollige hoorn weggesneden te worden zodat het zogenaamde hoefmechanisme van de hoef niet belemmerd wordt. Door een goed hoefmechanisme treedt een goed schokbrekend effect op tijdens de bewegingen en wordt de bloedafvoer uit de hoornschoen bevorderd. Het is de taak van een hoefsmid om zoveel overtollig hoorn weg te snijden dat de hoef weer een goede vorm krijgt en het hoefmechanisme goed blijft werken. Gebeurt dat niet, dan kunnen allerlei aandoeningen ontstaan zoals draagrandscheuren, kroonrandscheuren, een gekneusde hoefzool of veranderingen van de stand van het been waardoor in het ergste geval kreupelheid kan ontstaan. Het hoorn van de hoef is soms erg hard en dan moet de smid erg hard slaan om het overtollige hoorn weg te nemen.

Gehouden evenhoevigen (met name koeien)

Bij deze dieren zijn er twee hoornschoenen onder iedere poot aanwezig. Het probleem daarbij is dat deze in een aantal gevallen niet even snel hoorn vormen of even snel afslijten. Het is vooral de buitenklauw van de achterpoten die in veel gevallen te snel groeit of te weinig slijt. Het gevolg daarvan is dat deze buitenklauw op een gegeven ogenblik het gehele gewicht moet dragen en de binnenklauw er maar een beetje bij hangt. Het gevolg is dat er kneuzingen in het levende weefsel onder de hoornschoen kunnen ontstaan waardoor die kunnen gaan ontsteken. Er kan dan een zoolzweer ontstaan waardoor de koe kreupel wordt. Om dit te voorkomen moet regelmatig (eens per 4 tot 6 weken) bij alle of een aantal koeien (hangt af van het ras en de wijze van huisvesting) het overtollige hoorn van de buitenklauw verwijderd worden.
Is er al sprake van een zoolzweer dan kan er onder de binnenklauw (die meestal heel sterk is omdat die al enige tijd geen gewicht gedragen heeft) een klauwblokje geslagen, gelijmd of gebonden worden zodat de buitenklauw kan worden ontzien.

overgenomen uit Hart voor Dieren



auteur DA H. Lommers

Het Falabella paardje

Geschiedenis

De Falabella is het kleinste paardenras ter wereld. Het is een uniek en zeldzaam paardje, want in heel Europa zijn momenteel maar 359 raszuivere Falabella's te vinden. De geschiedenis van dit ras gaat een heel eind terug in de tijd. De paarden komen van oorsprong uit Argentinië. Daar leven ze in de vrije natuur in kuddes. Spanjaarden namen in de zestiende eeuw hun Andalusische paarden mee naar Latijns-Amerika in hun strijd om dit gebied te veroveren. Toen de Spanjaarden uit Latijns-Amerika vertrokken, lieten ze hun paarden achter. De dieren moesten onder zware omstandigheden zien te overleven. Door de droogte bleven uiteindelijk de sterkste paarden over. Een genetische verandering maakte de paarden geleidelijk steeds kleiner.

In 1845 ontdekte de Ier Newtall een wilde kudde voorgangers van de Falabella's bij indianen in Argentinië. Hij kocht een aantal dieren en ging er mee fokken. Zijn schoonzoon (meneer Falabella) heeft het ras verbeterd en de dieren nog kleiner gemaakt. Hij gebruikte daar andere kleine paardenrassen voor, zoals Shetlanders en kleine Volbloeden. Zo is het paard ontstaan dat we nu kennen als het Falabella paard.

Uiterlijk

Een Falabella paard is slank en fijn gebouwd. Zeker vergeleken met de bekende Shetland pony, die gemiddeld maar 20 centimeter hoger is, maar heel wat forser.

Ook de benen van een Falabella zijn slank en daardoor lijken de paarden vaak hoger dan ze in werkelijkheid zijn.
De stokmaat van een Falabella ligt tussen de 80 en 86 centimeter, maar er zijn er ook die slechts 75 centimeter zijn. De kleinste versie is trouwens een stuk kostbaarder, omdat ze zo zeldzaam zijn.

Een Falabella is dus eigenlijk een miniatuurpaard. Toch zijn lang niet alle minipaarden Falabella's. Om te kunnen zien of een paard een echte Falabella is, heeft men een DNA-test ontwikkeld. Een laboratorium bepaalt het DNA via de haren van de manen. Elk paardje dat wordt ingeschreven in het Falabella stamboek moet zo'n DNA-test ondergaan. Zo blijft de Falabella raszuiver.

De vachtkleur van Falabella's is heel verschillend. Volgens het Argentijns stamboek is bruin/zwart de officiële kleur, maar ook andere kleurvarianten zijn toegestaan. De zwarte en witte Falabella's zijn over het algemeen kleiner dan de paarden met een andere vachtkleur.
In de zomer hebben Falabella's een gladde vacht, terwijl ze in de winter een dikke wintervacht krijgen.

Gedrag

Falabella paardjes zijn zeer rustig en vriendelijk. Bovendien zijn ze erg leergierig en intelligent. Je kunt daardoor uiteenlopende activiteiten met deze kleine paarden ondernemen. Door hun kleine afmetingen zijn Falabella's niet geschikt om op te rijden, maar er zijn genoeg alternatieven. Het onderdeel 'vrij springen' lijkt op het bekende concours hippique van grote paarden. De eigenaar loopt in dit geval naast het paard.
Ook worden Falabella's wel voor een wagentje gespannen. Verder doen Falabella paarden mee aan keuringen en shows.

Falabella's zijn van nature kuddedieren. Daarom hebben deze dieren graag gezelschap van een ander paard.

Verzorging

De Falabella paarden voelen zich het prettigst in de wei. 's Zomers kunnen ze dag en nacht buiten blijven. In een grote wei met veel gras is het verstandig delen af te rasteren.. De paarden eten zo niet in één keer al het gras op. Als ze te veel gras eten bestaat het gevaar van koliek of te dik worden.
Afzettingen in de wei bij voorkeur niet met prikkeldraad, in verband met verwondingen.
's Winters kunnen Falabella's overdag naar buiten. 's Avonds zet je ze dan weer op stal.
Voor op de grond is tarwe- of gerstestro ideaal. Let er wel op dat de paarden goed bij hun water en hooiruif kunnen. In de winter moet de stal niet onder de 10 graden zijn, voldoende frisse lucht hebben, maar vooral geen tocht.

Paarden die in het voorjaar en in de zomer in de wei staan, hoef je in principe niet bij te voeren. Het is voldoende om ze dagelijks een handje paardenmuesli te geven en zorg voor voldoende vers water.

In het najaar en in de winter is bijvoeren van de dieren dus wel nodig. Stem de hoeveelheid voer af op het gewicht van het paard. Een Falabella moet er goed gevoed uit zien, maar mag ook weer niet te dik zijn. Geef ze daarnaast nog een zout/mineraal blok.
Als tussendoortje kun je de dieren zonodig wat gras of een extra handje haver of muesli geven. Wortelen, appels, brood en suikerklontjes zijn ongeschikt en niet gezond voor deze paarden.

Falabella's worden één keer per jaar gevaccineerd tegen influenza en tetanus. Een veulen krijgt met zes maanden de eerste inenting. Daarnaast is het belangrijk het paardje ieder half jaar te ontwormen. Veulens in hun eerste levensmaanden moeten zelfs nog vaker ontwormd worden. Raadpleeg voor de vaccinaties en het ontwormen je dierenarts.

Voortplanting

De draagtijd van het Falabella paard is ongeveer 11 maanden en 5 dagen. Let er op dat de merrie tijdens haar zwangerschap voldoende eet en drinkt. Reinig en ontsmet de stal vlak voor de geboorte en let op tocht in de stal. De kans dat het veulen ziek wordt is dan het kleinst. Als de bevalling eenmaal begonnen is, komt het veulen binnen 10 minuten ter wereld.
Een Falabella veulen drinkt in vergelijking met andere paardenrassen erg lang bij de moeder.
Het veulen mag op zijn vroegst op een leeftijd van 5 maanden bij de moeder weggehaald worden.
Falabella's worden ongeveer 35 jaar oud.

Conclusie

Wie een paard zoekt om op te rijden is bij het Falabella paard dus aan het verkeerde adres. Maar door zijn vriendelijkheid en intelligentie is de Falabella uitermate geschikt voor mensen die een sterke band met hun paard willen opbouwen. Bovendien is het voor mensen met een groot gazon een fantastische grasmaaier.

Surf voor meer informatie over Falabella paarden naar www.falabella-europe.com

Suzanne de Lijser

Het stamboek van Reina voor het kleinste paardje ter wereld

Net buiten het historische stadje Elburg liggen uitgestrekte weilanden. In dit rustige en landelijke gebied aan de noordelijke punt van het Veluwemeer staat een woonboerderij die dateert uit 1809. Afbeeldingen van paarden op het ijzeren hekwerk aan de rand van het erf verraden dat ik op het goede adres ben. Ik ga namelijk op bezoek bij het Falabella Stamboek Europa van Reina Knaap. Al dertien jaar zet zij zich in voor het kleinste paardenras ter wereld.

Reina neemt mij mee naar de stallen en het weiland waar haar acht minipaarden staan. Als we bij het hek van de wei aankomen, roept Reina de naam Mara. Vanuit de verte komt een zwart paardje op ons af gestapt. Als ze dichterbij komt, zie ik dat ze twee grappige witte vlekken op haar billen heeft. Mara is erg aanhankelijk wat kenmerkend is voor de Falabella.

Reina legt uit hoe haar liefde voor de Falabella's destijds ontstond: ¨In 1994 kocht ik mijn eerste Falabella paarden. Mijn man en ik zagen ooit een afbeelding van een minipaard in een tijdschrift. We wisten alleen niet waar we zo'n paardje konden kopen. Nu zoek je even op internet, maar dat bestond toen nog niet. Later kreeg ik via een kennis het adres van een fokster van deze minipaarden in Amerika. Toen we op een gegeven moment in Amerika waren, besloten we tijdens onze reis deze fokster op te zoeken. Uiteindelijk vonden we haar ergens in de middle of nowhere. Zij vroeg ons of we een minipaard of een Falabella paard wilden. We hoorden toen voor het eerst de naam Falabella. Ze waren een stuk zeldzamer en duurder dan andere minipaarden, maar we kozen uiteindelijk toch voor een Falabella. We kochten er toen zelfs meteen maar vier. Het lieve en rustige karakter van Falabella's spreekt mij ontzettend aan. Bovendien zijn ze heel intelligent.¨
Terwijl Reina haar verhaal vertelt, lopen we naar de stallen. Drie kleine, blaffende stalknechten begroeten mij enthousiast als we het gebouw binnengaan. Reina legt uit dat de hondjes en de paarden het prima met elkaar kunnen vinden.

In een hoek van de stal staat een kleine lichtgekleurde Falabella. Opvallend is dat het diertje, in tegenstelling tot Reina's andere paarden, een gladde vacht heeft. ¨Dat komt omdat deze hengst pas twee dagen geleden met het vliegtuig vanuit het warme Argentinië naar Nederland is gekomen. Hij heeft daarom geen wintervacht. Omdat hij een lange reis achter de rug heeft, mag hij op een rustig plekje aan zijn nieuwe omgeving wennen,¨ legt Reina uit.
Het paardje lijkt zich al aardig thuis te voelen. Als Reina de deur van zijn stal opent, loopt hij rechtstreeks naar de etensbakken van de honden. Hij heeft zichtbaar interesse in de hondenbrokjes.

In haar secretariaatsruimte vertelt Reina over het stamboek en haar stoeterij. Want naast het bijhouden van het stamboek fokt ze ook met de Falabella's. Ze legt uit wat het doel van haar stamboek is: ¨In 1995 ben ik officieel gestart met het Falabella stamboek. Mijn stamboek is een non-profit stichting. Ik wil voorkomen dat dit unieke ras uitsterft en het is daarom erg belangrijk dat deze minipaarden raszuiver blijven. Ik ga voor 100 procent raszuiverheid, niet voor 99,9 procent! Omdat het bijhouden van het stamboek erg veel tijd kost, komt mijn stoeterij voorlopig even op het tweede plan.¨

Reina geeft aan wat het stamboek precies inhoudt: ¨Ik registreer alle Falabella paarden en stoeterijen in Europa. Momenteel staan er 379 paarden in mijn computersysteem ingeschreven. Onlangs heb ik het hele stamboek geautomatiseerd. Ik kan nu alle gegevens gemakkelijk terugvinden in de computer. Zodra een Falabella geboren is, krijg ik een geboortebericht van de eigenaar. Voordat ik het paardje kan inschrijven moet eerst het DNA bepaald worden. Zo weet ik of de Falabella raszuiver is. Als uit de test blijkt dat het paardje een echte Falabella is, registreer ik het in mijn stamboek.¨

Maar het stamboek bestaat uit meer dan alleen de registratie van de paarden. Reina geeft ook voorlichting over het ras van de Falabella's. Mensen die geïnteresseerd zijn in een Falabella kunnen voor advies altijd bij haar aankloppen.
Ondanks de drukte werkt ze nagenoeg in haar eentje aan het stamboek. ¨Ik heb geen mensen in dienst. Wel helpen hier regelmatig stagiaires met het stamboek en de stoeterij. Ik ben namelijk een erkend leerbedrijf voor de groene sector. Daarnaast helpen twee meiden iedere zaterdag met het verzorgen van mijn paarden.¨
Naast haar stamboek heeft Reina gewoon een baan. ¨Voordat ik 's morgens naar mijn werk ga verzorg ik eerst de paarden. 's Middags, na mijn werk, houd ik mij bezig met het stamboek werk. Nu de veulentijd weer is begonnen, is het extra druk. Wel is het werk heel afwisselend. Zeker omdat ik ook nog deels met de stoeterij bezig ben¨.

Het Falabella Stamboek Europa heeft in Nederland momenteel 55 leden. Eigenaren van een raszuivere Falabella kunnen lid worden van het stamboek. Naast fokkers, zijn dit ook veel particulieren. ¨Sommige mensen willen één of twee paardjes op een groot gazon in de tuin. Door hun kleine hoefjes krijg je een prachtig egaal grasveldje. Ik vind het leuk dat niet iedereen alleen maar prestatiegericht is en dat velen zo'n paard puur als hobby nemen. Falabella's zijn door hun rustige en lieve karakter erg geschikt voor mensen die nog weinig ervaring met paarden hebben,¨ zegt Reina.

Na ons gesprek over het stamboek gaan we nog even terug naar deze kleine paarden om ze op de gevoelige plaat vast te leggen. Ondanks hun rustige karakter is dit nog niet zo eenvoudig. Een rood/bont paard heeft moeite met stilstaan en loopt iedere keer naar mij toe. Ze is al die media-aandacht kennelijk niet gewend. Hoewel haar naam Maxima anders zou doen vermoeden.

Als ik het erf van Reina af rijd, rennen haar stalknechten blaffend achter mijn auto aan. Bij het hekwerk met de afbeelding van paarden keren ze om. Want daar verlaat ik het Falabella Stamboek Europa en dus ook hun territorium.

Suzanne de Lijser

Website: www.falabella-europe.com

De winter is voorbij
De lente komt er aan
De dagen worden langer
de kou is weg gegaan

de bloempjes komen op
de knopjes komen uit
de vlinders vladeren rond
de vogels zingen luid

  Jonda Lorre

10 jaar neushoorns beschermen met resultaat

Het Afrikaanse neushoornprogramma van het Wereld Natuur Fonds viert op vrijdag 14 maart zijn 10-jarige bestaan. Reden voor een feestje, ook omdat dit project hét bewijs vormt dat natuurbescherming wel degelijk zin heeft.

Voor de kolonisatie van Afrika in de 19e eeuw moeten er honderdduizenden neushoorns op het continent rond hebben gelopen. Wetenschappers onderscheidden twee belangrijke soorten: de zwarte en witte neushoorn.

Twee eeuwen later, anno 1997, leven in zuidelijk Afrika nog 8.466 witte en 2.599 zwarte neushoorns. De dieren zijn bijna uitgeroeid door blanke jagers en stropers, die het vooral op de hoorn van het dier hebben voorzien. En dat terwijl het doden van de neushoorn hiervoor onnodig is. Het dier blijft zonder hoorn gewoon in leven en de afgezaagde hoorn groeit gewoon weer aan.

Klinkende resultaten

Door samen te werken met de lokale bevolking, hard op te treden tegen stropers en het leefgebied van de neushoorns beter te beschermen, heeft het WNF de afgelopen tien jaar klinkende resultaten geboekt. Het aantal zwarte neushoorns is bijna verdubbeld tot 4.000 dieren en het aantal witte neushoorns is gegroeid tot 14.500. Volgens de Species Survival Commissie van de wereldwijde natuurbeschermingsorganisatie IUCN groeien de populaties witte en zwarte neushoorns sinds 1995 jaarlijks met 6,8 procent en 4,5 procent.

Nederlands tintje

Leuk weetje is de naam 'witte neushoorn' is afgeleid van een verkeerde verbastering van het Nederlands. De witte neushoorn heeft namelijk een vierkante, platte bek. Dit in tegenstelling tot zijn zwarte familielid, die een veel puntiger snuit heeft om blaadjes mee te plukken. De Nederlandse kolonisten gebruikten om de kop van de witte neushoorn te beschrijven de term 'weit', oftwel een breed voorkomen. De Engelsen vertaalden dit 'weit' later onterecht als
WNF
DN 14/03/2008

Als er één vlo over de dam is volgen er meer! En voor je het weet heb je een ware vlooienplaag. Hoe kom je er aan, hoe kom je er af en hoe voorkom je het. Henk Lommers geeft raad.


http://www.avro.nl/web/avro_dier_en_natuur/dier_en_natuur_tv/video_on_demand/Default.aspx?diergroep=&diersoort=&movieid=223&trefwoord=&jumpto=ctl00_cphRechterkolom_dntv_diergroep_rechterkolom_ctl00_divDiersoort

Avro

Dit is Augie. Een Golden Retriever uit Texas wiens naam genoteerd staat in het Guinness Wereldrecordboek. Augie kan namelijk vijf tennisballen tegelijk in zijn mond houden. Hij deed dit in juli 2003. Misschien kan hij aan de slag als assistent van Justine Henin?

(Dogs on the block)

http://www.avro.nl/web/avro_dier_en_natuur/dier_en_natuur_tv/video_on_demand/?movieid=214&trefwoord=amfibie

Hoe krijg je kikkers in de tuin? En hoe weet je nou of je een kikker of een pad in je vijver hebt? Henk Lommers weet het ook niet, maar een aardige mevrouw vertelt er alles over.

Kijk je even mee? Hopelijk lukt het..... :

Klik op de link hieronder daar zie je het allemaal.



http://www.avro.nl/web/avro_dier_en_natuur/dier_en_natuur_tv/video_on_demand/huisdieren/Default.aspx?diergroep=huisdieren&diersoort=paarden&movieid=65&trefwoord=&jumpto=ctl00_cphRechterkolom_dntv_diergroep_rechterkolom_ctl05_divDiersoort

Dierenartsen willen verbod op onverdoofd slachten

De beroepsorganisatie van dierenartsen, de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde (KNMvD) wil een verbod op onverdoofd slachten. De KNMvD vindt dat het dierenwelzijn bij een dergelijke slachting zonder verdoving vooral bij runderen onaanvaardbaar wordt aangetast. Voorzitter Ludo Hellebrekers: 'wij zullen er bij de regering op aandringen dat een verbod zo snel mogelijk tot stand komt. Het dierenwelzijn moet hier voorop staan.'

In Nederland mogen dieren op basis van bepaalde religieuze overtuigingen zonder verdoving en dus bij bewustzijn worden geslacht. De extra maatregelen, die bij het ritueel slachten nodig zijn om dieren vast te zetten, leiden tot veel stress bij dieren. Bovendien wordt bij het ritueel slachten de hals doorgesneden als het dier nog bij bewustzijn is. De periode waarin vervolgens door verbloeding het bewustzijnsverlies intreedt, kan bij bijvoorbeeld runderen en schapen oplopen tot twee minuten. Tijdens die periode is er sprake van onnodige pijn en lijden.

De beroepsorganisatie van dierenartsen pleit er daarom voor dat dieren voortaan alleen nog maar na verdoving geslacht mogen worden. Het gaat de KNMvD er nadrukkelijk niet om religieuze groeperingen hun recht op ritueel slachten te ontnemen. Het gaat er om dat ritueel slachten diervriendelijke kan, door vooraf bedwelmingsmethoden toe te passen. Er zijn stromingen binnen religies die diervriendelijker slachtmethoden toestaan die niet in strijd worden geacht met de voorschriften van betreffende religies. Het toepassen van reversibele elektrische bedwelming of het bedwelmen van de dieren direct na het aanbrengen van de halssnede zijn daar voorbeelden van.

Zolang het onbedwelmd slachten in Nederland nog is toegestaan bepalen vooral de omstandigheden tijdens het slachtproces de mate van aantasting van het dierenwelzijn. De KNMvD doet daarom ook een aantal aanbevelingen om de bestaande situatie in aanloop naar een verbod, te verbeteren. Zo moet onder meer het toezicht worden verscherpt en moeten er met spoed betere methoden komen om dieren in bedwang te houden tijdens de rituele slacht. Totdat er een verbod is moet de export van vlees van ritueel geslachte dieren aan banden worden gelegd en moet vlees dat in de Nederlandse schappen terecht komt duidelijk worden gelabeld.

Website: www.knmvd.nl

Wolapen lijden aan hoge bloeddruk
Uitgegeven: 13 maart 2008 15:41
Laatst gewijzigd: 13 maart 2008 16:17

WAGENINGEN - Wolapen die in gevangenschap leven, lijden aan hoge bloeddruk en gaan eerder dood dan hun soortgenoten in het wild. Dat komt doordat de gevangen dieren te veel suiker eten. De suiker krijgen ze binnen via fruit dat tot hun dieet behoort.

Dat heeft dierwetenschapper Kimberly Ange-van Heugten van de Wageningen Universiteit ontdekt in een onderzoek, dat zij voor haar promotie uitvoerde bij de Apenheul in Apeldoorn en bij de Louisville Zoo in de Verenigde Staten.

De Apenheul is de enige Nederlandse dierentuin waar wolapen vrij rondlopen. Wereldwijd leven een kleine negentig exemplaren van de ernstig bedreigde diersoort in gevangenschap.

Ernstig probleem

Dat wolapen het in gevangenschap slecht doen is een ernstig probleem, waarover dierenbeschermers zich al langer het hoofd breken. Er is lang gedacht dat de dieren aan suikerziekte zouden lijden.

Ange-Van Heugten nam daarom bij de onderzochte diergroepen bloed af en ontdekte dat er van suikerziekte geen sprake is.

Stress

Wel hadden alle apen een abnormaal hoge bloeddruk. Volgens de onderzoekster zorgt de overvloed aan suiker voor stress, wat weer hoge bloeddruk veroorzaakt. Veel in gevangenschap geboren wolaapjes halen niet eens hun eerste levensjaar.

Oudere apen sterven aanzienlijk eerder dan hun wilde soortgenoten. Ondanks een fokprogramma gaan er tot nu toe meer wolapen in dierentuinen dood dan dat er geboren worden.

Appels

Wolapen in het wild eten insecten, noten en fruit. Dat krijgen zij in dierentuinen ook, maar de appels, peren en bananen die daar tot hun dieet horen zijn veel suikerrijker. Wolapen zijn kennelijk erg gevoelig voor deze fruitsuikers, aldus de onderzoekster.

Ange-Van Heugten weet nog geen oplossing voor het door haar ontdekte probleem. "Bessen en vruchten uit het oerwoud halen is een onbetaalbare en schier onmogelijke optie. Maar al het fruit dat door mensen wordt geteeld is veel suikerrijker dan wilde vruchten."

Ook medicatie tegen de hoge bloeddruk heeft nog weinig effect gehad, zo concludeert de promovenda.

(c) ANP (nu.nl)

Demo film Knutje Klik hier om het video filmpje te bekijken

10 regenwouden die het redden waard zijn

Het regenwoud herbergt tweederde van alle levende planten- en diersoorten op onze planeet. En dan zijn er naar schatting nog miljoenen soorten planten, insecten en micro-organismen die nog niet werden ontdekt. Helaas worden de regenwouden met een exponentiële snelheid vernield, voor de verkoop van hardhout of om plaats te maken voor landbouwgrond. Tenzij er op wereldniveau aanzienlijke maatregelen worden getroffen om ze te beschermen, zal er tegen 2030 maar 20% van alle regenwouden op aarde overblijven. 80% van het woud en zijn natuurlijke rijkdommen zullen dan voorgoed verloren zijn.

1. Fiordland National Park, Nieuw-Zeeland
Een van de mooiste gematigde regenwouden ter wereld, gelegen op het Zuidereiland. Alles is bedekt met mossen en varens, maar er is weinig biodeiversiteit omwille van het koude klimaat.

2. Danum-vallei, Sabah, Maleisië
In dit regenwoud op Borneo groeien vleesetende planten en de grootste bloem ter wereld, de rafflesia. Er leven 275 soorten vogels en 100 verschillende soorten zoogdieren, waaronder vliegende eekhoorns, gibbons, vliegende kikkers, Indische olifanten en nijlpaarden. Helaas wordt hier op onverantwoorde wijze hout gekapt.

3. De laaglandregenwouden van zuidelijk Nieuw-Guinea
De regenwouden van Nieuw-Guinea worden bevolkt door paradijsvogels, de grootste vlinders ter wereld, en andere vreemde insecten. Het woud is moeilijk te bereiken, dus er komen weinig toeristen.

4. Gondwana-regenwouden, Australië
In deze regio aan de Australische oostkust komen enkele interessante inheemse soorten voor zoals de kasuaris, en je kan er gemakkelijk naartoe als toerist. Meer info: http://whc.unesco.org/en/list/368

5. Oostkust van Madagascar
De regenwouden op dit eiland aan de oostkust van Afrika verdwijnen stilaan door ontbossing en landbouw. Wat overblijft, is paradijs voor kameleons, gecko's en lemuren, een sterk bedreigde soort. Meer info: http://rainforestfoundationuk.org/s-Madagascar

6. Het regenwoud van Congo
Dit Afrikaanse regenwoud is een van de meest bedreigde ter wereld en politieke problemen maken de toegang moeilijk. Er leven fascinerende dieren, zoals gorilla's en chimpansees. Meer info: http://rainforests.mongabay.com/congo

7. Het Atlantische regenwoud, Brazilië
Bezoek het voor het te laat is. Het woud heeft erg te lijden onder ontbossing. Door een toenemende bevolkingsgroei blijft er slechts 4% van het oorspronkelijke regenwoud over. Wonderlijke diersoorten, zoals het gouden leeuwenaapje, worden er met uitsterving bedreigd.

8. Het Amazonewoud, Brazilië
Het grootste regenwoud ter wereld, beslaat voor het merendeel Brazilië, alsook negen andere Zuid-Amerikaanse landen. Het gaat over van nevelwoud ten oosten van de Andes, in laaglandregenwoud, waar je dieren en planten beter kan zien omdat de bomen kleiner zijn. Duizende soorten bomen, planten, insecten en vogels leven er in harmonie met jaguars, tapirs, vleermuizen en anaconda's. Meer info: http://amazon-rainforest.org

9. Het Chocó-regenwoud, Ecuador en Colombia
In dit regenwoud werd nog niet zoveel odnerzoek gedaan. Onder andere drugsmokkelaars en Colombiaanse guerillas, maken de regio onveilig. Sommige soorten, zoals de Colombiaanse zwarte slingeraap, komen nergens anders voor.

10. Parque Nacional Corcovado, Costa Rica
Van alle regenwouden ter wereld, worden die in Costa Rica waarschijnlijk het vaakst bezocht door toeristen en wetenschappers. Je kan er verschillende soorten woud ontdekken, bijvoorbeeld nevelwoud en laaglandwoud aan de Pacifische kust. Zoek ara's, roodoogmakikikkerS en doodshoofdaapjes tussen honderden soorten vogels, amfibieën, reptielen en zoogdieren. Meer info: http://centralamerica.com/cr/parks/mocorcovado.htm